www.archive-org-2014.com » ORG » W » WIKIPEDIA

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".

    Archived pages: 2198 . Archive date: 2014-09.

  • Title: Wikipedia:Biblioteka/Filozofia – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Wikipedia:Biblioteka/Filozofia.. Wikipedia:Biblioteka.. Celem powstania tej strony jest zgromadzenie informacji o cennych pozycjach książkowych (także w postaci elektronicznej) z zakresu.. filozofii.. posiadanych przez polskich Wikipedystów.. Proszę podawać: autora/autorów, pełny tytuł, miejsce i rok wydania, wydawnictwo, ISBN i link do strony Wikipedysty który ją posiada.. Lista pozycji.. [.. edytuj.. |.. edytuj kod.. ].. w wersji elektronicznej:.. Encyclopedia of Bioethics.. , Gale, vol.. 1-3.. Mch,ifuw.. Etyka.. Antologia tektów.. Zdzisław Kalita (Wybór, wstęp i opracowanie).. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 1995.. ISBN 83-229-1132-7.. Albertus teolog.. Erich Frauwallner, "Historia filozofii indyjskiej", t.. 1-2, PWN, Warszawa, 1990,.. ISBN 83-01-08967-9.. Adrien.. Roman Ingarden.. Książeczka o człowieku.. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1998.. ISBN 83-08-02781-4.. Immanuel Kant.. O wiecznym pokoju.. Zarys filozoficzny.. Feliks Przybylak (przekład),.. Karol Bal.. (wstęp i redakcja).. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 1995, seria: Biblioteka przekładów.. ISBN 83-229-1157-2.. Peter J.. King.. Filozofowie.. 100 największych myślicieli w dziejach świata.. , wydanie polskie: Elipsa, 2006.. ISBN 83-7265-092-6.. Kkrystian.. Mieczysław A.. Krąpiec, Stanisław Kamiński, Zofia J.. Zdybicka, Piotr Jaroszyński,.. Wprowadzenie do filozofii.. , Lublin 1992, Redakcja Wydawnictw Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego,.. ISBN 83-228-0256-0.. Nutaj.. dyskusja.. Karl.. H.. Potter (red.. ),.. Encyclopedia of Indian Philopsohies.. , vol.. 8 (Buddhist Philosophy from 100 to 350 A.. D.. ), 9 (Buddhist Philospohy from 350 to 600 A.. ).. The Oxford Companion to Philopsophy.. Blaise Pascal.. Myśli.. Tadeusz Boy-Żeleński.. (przekład).. Warszawa: De Agostini, Pax, 2001, seria: Arcydzieła Wielkich Myślcieli.. ISBN 83-7316-004-3.. Routledge Encyclopedia of Philospophy.. Antoni Siemianowski:.. Zrozumieć miłość.. Fenomenologia i metafizyka miłości.. Bydgoszcz: Labirynt, 1998.. ISBN 83-909108-6-1.. Władysław Tatarkiewicz.. Historia Filozofii.. Warszawa : Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998.. ISBN 83-01-08650-5.. J.. ózef.. „M.. eaglin.. ” S.. okołowski.. »mów.. Abelard Piort, Rozprawy,.. ImreKiss.. Abendroth Walter, Schopenhauer, Wrocław 1998.. Areopagita Pseudo-Dionizy, Pisma teologiczne, Kraków.. Arystoteles, Etyka nikomachejska.. Etyka wielka.. Etyka eudemejska.. O cnotach i wadach, Warszawa.. Arystoteles, Dzieła wszystkie.. Tom 6.. Polityka, Retoryka, Poetyka, Ekonomika, Zachęta do filozofii, Warszawa 200?.. Augustyn Aureliusz, Dialogi filozoficzne, Kraków.. Augustyn Aureliusz, Wyznania, Kraków.. Aureliusz Marek, Rozmyślania, Kęty.. Baszkiewicz Jan, Myśl polityczna wieków średnich, Poznań.. Berlin Isaiah, Rosyjscy myśliciele, Warszawa 2003.. Bernacki Włodzimierz, Od modernizmu do postmodernizmu, Kraków 2000.. Besanson Alain, Przekleństwo wieku, Warszawa 2000.. Bierdiajew Mikołaj, Egzystencjalna dialektyka Boga i człowieka, Kęty 2004.. Blondel Maurice, Filozoficzne wyzwania chrześcijaństwa, Kraków 1994.. Bocheński Józef Maria, Sto zabobonów, Kraków 1994.. Bocheński Józef Maria, Zarys historii filozofii,.. Burke Edmund, Rozważania o rewolucji we Francji, Kraków 199?.. Bloom Allan, Umysł zamknięty, Warszawa 1997.. Bloom Allan, Szekspir i polityka, Kraków.. Cichocki Marek A.. , Ciągłość i zmiana, Warszawa 1999.. Comte-Sponville Andre, Mały traktat o wielkich cnotach, Warszawa 2000.. Copleston Frederic, Historia filozofii, t.. 9, Warszawa.. Cyceron, Mowy, Kęty 2003.. Davies Brian, Wprowadzenie do filozofii religii, Warszawa.. Domański Juliusz, Metamorfozy pojęcia filozofii, Warszawa 1996.. Doumery Henry, Problem Boga w filozofii religii, Kraków 1994.. Gadamer Hans-Georg, Idea dobra w dyskusji między Platonem i Arystotelesem, Kęty 2002.. Galarowicz Jan, Na ścieżkach prawdy, 199.. Garewicz Jan, Schopenhauer,  ...   Ryszard, Tolerancja.. Rzecz o surowym państwie, prawie natury, miłości i sumieniu, Kraków.. Legutko Ryszard, Złośliwe demony, Kraków 1999.. Łojek Mieczysław, Teksty filozoficzne dla uczniów szkół średnich,.. Machiavelli Nicolo, Książę, Kęty 200.. Manent Pierre, Krótka historia liberalizmu, Kraków.. McInerney Peter K.. , Wstęp do filozofii, Poznań 1998.. Michalski Cezary, Ćwiczenia z bezstronności, Kraków 199.. Michalski Cezary, Ministerstwo prawdy, Kraków 199.. Mingue Kenneth, Polityka, Warszawa 1997.. Miś Andrzej, Filozofia współczesna.. Główne nurty, Warszawa 1998.. Nielsen Kai, Wprowadzenie do filozofii, Książka i Wiedza, Warszawa 1995.. Nietzsche Friedrich, Antychryst, Kraków 2003.. Nietzsche Friedrich, Narodziny tragedii albo Grecy i pesymizm, Kraków 2001.. Nietzsche Friedrich, Niewczesne rozważania, Kraków 2003.. Nietzsche Friedrich, Poza dobrem i złem, Kraków 200.. Nietzsche Friedrich, Tako rzecze Zaratustra, Kęty 2004.. Oblicza demokracji, Ryszard Legutko, Jacek Kloczkowski (red.. red.. ), Kraków 2002.. Oksfordzki słownik filozoficzny, Warszawa 2004.. Ortega y Gasset Jose, Bunt mas, Warszawa 1997.. Palacz Ryszard, Filozofia polska wieków średnich, Warszawa 1980.. Pannenberg Wolfhart, Człowiek, wolność, Bóg, Kraków 1995.. Pascal Blaise, Myśli, Warszawa.. Philippe Marie-Dominique OP, O miłości, Kraków 1999.. Platinga C.. Alvin, Bóg, wolność i zło, Kraków 1995.. Platon, Eutyfron, Kraków 199.. Platon, Faidros, Kęty 200.. Platon, Fileb, Kęty 2002.. Platon, Gorgiasz.. Menon, Kęty 2002.. Platon, Hippiasz mniejszy.. Hippiasz większy.. Eutydem, Kęty 2002.. Platon, Ion.. Charmides.. Lizys, Kęty 1999.. Platon, Laches.. Protagoras, Kęty 2002.. Platon, Obrona Sokratesa, tłum.. i komentarz R.. Legutko, Kraków 2003.. Platon, Państwo wraz z sześcioma księgami Praw, Warszawa 19.. Platon, Parmenides.. Teajtet, Kęty 1999.. Platon, Sofista.. Polityk, Kęty 2002.. Platon, Timaios.. Kritias, Kęty 2002.. Platon, Uczta, Warszawa 19.. Rousseau J.. Jacques, Umowa społeczna, Kęty 2002.. Przewodnik po współczesnej filozofii politycznej, red.. R.. Goodin i F.. Pettit, Warszawa 2002.. Russell Bertrand, Mądrość Zachodu,.. Schopenhauer Artur, Aforyzmy o mądrości życia, Warszawa 2000.. Schopenhauer Artur, Sztuka prowadzenia sporów czyli dialektyka erystyczna,.. Schopenhauer Artur, O wolności ludzkiej woli, Kraków 2004.. Schopenhauer Artur, O podstawie moralności, Kraków 2004.. Scruton Roger, Co znaczy konserwatyzm, Poznań.. Scruton Roger, Intelektualiści nowej lewicy, Poznań.. Sikora Adam, Spotkania z filozofią, Warszawa 1970.. Spaemann Robert, Osoby.. O różnicy między czymś a kimś, Warszawa 2001.. Spinoza Benedykt de, Traktat polityczny, Warszawa.. Stępień Antoni Bazyli, Wstęp do filozofii, Lublin 1995.. Suchodolski Bogdan, Narodziny nowożytnej filozofii człowieka, Warszawa 19.. Szlezak Thomas A.. , Czytanie Platona, Warszawa 1997.. Szyszkowska Maria, Filozoficzne interpretacje prawa,.. Tatarkiewicz Władysław, Historia filozofii, t.. I - III, Warszawa.. Toeplitz Karol, Kierkegaard, Warszawa 19.. Voegelin Eric, Lud Boży, Znak, Kraków 1994.. Weaver Richard M.. , Idee mają konsekwencje, Kraków 1996.. Wehler Joachim, Zarys racjonalnego obrazu świata, Warszawa 1998.. Wojtyła Karol, Miłość i odpowiedzialność, Lublin 1986.. Woleński Jan, Epistemologia, t.. II, Warszawa 200.. Wójcicki Ryszard, Wykłady z logiki z elementami teorii wiedzy, Warszawa 2003.. Wstęp do historii filozofii, wielu autorów, Poznań 1999.. Zdziechowski Marian, W obliczu końca, Warszawa.. php?title=Wikipedia:Biblioteka/Filozofia oldid=30150159.. Biblioteka Wikipedii.. Edytuj.. Edytuj kod źródłowy.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 15:45, 7 mar 2012..

    Original link path: /wiki/Wikipedia:Biblioteka/Filozofia
    Open archive

  • Title: Kategoria:User filoz – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Kategoria:User filoz.. Ta kategoria grupuje Wikipedystów, którzy posiadają znajomość terminologii stosowanej w.. O tym jak znaleźć się w tej kategorii możesz przeczytać w.. Wieży Specjalności.. Strony w kategorii „User filoz”.. Poniżej wyświetlono 200 spośród wszystkich 271 stron tej kategorii.. (poprzednie 200) (.. następne 200.. 2.. Wikipedysta:2M1201.. A.. Wikipedysta:Aavetart.. Wikipedysta:Abulaphia.. Wikipedysta:Achger.. Wikipedysta:Adrian Wiercioch.. Wikipedysta:Agincourt.. Wikipedysta:Akasora.. Wikipedysta:Al Hadzi.. Wikipedysta:Albertus teolog.. Wikipedysta:Alexander Hoffman.. Wikipedysta:Alikasundara.. Wikipedysta:Alojzy Żubrowski.. Wikipedysta:Altari.. Wikipedysta:Ałiku.. Wikipedysta:Amariusz.. Wikipedysta:Anarionnar.. Wikipedysta:Anicet.. Wikipedysta:Antek Emigrant.. Wikipedysta:Apriti.. Wikipedysta:Aque.. Wikipedysta:Archim.. Wikipedysta:AresisLion.. Wikipedysta:Artur Nowak.. Wikipedysta:Arturek28.. Wikipedysta:Aureusius.. B.. Wikipedysta:Barosz II.. Wikipedysta:Bartnick.. Wikipedysta:Bawou.. Wikipedystka:Beansí.. Wikipedystka:BeautifulSuffering.. Wikipedysta:Belfer00.. Wikipedysta:Bestyjah.. Wikipedysta:Blackmane.. Wikipedysta:Bogitor.. Wikipedysta:Borgon.. Wikipedysta:Buziaczkowy.. C.. Wikipedysta:CDomarecki.. Wikipedysta:Chryzostom.. Wikipedysta:Chycus.. Wikipedysta:Ciacho59.. Wikipedysta:Claviculus.. Wikipedysta:Czego szukasz.. D.. Wikipedystka:DagmaraZofia.. Wikipedysta:Danfalleh.. Wikipedysta:Danielkwiat.. Wikipedysta:Darcane.. Wikipedysta:Demiqu.. Wikipedysta:Dilige.. Wikipedysta:Dohaeng.. Wikipedysta:Dostha.. Wikipedysta:Drakken.. Wikipedysta:Duszan44.. Wikipedysta:DvK.. Wikipedysta:Dziki610.. E.. Wikipedysta:Eazypl.. Wikipedysta:Edu-mobile.. Wikipedysta:Effegie.. Wikipedysta:Ekaton.. Wikipedysta:Enzo.. Wikipedysta:Ephenoir.. Wikipedysta:Ericcolo.. Wikipedysta:Erlend.. Wikipedysta:Ervo.. Wikipedysta:Eumenes.. Wikipedysta:Ewabies.. F.. Wikipedysta:Fargoeth.. Wikipedysta:Filiplip123.. F cd.. Wikipedysta:Fuller.. G.. Wikipedysta:Galuszkak.. Wikipedysta:Genealogus.. Wikipedysta:Gherbowicz.. Wikipedysta:Grancen..  ...   Wikipedysta:Kasjusz.. Wikipedystka:KaszkaB.. Wikipedysta:Kemociarz.. Wikipedysta:Kmieciu86.. Wikipedysta:Koliat.. Wikipedysta:Konradst1.. Wikipedysta:Koondly.. Wikipedysta:Kornakiewicz.. Wikipedysta:Kpt howdy.. Wikipedysta:Krupski Oleg.. Wikipedysta:Krzysztofgajewski.. Wikipedysta:Kwark.. L.. Wikipedysta:Lasercats.. Wikipedysta:Leszek Bledzki.. Wikipedystka:Liusah.. Wikipedysta:Lolasz.. Wikipedysta:Lordpio.. Wikipedysta:Loveofgaia.. Wikipedysta:Lutharien.. M.. Wikipedystka:MagdalenkaOrient.. Wikipedysta:Majan.. Wikipedysta:Majonez74.. Wikipedysta:Marcin Bryś.. Wikipedysta:MarcinTaw.. M cd.. Wikipedysta:Marianos.. Wikipedysta:Master Ren'.. Wikipedysta:Masterofcookies.. Wikipedystka:Mathiej th.. Wikipedysta:Mdh.. Wikipedystka:Meiram83.. Wikipedysta:Meritus.. Wikipedysta:Michal.. jan.. k.. Wikipedysta:Michalnh94.. Wikipedysta:Milki.. Wikipedysta:Mindgasm.. Wikipedysta:Minimus.. Wikipedysta:Mirosj.. Wikipedysta:Mistrz Eckhart.. Wikipedysta:Moniazuber.. Wikipedysta:Montesquieu.. Wikipedysta:Mordenhaj.. Wikipedysta:Moshe.. Wikipedysta:MPiXel.. Wikipedysta:MRN.. N.. Wikipedysta:Nauredhel.. Wikipedysta:Nel meshrid.. Wikipedysta:Netzach.. Wikipedystka:Nevermore.. Wikipedysta:Nickademus.. Wikipedysta:Nietzsche.. Wikipedysta:Nikt name.. Wikipedysta:Nolens volens.. Wikipedysta:Norbituz.. Wikipedysta:Nous.. Wikipedysta:Nuna.. Wikipedysta:Nyanko.. O.. Wikipedysta:Ograniczony.. Wikipedysta:Olaf.. Wikipedysta:Ortega Cartel.. P.. Wikipedysta:Pan Ucho.. Wikipedysta:Paney.. Wikipedysta:Parsifal.. Wikipedysta:Paulus Aemilius.. Wikipedysta:PaVsz.. Wikipedysta:Pawel Niemczuk.. Wikipedysta:Paweł Baryś.. Wikipedysta:Paweł Ł Zawada.. Wikipedysta:PawełAnotnic.. Wikipedysta:Pehazet.. Wikipedysta:Petronio.. Wikipedysta:Phoenix84.. Wikipedysta:Phoenixx.. Wikipedysta:Phosphoros-Nickel.. Wikipedysta:Piomac.. Wikipedysta:Piotr Rymuza.. Wikipedysta:Piotrlewandowski.. Wikipedysta:Piotros.. Wikipedysta:PiotrParadzinski.. Wikipedysta:Pnarkiew.. Wikipedystka:Poezja.. Wikipedysta:Polelum.. Wikipedysta:Przemow666.. Wikipedysta:Przemysław Wolski.. Wikipedysta:Pwl.. Wikipedysta:Pwl125.. Wikipedysta:Pyroforos.. Q.. Wikipedysta:Qbal.. Wikipedysta:Qunik.. Wikipedysta:Quodvultdeus.. Wikipedysta:RaciborPL.. ).. php?title=Kategoria:User_filoz oldid=28221030.. Wikipedyści według Wieży Specjalności.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 00:36, 4 paź 2011..

    Original link path: /wiki/Kategoria:User_filoz
    Open archive

  • Title: Wikipedia:Propozycje tematów/Filozofia – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Wikipedia:Propozycje tematów/Filozofia.. Wikipedia:Propozycje tematów.. Richard B.. Brandt.. Richard Brandt.. Thomas Davidson.. en:Thomas Davidson (philosopher).. Diametros.. Fryderyk Gonseth.. Michel Henry.. Charles Kahn.. Walter Kaufmann.. – (.. en.. David Kellog Lewis.. Augustin Mansion.. Brian McGuinness.. Nicolaus Oresmus.. Joseph Pieper.. Charles Renouvier.. David Schleiermacher.. Wojciech Sady.. Młodohegliści.. Daniel Zadroga.. Inne.. Antypsychologizm.. Antysceptycyzm.. Czas teraźniejszy (filozofia).. Deontonomizm.. Determinizm dziejowy.. filozofia rosyjska.. filozofia transcendentalna.. filozofia zachodnia.. filozofia żydowska.. gnoza pogańska.. gymnosofiści.. Idea regulatywna.. kapitulanctwo.. kierunki w oświeceniu.. kontrfaktyczne okresy warunkowe.. konstruktywizm radykalny.. de:Radikaler Konstruktivismus.. ) - teoria poznania, którą ugruntował filozof.. Ernst von Glasersfeld.. opierając sią na pracach psychologa.. Jeana Piagetsa.. oraz dwóch.. chilijskich.. neurobiologów:.. Humberto Maturanę.. (stoworzyli pojęcie.. autopotyki.. ) i fizyk.. Heinz von Foerster.. , (w cybernetycznej teorii poznania).. Poprzez koncepcję.. RK znalazł swoje miejsce w nukach humanistycznych i socjologicznych np w teorii.. systemów.. Niklasa Luhmanna.. Krytyka sztuki.. Możność.. en:Agency (philosophy).. noemat.. (Husserl).. niejednoznaczność.. Nouvelle philosophie.. pontonizm.. (.. filozofie współczesne.. radykalny konstruktywizm.. Stan naturalny.. Struktura bytu.. (głównie neoplatonizm).. Substancjonalizm.. – próbuje wyjaśnić problematykę zwiazana z pojeciem bytu.. Arystoteles.. Synopticon.. – przeciwieństwo Panopticonu, w książce Michela Foucaulta "Nadzorować i karać"; wielu obserwuje z ukrycia niewielu.. szkoła lubelska.. światy możliwe.. Teatrologia - teoria teatru.. Testy krzyżowe.. – w logice, testy weryfikacyjne.. Teoria wartości.. Tożsamość (filozofia).. (ew.. identyczność (filozofia).. de:Viabilität.. en:Viability.. Wartości instrumentalne.. Wiedza a priori i a posteriori.. Wschodnia filozofia.. Zdania analityczne.. Zdania syntetyczne.. Zdanie sprawozdawcze.. Francuscy filozofowie.. fr:Liste des philosophes français.. Za: Tydzień Artykułu Francuskiego.. Sylviane Agacinski.. Ferdinand Alquié.. Bernard Andrieu.. Anselme de Laon.. Manola Antonioli.. Louis Arenilla.. Philippe Arnaud.. Bernard Aspe.. Gwenaëlle Aubry.. Catherine Audard.. Séverine Auffret.. Michel Authier.. Kostas Axelos.. Pierre Hyacinthe Azais.. Bernard Baas.. Suzanne Bachelard.. Renaud Barbaras.. Jules Barni.. Manuela de Barros.. Victor Basch.. Raymond Bayer.. Yannick Beaubatie.. Jean Beaufret.. Émile Beaussire.. James Becht.. Bruce Bégout.. Marc Beigbeder.. Yvon Belaval.. Charles Magloire Bénard.. Miguel Benasayag.. Jean-Marie Benoist.. Jocelyn Benoist.. Bernadette Bensaude-Vincent.. Gérard Bensussan.. Gaston Berger.. Harold Bernat.. Gilles Bernheim.. François Bernier.. Ernest Bersot.. Jean-Michel Berthelot.. Joël Biard.. Charles François de Bicquilley.. Abdennour Bidar.. Jacques Bidet.. Guillaume Bigot.. Jean-Cassien Billier.. Henri Birault.. Michel Bitbol.. Antoine Blanc de Saint-Bonnet.. Robert Blanché.. Charles Blondel.. Éric Blondel.. François Boissel.. Jean Bollack.. Mayotte Bollack.. Mikkel Borch-Jacobsen.. Jean Borella.. Étienne Borne.. Christian Bouchindhomme.. Pierre Boudot.. Célestin Bouglé.. Francisque Bouillier.. Olivier Boulnois.. Pierre Bouretz.. Dominique Bourg.. Bernard Bourgeois.. Pierre Boutang.. Renée Bouveresse.. Charles de Bovelles.. Alain Boyer.. Stanislas Breton.. Victor Brochard.. Jean-Marie Brohm.. Alain Brossat.. Jacques Brosse.. Claude Bruaire.. Jean Brun.. Claude Brunet.. Jean Bruyas.. Christine Buci-Glucksmann.. Claude Buffier.. Guy Bugault.. Jean-Yves Calvez.. Monique Canto-Sperber.. Ricciotto Canudo.. Philippe Capelle.. Olivier Capparos.. Albert Caraco.. Elme-Marie Caro.. Vincent Carraud.. Barbara Cassin.. Charles-Irénée Castel de Saint-Pierre.. Monique Castillo.. Anne Cauquelin.. Jean Cavaillès.. Vincent Cespedes.. Antelme Édouard Chaignet.. Félicien Challaye.. Guillaume de Champeaux.. Janine Chanteur.. Georges Chapouthier.. Bernard Charbonneau.. Daniel Charles.. Bernard Charlot.. Jean-Émile Charon.. Jacques Charpentier.. André Charrak.. Pierre Charron.. Dominique Chateau.. François Châtelet.. Gilles Châtelet.. Paul Chauchard.. Christiane Chauviré.. Jacques Chevalier.. Catherine Chevalley.. Philippe Chevallier.. Michel Chodkiewicz.. Jean-Louis Chrétien.. Olivier Chédin.. Jean Clam.. Geneviève Clancy.. Paul Clavier.. Bruno Clément.. Catherine Clément.. Michel Clouscard.. François-Guillaume Coëssin.. Arthur Cohen.. Michèle Cohen-Halimi.. Denis Collin.. Jeannette Colombel.. Muriel Combes.. André Comte-Sponville.. Marcel Conche.. Alain Cophignon.. Guy Coq.. Arnaud Corbic.. Géraud de Cordemoy.. Corine Pelluchon.. Paul-Louis Couchoud.. Jean-François Courtine.. Louis Couturat.. Marc Crépon.. Alain Cugno.. Jean-Paul Curnier.. Armand Cuvillier.. François Dagognet.. Tristan Dagron.. Étienne Noël Damilaville.. Jean-Philibert Damiron.. Hubert Damisch.. Arsène Danton.. Alphonse Darlu.. Bernard Darras.. Jacques Darriulat.. Françoise Dastur.. Jean Daujat.. Lionel Dauriac.. Pascal David.. Marc de Launay.. Michel Deguy.. Christian Delacampagne.. Henri Delacroix.. François Delaporte.. Victor Delbos.. Jean-Baptiste-Claude Delisle de Sales.. Jean-Toussaint Desanti.. Jacques des Bermudes.. Léger Marie Deschamps.. Théodore Dézamy.. Manuel de Diéguez.. Henri Dilberman.. Monique Dixsaut.. Daniel Dobbels.. Jean-Marie Domenach.. Roger-Pol Droit.. Joseph Droz.. Dominique Dubarle.. Marcel-Jacques Dubois.. Oswald Ducrot.. Dany-Robert Dufour.. Hugues Dufourt.. Mikel Dufrenne.. Laurent Duhan.. Jean-Joël Duhot.. César Chesneau Dumarsais.. Jacques Du Roure.. Bernard Edelman.. Victor Egger.. Arlette Elkaïm-Sartre.. Didier Eribon.. Alain Etchegoyen..  ...   Lazzarato.. Pierre Le Coz.. Pierre Le Guay de Prémontval.. Véronique Le Ru.. Gérard Lebrun.. Annie Leclerc.. Albert Leclère.. Pierre Lecomte du Noüy.. Dominique Lecourt.. Claude Lefort.. Antoine Legrand.. Alain Le Guyader.. Jean-Michel Le Lannou.. Marguerite Léna.. Lazare Lenain.. Roger Lenglet.. Xavier Léon.. Jules Lequier.. Pierre Leroux.. Sylvain Leroy.. Édouard Le Roy.. Marie-Anne Lescourret.. Charles Lévêque.. Jean Lévêque.. René Levesque.. Pierre Lévy.. Jean-Marc Lévy-Leblond.. Louis Liard.. Jacqueline Lichtenstein.. Émile Littré.. Frédéric Lordon.. Lucien Scubla.. Stéphane Lupasco.. Georges-Henri Luquet.. Bernard Mabille.. Pierre Macherey.. Gabriel Madinier.. Robert Maggiori.. Pierre Magnard.. Gilbert Maire.. Gérard Mairet.. Catherine Malabou.. Henri Maldiney.. André Malet.. Michel Malherbe.. Philippe Malrieu.. Manegold de Lautenbach.. Alexandre Marc.. Jan Marejko.. Louis Marin.. Jean-François Marquet.. Jean-Clet Martin.. Emmanuel Martineau.. Eric Marty.. Michela Marzano.. Nicolas Massias.. Paul Masson-Oursel.. Jean-François Mattéi.. Jean Maugüe.. André Maurin.. Dominique Méda.. Quentin Meillassoux.. Philippe Mengue.. René Ménil.. Jacques Merleau-Ponty.. Régis Messac.. Émile Meyerson.. Roland Meynet.. Yves Michaud.. Jean-Claude Michéa.. Fabrice Midal.. Gaston Milhaud.. Jean-Claude Milner.. Alain Milon.. Victor Riqueti de Mirabeau.. Robert Misrahi.. Damien Mitton.. Olivier Mongin.. Henri Mongis.. Pierre Montebello.. Joseph Moreau.. Pierre-François Moreau.. Stéphane Mosès.. Paul Mouy.. Jean-Marie Muller.. Philippe Muray.. Marc Antoine Muret.. Pierre Musso.. Frédéric Nef.. André Neher.. Philippe Nemo.. Frédéric Neyrat.. Jean Nicod.. Désiré Nolen.. François Noudelmann.. Jean-Félix Nourrisson.. Pierre Nourry.. Philippe Nys.. Ruwen Ogien.. Philippe Orantin.. Marc-Alain Ouaknin.. Mélika Ouelbani.. Georges Palante.. Kostas Papaïoannou.. Thierry Paquot.. Brice Parain.. Jeanne Parain-Vial.. Dominique Parodi.. Frédéric Paulhan.. Bernard Pautrat.. Emmanuel Peillet.. Pierre Péju.. Charles Pépin.. Jean Pépin.. Catherine Perret.. Jean Petitot.. Alexis Philonenko.. Yvonne Picard.. François Picavet.. Emmanuel Picavet.. Frank Pierobon.. Pierre Jacerme.. Bruno Pinchard.. Claude Pithoys.. Rafaël Pividal.. Fred Poché.. Claude Polin.. Raymond Polin.. Amédée Ponceau.. Mathieu Potte-Bonneville.. |.. Jean Pouillon.. François Poullain de la Barre.. Ollivier Pourriol.. Jean-François Pradeau.. Maurice Pradines.. Michel Puech.. Pierre Pyrard.. Bernard Quelquejeu.. Dominique Quessada.. Jean Quillien.. Roland Quillot.. Pierre-Yves Quiviger.. Jean-François Raguet.. Pierre de La Ramée.. Frédéric Rauh.. Gérard Raulet.. Félix Ravaisson.. Philippe Raynaud.. Olivier Reboul.. Robert Redeker.. Charles de Rémusat.. Emmanuel Renault.. Alain Renaut.. Jacques Rennes.. René Daval.. Olivier Revault d'Allonnes.. Jean-François Revel.. Judith Revel.. Jean Reynaud.. Pierre A.. Riffard.. Dominique-François Rivard.. Léon Robin.. André Robinet.. Rainer Rochlitz.. Claude Roëls.. Alain Roger.. Roland Dalbiez.. Claude Romano.. Gilbert Romeyer-Dherbey.. Alexis Rosenbaum.. Irène Rosier-Catach.. Clément Rosset.. Jean Rostand.. Yves Roucaute.. Louis Rougier.. Philippe de Rouilhan.. Serge Roure.. François Roustang.. Jean-Marc Rouvière.. Joseph Rovan.. Jacqueline Russ.. Raymond Ruyer.. Théodore Ruyssen.. Han Ryner.. Henri Dominique Saffrey.. Jean-Louis Sagot-Duvauroux.. Charles de Saint-Évremond.. Louis-Claude de Saint-Martin.. Bertrand Saint-Sernin.. Jumeaux Saint-Vincent.. Émile Saisset.. Philippe-Joseph Salazar.. Jean Salem.. Michel Sales.. Paule Salomon.. Pierre Sansot.. Jean Saphary.. Georges-Elia Sarfati.. Auguste Saugey-Avisard.. Anne Sauvagnargues.. Alexandre Savérien.. Patrick Savidan.. Alexandre Savoyen.. André Scala.. Jean-Marie Schaeffer.. René Schérer.. Frédéric Schiffter.. Judith E.. Schlanger.. Monique Schneider.. Pierre-Maxime Schuhl.. Alain Philippe Segonds.. Michel Serres.. Antonin-Gilbert Sertillanges.. Guillaume Sibertin-Blanc.. Bernard Sichère.. Jean de Silhon.. Gérard Simon.. Jules Simon.. Gilbert Simondon.. Roger de Sizif.. Michael Smadja.. Jean Soldini.. Samuel Sorbière.. Marc Soriano.. Philippe Soulez.. Étienne Souriau.. Arnaud Spire.. Jean-Fabien Spitz.. André Stanguennec.. Bernard Stiegler.. Michel Surya.. Gilles Susong.. Peter Szendy.. Pierre-André Taguieff.. Philippe Tancelin.. Pierre-Henri Tavoillot.. Claude Tedguy.. Michel Terestchenko.. Pierre Tevanian.. Jacques Texier.. Ludivine Thiaw-Po-Une.. Thibaud d'Étampes.. Paul Thibaud.. Pierre Thillet.. Pierre Thuillier.. Gilles A.. Tiberghien.. Xavier Tilliette.. Patrick Tort.. Charles Touati.. Emmanuel Tourpe.. Jean Tricot.. André Tubeuf.. Jean Marie Turpin.. Vladimir Tybin.. Jean Ullmo.. Paul Vignaux.. Étienne Vacherot.. Paul Valadier.. Serge Valdinoci.. Georges Vallin.. Patrick Vauday.. Augusto Vera.. Alexandre Veret.. Bertrand Vergely.. François Vezin.. Jordi Vidal.. Jean-Louis Vieillard-Baron.. Arnaud Villani.. Michel Villey.. Jean-Baptiste Jeangène Vilmer.. Jean-Marie Vincent.. Jean-Marc Vivenza.. Jean-Pierre Voyer.. Jules Vuillemin.. Jean-Louis Vullierme.. Charles-Pendrell Waddington.. François Wahl.. Jean Wahl.. Jean Wallon.. Éric Weil.. Heinz Wismann.. Francis Wolff.. Frédéric Worms.. Patrick Wotling.. Jean-Jacques Wunenburger.. Mikhaïl Xifaras.. Yannis Youlountas.. Léontine Zanta.. Pierre Zaoui.. Jean-Pierre Zarader.. Marlène Zarader.. Yves Charles Zarka.. François Zourabich.. Hervé Zwirn.. php?title=Wikipedia:Propozycje_tematów/Filozofia oldid=39852066.. Kategorie.. Filozofia.. Propozycje tematów.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 00:34, 10 lip 2014..

    Original link path: /wiki/Wikipedia:Propozycje_temat%C3%B3w/Filozofia
    Open archive

  • Title: Plik:P Psychology2 brown.png – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Plik:P Psychology2 brown.. png.. Plik.. Historia pliku.. Wykorzystanie pliku.. Grafika w wyższej rozdzielczości nie jest dostępna.. P_Psychology2_brown.. (400 × 360 pikseli, rozmiar pliku: 144 KB, typ MIME: image/png).. Plik.. P Psychology2 brown.. znajduje się w.. Wikimedia Commons.. – repozytorium wolnych zasobów.. Dane z.. jego strony opisu.. znajdują się poniżej.. Opis.. Own work based on: #.. Image:P blank.. svg.. Data.. 17 grudnia 2009, 15:10.. (UTC).. Źródło.. P_Psychology2.. Autor.. Sambach.. derivative work:.. Przykuta.. talk.. To zdjęcie było poddane obróbce cyfrowej i może różnić się od wersji oryginalnej.. Zmiany:.. color.. Oryginał można obejrzeć tu:.. Modyfikacje zostały wykonane przez użytkownika.. Azərbaycanca.. Zazaki.. Հայերեն.. ភ ស ខ ម រ.. Kurdî.. മലയ ള.. Plattdüütsch.. Polski.. Vèneto.. 中文(简体).. 中文(繁體).. 中文(台灣).. +/−.. Ja, właściciel praw autorskich do tego dzieła, udostępniam je na poniższych licencjach.. Ten plik udostępniony jest na licencji.. Creative Commons.. Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 3.. 0.. Wolno:.. dzielić się.. – kopiować, rozpowszechniać, odtwarzać i wykonywać utwór.. modyfikować.. – tworzyć utwory zależne.. Na następujących warunkach:.. uznanie autorstwa.. – Utwór należy oznaczyć w sposób określony przez Twórcę lub  ...   License has been digitally enhanced, I the creator of this work, hereby grant the permission to copy, distribute and/or modify this document under the terms of the.. GNU Free Documentation License.. , Version 1.. 2 or any later version published by the Free Software Foundation; with no Invariant Sections, no Front-Cover Texts, and no Back-Cover Texts.. Możesz wybrać, którą licencję chcesz zastosować.. Oryginalny rejestr przesyłania.. This image is a derivative work of the following images:.. File:P_Psychology2.. licensed with Cc-by-sa-3.. 0-migrated, GFDL-retouched.. 2008-09-19T09:20:56Z.. 400x360 (154844 Bytes).. Own work based on: # [[:Image:P blank.. svg]] {{GFDL-retouched}} [[Category:Files by User:Sambach from he.. wikipedia]] [[Category:P icons]].. Uploaded with.. derivativeFX.. Kliknij na datę/czas, aby zobaczyć, jak plik wyglądał w tym czasie.. Data i czas.. Miniatura.. Wymiary.. Użytkownik.. aktualny.. 17:10, 17 gru 2009.. 400 × 360.. (144 KB).. {{Information |Description=Own work based on: #.. |Source=*.. |Date=2009-12-17 15:10 (UTC) |Author=*.. *derivative work: ~~~ |Permission=see below |other_ve.. Poniższa strona odwołuje się do tego pliku:.. Portal:Nauki społeczne i humanistyczne.. org/wiki/Plik:P_Psychology2_brown.. Zobacz w Wikimedia Commons.. Dodaj lokalny opis.. Utwórz kod źródłowy lokalnego opisu..

    Original link path: /wiki/Plik:P_Psychology2_brown.png
    Open archive

  • Title: Plik:Wikimedal POL.svg – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Plik:Wikimedal POL.. Globalne wykorzystanie pliku.. Rozmiar podglądu –.. 74 x 120 pikseli.. Inne rozdzielczości:.. 148 x 240 pikseli.. 296 x 480 pikseli.. 370 x 600 pikseli.. 473 x 768 pikseli.. 631 x 1024 pikseli.. Rozmiar pierwotny.. (Plik SVG, nominalnie 74 × 120 pikseli, rozmiar pliku: 134 KB).. Wikimedal POL.. English:.. Wikimedal, with polish-flag colors texture on ribbon.. Symbol of Featured Article on Polish Wikipedia.. Polski:.. Wikimedal, ze wstążką w kolorach polskiej flagi.. Symbol Artykułu na Medal na Polskiej Wikipedii.. Ta.. grafika wektorowa.. została stworzona za pomocą programu.. Inkscape.. 20:46, 13 November 2006 (UTC).. Own work, based image from Commons uploaded by.. User:WarX.. (from pl-wiki), derivated from image drawn by.. Kimbar.. Olek Remesz (wiki-pl:.. Orem.. , commons:.. Licencja.. Ponowne użycie tego pliku.. Double license: GFDL ver.. 1.. 2 and CC-BY-SA ver.. 5, 2.. 0, 1.. Udziela się zgody na kopiowanie, rozpowszechnianie oraz modyfikowanie tego dokumentu zgodnie z warunkami.. GNU Licencji Wolnej Dokumentacji.. , w wersji 1.. 2 lub nowszej opublikowanej przez.. Free Software Foundation.. ; bez niezmiennych sekcji, bez treści umieszczonych na frontowej lub tylnej stronie okładki.. Kopia licencji załączona jest w sekcji zatytułowanej.. GNU Licencja Wolnej Dokumentacji.. http://www.. gnu.. org/copyleft/fdl.. html.. GFDL.. Ten plik jest udostępniany na licencji.. Uznanie autorstwa – na tych samych warunkach.. 5 zlokalizowana.. 0 zlokalizowana.. oraz.. org/licenses/by-sa/2.. 5-2.. 0-1.. CC-BY-SA-2.. Creative Commons Attribution-Share Alike 2.. 22:46, 13 lis 2006.. 74 × 120..  ...   Józef Piłsudski.. Karol Darwin.. Katastrofa lotnicza w Lesie Kabackim.. Konwalia majowa.. Kornwalia.. Korpus Ochrony Pogranicza.. Kość do gry.. Kultura łużycka.. Lew.. List do Filemona.. Marian Rejewski.. Mars.. Matti Nykänen.. McDonnell Douglas F-4 Phantom II.. Melchior Wańkowicz.. Merkury.. Mieszko I.. Mieszko II Lambert.. Neptun (pierwiastek).. ORP Bałtyk (1927).. ORP Błyskawica.. Obrona Wybrzeża w kampanii wrześniowej 1939.. Okręt podwodny.. Paracetamol.. Pas planetoid.. Piwo.. Polaryzacja fali.. Prosta.. Przemysł II.. Ptaki.. Rega.. Richard Dawkins.. Saturn.. Sepsa.. Skaningowy mikroskop tunelowy.. Spektrometria mas.. Sport żużlowy.. Synagoga Remuh w Krakowie.. Szop pracz.. Szyfr Cezara.. Słonecznik bulwiasty.. Topór (herb szlachecki).. Vader.. Vickers E.. Victor Hugo.. Vincent van Gogh.. William Szekspir.. Wojciech Fortuna.. Wolne Miasto Kraków.. Wulgata.. Ziemia.. Zjednoczony Kościół Ewangeliczny w PRL.. Żaba trawna.. Dyskusja:3 Flotylla Okrętów.. Dyskusja:Architektura i sztuka starożytnego Egiptu.. Dyskusja:Atom.. Dyskusja:Bakterie.. Dyskusja:FSO Warszawa.. Dyskusja:Jacek Kaczmarski.. Dyskusja:Józef Beck.. Dyskusja:ORP Orzeł (1939).. Dyskusja:Okręt podwodny.. Dyskusja:Piwo.. Dyskusja:Przemysł II.. Dyskusja:Teoria modeli.. Dyskusja:The Rolling Stones.. Dyskusja:Wojna amerykańsko-meksykańska.. Dyskusja:Wolnomularstwo.. Dyskusja:Zakon Maltański.. Dyskusja:Zbigniew Herbert.. Dyskusja:Ziemia.. Ten plik jest wykorzystywany także w innych projektach wiki:.. Wykorzystanie w be-x-old.. org.. Вікіпэдыя:Апытаньні/Блёкі галоўнай старонкі.. Wykorzystanie w da.. Bruger:Ylle/Sandkasse.. Wykorzystanie w de.. Benutzer:Alchemist-hp.. Wykorzystanie w en.. User:Nick-D.. Portal talk:Poland/Selected picture.. Wykorzystanie w id.. Pengguna:Bennylin/Ikon.. Wykorzystanie w mwl.. Biquipédia:Taberna/Arquibo/2009-2011.. Wykorzystanie w pl.. wikinews.. Szablon:Ombox.. Szablon:Ombox/opis.. Szablon:Tmbox.. Szablon:Tmbox/opis.. Wykorzystanie w ru.. Проект:Футбол/Избранные статьи о футболе.. Wykorzystanie w sk.. Wikipédia:Hlasovania/Hlasovanie o označovaní najlepších článkov hviezdičkou a dobrých článkov strieborným puzzle.. Wykorzystanie w tr.. Kullanıcı mesaj:Sabri76/geçmiş2.. org/wiki/Plik:Wikimedal_POL..

    Original link path: /wiki/Plik:Wikimedal_POL.svg
    Open archive

  • Title: Efekt potwierdzenia – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Efekt potwierdzenia.. (Przekierowano z.. Błąd konfirmacji.. Efekt potwierdzenia, błąd konfirmacji, strategia konfirmacyjna.. – tendencja do preferowania informacji, które potwierdzają wcześniejsze oczekiwania i.. hipotezy.. , niezależnie od tego, czy te informacje są prawdziwe.. [1].. Powoduje, że ludzie poszukują informacji i zapamiętują je w sposób selektywny, interpretując je w.. błędny sposób.. Efekt ten jest szczególnie silny w przypadku zagadnień wywołujących silne.. emocje.. i dotyczących mocno ugruntowanych opinii.. Przykładowo, czytając o polityce dostępu do broni, ludzie zwykle preferują źródła, które potwierdzają to, co sami na ten temat sądzą.. Mają również tendencję do interpretowania niejednoznacznych dowodów jako potwierdzających ich własne zdanie.. Selektywne poszukiwanie informacji, ich zapamiętywanie i interpretowanie jest przytaczane jako wytłumaczenie.. efektu polaryzacji przekonań.. (gdy różnica zdań staje się jeszcze większa po zaprezentowaniu dwóm stronom tych samych dowodów), trwałości przekonań (gdy przekonania pozostają niezmienione nawet po obaleniu dowodów, z których wynikały),.. efektu pierwszeństwa.. (gdy większa waga przykładana jest do informacji, które uzyskało się wcześniej) i iluzji korelacji (doszukiwania się.. korelacji.. tam, gdzie ich w rzeczywistości nie ma).. Serie eksperymentów prowadzonych w latach 60.. XX wieku pokazały, że ludzie mają tendencję do poszukiwania potwierdzeń dla swoich wcześniejszych przeświadczeń.. Późniejsze badania wyjaśniły to jako wynik tendencji do testowania hipotez bardzo selektywnie, skupiając się na jednej możliwości i ignorując alternatywy.. W połączeniu z innymi efektami taka strategia wpływa na konkluzje, do jakich ludzie dochodzą.. Błąd ten może wynikać z ograniczonych możliwości przetwarzania informacji przez ludzki.. mózg.. bądź z ewolucyjnej optymalizacji, gdy szacowane koszty tkwienia w błędzie nie są większe, niż koszty analizy prowadzonej w obiektywny, naukowy sposób.. Efekt potwierdzenia wzmacnia pewność siebie i pozwala ludziom zachować silne przekonania nawet w obliczu przeczących im dowodów.. Dlatego może prowadzić do katastrofalnych błędów w.. podejmowaniu decyzji.. , w szczególności w przypadku decyzji społecznych,.. politycznych.. militarnych.. Spis treści.. Typy.. 1.. Błędy w poszukiwaniu informacji.. 2.. Błędy w interpretowaniu informacji.. 3.. Błędy w zapamiętywaniu.. Powiązane efekty.. Polaryzacja poglądów.. Utrzymywanie się przeświadczeń.. Preferowanie wcześniejszych informacji.. 4.. Iluzja korelacji.. 3.. Nieformalne obserwacje.. Eksperymenty Wasona.. Krytyka Klaymana i Ha.. 4.. Wyjaśnienia.. 5.. Konsekwencje.. W finansach.. W medycynie.. W polityce i prawie.. W zjawiskach paranormalnych.. 5.. W nauce.. 6.. W samoocenie.. 6.. Zobacz też.. 7.. Przypisy.. 8.. Bibliografia.. Efekt potwierdzenia należy do grupy.. błędów poznawczych.. dotyczących przetwarzania informacji, w odróżnieniu od błędów w zachowaniu, takich jak np.. samospełniające się proroctwo.. ”, polegające na tym, że ludzie zachowują się tak, żeby ich oczekiwania się spełniły.. [2].. Niektórzy psychologowie używają pojęcia efektu potwierdzenia wszędzie tam, gdzie ludzie w jakiś sposób unikają pozbycia się jakiegoś przeświadczenia, zarówno przy poszukiwaniu faktów, interpretowaniu ich albo.. przypominaniu.. ich sobie.. Inni odnoszą to pojęcie jedynie do selektywnego poszukiwania informacji.. [3].. W odniesieniu do niewłaściwego interpretowania dowodów używane jest też pojęcie.. błędu asymilacji.. [4].. Efekt potwierdzenia jest porównywany do wewnętrznego „potakiwacza”, który zgadza się ze wszystkimi opiniami danej osoby, jak.. dickensowski.. bohater.. Uriasz Heep.. [5].. Wiele eksperymentów pokazało, że ludzie mają tendencję do testowania swoich hipotez jednostronnie, przez poszukiwanie wyłącznie dowodów potwierdzających je.. [6].. [7].. Zamiast sprawdzać wszystkie możliwości zadają pytania tak, aby odpowiedź twierdząca potwierdzała to, co założyli.. [8].. Poszukują jedynie skutków, jakie wystąpiłyby, gdyby była prawdziwa, ignorując potencjalne skutki, które powodowałaby jej fałszywość.. Przykładowo, jeśli ktoś ma zidentyfikować ukrytą liczbę przy użyciu jedynie pytań, na które odpowiedź może być.. tak.. albo.. nie.. i podejrzewa, że odpowiedzią jest 3, może zadać pytanie.. Czy to jest liczba nieparzysta?.. , ale prawie nigdy nie zada pytania.. Czy to jest liczba parzysta?.. – mimo że uzyskałby w ten sposób tę samą informację.. [9].. Nie oznacza to, że ludzie świadomie preferują pytania, które gwarantują odpowiedź twierdzącą.. W badaniach, w których mogą wybierać pomiędzy zaproponowanymi pytaniami jednostronnymi i obiektywnymi, częściej wybierają obiektywne.. [10].. [11].. Samo preferowanie jednostronnych pytań nie musi być błędem, jeśli pytania prowadzą do uzyskania pełnej informacji.. [12].. Jednak w połączeniu z innymi efektami taka strategia prowadzi do utwierdzenia się w swoich przeświadczeniach, niezależnie od tego, czy są one prawdziwe.. [13].. [14].. W rzeczywistym świecie dowody są często skomplikowane i wieloaspektowe.. Przykładowo różne czyny dokonane przez jedną osobę mogą stanowić potwierdzenie dla wielu różnych, sprzecznych ze sobą, opinii o tej osobie.. Dlatego każdy, kto szuka uzasadnienia dla swojej opinii, może znaleźć fakty będące takim uzasadnieniem.. Dodatkowo, sam sposób formułowania pytań może znacząco wpłynąć na uzyskiwane odpowiedzi.. Przykładowo gdy ludziom zadaje się pytanie:.. Czy jesteś zadowolony ze swoich kontaktów towarzyskich?.. otrzymuje się bardziej pozytywne informacje, niż gdy zadaje im się pytanie.. Czy jesteś.. zadowolony ze swoich kontaktów towarzyskich.. [15].. (porównaj.. pytanie sugerujące.. Nawet niewielka zmiana w sposobie sformułowania pytania może wpłynąć na to, jak ludzie na nie odpowiadają.. Zostało to pokazane w fikcyjnej sprawie o prawo do opieki nad dzieckiem.. [16].. Badani dostali informację, że Rodzic A jest przeciętnie odpowiedni do opieki.. Rodzic B został opisany przez mieszaninę cech odpowiednich jak i nieodpowiednich do opieki: bliskie kontakty z dzieckiem oraz czasochłonną pracę, która oznaczałaby długie okresy rozłąki z dzieckiem.. Ci badani, których pytano:.. Który rodzic powinien otrzymać prawa do opieki?.. zwracali uwagę na pozytywne cechy Rodzica B i wskazywali na niego.. Który rodzic nie powinien otrzymać praw do opieki?.. zwracali uwagę na negatywne cechy Rodzica B i również wskazywali na niego, implikując, że opieka powinna zostać przyznana Rodzicowi A.. Podobne badania pokazały, że ludzie poszukują informacji w sposób jednostronny, ale że świadomie preferują testy dające więcej informacji, jeśli takie są dostępne.. W przykładowym eksperymencie badani mieli ocenić, czy inna osoba jest.. introwertykiem czy ekstrawertykiem.. na podstawie krótkiej rozmowy.. Mogli zadawać pytania z udostępnionej im listy.. Gdy osoba, którą mieli ocenić, była opisywana jako introwertyczna, wybierali pytania zakładające tę wersję, takie jak:.. Co cię najbardziej męczy na hałaśliwych przyjęciach?.. Gdy osoba była opisywana jako ekstrawertyczna, zadawali pytania zakładające tę wersję, takie jak:.. Co zrobisz, żeby ożywić nudne przyjęcie?.. Te pytania sprawiały, że odpowiadający mieli niewielką możliwość obalenia pierwotnie założonej opinii.. [17].. W późniejszej wersji eksperymentu dano badanym do wyboru bardziej neutralne pytania, takie jak.. Czy jesteś nieśmiały w kontaktach towarzyskich?.. [18].. Badani preferowali wtedy te pytania, w niewielkim tylko stopniu preferując takie, co do których liczyli na odpowiedź twierdzącą.. Ten wzorzec wybierania pytań bardziej diagnostycznych przy niewielkiej preferencji dla poszukiwania odpowiedzi twierdzących był potwierdzany również w innych badaniach.. W innym eksperymencie badani mieli odtworzyć skomplikowane reguły rządzące poruszaniem się obiektów na ekranie komputera.. [19].. Badani mogli „strzelać” obiektami po ekranie i obserwować ich zachowanie.. Mimo wielu prób żadnemu z badanych nie udało się odtworzyć poszukiwanych reguł.. Zwykle próbowali tylko potwierdzić swoje pierwotne hipotezy i niechętnie poszukiwali alternatyw.. Nawet wielokrotnie widząc, że obiekty nie poruszają się zgodnie z założonymi przez nich hipotezami, powtarzali te same testy.. Niektórzy z badanych otrzymali instrukcję, w jaki sposób należy.. falsyfikować.. hipotezy, ale nie miało to prawie żadnego efektu.. „Inteligentni ludzie wierzą w dziwne rzeczy, ponieważ potrafią inteligentnie bronić swoich przekonań, które uzyskali w mało inteligentny sposób”.. —.. Michael Shermer.. [20].. Efekt potwierdzenia nie ogranicza się tylko do błędów w zbieraniu informacji.. Nawet jeśli dwie osoby otrzymają tę samą informację, mogą ją interpretować w różny sposób.. Zespół badawczy ze.. Stanford University.. przeprowadził serię eksperymentów, w których uczestniczyli badani o ugruntowanym zdaniu na temat.. kary śmierci.. Połowa badanych była jej silnymi zwolennikami, a połowa zdecydowanymi przeciwnikami.. [21].. [22].. Każdemu z badanych dano do przeczytania opis dwóch badań: porównania wskaźników przestępczości w stanach z wprowadzoną i z zakazaną karą śmierci oraz porównania wskaźników przestępczości przed i po wprowadzeniu kary śmierci.. Po ich przeczytaniu badani byli pytani, czy ich opinie się zmieniły.. Potem dano im do przeczytania bardziej szczegółowe dane dotyczące procedur przeprowadzenia tych badań i poproszono o ocenę tego, jak dobrze według nich były przeprowadzone i jak wiarygodne.. W rzeczywistości wszystkie te badania były sfabrykowane.. Połowie badanych powiedziano, że pierwsze badanie wskazuje na skuteczność kary śmierci, a drugie na jej nieskuteczność.. Drugiej połowie badanych powiedziano na odwrót.. Badani, zarówno zwolennicy jak i przeciwnicy, początkowo nieznacznie zmienili swoje opinie w stronę sugerowaną przez pierwsze badanie.. Gdy przeczytali dokładny opis procedur tych badań, niemal wszyscy powrócili do swoich pierwotnych opinii, niezależnie od zaprezentowanych im dowodów.. Uzasadniali to, wskazując elementy badania zgodne z ich opinią i ignorując wszystkie przeczące jej.. Przy ocenie jakości badania określili badanie potwierdzające ich opinię jako znacznie bardziej wiarygodne i lepiej przeprowadzone, szczegółowo to uzasadniając.. [23].. Opisując badanie, którego wyniki podważały ich opinię, zwolennicy kary śmierci napisali:.. Badanie nie objęło wystarczająco długiego okresu.. Przeciwnicy kary śmierci o tym samym badaniu napisali:.. Nie przedstawiono żadnych dowodów przeczących wnioskom badaczy.. Wyniki pokazały, że ludzie stawiają znacznie większe wymagania hipotezom, które miałyby podważyć ich oczekiwania.. Ten efekt, nazwany „błędem falsyfikacji”, został potwierdzony w innych eksperymentach.. [24].. Obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego.. pozwala badaczom obserwować pracę mózgu w trakcie przetwarzania nieprzyjemnych informacji.. W trakcie.. wyborów prezydenckich w USA w 2004 roku.. przeprowadzono serię badań nad błędnym interpretowaniem informacji przez wyborców.. Uczestniczyli w nich badani o wyrobionych opiniach o kandydatach.. Zaprezentowano im pary wypowiedzi każdego z kandydatów, które wyglądały na sprzeczne ze sobą.. Następnie każdemu z nich zaprezentowano wyjaśnienia, które uściślały te wypowiedzi i pokazywały, że nie są one ze sobą sprzeczne.. Badani mieli określić, czy wypowiedzi faktycznie przeczą sobie nawzajem.. Pokazano, że badani znacznie częściej oceniali jako wewnętrznie sprzeczne wypowiedzi kandydata, którego nie popierali.. [25].. W trakcie tego eksperymentu badani znajdowali się w skanerze MRI, który monitorował pracę ich mózgu.. Gdy badani oceniali wypowiedzi popieranego przez nich kandydata, ośrodki odpowiedzialne za.. były bardzo aktywne.. Nie występowało to, gdy oceniali wypowiedzi drugiego z kandydatów.. Badacze wywnioskowali z tego, że różne oceny wypowiedzi kandydatów nie wynikały z błędów w rozumowaniu, ale z aktywnego redukowania.. dysonansu poznawczego.. powodowanego przez nieracjonalność albo hipokryzję popieranego przez nich kandydata.. Błędy w interpretowaniu informacji nie ograniczają się tylko do emocjonalnie nacechowanych tematów.. W innym eksperymencie badanym przedstawiono historię o kradzieży.. Mieli za zadanie ocenić istotność zeznań obciążających bądź oczyszczających podejrzanego.. Gdy sami podejrzewali, że jest on winny, oceniali zeznania obciążające go za bardziej istotne, niż zeznania oczyszczające go z zarzutów.. [26].. Nawet jeśli ktoś poszukuje i interpretuje informacje w sposób obiektywny, wciąż może ulegać efektowi selektywnej pamięci, potwierdzając swoje oczekiwania.. Efekt ten jest nazywany „selektywnym przypominaniem”, „pamięcią potwierdzającą”, albo „pamięcią o nierównym dostępie”.. [27].. Istnieją różne wytłumaczenia tego efektu.. Z jednej strony psychologowie postulują, że informacje pasujące do jednej opinii tworzą.. schemat poznawczy.. , dzięki czemu są łatwiej zapamiętywane i przypominane.. [28].. Z drugiej strony istnieją teorie, że zaskakujące informacje wyróżniają się i przez to łatwiej je zapamiętać.. Oba te efekty zostały potwierdzone eksperymentalnie i obecnie nie ma jednoznacznego rozstrzygnięcia, który jest silniejszy.. [29].. W jednym z eksperymentów badani czytali opis kobiety, zawierający mieszaninę zachowań introwertycznych i ekstrawertycznych.. [30].. Następnie po jakimś czasie mieli przypomnieć sobie zachowania świadczące o jej introwertyzmie albo ekstrawertyzmie.. Części badanych powiedziano wcześniej, że mają ocenić, czy kobieta ta nadaje się na stanowisko bibliotekarki, a pozostałym, czy nadaje się na stanowisko agenta nieruchomości.. Pokazano wyraźne różnice w tym, co byli sobie w stanie przypomnieć badani.. Grupa oceniająca na stanowisko bibliotekarki przypominała sobie więcej zachowań introwertycznych, a grupa oceniająca na stanowisko agenta nieruchomości więcej zachowań ekstrawertycznych.. Efekt selektywnej pamięci pokazano również w eksperymentach, w których manipulowano zaletami różnych typów osobowości.. [31].. W jednym z takich eksperymentów pokazano badanym dowody, że ludzie ekstrawertyczni osiągają większe sukcesy niż introwertyczni.. Innym badanym pokazano dowody wskazujące na coś przeciwnego.. Następnie, w rzekomo niezwiązanym badaniu, badani mieli przypomnieć sobie przykłady swojego zachowania, które świadczyłoby o ich własnym introwertyzmie lub ekstrawertyzmie.. Każda grupa przypomniała sobie więcej zachowań wskazujących na pożądane zachowanie i przypominała je sobie szybciej.. [32].. W innym badaniu pokazano, jak wybiórcza pamięć może podtrzymywać wiarę w.. postrzeganie pozazmysłowe.. (ESP).. [33].. Wierzącym i niewierzącym w ESP pokazano opisy badań nad tym zjawiskiem.. Połowie każdej grupy powiedziano, że wyniki eksperymentów potwierdziły istnienie ESP, a połowie, że nie potwierdziły.. Po jakimś czasie badani mieli przypomnieć sobie szczegóły tych eksperymentów.. W większości badani potrafili je sobie przypomnieć ze szczegółami.. Wyjątkiem byli ci wierzący w ESP, którym powiedziano, że eksperymenty nie potwierdziły istnienia ESP.. Zapamiętali oni wyraźnie mniej szczegółów, a cześć z nich nieprawidłowo zapamiętała, że eksperymenty potwierdziły istnienie ESP.. Osobny artykuł:.. Efekt polaryzacji.. Posiadanie ustalonego stanowiska w kwestiach takich, jak np.. dostęp do broni, może powodować nieprawidłowe interpretowanie nowych dowodów.. Gdy zwolennicy dwóch przeciwstawnych opinii interpretują te same fakty w nieprawidłowy sposób, ich opinie mogą stać się jeszcze bardziej radykalne.. Efekt ten nazywany jest „polaryzacją poglądów”.. [34].. Został on pokazany w eksperymencie, w którym badani mieli odgadnąć, z którego worka pochodzi losowa sekwencja czarnych i czerwonych kul.. Badani wiedzieli, że w pierwszym worku jest 60% kul czarnych i 40% czerwonych, a w drugim 40% czarnych i 60% czerwonych.. Naukowcy badali, co się dzieje, gdy badanym prezentowano na zmianę czerwone i czarne kule – sekwencję, która z równym prawdopodobieństwem mogła pochodzić z każdego z worków.. Po każdej zaprezentowanej kuli badani mieli głośno powiedzieć, jakie jest według nich prawdopodobieństwo, że kule pochodzą z worka pierwszego, a jakie, że z drugiego.. Pokazano, że zarówno ci, którzy początkowo sądzili, że kule pochodzą z pierwszego worka, jak i ci, którzy sądzili, że z drugiego, w miarę prezentowania kolejnych kul coraz bardziej upewniali się w swojej opinii.. Inną grupę badanych poproszono o określenie prawdopodobieństwa dopiero po obejrzeniu całej sekwencji zamiast po każdej kolejnej kuli.. U tych badanych efekt polaryzacji nie wystąpił, co mogło sugerować, że efekt ten nie musi wynikać z samego posiadania jakiejś opinii, ale raczej z otwartego przyznawania się do niej.. [35].. Na Uniwersytecie Stanforda przeprowadzono badanie polaryzacji poglądów na tematy, które wywołują silne emocje: polityki dostępu do broni oraz.. akcji afirmatywnej.. Badani określali swoje podejście do tych tematów przed i po przeczytaniu argumentacji dwóch spierających się stron.. U dwóch grup stwierdzono polaryzację poglądów: u badanych o silnej pierwotnej opinii oraz u badanych o dużej wiedzy politycznej.. Część badania polegała na tym, że badani sami wybierali, jakie opracowania chcą przeczytać.. Przykładowo mogli wybierać pomiędzy opracowaniami przygotowanymi przez National Rifle Association albo przez kampanię przeciwników powszechnego dostępu do broni.. Nawet gdy badani byli instruowani, aby rozważyć sprawę obiektywnie, częściej sięgali po opracowania potwierdzające ich punkt widzenia.. „Wierzenia mogą przetrwać potężne logiczne i empiryczne wyzwania.. Mogą przetrwać albo nawet zostać wzmocnione przez dowody, co do których większość postronnych obserwatorów zgodnie uzna, że logicznie wymagają pewnego osłabienia tych wierzeń.. Mogą nawet przetrwać całkowite zniszczenie dowodów, z których pierwotnie powstały (efekt uporczywości)”.. — Lee Ross i Craig Anderson.. [36].. Efekt potwierdzenia może zostać użyty do wyjaśnienia, czemu niektóre przeświadczenia pozostają, nawet jeśli fakty, z których wynikły, zostaną obalone.. [37].. Ten efekt utrzymywania się przeświadczeń został zaprezentowany w serii doświadczeń, w których badani zapoznawali się z dowodami potwierdzającymi jakąś hipotezę, mierzono zmianę ich opinii, a następnie wyjaśniano im, że zaprezentowane dowody były fikcyjne.. Potem mierzono ponownie zmianę ich opinii.. W większości takich badań pokazywano, że badanym pozostawała po eksperymencie przynajmniej częściowa wiara w prawdziwość hipotezy.. [38].. Przykładowo w jednym z eksperymentów badani mieli za zadanie odróżnić prawdziwy list samobójczy od fałszywego.. Losowo wybranym badanym powiedziano, że dokonali tego dobrze, a pozostałym, że źle.. Mierzono, jak oceniają swoje umiejętności w wykonaniu tego zadania.. Nawet gdy powiedziano im później, że ocena była przyznana losowo, badani wciąż w większości oceniali swoje umiejętności zgodnie z tym, jak zostali ocenieni.. [39].. W innym eksperymencie badani czytali ocenę rezultatów pracy dwóch strażaków razem z wynikami ich testów skłonności do ryzyka.. Były one spreparowane tak, żeby pokazać pozytywną albo negatywną.. korelację.. skłonności do ryzyka z odnoszeniem sukcesów.. [40].. Nawet jeśli byłyby opracowane na podstawie rzeczywistych danych, byłyby słabą podstawą do doszukiwania się związku.. Badani jednak uznawali je często za bardzo przekonujące.. Kiedy ujawniano badanym, że zaprezentowane oceny były spreparowane, ich przekonanie co do istnienia dowodzonego związku zmniejszyło się, ale nie zniknęło całkowicie.. Dalsze rozmowy z badanymi pozwoliły ustalić, że zrozumieli oni cały scenariusz badania i wiedzieli, że dane jakie im zaprezentowano były fikcyjne, ale uznawali, że ich własna opinia nie zmieniła się pod ich wpływem.. Eksperymenty pokazały, że informacje które pojawiają się wcześniej w serii, są traktowane jako istotniejsze niż te, które pojawiają się później.. Przykładowo, ludzie  ...   konfliktu.. Przykładowo psychologowie Stuart Sutherland i Thomas Kida niezależnie pokazali, że amerykański.. admirał.. Husband Edward Kimmel.. wykazywał oznaki efektu potwierdzenia po pierwszych oznakach japońskiego.. ataku na Pearl Harbor.. [97].. Inny przykład efektu potwierdzenia pokazał Philip E.. Tetlock w swoich dwudziestoletnich badaniach nad skutecznością przewidywań ekspertów politycznych.. Badania objęły 284 ekspertów i około 28 tys.. przewidywań.. Wynikło z nich, że przewidywania ekspertów nie różniły się istotnie od czysto losowych.. W szczególności przewidywania bardziej dogmatycznych ekspertów były wyraźnie gorsze.. Tetlock jako przyczynę podał efekt potwierdzenia , który uniemożliwiał takim ekspertom branie pod uwagę nowych informacji, jeśli przeczyłyby one ich już wygłoszonym opiniom.. [98].. Efekt potwierdzenia może również stanowić przyczynę utrzymującej się wiary we.. wróżby.. Przez wygłaszanie wielu ogólnikowych stwierdzeń osoba wróżąca daje szansę słuchaczom wybrać spośród nich te, które najlepiej odnoszą się do ich własnego życia.. [99].. Jest to jedna z technik.. zimnego odczytu.. , który pozwala stworzyć wrażenie, że wie się o kliencie bardzo dużo, nie mając żadnych o nim informacji.. James Randi.. porównał zapis rozmowy klienta z jasnowidzem z relacją klienta z tej rozmowy i pokazał, że klient o wiele lepiej pamiętał informacje „trafione” od „nietrafionych”.. [100].. Jako uderzający przykład efektu potwierdzenia w rzeczywistym świecie Nickerson podaje.. piramidologię.. : doszukiwanie się znaczenia w proporcjach egipskich.. piramid.. [101].. Każda piramida ma wiele różnych parametrów, które można porównywać na wiele różnych sposobów.. Dlatego jest niemalże pewne, że przy wystarczająco dokładnym szukaniu znajdzie się wśród nich proporcje odpowiadające dowolnej założonej wartości, przykładowo średnicy Ziemi.. Metodę naukową.. obejmuje wiele procedur, których celem jest niwelowanie efektów błędów poznawczych, takich jak efekt potwierdzenia.. [102].. W historii nauki wielokrotnie zdarzało się jednak, że naukowcy odrzucali nowe odkrycia z powodu selektywnego interpretowania informacji i ignorowania niewygodnych danych.. Przeprowadzone badania pokazały, że efekt potwierdzenia może bardzo wyraźnie wpływać na osiągnięcia naukowe.. Wielokrotnie pokazano, że naukowcy znacznie lepiej oceniają badania, których wyniki potwierdzają ich własne opinie, niż badania, których wyniki są z nimi sprzeczne.. [103].. [104].. Jest to niezgodne z założeniami nauki, które uznają że wyniki każdego badania powinny być oceniane jedynie na podstawie tego, jak zostało ono przeprowadzone i opisane, a nie na podstawie tego, jakie są jego wyniki.. Efekt potwierdzenia może w ten sposób blokować postęp naukowy, sprawiając, że przełomowe wyniki są traktowane jako skutek błędów w badaniach i ignorowane przez naukowców.. [105].. W kontekście prowadzenia badań naukowych efekt potwierdzenia może powodować utrzymywanie się jakichś teorii i dalsze prowadzenie nad nimi badań nawet wtedy, gdy istnieją dowody obalające je.. [106].. Przykładem mogą być prowadzone przez dziesięciolecia badania nad.. parapsychologią.. mimo braków jakichkolwiek sukcesów.. [107].. Efekt potwierdzenia w szczególności może sprawiać, że publikowane wyniki nie obejmują całego zakresu badań nad jakimś zagadnieniem.. Wyniki, które kłócą się z oczekiwaniami eksperymentatora, mogą zostać odrzucone jako „niepowodzenia” i nigdy nie opublikowane.. Jest to nazywane „efektem szuflady”.. Aby go zwalczyć, niektóre uniwersytety prowadzą specjalne szkolenia z unikania błędów poznawczych.. [108].. Współcześnie, aby uznać eksperyment za dobrze przeprowadzony, wymaga się, żeby był przeprowadzony na.. losowej.. próbce danych, a jeśli uczestniczą w nich ludzie, żeby stosować.. podwójnie ślepą próbę.. [109].. Wymaga się również, żeby cały proces został.. zrecenzowany.. , choć według badań sam proces recenzowania też może ulegać temu samemu błędowi.. Psychologia społeczna.. wskazuje na dwie tendencje, które wpływają na to, jak ludzie przetwarzają informacje o sobie samych.. Pierwszą jest.. autoweryfikacja.. , polegająca na szukaniu potwierdzenia własnej opinii o sobie, a drugą.. autowaloryzacja.. polegająca na szukaniu pozytywnych opinii o sobie.. Obie te tendencje są wzmacniane przez błędy poznawcze.. [110].. W eksperymentach pokazano, że gdy ludzie otrzymują oceny sprzeczne z własną opinią o sobie samych, rzadziej zwracają na nie uwagę i gorzej je zapamiętują, niż gdy otrzymują oceny zgodne z tą opinią.. [111].. [112].. [113].. Zmniejszają znaczenie takich ocen przez interpretowanie ich jako mało wiarygodnych.. [114].. [115].. Podobne eksperymenty pokazały, że ludzie lepiej zapamiętują oceny pozytywne niż negatywne.. Dysonans poznawczy.. Efekt zaprzeczania.. Lista błędów poznawczych.. Zjawisko wrogich mediów.. ↑.. 1,0.. 1,1.. Plous 1993 ↓.. , s.. 233.. ↑.. John M.. Darley, Paget H.. Gross.. Stereotypes and prejudice: essential readings.. , 2000.. Psychology Press.. OCLC.. 42823720.. s.. Risen i Gilovich 2007 ↓.. 110–130.. 113.. 5,0.. 5,1.. 5,2.. Jason Zweig.. How to Ignore the Yes-Man in Your Head.. , 19 listopada 2009.. Dow Jones Company.. [dostęp 2010-06-13].. Nickerson 1998 ↓.. 177–178.. 7,0.. 7,1.. 7,2.. 7,3.. Kunda 1999 ↓.. 112–115.. 8,0.. 8,1.. Baron 2000 ↓.. 162–164.. Kida 2006 ↓.. 162–165.. Patricia G.. Devine, Edward R.. Hirt, Elizabeth M.. Gehrke.. Diagnostic and confirmation strategies in trait hypothesis testing.. „Journal of Personality and Social Psychology”.. 58 (6), s.. 952–963, 1990.. American Psychological Association.. doi:10.. 1037/0022-3514.. 58.. 952.. ISSN.. 1939-1315.. Yaacov Trope, Miriam Bassok.. Confirmatory and diagnosing strategies in social information gathering.. 43 (1), s.. 22–34, 1982.. 43.. 22.. 12,0.. 12,1.. 12,2.. Joshua Klayman, Young-Won Ha.. Confirmation, Disconfirmation and Information in Hypothesis Testing.. „Psychological Review”.. 94 (2), s.. 211–228, 1987.. 1037/0033-295X.. 94.. 211.. 0033-295X.. [dostęp 2009-08-14].. 13,0.. 13,1.. 13,2.. Oswald i Grosjean 2004 ↓.. 82–83.. Ziva Kunda, G.. T.. Fong, R.. Sanitoso, E.. Reber.. Directional questions direct self-conceptions.. „Journal of Experimental Social Psychology”.. 29, s.. 62–63, 1993.. Society of Experimental Social Psychology.. 0022-1031.. 16,0.. 16,1.. Shafir.. Choosing versus rejecting: why some options are both better and worse than others.. „Memory and Cognition”.. 21 (4), s.. 546–556, 1983.. PMID 8350746.. Mark Snyder, William B.. Swann, Jr.. Hypothesis-Testing Processes in Social Interaction.. 36 (11), s.. 1202–1212, 1978.. 36.. 11.. 1202.. 18,0.. 18,1.. 117–118.. 19,0.. 19,1.. Clifford R.. Mynatt, Michael E.. Doherty, Ryan D.. Tweney.. Consequences of confirmation and disconfirmation in a simulated research environment.. „Quarterly Journal of Experimental Psychology”.. 30 (3), s.. 395–406, 1978.. 1080/00335557843000007.. 157.. 21,0.. 21,1.. 21,2.. 21,3.. 21,4.. Charles G.. Lord, Lee Ross, Mark R.. Lepper.. Biased assimilation and attitude polarization: The effects of prior theories on subsequently considered evidence.. 37 (11), s.. 2098–2109, 1979.. 37.. 2098.. 0022-3514.. 22,0.. 22,1.. 201–202.. Vyse 1997 ↓.. 122.. 24,0.. 24,1.. 24,2.. Charles S.. Taber, Milton Lodge.. Motivated Skepticism in the Evaluation of Political Beliefs.. „American Journal of Political Science”.. 50 (3), s.. 755–769, July 2006.. Midwest Political Science Association.. 1111/j.. 1540-5907.. 2006.. 00214.. x.. 0092-5853.. 25,0.. 25,1.. Drew Westen, Pavel S.. Blagov, Keith Harenski, Clint Kilts i inni.. Neural Bases of Motivated Reasoning: An fMRI Study of Emotional Constraints on Partisan Political Judgment in the 2004 U.. Presidential Election.. „Journal of Cognitive Neuroscience”.. 18 (11), s.. 1947–1958, 2006.. Massachusetts Institute of Technology.. 1162/jocn.. 18.. 1947.. PMID 17069484.. V.. Gadenne, M.. Oswald.. Entstehung und Veränderung von Bestätigungstendenzen beim Testen von Hypothesen [Formation and alteration of confirmatory tendencies during the testing of hypotheses].. „Zeitschrift für experimentelle und angewandte Psychologie”.. 33, s.. 360–374, 1986.. Reid Hastie, Bernadette Park.. Social cognition: key readings.. , 2005.. New York: Psychology Press.. 55078722.. 28,0.. 28,1.. 28,2.. 88–89.. Charles Stangor, David McMillan.. Memory for expectancy-congruent and expectancy-incongruent information: A review of the social and social developmental literatures.. „Psychological Bulletin”.. 111 (1), s.. 42–61, 1992.. 1037/0033-2909.. 111.. 42.. 30,0.. 30,1.. Snyder, N.. Cantor.. Testing hypotheses about other people: the use of historical knowledge.. 15, s.. 330–342, 1979.. 1016/0022-1031(79)90042-8.. 225–232.. Rasyid Sanitioso, Ziva Kunda, G.. Fong.. Motivated recruitment of autobiographical memories.. 59 (2), s.. 229–241, 1990.. 59.. 229.. PMID 2213492.. 33,0.. 33,1.. Dan Russell, Warren H.. Jones.. When superstition fails: Reactions to disconfirmation of paranormal beliefs.. „Personality and Social Psychology Bulletin”.. 6 (1), s.. 83–88, 1980.. Society for Personality and Social Psychology.. 1177/014616728061012.. 1552-7433.. Deanna Kuhn, Joseph Lao.. Effects of Evidence on Attitudes: Is Polarization the Norm?.. „Psychological Science”.. 7 (2), s.. 115–120, March 1996.. American Psychological Society.. 1467-9280.. 1996.. tb00340.. 201.. 36,0.. 36,1.. 36,2.. Lee Ross, Craig A.. Anderson.. Judgment under uncertainty: Heuristics and biases.. 129–152, 1982.. Cambridge University Press.. 7578020.. 37,0.. 37,1.. 37,2.. 187.. 99.. Lee Ross, Mark R.. Lepper, Michael Hubbard.. Perseverance in self-perception and social perception: Biased attributional processes in the debriefing paradigm.. 32 (5), s.. 880–892, 1975.. 32.. 880.. PMID 1185517.. 40,0.. 40,1.. 40,2.. Craig A.. Anderson, Mark R.. Lepper, Lee Ross.. Perseverance of Social Theories: The Role of Explanation in the Persistence of Discredited Information.. 39 (6), s.. 1037–1049, 1980.. 1037/h0077720.. 41,0.. 41,1.. 197–200.. 42,0.. 42,1.. 42,2.. Fine 2006 ↓.. 66–70.. 43,0.. 43,1.. 164–166.. Redelmeir, Amos Tversky.. On the belief that arthritis pain is related to the weather.. „Proceedings of the National Academy of Science”.. 93, s.. 2895–2896, 1996.. 1073/pnas.. 93.. 7.. 2895.. 45,0.. 45,1.. 45,2.. 127–130.. Klaus Fielder.. Cognitive Illusions: A Handbook on Fallacies and Biases in Thinking, Judgement and Memory.. , 2004.. Hove, UK: Psychology Press.. 55124398.. Thucydides.. The History of the Peloponnesian War.. , 431 BCE.. The Internet Classics Archive.. [dostęp 2010-05-27].. Alighieri, Dante.. Paradiso.. canto XIII: 118–120.. Trans.. Allen Mandelbaum.. 50,0.. 50,1.. Bacon, Francis (1620).. Lew Tołstoj,.. Что такое искусство?.. p.. 124.. (1899).. Lew Tołstoj, Królestwo Boga jest w tobie, rozdział 3.. Maggie Gale, Linden J.. Ball.. Does Positivity Bias Explain Patterns of Performance on Wason’s 2-4-6 task?.. „Proceedings of the Twenty-Fourth Annual Conference of the Cognitive Science Society”, 2002.. Routledge.. 469971634.. 54,0.. 54,1.. Peter C.. Wason.. On the failure to eliminate hypotheses in a conceptual task.. 12 (3), s.. 129–140, 1960.. 1080/17470216008416717.. 1747-0226.. 179.. Lewicka 1998 ↓.. 238.. 79–96.. Reasoning about a rule.. 20 (3), s.. 273–28, 1968.. 1080/14640746808400161.. 59,0.. 59,1.. 59,2.. Stuart Sutherland.. Irrationality.. 95–103, 2007.. London: Pinter and Martin.. 72151566.. Jerome H.. Barkow, Leda Cosmides, John Tooby.. The adapted mind: evolutionary psychology and the generation of culture.. 181–184, 1995.. Oxford University Press US.. 33832963.. 81–82, 86–87.. 239.. Ryan D.. Tweney, Michael E.. Doherty, Winifred J.. Worner, Daniel B.. Pliske i inni.. Strategies of rule discovery in an inference task.. „The Quarterly Journal of Experimental Psychology”.. 32 (1), s.. 109–123, 1980.. 1080/00335558008248237.. 86–89.. 65,0.. 65,1.. Hergovich, Schott i Burger 2010 ↓.. Maccoun 1998 ↓.. Friedrich 1993 ↓.. 298.. 94.. 198–199.. 200.. 71,0.. 71,1.. 71,2.. 197.. 206.. Margaret W.. Matlin.. 255–272, 2004.. Hove: Psychology Press.. Erica Dawson, Thomas Gilovich, Dennis T.. Regan.. Motivated Reasoning and Performance on the Wason Selection Task.. 28 (10), s.. 1379–1387, October 2002.. 1177/014616702236869.. [dostęp 2009-09-30].. Peter H.. Ditto, David F.. Lopez.. Motivated skepticism: use of differential decision criteria for preferred and nonpreferred conclusions.. „Journal of personality and social psychology”.. 63 (4), s.. 568–584, 1992.. 63.. 568.. 198.. 91–93.. 299, 316–317.. Y.. Trope, A.. Liberman.. Social Psychology: Handbook of basic principles.. , 1996.. New York: Guilford Press.. 34731629.. 80,0.. 80,1.. Benoit Dardenne, Jacques-Philippe Leyens.. Confirmation Bias as a Social Skill.. 21 (11), s.. 1229–1239, 1995.. 1177/01461672952111011.. Michael M.. Pompian.. Behavioral finance and wealth management: how to build optimal portfolios that account for investor biases.. 187–190, 2006.. John Wiley and Sons.. 61864118.. Denis J.. Hilton.. The psychology of financial decision-making: Applications to trading, dealing, and investment analysis.. „Journal of Behavioral Finance”.. 2 (1), s.. 37–39, 2001.. Institute of Behavioral Finance.. 1207/S15327760JPFM0201_4.. 1542-7579.. David Krueger, John David Mann.. The Secret Language of Money: How to Make Smarter Financial Decisions and Live a Richer Life.. 112–113, 2009.. McGraw Hill Professional.. 277205993.. 84,0.. 84,1.. 192.. Goldacre 2008 ↓.. Simon Singh, Edzard Ernst.. Trick or Treatment?: Alternative Medicine on Trial.. 287–288, 2008.. London: Bantam.. Kimball Atwood.. Naturopathy, Pseudoscience, and Medicine: Myths and Fallacies vs Truth.. „Medscape General Medicine”.. 6 (1), 2004.. Michael Neenan, Windy Dryden.. Cognitive therapy: 100 key points and techniques.. 474568621.. Ivy-Marie Blackburn, Kate M.. Davidson.. Cognitive therapy for depression anxiety: a practitioner’s guide.. , 1995.. Wiley-Blackwell.. 32699443.. 195.. Allison G.. Harvey, Edward Watkins, Warren Mansell.. Cognitive behavioural processes across psychological disorders: a transdiagnostic approach to research and treatment.. 172–173,176, 2004.. Oxford University Press.. 602015097.. 191–193.. G.. Myers, H.. Lamm.. The group polarization phenomenon.. 83, s.. 602–627, 1976.. 83.. 602.. Diane F.. Halpern.. Critical thinking across the curriculum: a brief edition of thought and knowledge.. , 1987.. Lawrence Erlbaum Associates.. 37180929.. Kent Roach.. Wrongful Convictions: Adversarial and Inquisitorial Themes”.. „North Carolina Journal of International Law and Commercial Regulation”.. 35, 2010.. 191,195.. 155.. Philip E.. Tetlock.. Expert Political Judgment: How Good Is It? How Can We Know?.. 125–128, 2005.. Princeton, N.. J.. : Princeton University Press.. 56825108.. 99,0.. 99,1.. Jonathan C.. Smith.. Pseudoscience and Extraordinary Claims of the Paranormal: A Critical Thinker’s Toolkit.. 149–151, 2009.. 319499491.. James Randi: psychic investigator.. 58–62, 1991.. Boxtree.. 26359284.. 101,0.. 101,1.. 190.. 102,0.. 102,1.. 192–194.. 103,0.. 103,1.. Koehler 1993 ↓.. 104,0.. 104,1.. 104,2.. Mahoney 1977 ↓.. Horrobin 1990 ↓.. Robert W.. Proctor, E.. John Capaldi.. Why science matters: understanding the methods of psychological research.. , 2006.. 318365881.. Robert J.. Sternberg.. Critical Thinking in Psychology.. , 2007.. 69423179.. 108,0.. 108,1.. William R.. Shadish.. The Political Brain.. „Scientific American”, July 2006.. 0036-8733.. 110,0.. 110,1.. William B.. Swann, Brett W.. Pelham, Douglas S.. Krull.. Agreeable Fancy or Disagreeable Truth? Reconciling Self-Enhancement and Self-Verification.. 57 (5), s.. 782–791, 1989.. 0022–3514.. PMID 2810025.. 111,0.. 111,1.. Swann, Stephen J.. Read.. Self-Verification Processes: How We Sustain Our Self-Conceptions.. 17 (4), s.. 351–372, 1981.. Academic Press.. 1016/0022-1031(81)90043-3.. 0022–1031.. Amber L.. Story.. Self-Esteem and Memory for Favorable and Unfavorable Personality Feedback.. 24 (1), s.. 51–64, 1998.. 1177/0146167298241004.. Michael J.. White, Daniel R.. Brockett, Belinda G.. Overstreet.. Confirmatory Bias in Evaluating Personality Test Information: Am I Really That Kind of Person?.. „Journal of Counseling Psychology”.. 40 (1), s.. 120–126, 1993.. 1037/0022-0167.. 40.. 120.. 0022-0167.. Acquiring Self-Knowledge: The Search for Feedback That Fits.. 41 (6), s.. 1119–1128, 1981.. Sidney Shrauger, Adrian K.. Lund.. Self-evaluation and reactions to evaluations from others.. „Journal of Personality”.. 94–108, 1975.. Duke University Press.. 1467-6494.. 1975.. tb00574.. PMID 1142062.. Jonathan Baron.. Thinking and Deciding.. New York: Cambridge University Press.. 316403966.. Cordelia Fine.. A Mind of its Own: how your brain distorts and deceives.. Cambridge, UK: Icon books.. 60668289.. James Friedrich.. Primary error detection and minimization (PEDMIN) strategies in social cognition: a reinterpretation of confirmation bias phenomena.. 100 (2), s.. 298–319, 1993.. 100.. 298.. PMID 8483985.. Ben Goldacre.. Bad Science.. , 2008.. London: Fourth Estate.. 259713114.. Andreas Hergovich, Reinhard Schott, Christoph Burger.. Biased Evaluation of Abstracts Depending on Topic and Conclusion: Further Evidence of a Confirmation Bias Within Scientific Psychology.. „Current Psychology”.. 188–209, 2010.. 1007/s12144-010-9087-5.. David F.. Horrobin.. The philosophical basis of peer review and the suppression of innovation.. „Journal of the American Medical Association”.. 263 (10), s.. 1438–1441, 1990.. 1001/jama.. 263.. 10.. 1438.. PMID 2304222.. Thomas E.. Kida.. Don’t Believe Everything you Think: the 6 basic mistakes we make in thinking.. Amherst, New York: Prometheus Books.. 63297791.. Jonathan J.. Koehler.. The influence of prior beliefs on scientific judgments of evidence quality.. „Organizational Behavior and Human Decision Processes”.. 56, s.. 28–55, 1993.. 1006/obhd.. 1993.. 1044.. Ziva Kunda.. Social Cognition: Making Sense of People.. , 1999.. MIT Press.. 40618974.. Maria Lewicka.. Personal Control in Action: cognitive and motivational mechanisms.. 233–255, 1998.. Springer.. 39002877.. Maccoun.. Biases in the interpretation and use of research results.. „Annual Review of Psychology”.. 49, s.. 259–87, 1998.. 1146/annurev.. psych.. 49.. 259.. PMID 15012470.. Mahoney.. Publication prejudices: an experimental study of confirmatory bias in the peer review system.. „Cognitive Therapy and Research”.. 1, s.. 161–175, 1977.. 1007/BF01173636.. Raymond S.. Nickerson.. Confirmation Bias: a Ubiquitous Phenomenon in Many Guises.. „Review of General Psychology”.. 2 (2), s.. 175–220, 1998.. Educational Publishing Foundation.. 1037/1089-2680.. 175.. 1089-2680.. Margit E.. Oswald, Stefan Grosjean.. Cognitive Illusions: a Handbook on Fallacies and Biases in Thinking, Judgement and Memory.. 79–96, 2004.. Scott Plous.. The Psychology of Judgment and Decision Making.. , 1993.. McGraw-Hill.. 26931106.. Fenna Poletiek.. Hypothesis-testing Behaviour.. , 2001.. 44683470.. Jane Risen, Thomas Gilovich.. Stuart A.. Vyse.. Believing in Magic: the psychology of superstition.. , 1997.. New York: Oxford University Press.. 35025826.. Keith Stanovich:.. What Intelligence Tests Miss: the Psychology of Rational Thought.. New Haven (CT): Yale University Press, 2009.. ISBN 978-0-300-12385-2.. Drew Westen.. The Political Brain: the role of emotion in deciding the fate of the nation.. PublicAffairs.. 86117725.. php?title=Efekt_potwierdzenia oldid=40369658.. Artykuły na medal.. Błędy poznawcze.. Statystyka.. Filozofia umysłu i kognitywistyka.. Ukryta kategoria:.. Wyróżnione artykuły.. Artykuł.. Cytowanie tego artykułu.. Tagalog.. Edytuj linki.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 09:22, 8 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/B%C5%82%C4%85d_konfirmacji
    Open archive

  • Title: Portal:Psychologia/Artykuł miesiąca/archiwum – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Portal:Psychologia/Artykuł miesiąca/archiwum.. Portal:Psychologia.. Artykuł miesiąca.. Portal.. Archiwum artykułów miesiąca w.. Portalu Psychologia.. (wcześniej artykuł tygodnia).. Bieżący artykuł miesiąca można znaleźć w szablonie.. artykuł miesiąca.. Powrót do.. -.. Archiwum.. Teoria miłości R.. Sternberga.. – według Sternberga, miłość można opisać przy pomocy trzech zasadniczych składników.. Są to namiętność, zaangażowanie i intymność.. Cechy te ulegają ciągłej przemianie w czasie trwania związku.. czytaj dalej.. Kryzys.. to szczególnie trudne doświadczenie, często przekracza możliwości samodzielnego poradzenia sobie jednostki.. Teorię psychospołeczną dotyczącą.. kryzysów tożsamości.. w cyklu życia stworzył.. Erik Erikson.. , zakładając, że każda faza rozwoju jest swoistym kryzysem, sprowadzającym się do konfliktu.. ADHD.. ttention.. eficit.. yperactivity.. isorder.. ) czyli.. Zespół nadpobudliwości psychoruchowej.. , określany w literaturze jako.. zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem.. uwagi.. lub.. zaburzenia hiperkinetyczne.. , jest to grupa zaburzeń charakteryzujących się „.. wczesnym początkiem (zazwyczaj w pierwszych pięciu latach życia), brakiem wytrwałości w realizacji zadań wymagających zaangażowania poznawczego, tendencją do przechodzenia od jednej aktywności do drugiej bez ukończenia żadnej z nich oraz zdezorganizowaną, słabo kontrolowaną nadmierną aktywnością.. ” (.. ICD-10.. Międzynarodowa Klasyfikacja Chorób, Urazów i Przyczyn Zgonów).. Temperament.. to podstawowe, względnie stałe czasowo cechy.. osobowości.. , które manifestują się w.. formalnej charakterystyce zachowania.. Cechy te występują już we wczesnym dzieciństwie i są wspólne dla człowieka i zwierząt.. Będąc pierwotnie zdeterminowany przez wrodzone mechanizmy.. fizjologiczne.. , temperament podlega zmianom zachodzącym pod wpływem.. dojrzewania.. (i.. starzenia się.. ) oraz niektórych czynników.. środowiskowych.. regulacyjna teoria temperamentu.. Strelau.. Bezdomność.. w ujęciu.. socjologicznym.. to problem.. społeczny.. (zjawisko społeczne) charakteryzujące się brakiem miejsca stałego pobytu - brakiem.. domu.. Bezdomność w ujęciu.. psychologicznym.. to.. kryzysowy.. stan egzystencji osoby nie posiadającej.. faktycznego.. miejsca zamieszkania, pozbawionej środków niezbędnych by zaspokoić elementarne.. potrzeby.. , trwale wykorzenionej ze.. środowiska.. i akceptującej swoją.. rolę społeczną.. Sens życia.. to jedno z podstawowych zagadnień różnych systemów.. filozoficznych.. religijnych.. psychologii.. pojęcie to dotyczy klarownego i możliwego do zaaprobowania kierunku działania na przyszłość, co implikuje.. normalne.. funkcjonowanie człowieka.. Badaniami nad sensem życia zajmował się.. psychiatra.. Victor Frankl.. , który wprowadził pojęcie.. nerwicy neogennej.. (bądź noogennej).. Posiadanie sensu życia przez człowieka jest koniecznym warunkiem rozwoju i samorealizacji.. Włączenie tego problemu do.. psychologii osobowości.. przyczyniło się do lepszego zrozumienia uwarunkowań zachowań.. samobójczych.. naliza.. T.. ransakcyjna (.. AT.. ) - to stworzona przez.. Erica Bernea.. psychologiczna.. koncepcja stosunków międzyludzkich, opierająca się na idei wyodrębnienia w.. Ja.. trzech współistniejących.. schematów.. zachowania i.. odczuwania.. przybierających formę:.. Ja-.. Dorosły.. Dziecko.. Rodzic.. Psychoterapia Gestalt.. to stworzona przez.. Fredericka Perlsa.. metoda.. psychoterapii.. czerpiąca podstawy z.. teorii pola.. Kurta Lewina.. psychoanalizy.. Najistotniejsze w tej metodzie (wg Perlsa, Goodmana i Hefferline), są:.. elastyczna, niedogmatyczna sytuacja terapeutyczna;.. holistyczne.. ujmowanie organizmu (ciało i.. psychika.. );.. skupienie się na.. TU i TERAZ.. – doświadczanie siebie i otoczenia;.. rozszerzanie.. świadomości.. , rozumianej jako.. zdawanie sobie sprawy z tego co sie dzieje.. , na wszystkie sfery przeżyć,.. myśli.. , działań, ciała.. Dezintegracja pozytywna.. teoria.. zdrowia psychicznego sformułowana przez.. Kazimierza Dąbrowskiego.. Choroba to w jego ujęciu stan wyłączenia się jednostki z procesu.. transgresji.. (np.. psychopatia.. W jego koncepcji.. konstytucja.. człowieka jest oparta o trzy główne czynniki:.. fizjologię.. organizmu.. uwarunkowania.. społeczne.. Czynnik Trzeci, wewnętrzną siłę autokreacji.. Norma.. seksuologii.. konstrukt.. naukowy wyznaczający granice normalnych zachowań seksualnych.. Ponieważ nie da się określić ich jednoznacznie, analizuje się każdy przypadek pod kątem szeregu wyznaczników.. norma statystyczna.. norma optymalna.. norma akceptowana.. norma tolerowana.. norma indywidualna.. Zdrowie pozytywne.. to pełny rozwój.. , z odpornością na.. frustrację.. stres.. , z umiejętnością rozwiązywania.. konfliktów.. , radzenia sobie w życiu.. Jednostka.. zdrowa psychicznie, to: jednostka aktywnie przystosowująca się do otoczenia, usiłująca spełniać wymagania otoczenia bez utraty indywidualności, charakteryzująca się.. spójną.. zintegrowaną.. osobowością,.. postrzegająca.. siebie i świat adekwatnie do sytuacji i własnych możliwości, czasami niezależnie od własnych.. potrzeb.. (brak.. egoizmu.. z zachowaniem.. egocentryzmu.. Psychopatia.. , to.. zaburzenie struktury osobowości.. o charakterze trwałym, dotyczące 2–3% każdego.. społeczeństwa.. Zaburzenie to wiąże się z obecnością trzech.. deficytów.. psychicznych:.. lęku.. uczenia się.. relacji interpersonalnych.. Skutkami tych cech są m.. niedostateczna.. adaptacja.. zachowania antyspołeczne bez wyraźnej motywacji.. brak.. sumienia.. i poczucia odpowiedzialności, ubóstwo emocjonalne, brak stałych związków rodzinnych, uleganie.. nałogom.. , częste konflikty z prawem, raczej drobne i przypadkowe.. Autyzm.. jest skomplikowanym zespołem upośledzenia rozwoju, w którym istotną rolę odgrywa funkcjonowanie.. mózgu.. Jest to choroba neurologiczna, a nie czysto psychiczna, chociaż wśród typowych cech są problemy  ...   "wdrukowuje się" właśnie w niej.. Faza falliczna.. – w.. psychoanalizie.. freudowskiej.. to trzecie stadium rozwoju psychoseksualnego zachodzące między trzecim a piątym rokiem.. życia.. Występuje w nim eksploracja i stymulacja własnych.. narządów płciowych.. Zygmunt Freud.. podkreślał, że u chłopców.. kompleks kastracji.. pojawia się po.. kompleksie Edypa.. Odwrotnie jest u dziewczynek, gdzie.. poprzedza.. kompleks Edypa.. Nieświadomość zbiorowa.. - strukturalna część ludzkiej.. psychiki.. , której istnienie postulował.. Carl Gustav Jung.. Ma ona zawierać podstawowe wzorce reagowania (.. instynkty.. ) oraz myślenia, przeżywania i zachowania człowieka (.. archetypy.. Została ona ukształtowana w toku.. ewolucji.. człowieka, pod wpływem powtarzających się przez wiele pokoleń doświadczeń.. Odziedziczona po przodkach nieświadomość instynktowa i archetypowa wyraża się w.. mitach.. sztuce.. ceremoniale religijnym.. obyczajach.. Mięśnie wyrazowe twarzy.. Mimika.. - ruchy mięśni twarzy, wyrażające myśli,.. , przeżycia,.. nastroje.. a także postawy wobec innych ludzi oraz bieżące komentarze do toczącej się komunikacji (szerzej zobacz:.. komunikacja niewerbalna.. teatrze.. towarzyszy wypowiadanym słowom jako środek gry aktorskiej.. pantomimie.. jest najważniejszym obok ruchu środkiem wyrazu.. Kompleks.. - zbiór myśli, słów, wyobrażeń silnie skojarzonych z pewną inną ważną i silnie zabarwioną emocjonalnie myślą, która zwykle bywa.. wyparta.. ze.. stłumiona.. (myśl taką zwie się niekiedy.. jądrem kompleksu.. Powrót do świadomości tego.. jądra kompleksu.. wywołuje zwykle nieprzyjemne.. afekty.. , takie jak.. lęk.. niepokój.. wstyd.. W psychologii opisuje się dzisiaj około pięćdziesięciu różnych kompleksów, które systematycznie pojawiają się u ludzi obdarzonych pewnymi cechami.. charakteru.. , bądź charakterystyczne dla pewnego okresu rozwojowego lub płci.. Seksualność.. jest wrodzoną, naturalną funkcją.. ludzkiego i jednym z zasadniczych czynników.. motywujących.. do podejmowania.. więzi.. i kontaktów interpersonalnych, mającym wymiar.. biologiczny.. psychiczny.. , społeczno-kulturowy i.. hedonistyczny.. Seksualny potencjał fizjologiczny człowieka ulega kształtowaniu przez doświadczenia życiowe.. Człowiek jest.. świadomy.. własnej seksualności.. Agresja.. , to pojęcie wieloznaczne, a psychologowie rozumieją ją różnie w zależności od przyjętych założeń teoretycznych.. Można mówić o agresji instrumentalnej, wrogiej, werbalnej, agresji przemieszczonej itp.. Jej przyczyn poszukuje się zarówno w.. uczenie się.. popędzie.. instynktach.. itd.. Pojęcie agresji pełni kluczową rolę wielu teoriach psychologicznych -.. teorii społecznego uczenia się.. etologii.. i in.. Palacze mają inne zdanie na temat szkodliwości palenia niż osoby niepalące, mimo równego dostępu wszystkich ludzi do rzetelnych badań na temat konsekwencji palenia.. to stan nieprzyjemnego napięcia psychicznego, pojawiający się wtedy, gdy dana osoba posiada jednocześnie dwa elementy poznawcze (np.. myśli lub sądy), które są niezgodne ze sobą.. Dysonans może pojawić się także wtedy, gdy zachowania nie są zgodne z postawami.. Stan dysonansu wywołuje napięcie.. motywacyjne.. i związane z nim zabiegi, mające na celu zredukowanie lub złagodzenie napięcia.. Podstawowym założeniem w teorii dysonansu poznawczego jest twierdzenie o pojawianiu się nieprzyjemnego napięcia psychicznego wtedy, gdy dana osoba posiada (lub dotrą do niej) sprzeczne elementy poznawcze.. to strukturalna część ludzkiej.. marzeniach sennych.. , a także w.. doświadczeniach granicznych.. przeżyciach mistycznych.. , paranormalnych czy stanach chorobowych wywołanych stymulacją nieświadomości).. Terapia racjonalno-emotywna.. (REBT - z.. Rational Emotive Behaviour Therapy.. ) została stworzona przez.. Alberta Ellisa.. 1955.. roku.. Zaliczana jest do grona.. terapii poznawczo-behawioralnych.. Ten styl terapii skupia się na odkrywaniu nieracjonalnych przekonań, które mogą prowadzić do negatywnych emocji.. W toku pracy z pacjentem dysfunkcjonalne przekonania zastępowane są przez te bardziej produktywne i racjonalne.. Terapia racjonalno-emotywna jest zgodna z filozofią.. stoików.. Oparta jest na założeniu, że reakcje emocjonalne w dużej mierze spowodowane są świadomymi i nieświadomymi ocenami, interpretacjami i filozofiami.. Inteligencja.. - rozumiana jako sprawność.. umysłowa.. ma wiele odcieni znaczeniowych i co za tym idzie ma wiele różnych definicji.. Inteligencja to konstrukt teoretyczny odnoszący się do względnie stałych warunków wewnętrznych.. człowieka.. , determinujących efektywność działań, wymagających.. procesów poznawczych.. Warunki te kształtują się w wyniku interakcji.. genotypu.. i własnej aktywności człowieka.. Inteligencja to ogólna zdolność.. adaptacji.. do nowych warunków i wykonywania nowych zadań.. Stern.. Inteligencja to to, co mierzą testy inteligencji.. Boring.. Faza oralna.. – pojęcie zaczerpnięte z.. Jest to jedna z faz.. rozwoju psychoseksualnego.. , rozpoczynająca się tuż po.. fazie autyzmu.. pierwotnego.. psychologii rozwojowej.. faza oralna.. odpowiada mniej więcej okresowi.. niemowlęctwa.. W fazie tej dziecko zaczyna wyróżniać pewną rzeczywistość zewnętrzną.. Odczuwa to poprzez przykre.. bodźce.. , które zakłócają jego wcześniejszą autystyczną doskonałość.. Stąd pierwszą reakcją na jakiekolwiek.. pobudzenie.. (wywołane głodem, chłodem, dotykiem) jest u dziecka.. agresja.. Archiwa.. Sylwetka miesiąca.. Ciekawostki.. php?title=Portal:Psychologia/Artykuł_miesiąca/archiwum oldid=34988413.. Portal:Psychologia - archiwum.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 16:29, 3 mar 2013..

    Original link path: /wiki/Portal:Psychologia/Artyku%C5%82_miesi%C4%85ca/archiwum
    Open archive

  • Title: Mimika – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Ten artykuł dotyczy ruchów mięśni twarzy.. inne znaczenia.. znajdują się multimedia związane z tematem:.. – ruchy mięśni twarzy, wyrażające myśli,.. , a także postawy wobec innych ludzi oraz bieżące komentarze do toczącej się komunikacji (szerzej zobacz:.. W badaniach nad mimiką podnoszono następujące kwestie:.. w jakim stopniu jest ona zależna od środowiska – czy ludzie uczą się mimiki, czy raczej są to reakcje wrodzone.. jak dalece zmienne kulturowo są schematy mimiczne.. w jaki sposób, kiedy i jakie komunikaty przekazuje twarz.. Polski dramaturg.. Wojciech Bogusławski.. w książce.. wydanej w 1812 roku uważa, że.. Mimika jest sztuką naśladowania, przyjemnością i prawdą wszelkich poruszeń ciała ludzkiego wyobrażających rozliczne uczucia i namiętności na duszę jego działające.. Czy wyrazy mimiczne są wrodzone, czy wyuczone?.. Twarz i wyrazy mimiczne.. Twarz jako obszar komunikacji.. Wyrazy mimiczne jako komunikaty.. Klasyfikacja wyrazów mimicznych.. Mimika a kłamstwo.. Wyrazy mimiczne jako źródło emocji.. XIX wieku.. interesował się wyrazami mimicznymi.. Od tej pory analizowano mimikę przede wszystkim jako sposób wyrażania emocji.. Dominowało przekonanie o wrodzonym podłożu wyrazów mimicznych i ich użytecznym charakterze.. Na przykład uważano, że warczenie i szczerzenie zębów było komunikatem społecznym, pierwotnie związanym z submisją i groźbą (tak jak u psów, które łaszą się i warczą jednocześnie).. U współczesnych ludzi te zachowania przerodziły się w uśmiech.. Gdy dawni ludzie jedli coś niesmacznego, to rzekomo marszczyli nos i wypluwali jedzenie, dlatego te wyrazy mimiczne związane są z uczuciem wstrętu (marszczenie nosa, wydęte wargi, zmrużone oczy).. Zdziwienie związane miało być z.. odruchem orientacyjnym.. , który polega między innymi na zwiększaniu się wrażliwości zmysłów (obniżenie.. progów reakcji.. Objawia się to podniesieniem brwi, szerokim otwarciem oczu, nastawieniem uszu itp.. Darwin był zdania, że wyrazy mimiczne wykształciły się w toku ewolucji, bowiem były mechanizmami adaptacyjnymi, zwiększały szanse przetrwania.. Gdy jeden osobnik zobaczył np.. niebezpiecznego drapieżnika, jego wyraz twarzy mógł ostrzec innych przed niebezpieczeństwem.. Gdy twarz przybierała wyraz gniewu, był to czytelny komunikat dla słabszych osobników, aby trzymali się teraz z daleka.. Wyraz twarzy obrzydzenia ostrzegał: "Bleee, nie jedzcie tego!".. Dzisiejsze badania potwierdzają przekonanie o biologicznym uwarunkowaniu wyrazów mimicznych podstawowych grup.. emocji.. Są to:.. Strach czy zdziwienie?.. strach.. cierpienie.. szczęście.. miłość.. radość.. zdziwienie.. gniew.. , wściekłość, zdecydowanie,.. niesmak,.. wstręt.. pogarda.. , lekceważenie,.. smutek.. Wszystkie one są rozpoznawane bezbłędnie przez członków różnych, także niestykających się z sobą kultur.. Posiadają odmienne wzorce pobudzenia fizjologicznego, występują również u innych.. naczelnych.. , osób niewidomych oraz niemowląt.. Wszystko to skłania do twierdzenia o wrodzonym uwarunkowaniu wyrazów mimicznych, związanych z podstawowymi emocjami.. Przyjmuje się w związku z tym, że kultura ma wpływ nie na to, jakie wyrazy mimiczne przyjmujemy, gdy przeżywamy emocje, ale na to kiedy je ujawniamy i jak je kontrolujemy.. Na przykład w naszej kulturze mężczyzna nie może publiczne okazywać smutku czy płaczu, kobieta natomiast może.. Jednak zarówno u mężczyzn jak i kobiet wyrazy mimiczne związane ze smutkiem są podobne.. Twarz możemy opisywać jako układ części anatomicznych, których wzajemny stosunek i współdziałanie nadaje jej odpowiedni wyraz.. Uszkodzenie nerwów, niedowład mięśni, sprężystość skóry, indywidualne różnice w budowie mięśni wyrazowych wpływają na wygląd twarzy.. Taki sposób opisu twarzy jest domeną.. anatomii.. Twarz jest opisywana także jako obszar komunikacji, wyrażający stany wewnętrzne, relacje i informacje społeczne.. Taki sposób traktowania mimiki jest domeną psychologii.. Mięśnie wyrazowe twarzy unerwiane są przez.. nerw twarzowy.. (VII nerw czaszkowy).. Jest to nerw mieszany, zawierający zarówno włókna ruchowe jak i czuciowe (smak) oraz wydzielnicze związane m.. gruczołami łzowymi i śliniankami.. Ma on swój początek w jądrze początkowym nerwu twarzowego zlokalizowanym w.. moście.. Nerw ten może być aktywizowany zarówno przez ośrodki związane ze świadomą kontrolą – kora ruchowa.. płata czołowego.. , jak i przez starsze ewolucyjnie ośrodki, niepodlegające świadomej kontroli.. Z nich wyróżnić należy jądra.. wzgórza.. zaliczane do.. układu limbicznego.. podwzgórze.. Charakterystyczną cechą mięśni wyrazowych jest to, że w większości przypadków przyczepione są one do skóry przynajmniej jednym końcem.. W związku z tym.. tonus.. tych mięśni (także spoczynkowy) w połączeniu z naturalną dla danego wieku sprężystością skóry nadaje twarzy odpowiedni wygląd.. Anatomicznie wyróżnia się pięć grup mięśni wyrazowych:.. Widać efekt działania kilku mięśni wyrazowych.. Fałda między brwiami jest związana ze skurczem.. mięśnia marszczącego brwi.. , należącego do mięśni otoczenia oczu.. Układ ust związany jest z pracą mięśni należących do grupy otaczającej usta.. Kąciki ust wygięte w dół to efekt działania.. obniżacza kąta ust.. , wydęcie dolnej wargi to skutek pracy.. obniżacza wargi dolnej.. , wydęcie górnej wargi wywołane jest aktywnością.. mięśnia okrężnego ust.. Mięśnie sklepienia czaszki.. Ich wzajemna praca wywołuje podciąganie brwi i górnej powieki ku górze oraz skutkuje pojawieniem się poprzecznych fałd na czole.. Mięśnie otoczenia szpary ust.. Dzieli się je na dwie grupy – mięśnie biegnące wokół ust oraz rozchodzące się od ust promieniście bądź to ku górze bądź ku dołowi.. Praca tych mięśni wywołuje m.. ruchy brody, warg, skrzydełek nosa, pociąganie kątów ust ku górze lub ku dołowi, wydęcie policzków.. Ich działanie związane jest z uśmiechaniem się, nadawaniem twarzy wyrazu niesmaku, pogardy, czerwienią warg, pojawieniem się dołków śmiechowych na policzkach, bruzd biegnących od nosa w kierunku kącików warg,.. Mięśnie otoczenia szpary powiek.. Ich działanie polega na wywoływaniu mrugania, zaciskaniu powiek, ochronie oka i marszczeniu brwi.. Efektem działania tych mięśni jest pojawienie się pionowych zmarszczek pomiędzy brwiami, poprzecznych fałdek u nasady nosa, wygładzenie czoła oraz pojawianie się w kącikach oczu zmarszczek ("kurze łapki").. Mięśnie otoczenia nozdrzy.. , których działanie objawia się zwężeniem lub rozszerzeniem skrzydełek nosa.. Mięśnie małżowiny usznej.. Są one dobrze rozwinięte u zwierząt, ale bardzo słabo u człowieka i nie mają większego wpływu na wyraz mimiczny.. Te dwie ostatnie grupy mięśni mimicznych mają stosunkowo niewielki udział w nadawaniu twarzy odpowiedniego wyrazu.. Poza mięśniami wyrazowymi na wygląd twarzy wpływa grupa.. mięśni żucia.. , odpowiadających za ruchy.. żuchwą.. Od mięśni wyrazowych różni je to, że zarówno ich przyczep początkowy, jak i końcowy znajdują się na.. kościach.. Ponadto posiadają odmienne unerwienie.. Pochodzi ono z nerwu żuchwowego (V.. ), czyli dolnej gałęzi.. nerwu trójdzielnego.. (V nerw czaszkowy).. Działanie tych mięśni również może nadawać twarzy odpowiedni wyraz poprzez np.. wysunięcie szczęki, zaciśnięcie jej (np.. w złości), opuszczenie (np.. wtedy, gdy się dziwimy).. Twarz przybiera odpowiedni wyraz nie tylko wraz ze skurczami odpowiednich mięśni, ale także wraz z ich napięciem (tonusem).. Zmęczenie i przygnębienie powoduje rozluźnienie lub zwiotczenie mięśni, przez co twarz wydłuża się.. Pogodny nastrój wpływa na silniejsze napięcie mięśni twarzy, w wyniku czego np.. wargi i policzki podnoszą się ku górze.. Wyróżnia się siedem regionów twarzy, które kształtują wyraz mimiczny:.. brwi i  ...   itp.. Zautomatyzowane.. wyrazy mimiczne, które dawniej były świadome.. Dzieci uczą się pewne wyrazy mimiczne ukrywać lub zniekształcać, słysząc np.. "Nie rób takiej miny", "Co to za spojrzenie", "Podnieś głowę do góry" itp.. W ten sposób człowiek uczy się pewnych reguł, które określają jak wolno wyrażać emocje.. Owe nawyki zostają szybko zautomatyzowane i modulują wyraz mimiczny bez udziału świadomości.. Nawyki te bardzo trudno jest przełamać.. Na przykład dziecko może powiedzieć: "Tatusiu, nie mogę się przestać uśmiechać".. Niektóre wyrazy mimiczne są tak zwanymi ruchami manipulacyjnymi: wciągnięcie warg, poruszanie nosem, przygryzanie wargi, zaciskanie powiek.. Tego typu ekspresje również lokują się pomiędzy dowolnymi i mimowolnymi wyrazami mimicznymi.. Dowolne ekspresje.. mimiczne.. Są to świadomie cenzurowane wyrazy twarzy, modyfikowane w celu wywierania odpowiedniego wrażenia (zobacz też:.. W toku socjalizacji ludzie uczą się kontrolować swoje wyrazy mimiczne i większość robi to dobrze.. W związku z tym możliwe jest udawanie pewnych emocji.. Jednak nawet przy pełnej kontroli własnej mimiki, "prawdziwy" stan emocjonalny jest ujawniany przez inne komunikaty niewerbalne, trudniejsze do świadomej kontroli, takie jak.. postawa ciała.. odruch źreniczny.. zachowania przestrzenne.. dystanse personalne.. itp.. Ponadto, pierwsza reakcja twarzy, która może być później zamaskowana przybraniem np.. świadomego uśmiechu jest zwykle szczera.. Wyrazy mimiczne szybko się zmieniają w toku konwersacji, toteż "przylepiony" uśmiech, który gości na twarzy przez cały czas rozmowy czy maskowata twarz zwykle nie odzwierciedlają rzeczywistego stanu emocjonalnego i często wzbudzają nieufność.. Znakomita większość szczerych wyrazów mimicznych trwa nie dłużej niż dziesięć sekund.. Ekspresje mimiczne, które odzwierciedlają prawdziwe stany emocjonalne, bardzo rzadko przybierają charakter ekstremalny.. Dlatego bardzo silnie zaciśnięte szczęki, zmarszczone i maksymalnie opuszczone brwi, "chłodny wzrok", zaciśnięte usta są raczej próbą wywarcia wrażenia gniewu niż odzwierciedleniem emocji o maksymalnym natężeniu, zwłaszcza jeśli nie korespondują z innymi komunikatami niewerbalnymi – np.. dłonie nie są zaciśnięte w pięści, nogi nie są usztywnione, ciało nie jest pochylone do przodu, głowa trzyma się prosto, kark jest rozluźniony itp.. Ośrodki podkorowe w mózgu, związane są z rzeczywistym przeżywaniem emocji (międzymózgowie i.. układ limbiczny.. ) są zbudowane symetrycznie.. Dlatego wyraz twarzy związany z aktywnością tych części mózgu jest symetryczny (np.. obie połowy twarzy gniewają się w równym stopniu).. Wyraz mimiczny przybierany świadomie, kierowany jest przez ośrodki korowe (.. korę mózgową.. A ponieważ półkule mózgu są wyraźnie zlateralizowane – jedna z nich jest zwykle wyraźnie dominująca – to świadomie przybierane wyrazy twarzy są bardziej niesymetryczne.. Można wyróżnić na twarzy "mięśnie szczerości", które są zaangażowane w autentyczny wyraz mimiczny, lecz którymi bardzo niewiele osób potrafi poruszać świadomie.. W związku z tym udawane emocje nie będą aktywować tych mięśni.. Na przykład w szczerym uśmiechu koniuszki brwi delikatnie obniżają się, uśmiech nieszczery nie angażuje oczu lub podnosi jedynie dolną powiekę.. Tylko 10% ludzi potrafi intencjonalnie opuścić koniuszki ust bez poruszania brodą.. W związku z tym ruch ten powinien się pojawić w autentycznie przeżywanej złości i smutku.. Także jedynie co dziesiąta osoba potrafi dowolnie ściągnąć ku sobie brwi i podnieść wewnętrzne ich końce ku górze.. Ruch ten pojawia się, gdy przeżywamy smutek.. Wiarygodnym objawem złości jest zwężenie warg, bez wciągania ich ku sobie ani wyraźnego ściskania.. Także bardzo niewiele osób potrafi świadomie poruszyć w ten sposób wargami.. Wyrazy mimiczne są objawem przeżywania emocji i pojawienia się reakcji poznawczych.. Okazuje się jednak, że samo przybranie jakiegoś wyrazu mimicznego wpływa na pojawianie się emocji.. Przeprowadzono w tym zakresie interesujące badania:.. Eksperyment pierwszy.. Badacze prosili studentów, aby oceniali na dziesięciopunktowej skali zabawność rysunków lub dowcipów.. Podczas tego zadania wszyscy mieli trzymać ołówki w buzi, lecz połowa zębami (tak że ich usta rozszerzały się –.. "informowały", że usta się uśmiechają) lub tylko ustami (szczęki i usta były zaciśnięte).. Grupa z ołówkiem w zębach oceniała rysunki jako śmieszniejsze.. Eksperyment drugi.. W innym eksperymencie badacze określili, jakie mięśnie twarzy biorą udział w wyrażaniu podstawowych sześciu emocji.. Następnie prosili badanych, aby napinali te mięśnie tak, aby twarz przybrała wyraz charakterystyczny dla przeżywania tej emocji.. Jednocześnie badano fizjologiczne reakcje organizmu, które, jak wiadomo, są odmienne dla różnych uczuć.. Okazało się, fizjologiczne zmiany w organizmie "podążają" (a więc mogą być wywołane) jedynie poprzez przybranie odpowiedniego wyrazu twarzy.. Wykryto również związek między odpowiednimi ruchami oczu, a pojawianiem się w umyśle badanych pewnych wyobrażeń wzrokowych i słuchowych oraz fantazji (szerzej zobacz:.. Mimika jest istotnym składnikiem przeżywania stanów emocjonalnych (obok pobudzenia fizjologicznego i odpowiedniego zrozumienia zaistniałej sytuacji).. Zgodnie z teorią mimicznego sprzężenia zwrotnego mięśnie wyrazowe wysyłają informacje do mózgu, który pilnie "obserwuje" twarz dzięki czemu jest nam łatwiej zinterpretować doświadczane stany uczuciowe.. Teoretyczne interpretacje tego zjawiska oraz opis psychologicznych mechanizmów, które odpowiedzialne są za związek wyrazu twarzy z przeżywaniem emocji, zobacz:.. teoria autopercepcji.. dwuczynnikowa teoria emocji.. Twarz "nawykowo" niezadowolona może powodować generalne obniżenie nastroju, podobnie jak uśmiechnięcie się zwykle poprawia nastrój.. Mikroekspresje.. Mowa ciała.. Darwin K.. O wyrazie uczuć u człowieka i zwierząt.. Wyd pol.. 1959 i 1988.. Ekman P.. (1999).. Wszystkie emocje są podstawowe.. W: P.. Ekman, R.. Davidson (red.. ), Natura emocji.. Podstawowe zagadnienia (s.. 20-25).. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.. ISBN 83-85416-84-6.. Argyle M.. Psychologia stosunków międzyludzkich.. Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN.. ISBN 83-01-12809-7.. Kraut R.. , Johnston R.. (1979).. Social end emotional messages of smiling: an ethological approach.. Journal of Personality and Social Psychology, 37, s.. 1539-1553.. (1997).. Kłamstwo i jego wykrywanie w biznesie, polityce, małżeństwie.. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.. ISBN 83-01-12344-3.. str.. 117.. Strack F.. , Martin L.. L.. , Stepper S.. (1988).. Inhibiting and facilitating conditions of the human smile: A nonobtrusive test of the facial feedback hypothesis.. Journal of Personality and Social Psychology, 54(5), 768–777.. , Levensen R.. , Friesen W.. (1983).. Autonomic nervous system activity distinguishes between emotions.. Science, 164, 86-88.. Literatura przedmiotu.. :.. Aronson E.. , Wilson T.. , Akert R.. M.. ,.. Psychologia Społeczna.. Serce i umysł.. Poznań: Zysk i S-ka 1997.. ISBN 83-7150-016-5.. Domachowski W.. , Kowalik S.. , Miluska J.. (1984).. Z zagadnień psychologii społecznej.. Warszawa: PWN.. ISBN 83-01-05031-4.. Bogusławski, W.. , Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1965 (Przedruk wydania z 1812 roku, Dramaturgia czyli nauka sztuki scenicznej dla Szkoły Teatralnej napisana przez.. Wojciecha Bogusławskiego.. W haśle nie zostały omówione bardzo ważne sygnały niewerbalne związane z oczami – np.. odruch źreniczny, kierunek patrzenia itp.. Pominięte zostały także komunikaty związane z ruchami głową oraz ukierunkowaniem twarzy, zalicza się je bowiem do innych kanałów niewerbalnych.. Na ten temat zobacz:.. gesty i ruchy ciała.. anatomia twarzy.. php?title=Mimika oldid=39450382.. Komunikacja niewerbalna.. Teoria komunikacji.. Қазақша.. Русиньскый.. Srpskohrvatski / српскохрватски.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 22:03, 14 maj 2014..

    Original link path: /wiki/Mimika
    Open archive

  • Title: Postawa ciała (psychologia) – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Postawa ciała (psychologia).. Ten artykuł dotyczy postawy ciała w rozumieniu.. zagadnienie w ujęciu medycznym.. Przez.. postawę ciała.. rozumie się odruchowy sposób utrzymywania ciała w pozycji stojącej.. Pod pojęciem tym kryje się także jeden z ważnych typów informacji z zakresu.. komunikacji niewerbalnej.. Artykuł dotyczy drugiego rozumienia tego terminu i w tym sensie postawa ciała oznacza:.. to, jak.. ciało.. jest ustawione w relacji do innej osoby, czy grupy osób (na przykład postawa pochylona, postawa stojąca, siedząca itp.. ) oraz jak są ustawione względem siebie różne części ciała (np.. noga nałożona na nogę, ręka w kieszeni itp.. budowę ciała.. , czyli to jak ciało wygląda (np.. czy jest duże, ma szerokie plecy, słabe nogi, dużą głowę itp.. Komunikaty wyrażane postawą ciała.. Analiza postawy ciała.. Zmieniające się stany i nawykowe postawy ciała.. Otwarta i zamknięta postawa ciała.. Postawy interpersonalne.. Pozycja społeczna.. Samopoczucie.. Przykładowa analiza postaw ciała.. Postawa ciała a trwałe cechy osobowości.. Cechy osobowości.. Charakter.. Cechy temperamentu.. Wygląd ciała a autorytet i atrakcyjność.. Przedstawiciele różnych gatunków zwierząt, zwłaszcza zwierząt społecznych, muszą wymieniać między sobą informacje i komunikaty.. Komunikacja niewerbalna rozwinęła się u ludzi wcześniej niż komunikacja werbalna.. U ludzi jednym ze sposobów komunikowania np.. swojej pozycji w hierarchii grupy lub nastawienia do innych jest właśnie przybieranie odpowiedniej postawy (obok.. mimiki.. dystansów personalnych.. gestów i ruchów ciała.. Postawa ciała niesie informacje o:.. postawach.. interpersonalnych – np.. lubię – nie lubię, unikam itp.. Także zwierzęta komunikują w ten sposób postawy wobec innego osobnika.. cechach.. – np.. pewność siebie.. submisywność.. , otwartość,.. pozycji społecznej.. – pochodzenie społeczne, pozycja w hierarchii społecznej (zwłaszcza jeśli jest analizowana w kontekście postaw ciała rozmówców).. aktualnych.. stanach emocjonalnych.. poczucie bezpieczeństwa.. , rozluźnienie, napięcie.. fiksacjach libidalnych.. frustracjach rozwojowych.. czyli cechach.. , urazach psychicznych (.. traumach.. ) itp.. temperamentu.. – wg teorii.. Hipokratesa.. Kretschmera.. Scheldona.. Postawa ciała informuje zarówno o trwałych cechach osoby (charakterze, temperamencie itp.. ), jak i o jej aktualnych stanach wewnętrznych (emocjach, wzbudzonych postawach itd.. W związku z tym postawę ciała rozważać można w kontekście danej sytuacji, jak i niezależnie od niej.. Należy jednak zaznaczyć, że ludzie przybierają pewne postawy ciała w sposób nawykowy.. Choć w chwili wytwarzania nawyku zwykle postawa ciała jest odzwierciedleniem stanów wewnętrznych, to jako nawyk może tracić funkcję wywoływania bądź.. tłumienia.. odpowiednich doznań i przeżyć.. W trakcie analizowania postawy ciała, a także innych komunikatów niewerbalnych, łatwo jest popełnić.. podstawowy błąd atrybucji.. – czyli ulec złudzeniu, że postawa informuje o trwałych cechach wewnętrznych człowieka a nie jego reakcjach wywołanych przez czynniki sytuacyjne.. Paul Cézanne.. Do idealnie zamkniętej postawy brakuje tylko zapiętego pod szyję płaszcza i lekko opuszczonej brody.. Otwarta postawa ciała.. Rozłożone ręce, widoczne wnętrze dłoni, koszula rozpięta pod szyją, stopa wysunięta w kierunku patrzącego.. Obraz otwartości i przyjaznego nastawienia.. Postawa ciała jako informacja o aktualnym stanie wewnętrznym powinna być analizowana w kontekście innych komunikatów zarówno.. werbalnych.. niewerbalnych.. a także.. norm kulturowych.. społecznych.. , które obowiązują w danej sytuacji.. To samo ułożenie ciała może w różnych kontekstach nieść inne informacje.. Ustalono na przykład, że im większe jest zniewolenie danej grupy społecznej, tym silniejsza skłonność jej członków do wyrażania uprzejmości.. Aktorzy.. i badacze wyróżniają te dwie opozycyjne postawy.. Ludzie o otwartej postawie postrzegani są jako przyjaźni i pozytywnie nastawieni, tworzący wokół siebie poczucie bezpieczeństwa.. Ludzie o zamkniętej postawie ciała sprawiają wrażenie zdystansowanych, niezainteresowanych kontaktem, nieprzyjaznych.. Zamknięta postawa ciała.. to taka, w której części ciała najbardziej podatne na uraz są zasłaniane.. Te części ciała to:.. gardło.. brzuch.. genitalia.. Łatwo je uszkodzić, a uszkodzenie może mieć śmiertelne konsekwencje.. Uszkodzenie genitaliów uniemożliwia przekazanie własnych genów przyszłym pokoleniom i jest równoznaczne ze śmiercią z "punktu widzenia.. genu.. ".. zobacz też:.. teoria dopasowania łącznego.. William Donald Hamilton.. Dlatego zarówno ludzie jak i zwierzęta starają się chronić te podatne na zranienie części.. Pies np.. podkula ogon, opuszcza głowę.. U ludzi występują podobne zachowania: osłanianie szyi poprzez opuszczenie lub podpieranie brody, pochylenie głowy, splatanie ramion na piersiach lub brzuchu, zasłanianie splecionymi dłońmi genitaliów ("postawa dostojnika sowieckiego"), krzyżowanie nóg.. Także ubiór może zamykać postawę: zapięty garnitur, golf, torebka lub teczka trzymana przed sobą itp.. to taka, w której odsłonięte są: genitalia, brzuch i szyja (.. zobacz zdjęcie obok.. Otwarty charakter nadaje ciału podniesiona głowa, rozpięta marynarka, koszula rozpięta pod szyją, rozluźniony krawat, torebka na ramieniu lub w dłoni, lekko wysunięte biodra, które są także sygnałem.. seksualnym.. Ważnym elementem zamykającym lub otwierającym pozycję ciała są dłonie.. Pokazywanie wnętrza dłoni odczytywane jest jako otwartość, przyjazność, chęć kontaktu, zwłaszcza jeśli dłoń jest rozluźniona – czyli palce lekko stykają się ze sobą.. Pokazywanie wierzchu dłoni, zaciskanie ich, chowanie kciuka jest sygnałem zamknięcia (.. Dłonie splecione za plecami po części zamykają postawę ciała, mimo że jego przód jest odsłonięty.. Wywołują bowiem u rozmówcy wrażenie ukrywania czegoś.. Dłonie są także najczęściej dotykaną strefą ciała, a ich "schowanie" może być odczytywane jako opór przed bliższym kontaktem.. Zamknięta i otwarta pozycja ciała dotyczy także siedzenia.. Zakładanie nogi na nogę, zaciskanie nóg, krzyżowanie ramion to zamykanie ciała.. Lekkie pochylenie do przodu, wysunięcie głowy, pokazywanie wnętrza dłoni otwiera pozycję.. Lekkie pochylenie głowy, lewa ręka oparta o stolik, jakby poszukująca oparcia, rozchylone usta: zachęcenie do kontaktu, uwodzenie i być może skłonność do ulegania.. Wyprostowana sylwetka, prosta szyja: sygnał dobrego samopoczucia, dobrej samooceny.. Ukryta ręka niesie element tajemnicy i niepokoju, zaciekawia, intryguje.. Postawy interpersonalne (przychylność-nieprzychylność, akceptacja, zaufanie itp.. ) komunikowane są poprzez:.. pochylenie ciała.. Podczas konwersacji pochylamy tułów delikatnie ku rozmówcy bądź też odchylamy się lekko od niego.. Jest to najczęściej.. nieświadome.. zachowanie.. Pochylenie się "ku" jest wyrazem sympatii i akceptacji.. Odchylanie się do tyłu pojawia się wraz z przeżywaniem niechęci i dezaprobaty bądź też pragnienia zerwania relacji.. Podobne znaczenie ma lekkie wysuwanie bądź odsuwanie samej głowy.. podobieństwo.. Podczas konwersacji ludzie mają nieświadomą skłonność do naśladowania swoich postaw.. Dzieje się tak wtedy, gdy konwersacja przebiega bezkolizyjnie i jest dla obu stron przyjemna.. Takie upodabnianie się postaw, a także.. świadczą o pojawieniu się więzi i sympatii.. Brak synchronizacji postaw prowadzi do poczucia, że kontakt jest sztuczny, wymuszony i nieprzyjemny.. ukierunkowanie ciała.. Zazwyczaj ludzie rozmawiają skierowani ku sobie, jednak nie w pozycji "twarzą w twarz", co jest postawą konfrontacyjną (.. terytorialność.. Dlatego zwykle ciała rozmówców zwrócone są ku sobie, ale ustawione są pod pewnym kątem.. Gdy kogoś lekceważymy, ignorujemy lub pragniemy uniknąć kontaktu – ustawiamy się bokiem (ramieniem) – tak się dzieje np.. w zatłoczonej windzie (.. więcej na ten temat zobacz:.. teoria intymności.. zamkniętą.. otwartą.. pozycję ciała.. Nonszalancka postawa ciała, zajmująca wiele miejsca (wysunięty łokieć) świadcząca o ustalonej pozycji społecznej i pewności siebie.. Postawa ciała jest w dużym stopniu uzależniona od.. wzorców kulturowych.. Wyrażanie szacunku poprzez zgięcie ciała w pół i pochylenie głowy w kulturze japońskiej ma inne znaczenie niż w kulturze zachodniej.. Także w określonych środowiskach obowiązują niepisane.. normy.. przybierania postaw ciała.. Członkowie gangu, żołnierze, kibice przybierają inne pozycje.. W ten sposób postawa ciała ujawnia informacje o.. pochodzeniu społecznym.. i przynależności oraz środowisku, w którym wychowała się jednostka.. Wreszcie ciało może informować o pozycji w hierarchii społecznej.. Inaczej poruszają się, stoją i siedzą.. arystokraci.. , inaczej służący.. Charakterystyczny jest krok, którym porusza się władza, przełożony siedzi inaczej niż podwładny.. Jeśli dwie osoby  ...   charakterze schizoidalnym czuje się niepewnie w sytuacjach społecznych, ma poczucie, że jest niechciana przez innych.. Unika kontaktu fizycznego i nie lubi go, także słabo odczuwa swoje ciało i często jest z niego niezadowolona, źle się w nim czuje.. Jest "oderwana od ziemi" co objawia się specyficznym sposobem chodzenia – lekkim, jakby na palcach.. Często osoby takie są twórcze i mają rozwinięte.. myślenie abstrakcyjne.. Charakter oralny.. – zapadnięta klatka piersiowa, w której ramiona nachylają się ku sobie, bardzo płytki oddech, zapadnięty brzuch i sztywne kolana.. Rzepki kolanowe.. są podniesione do góry, co powoduje, że nogi są w kolanach jakby wygięte ku tyłowi.. Czasem kolana zbiegają się ku sobie ("nogi iksy"), głowa wypchnięta do przodu.. Często osoby takie mają słabo rozbudowaną.. żuchwę.. , słabe zęby.. Ludzie o charakterze oralnym mają skłonność do wchodzenia w relacje skrajnej zależności: uzależniają się łatwo od ludzi, substancji, pewnych czynności (np.. gier komputerowych).. Mają poczucie, że samodzielnie nie dadzą sobie rady i pragną ciągłej bliskości innych.. Zachowują się tak, jakby potrzebowały ciągłej pomocy, wskazówek i wsparcia innych ludzi nawet w drobiazgach.. Jednocześnie mają zwykle dobrze rozwinięte umiejętności społeczne.. Charakter oralny może objawiać się również.. zaprzeczaniem.. potrzebom zależności.. Taka osoba żywi przekonane, że nikogo nie potrzebuje do szczęścia, jednocześnie boi się sytuacji zależności od innych i posiadania potrzeb.. Przykładem może być alpinista, który przez dwa tygodnie idzie w śniegu i nie odczuwa potrzeby odezwania się do kogoś.. Charakter narcystyczny.. (psychopatyczny) – słabe nogi i stopy, złe ugruntowanie (pojęcie zaczerpnięte z.. ), wyciągnięty ku górze brzuch i rozdęta klatka piersiowa.. Osoby takie bardzo boją się poniżenia i ośmieszenia.. Pragną dominować i wzbudzać w innych lęk (.. techniki ingracjacji.. ), chcą kontrolować innych ludzi.. Łatwo radzą sobie z trudnymi sytuacjami, ale nie są zdolne do dłuższego zaangażowania i wysiłku.. Mają skłonność do wykorzystywania i używania innych.. Charakter masochistyczny.. – bardzo silne nogi, rozrośnięte mięśnie ud i tkanka tłuszczowa wokół ud, zaokrąglone, zgarbione plecy, pochylona głowa, fałdy tłuszczowe na karku.. Masochiści mają problemy z wolną wolą, czują się pozbawieni spontaniczności i kontrolowani przez innych.. Posiadają duży ładunek.. biernej agresji.. i oporu.. Są bardzo wytrzymałe.. Z pozorną pokorą godzą się z przeciwnościami losu, jednocześnie nosząc w sobie dużą porcję stłumionego gniewu.. Charakter edypalny.. (sztywny) – ciało lekko pochylone ku przodowi, ramiona ściągnięte do tyłu, wypięta klatka piersiowa, wypięte pośladki.. Ciało jest raczej harmonijne, ale z silnie napiętymi, "gotowymi do działania" mięśniami.. Niekiedy mówi się także o histerycznej odmianie tego typu budowy ciała (.. charakter histeryczny.. ) z silnymi napięciami mięśni klatki piersiowej.. Osoby takie są w ciągłej aktywności, bez przerwy coś robią, "nie odpuszczają sobie", stawiają na osiągnięcia.. Starają się dać z siebie coraz więcej, choć nigdy nie są z siebie zadowolone do końca.. Teorie konstytucjonalne.. w psychologii (np.. Sheldona.. ) akcentują związek między budową ciała a temperamentem.. Już od czasów.. uważano, że budowa ciała idzie w parze z temperamentem i podatnością na określone choroby.. Te przekonania weszły do wiedzy potocznej – istnieje np.. przeświadczenie, że "grubasy są dobrotliwe i ospałe", zaś osoby o.. atletycznej.. budowie ciała są bardziej agresywne i aktywne.. Naukowe badania nad związkiem wyglądu ciała i cech temperamentu rozpoczął na początku XX wieku niemiecki psychiatra.. Ernst Kretschmer.. Badał on zależność między budową ciała a zachorowaniami na.. psychozy.. Badania te należą dzisiaj do historii psychologii.. Szersze ich omówienie – zobacz.. teoria konstytucjonalna Kretschmera.. Tu przedstawiona w skrócie zostanie teoria.. Williama Sheldona.. , najlepiej osadzona w systematycznych badaniach naukowych.. Sheldon wyróżnił trzy "wymiary" budowy ciała (nazwał je "typami somatycznymi"), które u różnych ludzi mogą przybierać różne natężenie:.. Endomorfia.. – ciało miękkie, zaokrąglona figura, słaby rozwój kości i mięśni, niski stosunek powierzchni ciała do jego masy.. Silnie rozwinięte są narządy trawienne, które rozwijają się z.. endodermy.. embrionu.. – stąd nazwa.. Endomorfia.. koreluje.. dodatnio z właściwościami temperamentu, które Sheldon nazwał.. wiscerotonią.. Ten wymiar temperamentu objawia się skłonnością do komfortu, towarzyskością, pożądaniem pokarmu, ludzi i uczucia.. Osoby takie mają rozluźnioną postawę ciała, powoli reagują, są zrównoważone, raczej łatwe we współżyciu i tolerancyjne.. W chwilach stresu i napięcia poszukują towarzystwa innych ludzi.. Mezomorfia.. – budowa ciała jest mocna i kanciasta, dominują mięśnie i kości.. Ciało jest silne i twarde, odporne na uszkodzenia i dostosowane do wysiłku fizycznego.. Ten typ ciała rozwija się z.. mezodermy.. Mezomorfia koreluje z cechami temperamentu, które nazwano.. somatotonią.. Objawia się ona skłonnością do przygód i ryzyka, silną potrzebą ćwiczeń mięśniowych i intensywnej aktywności fizycznej.. Osoby takie charakteryzują się stosunkowo silną.. agresją.. , niewrażliwością na uczucia innych, skłonnością do dominacji, władzy i działania.. Ektomorfia.. – smukłe i wątłe ciało, płaska pierś, delikatność.. Zwykle takie osoby są chude i słabo umięśnione, niezdolne do długotrwałego wysiłku fizycznego.. Duża powierzchnia ciała w stosunku do jego masy.. Największy jest mózg i ośrodkowy układ nerwowy.. Powstaje z.. ektodermy.. Ektomorfia idzie w parze z.. cerebrotonią.. , objawiającą się skrępowaniem,.. nieśmiałością.. , zahamowaniem, lękiem przed ludźmi.. Reakcje tych osób są zbyt szybkie, sen zły.. W chwilach stresu i napięcia unikają ludzi.. Niektórzy badacze twierdzili, że silne związki między budową ciała a typem temperamentu są związane z niedociągnięciami metodologicznymi i faktycznie związek ten jest niższy niż wykazał to Sheldon.. atrakcyjność fizyczna.. Wzrost istotnie.. z postrzeganiem danej osoby jako.. autorytetu.. Biodra szersze niż talia.. Wielkość ciała, a zwłaszcza wzrost jest ważnym czynnikiem wpływającym na spostrzeganie danej osoby jako autorytetu oraz skłonności do ulegania jej (.. wpływ autorytetu.. Mężczyźni znacznie więcej czasu poświęcają na kształtowanie mięśni klatki piersiowej i ramion, kobiety zaś na ćwiczenie mięśni ud i pasa biodrowego.. Jest to związane z dążeniem do.. atrakcyjności interpersonalnej.. , której jednym z istotnych składowych jest.. Atrakcyjne męskie ciało to takie, w którym ramiona są szersze niż biodra, natomiast wzór żeńskiej urody zawiera odpowiedni stosunek obwodu bioder do obwodu talii.. Talia musi być węższa, jednak niezbyt wąska.. Spostrzegana atrakcyjność takich sylwetek ciała jest związana z ewolucyjnym uwarunkowaniem preferencji w wyborze partnera i ilością hormonów płciowych –.. testosteronu.. estrogenów.. Haley J.. (1995).. Niezwykła terapia.. ISBN 83-85416-24-2.. Hall J.. A.. Nonverbal sex differences: Communication accuracy and expressive style.. Balitmore, MD: Johns Hopkins University Press.. Buss D.. (2001).. Psychologia ewolucyjna.. Collins A.. (2003).. Język ciała gestów i zachowań.. Warszawa: DKC.. ISBN 83-89314-01-0.. Szmajke A.. Autoprezentacja.. Maski, pozy, miny.. Olsztyn: Ursa Consulting.. ISBN 83-910489-1-8.. Lowen A.. (1991).. Duchowość ciała.. Warszawa: Agencja Wydawnicza Jacek Santorski CO.. ISBN 83-85386-00-9.. (1992).. Wstęp do bioenergetyki.. Jacek Santorski CO Agencja Wydawnicza.. Siems M.. Ciało zna odpowiedź.. Warszawa: Jacek Santorski CO Agencja Wydawnicza.. ISBN 83-85386-15-7.. Hall C.. , Lindzey G.. (1990).. Teorie osobowości.. ISBN 83-01-09240-8.. 62.. Humphreys L.. Characteristics of type concepts witch special reference to Sheldon’się typology.. “Psychology Bulletin” 1957, 54, 218-228.. Birkenbihl V.. F.. , (1997).. Psychologia prowadzenia negocjacji.. Wrocław: Wydawnictwo ASTRUM.. ISBN 83-87197-17-3.. (1998).. Sygnały ciała.. ISBN 83-87197-63-7.. Przewodnik po psychologii społecznej.. ISBN 83-01-12541-1.. Johnson S.. (1993).. Humanizowanie narcystycznego stylu.. ISBN 83-85386-28-9.. Przemiana charakterologiczna.. Cud ciężkiej pracy.. Warszawa: Jacek Santorski CO.. ISBN 83-85386-24-6.. (1994).. Style charakteru.. Poznań: Wydawnictwo Zysk i S-ka.. ISBN 83-7150-324-5.. Kepner J.. I.. Ciało w procesie psychoterapii Gestalt.. Warszawa: Wydawnictwo Pusty Obłok.. ISBN 83-85041-24-9.. php?title=Postawa_ciała_(psychologia) oldid=38085517.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2012-09.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 00:47, 7 gru 2013..

    Original link path: /wiki/Postawa_cia%C5%82a_%28psychologia%29
    Open archive

  • Title: Atrakcyjność fizyczna – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Atrakcyjność fizyczna.. Wzorzec przystojnego.. mężczyzny.. jest wykorzystywany w.. reklamach.. Rosie Huntington Whiteley.. Najseksowniejsza Kobieta Świata.. 2011 według.. FHM.. Atrakcyjność fizyczna,.. dawniej.. seksapil.. sex appeal.. ) – atrakcyjność.. erotyczna.. , związana przede wszystkim z wyglądem ciała, ale także.. zapachem.. tembrem.. głosu, zachowaniem, wyraźnie pociągająca dla innych.. Wygląd jest jednym z ważniejszych czynników, decydujących o zachowaniu wobec drugiej osoby.. Wpływa także na przypisywanie ludziom określonych cech osobowości oraz sposób przewidywania ich zachowań w przyszłości.. Wyobrażenie o cechach urodziwej i.. brzydkiej.. osoby pojawiające się w umyśle sprawia, że nieświadomie modyfikujemy swoje zachowania tak, aby potwierdzić owo wyobrażenie.. Staje się to jedną z przyczyn tzw.. samospełniającego się proroctwa.. Atrakcyjność fizyczna jest silną determinantą.. sympatii.. i lubienia, obok podobieństwa, szczerości, częstości kontaktów i innych.. Odgrywa ważną rolę zwłaszcza w początkowych fazach tworzenia się związków.. Dotyczy to.. miłości.. , ale także.. przyjaźni.. Obiektywność pojęcia urody.. Wzór męskiej urody.. Wzór urody kobiecej.. Kultura zachodnia.. Inne kultury.. Zapach.. Teorie wyboru cech atrakcyjnych.. Socjalizacja kobiet i mężczyzn.. Stereotypy płciowe.. Teoria strukturalno-społeczna.. Wpływ wyglądu na relacje społeczne i zachowanie.. Wpływ wyglądu na przypisywane cechy (atrybucję).. Równoważność piękna i dobra w społecznym odbiorze.. Uroda i samospełniające się proroctwo.. Związek atrakcyjności z samooceną i innymi cechami osobowości.. 9.. Atrakcyjność fizyczna a miłość i relacje długotrwałe.. 10.. Atrakcyjność jako towar.. 11.. Uroda zależy nie tylko od ciała.. 12.. 13.. Część osób jest przekonana, że oceniając urodę człowieka odwołuje się do indywidualnych preferencji i wyobrażeń.. W związku z tym próby opisania cech wyglądu, które są trwale związane z atrakcyjnością fizyczną nie mają sensu.. Okazuje się jednak, że w większości przypadków.. ludzie trafnie oceniają to, czy dana osoba (np.. na fotografii) będzie się innym podobać.. Oznacza to, że ludzie znają "wzorzec urody", obowiązujący i powszechny w danej.. kulturze.. w danym czasie.. Ponadto indywidualne preferencje w zakresie atrakcyjności fizycznej są bardzo podobne i wykazują wiele cech wspólnych.. Pewni mężczyźni podobają się zarówno mężczyznom, jak i kobietom, a kobiety wyglądające w określony sposób podobają się także obu płciom.. Oznacza to, że.. wzory.. kobiecej i męskiej urody są powszechne w danej społeczności – znakomita większość jej członków zgadza się co do tego, jaka osoba uchodzi za atrakcyjną.. Istnieją cechy wyglądu trwale związane z atrakcyjnością fizyczną.. Powtarzają się one we wszystkich kulturach i nie zmieniają się ze względu na epokę – to cechy uniwersalne.. Ludzie z różnych kultur trafnie oceniają atrakcyjność przedstawicieli innych ras (np.. przedstawionych na zdjęciach).. Jednak pewne cechy wyglądu związane są z atrakcyjnością jedynie w określonej kulturze lub w określonej epoce.. Wzór męskiej atrakcyjności zmienia się wolniej w porównaniu ze wzorcem urody kobiecej.. Mężczyzna atrakcyjny w jednej kulturze będzie prawdopodobnie spostrzegany jako atrakcyjny w innej.. Osiemdziesiąt lat temu i dzisiaj bardzo podobni mężczyźni uchodzili za przystojnych.. Cechy wyglądu związane z atrakcyjnością fizyczną mężczyzny:.. Badania z 1987 r.. sugerują, że niektóre osoby o orientacji.. homoseksualnej.. mogą postrzegać atrakcyjność w odwróconym wzorcu – za urodziwe uchodzą delikatne rysy u mężczyzn i męskie rysy u kobiet.. Symetryczna twarz i symetryczne ciało.. – asymetria ciała i twarzy może być informacją o chorobach.. Wiadomo także, że wraz z wiekiem rośnie asymetria budowy ciała – twarze i ciała ludzi starych są znacznie bardziej asymetryczne niż młodych.. Czysta, zdrowa skóra.. – oznaka zdrowia.. Wzrost.. – jest silnie skojarzony z.. autorytetem.. ; na przykład mężczyzna przedstawiony jako "profesor Kowalski" wydaje się ludziom wyższy (przeciętnie o 6 cm) niż mężczyzna przedstawiony jako "pan Kowalski" (.. zobacz więcej:.. Kobiety wydają się być bardziej wrażliwe na postawę wyprostowaną niż na wzrost, chociaż oba są elementami atrakcyjności.. Wydaje się to wiązać z preferencją dla mężczyzn, którzy poprzez swoją postawę prezentują pewność siebie, siłę fizyczną i dużą wytrzymałość.. Niedawne badania wykazały, że kobietom bardziej podobają się mężczyźni średniego wzrostu, gdy biorą pod uwagę długoterminowe zaangażowanie, podczas gdy przy podejściu krótkoterminowym preferowani są mężczyźni wyżsi.. Preferencje kobiet zależą również od fazy cyklu miesiączkowego, przy czym wyżsi mężczyźni wydają się im bardziej atrakcyjni w czasie dni płodnych.. Niska.. różnica między talią i biodrami.. , oraz duża różnica między talią a barkami.. – wąskie biodra w stosunku do talii, a także węższe niż barki związane są z obecnością męskiego hormonu płciowego –.. Zdrowe zęby.. – cechy twarzy mężczyzny, które sugerują jego dojrzałość, zdrowie i dominację kojarzone są z atrakcyjnością.. Duży podbródek.. – zarysowuje się w.. okresie dojrzewania.. Płaski brzuch.. Jędrne pośladki.. Wyraziste oczy.. Pierwsze dwie cechy wyglądu są uniwersalne, związane z atrakcyjnością we wszystkich kulturach, u obu płci.. Wykazano, że kobiety preferują bardziej umięśnionych mężczyzn w czasie dni płodnych.. cyklu miesiączkowego.. , a mężczyzn o bardziej "kobiecych" cechach w trakcie reszty cyklu.. To zróżnicowanie przemawia za hipotezą, która zakłada ewolucyjną korzyść dla kobiet, które raczej wybierają na ojców mężczyzn, którzy są bardziej umięśnieni niż nawet najlepszych opiekunów.. Jeśli wszystkie inne cechy wyglądu pozostają bez zmian, to na atrakcyjność fizyczną mężczyzny nie mają wpływu: włosy (kolor, gęstość ani długość), usta, zarost, wielkość mięśni ani.. rozmiar penisa.. Pewne badania sugerują, że pot mężczyzny może pełnić rolę.. feromonu.. Niekiedy spotyka się przekonanie, że dłonie mężczyzny są ważnym atrybutem atrakcyjności, brak jednak systematycznych badań, które potwierdziłyby to mniemanie.. Cechy wyglądu kobiety, związane ze spostrzeganiem jej jako atrakcyjnej fizycznie:.. Długie.. nogi.. , zaokrąglone.. biodra.. , wyraźne.. piersi.. , symetryczne.. twarz.. – czynniki silnie skorelowane z urodą kobiety.. Zgrabne pośladki.. to tę część kobiecego ciała większość mężczyzn uważa za najatrakcyjniejszą.. Znaczenie może mieć, że u kobiet asymetria części ciała (związana z objętością tkanek miękkich) jest najmniejsza w trakcie owulacji.. – gładka bez.. pryszczy.. wyprysków.. , bez zmarszczek,.. łupieżu.. Mężczyźni we wszystkich (lub prawie wszystkich) kulturach preferują kobiety o jaśniejszej skórze od przeciętnej.. Długie nogi.. – w dziecięcych proporcjach budowy ciała nogi są znacząco krótsze w stosunku do tułowia niż u ludzi dorosłych; jedna z hipotez głosi, że jest to związane z częstymi upadkami dzieci, w związku z czym krótkie nogi łagodzą skutki takich upadków; wydłużenie się kończyn w stosunku do tułowia pojawia się w.. , zatem długie nogi są objawem dojrzałości płciowej, co jest spostrzegane jako atrakcyjne.. Zaokrąglone biodra.. – badacze odkryli, że dla spostrzeganej atrakcyjności ważny jest stosunek obwodu talii do obwodu bioder (.. WHR.. ), nie zaś sama szerokość bioder; za najatrakcyjniejsze uważane są kobiety, których WHR wynosi 0,7; znaczne odstępstwa od tej wartości obniżały atrakcyjność fizyczną.. Mimo że.. Miss Ameryki.. jest z roku na rok coraz szczuplejsza, to proporcje talii do bioder pozostają od kilkudziesięciu lat niezmienione; także pierwsze operacje plastyczne polegały m.. na usuwaniu dolnych żeber w celu poprawienia wcięcia w talii; kobiece proporcje budowy bioder związane są z ilością żeńskich hormonów płciowych produkowanych przede wszystkim przez jajniki –.. ; wcięcie w pasie rośnie wraz ze stężeniem tych hormonów w okresie dojrzewania; kobiety o takich proporcjach mają także mniej poronień, mniej kłopotów z zajściem w ciążę, rzadziej chorują na nowotwory jajników i piersi oraz szybciej dojrzewają.. ; prawdopodobnie więc spostrzeganie jako atrakcyjnego takiego właśnie ciała kobiety przyczyniało się do sukcesu reprodukcyjnego (.. zobacz więcej: sekcja.. Interpretacje.. Kobieta z nadmiernie podniesionym poziomem męskich hormonów płciowych –.. androgenów.. może mieć problemy z trądzikiem, a także mieć męski typ owłosienia (m.. włosy w okolicy brody).. Takie cechy sprawiają, że kobieta jest ogólnie postrzegana jako mniej atrakcyjna fizycznie.. Młodość.. – atrakcyjna kobieta to młoda kobieta; wszelkie cechy wyglądu i zachowania, które związane są z młodością: sprężysty krok, różowa skóra bez zmarszczek, błyszczące oczy, lśniące włosy, wigor – podnoszą atrakcyjność.. Przeciętna twarz.. – badania dowiodły.. , że najbardziej atrakcyjne są twarze typowe, bliskie przeciętnym wymiarom.. Np.. jeśli 32 zdjęcia różnych twarzy nałoży się na siebie i w ten sposób wypreparuje "przeciętną twarz", to będzie ona najprawdopodobniej oceniana jako ładniejsza niż te wszystkie, które się na nią złożyły.. O tym, że twarze typowe są atrakcyjne, świadczy także fakt o wiele częstszego mylenia między sobą twarzy ładnych niż brzydkich.. Brzydkim można być na wiele sposobów.. Urodziwe twarze są do siebie bardzo podobne.. Skłonność do spostrzegania jako atrakcyjnych cech o przeciętnym nasileniu dotyczy nie tylko twarzy.. Skrajne natężenie jakiejś cechy lub jej zupełna nieobecność obniża atrakcyjność.. W genetyce pojęciem oznaczającym dobieranie się zwierząt w pary z preferencją dla przeciętności jest.. koinofilia.. Z kolei badanie przeprowadzone przez.. Davida Perretta.. wskazuje na to, że przeciętność niekoniecznie musi dawać najlepszy obraz tego co najbardziej atrakcyjne; okazało się, że najbardziej atrakcyjne kobiety różnią się nieznacznie pewnymi cechami od średniej populacyjnej.. Cechy, które je wyróżniają, to: mniej wydatne szczęki, oczy większe w proporcji do całej twarzy oraz mniejsza odległość od ust do podbródka.. Jest to wygląd twarzy wyglądającej na młodszą niż przeciętna.. i to stwierdzenie jest prawdopodobnie prawdziwe również dla innych kultur.. Najbardziej atrakcyjne kobiety posiadają również mniejsze nosy.. Gęste włosy.. łysienie.. jest u mężczyzn.. cechą dominującą.. , u kobiet zaś.. recesywną.. Gęste włosy odczytywane mogą być jako oznaka "pełnej kobiecości", podobnie jak łysienie może być oznaką męskości – zarówno mężczyźni łysi jak i gęsto owłosieni mogą być spostrzegani jako atrakcyjni.. Pełne usta.. – istnieje mit, jakoby kobiety o mięsistych ustach były namiętne, te o wąskich ustach spostrzegane są jako oziębłe.. Mały nos.. duże oczy.. sprawiają, że twarz nabiera wyglądu dziecięcego.. Jedna z prób wyjaśnienia związku tych cech wyglądu z atrakcyjnością głosi, że w toku ewolucji mężczyźni "nauczyli się" wiązać z kobietami wiernymi, bowiem inaczej wychowywali nie swoje potomstwo, co przyczyniało się do "wymarcia" własnych genów.. W związku z tym niewinny, dziecięcy wyraz twarzy (pełne usta, duże oczy, mały nosek) jest kojarzony z uległością, pasywnością, podporządkowaniem, niesamodzielnością i brakiem dominacji.. Innym przykładem w zachodnich społeczeństwach wskazującym na preferowanie młodzieńczych cech u kobiet jest stosowanie.. depilacji.. Wydatne piersi.. – istnieje kilka hipotez (raczej o charakterze spekulacyjnym), próbujących wyjaśnić, dlaczego piersi spostrzegane są jako atrakcyjne.. Oto kilka z nich:.. Desmond Morris.. sugeruje, że piersi są efektem ewolucji mającej na celu zwrócenie uwagi mężczyzn na górne partie ciała kobiet i zachęcenie do uprawiania seksu twarzami do siebie.. Gdy ludzie przybrali wyprostowaną, dwunożną postawę, to z przodu ciała kobiety nie było atrybutów seksualnych (w postawie czworonożnej były to pośladki).. W związku z tym wykształciły się odpowiednie.. drugorzędowe cechy płciowe.. Zgodnie z tą myślą piersi mają imitować pośladki.. Psychoanalitycy uważają, że piersi są przez mężczyzn spostrzegane jako atrakcyjne, bowiem kojarzą się z karmieniem przez matkę.. Ściślej uzasadnia to antropolog.. Bobbi Low.. , który uważa, że piersi wytworzyły się jako fałszywy sygnał, sugerujący samcom, że samica jest dobrze zaopatrzona w składniki pokarmowe (mleko) dla przyszłego potomstwa.. Wydatne piersi są objawem.. dojrzałości płciowej.. i płodności, dlatego nadają ciału wygląd atrakcyjny (.. Piersi stanowią informację o tym, że kobieta jest wystarczająco zaopatrzona w tłuszcz konieczny, by przetrwać ciążę.. – ma znaczenie u kobiet, chociaż mniejsze niż u mężczyzn.. Mężczyźni wykazują większą preferencję w kierunku kobiet o niższym od siebie wzroście.. Badania wykazały również, że kobiety o wzroście poniżej średniej osiągają większy sukces reprodukcyjny.. Przewaga niższego wzrostu może polegać na tym, że jest postrzegana jako cecha młodości, a takie cechy u kobiet są dla mężczyzn bardziej atrakcyjne.. Innym możliwym wytłumaczeniem jest to, że niższe kobiety wcześniej osiągają dojrzałość płciową.. Pierwsze dwie cechy związane są z urodą we wszystkich kulturach i niezależnie od epoki.. Traktowane są jako oznaki zdrowia fizycznego.. Nie wykryto istotnego związku między atrakcyjnością fizyczną kobiety a kolorem czy długością włosów.. Przekonanie o tym, że blondynki są bardziej atrakcyjne niż np.. brunetki lub szatynki (jeśli wszystkie inne cechy wyglądu są niezmienione) jest mitem.. Dla urody kobiet nie ma znaczenia także wygląd zębów, oczywiście poza skrajnymi przypadkami.. Obniżające atrakcyjność cechy wyglądu, które kojarzone są z chorobą lub starością – niesymetryczna budowa ciała i twarzy, szara skóra, zmarszczki itp.. Rubensowskie kształty.. barokowy.. ideał urody.. Rubens.. Trzy gracje.. Model urody zmienia się w bardzo szybkim tempie.. Ideał urody sprzed 90 lat.. Wzór żeńskiej urody jest silnie zmienny kulturowo.. Zmienia się także wraz z modą i upływem czasu.. w latach 50.. XX wieku.. Marilyn Monroe.. uchodziła za szczególnie seksowną kobietę.. Dzisiaj jej duże uda oraz raczej niski wzrost dyskwalifikowałyby ją prawdopodobnie jako np.. modelkę, aczkolwiek już w czasach Marilyn Monroe modelki były szczupłe i wysokie.. W wielu kulturach (także zachodniej) dochodzi do celowego deformowania ciała w taki sposób, aby pasowało do obowiązujących wzorców urody – opalanie,.. piercing.. gorsety.. tatuaże.. , odsysanie tłuszczu, operacje plastyczne, wstrzykiwanie substancji porażających mięśnie (np.. jad kiełbasiany.. ), co prowadzi do czasowego ukrycia zmarszczek, itp.. Chińczycy krępowali dziewczynkom stopy w specjalny sposób (zobacz:.. krępowanie stóp.. ),.. Majowie.. deformowali czaszki i wywoływali.. zeza.. Aborygeni australijscy.. łamali sobie nosy, liczne plemiona afrykańskie deformują ciało, dzięki czemu staje się ono "piękniejsze".. W ubogich społeczeństwach, gdzie większość ludzi jest chuda lub szczupła, krągłe kształty spostrzegane są jako atrakcyjne.. W kulturach sytych jako atrakcyjne są spostrzegane raczej szczupłe sylwetki.. Steatopygia.. u hotentockiej kobiety.. (szkic z.. 1900.. r.. Wenus z Willendorfu.. ~23 tys.. lat p.. Bodźce.. zapachowe.. wpływają na postrzeganie atrakcyjności.. Prawie zawsze silne zapachy ciała uwalniane przez osoby bardzo.. spocone.. lub takie, które rzadko się myją, są uważane za nieatrakcyjne (z rzadkimi wyjątkami pewnych.. fetyszy.. Jednak zapach ludzkiego ciała do momentu, w którym nie osiągnął poziomu, który jest odczuwany jako nieprzyjemny, jest często uważany za czynnik atrakcyjności fizycznej.. Podobnie jak u innych zwierząt,.. feromony.. mają znaczenie u człowieka, chociaż mniejsze i mogą być odbierane przez innych jako atrakcyjne seksualnie.. Często przyjemnie pachnące.. perfumy.. są używane jako zachęta dla osób płci przeciwnej do głębszego wdychania powietrza otaczającego osobę, która ich używa.. W ten sposób zwiększa się prawdopodobieństwo, że feromony również będą wdychane.. Istnieje wiele sklepów internetowych oferujących feromony i zapewniających w reklamach o osiągnięciu dzięki nim sukcesu, ale ich znaczenie w ludzkich relacjach jest szeroko dyskutowane i prawdopodobnie ograniczone.. , chociaż wydaje się mieć pewne znaczenie.. U ludzi występuje słabo rozwinięty.. narząd przylemieszowy.. , którego stymulacja aerozolem zawierającym pochodne.. hormonów sterydowych.. wywołuje reakcje fizjologiczne, które są kontrolowane przez.. autonomiczny układ nerwowy.. i oś podwzgórzowo-przysadkową, co świadczy o występowaniu sygnalizacji poza ludzką świadomością.. Kathleen Stern i Martha K.. McClintock wykazały także, że feromony jednych kobiet wpływają na wydzielanie hormonów u innych kobiet i dlatego u kobiet mieszkających razem często dochodzi do synchronizacji.. cykli owulacyjnych.. Claus Wedekind wykazał z kolei, że dla kobiet najbardziej atrakcyjny jest taki zapach mężczyzn, który najmniej przypomina ich własny.. Sytuacja jest odwrotna u kobiet biorących.. tabletki antykoncepcyjne.. W badaniu przeprowadzonym pod kątem.. głównego układu zgodności tkankowej.. (MHC)  ...   Piękna i bestia.. "Czarny charakter" w filmie grany jest często przez mało atrakcyjnego fizycznie aktora.. Szlachetne osoby są piękne.. Niektórzy aktorzy ze względu na swoją aparycję zwykle obsadzani są w rolach.. psychopatów.. James Woods.. Dzieci naśladują zachowania dorosłych wobec innych.. Zachowania dorosłych zaś zdeterminowane są w znacznym stopniu przez wygląd.. W ten sposób dziecko (np.. w przedszkolu) uczy się traktować inaczej osoby brzydkie i ładne (.. naśladowanie.. W języku polskim traktuje się jako synonimy słowa "ładny" i "dobry" oraz "brzydki" i "zły" (np.. : "Co za niegrzeczny, brzydki chłopiec").. Efekt aureoli.. – atrakcyjność fizyczna oceniana jest dodatnio (brzydota zaś negatywnie) i traktowana jako jedna z ważnych cech drugiej osoby.. Wywołuje to "efekt halo" – ludzie są skłonni przypisywać ładnej osobie również inne cechy pozytywne, brzydkiej zaś negatywne, bezpośrednio niezaobserwowane (.. efekt aureoli.. Przyjemne pobudzenie emocjonalne (np.. natury estetycznej), które pojawia się w kontakcie z atrakcyjną osobą, sprzyja spostrzeganiu jej jako dobrej.. Stereotypy.. Uroda może być jednym ze sposobów klasyfikowania ludzi (ładni-brzydcy).. Przypisanie jednej cechy uruchamia stereotyp, co ułatwia przypisanie urodziwej osobie także innych cech zawartych w stereotypie.. Stereotyp osoby urodziwej zawiera przyjemny afekt i raczej dodatnie cechy osobowościowe, z wyjątkiem niżej opisanych.. Osobom atrakcyjnym przypisuje się także pewne negatywne cechy: większą próżność, zarozumiałość i niewierność partnerom.. Są one także o wiele surowiej oceniane (np.. w sądzie), jeśli w przestępstwie wykorzystywały swoją urodę (np.. w celu oszustwa matrymonialnego) niż osoby o przeciętnej powierzchowności.. efekt halo (psychologia).. Samospełniające się proroctwo.. to zjawisko obiektywnego potwierdzania się błędnych przekonań pod wpływem zmiany zachowania, które wynika z owego błędnego przekonania.. Osobom atrakcyjnym przypisuje się pozytywne cechy wewnętrzne, w wyniku czego podczas spotkania często jest się wobec tych osób milszymi i bardziej rozluźnionymi, okazuje się im sympatię.. To sprawia, że osoby atrakcyjne odpowiadają również sympatycznym zachowaniem, potwierdzającym zwrotnie nasze przekonania o ich dobrych "z natury".. cechach.. Młodych mężczyzn proszono, aby rozmawiali przez telefon z kobietą.. Badacze manipulowali jej wyglądem, dostarczając mężczyznom bądź zdjęcie ładnej, bądź nieatrakcyjnej rozmówczyni.. Okazało się, że ci, którzy rozmawiali z rzekomo brzydkimi kobietami, byli przekonani, iż są one przeciętne pod względem różnych cech osobowości (.. towarzyskość.. poczucie humoru.. otwartość.. ) i nie wykazywali chęci spotkania jej twarzą w twarz.. Mężczyźni przekonani, że rozmawiają z pięknymi kobietami twierdzili, że dobrze się im rozmawiało, przypisywali kobietom cechy zwyczajowo związane z urodą (większa towarzyskość, inteligencja itd.. ) oraz byli zainteresowani realnym spotkaniem.. W badaniu uzyskano także.. dodatkowy wynik.. Rozmowy między kobietą i mężczyzną nagrywano, a następnie odtwarzano grupom innych ludzi z prośbą o ocenienie cech kobiety.. Okazało się, że słuchacze mieli bardzo podobne wyobrażenie na jej temat, co mężczyźni prowadzący rozmowę telefoniczną.. Oznacza to, że jeśli mężczyzna rozmawia z piękną kobietą, to tak prowadzi rozmowę, że pomaga jej pokazać się z najlepszej strony, tworząc akceptujący i miły klimat konwersacji.. Podobnie mężczyźni, którzy byli przekonani, że rozmawiają z brzydką kobietą zakładali, że jest ona mało interesująca.. W związku z tym nieco inaczej zadawali pytania, inaczej odpowiadali – tworzył się klimat utrudniający rozmówczyni ujawnienie swoich najlepszych stron.. Samospełniające się proroctwo istotnie wpływa na przebieg.. rozmów kwalifikacyjnych.. w trakcie przyjmowania do pracy.. Błąd pierwszego rzutu oka.. , który jest mocno uzależniony od wyglądu kandydata, staje się początkiem samospełniającego się proroctwa.. Związek atrakcyjności fizycznej z poczuciem atrakcyjności jest najsilniejszy u kobiet.. Kobiety w dużym stopniu wiążą wyobrażenie na swój temat ze swoim wyglądem.. U mężczyzn atrakcyjność fizyczna jest słabiej związana z atrakcyjnością.. Mężczyźni opierają.. samoocenę.. raczej o swoją sprawność.. Chłopcy przede wszystkim o sprawność fizyczną, mężczyźni o sprawność seksualną i intelektualną.. Jednym z istotnych źródeł.. samowyobrażenia.. i samooceny jest tak zwane.. lustro społeczne.. , czyli z grubsza rzecz biorąc informacje, które otrzymuje się na swój temat od innych ludzi.. Te komunikaty innych mogą być przekazywane.. werbalnie.. , ale bardzo często są.. niewerbalne.. W związku z tym zasadne jest oczekiwanie wyższej samooceny u ludzi ładnych (czyli lepiej traktowanych) niż brzydkich (gorzej traktowanych).. Badania pokazały jednak, że nie istnieje żaden systematyczny związek między wyglądem (urodą) a cechami osobowości, także samooceną.. Jedynym wyjątkiem są umiejętności społeczne i śmiałość w kontaktach społecznych (także seksualnych), która jest wyższa u osób urodziwych.. Być może przyczyną braku tego związku jest szczególny sposób interpretowania przyczyn uprzejmości, których osoby ładne doznają od innych: zdają sobie one sprawę z tego, że dobre traktowanie związane jest z ich atrakcyjnością, a nie osobowością.. Jeśli istnieje możliwość wyboru dowolnie atrakcyjnego partnera ze świadomością, że może on się zgodzić bądź odmówić, to zwykle dobiera się osobę podobną pod względem atrakcyjności.. Bardziej dopasowane pod względem atrakcyjności są pary małżeńskie niż pary.. zakochanych.. Satysfakcjonujące i trwałe związki łatwiej tworzą partnerzy dobrani pod względem wzajemnej atrakcyjności.. Dotyczy to zarówno par ładnych, jak i brzydkich.. Pary niedobrane pod względem wyglądu rozpadają się znacznie częściej.. Okazuje się także, że zarówno mniej jak i bardziej atrakcyjna osoba w takim "ukośnym" związku jest z niego niezadowolona.. Istnieją oczywiście szczęśliwe pary ludzi niepodobnych do siebie, ale zwykle jest tak, że partner wyglądający mniej korzystnie posiada inne przymioty, które kompensują jego gorszą aparycję.. Na przykład młoda piękna kobieta poślubia starszego mężczyznę o wysokim statusie społecznym.. W kulturze konsumenckiej uroda jest traktowana jako towar.. Media, reklamy promują pewien "modny" typ urody, który jest szalenie trudny do osiągnięcia i wymaga wielu zabiegów pielęgnacyjnych (np.. kobieta "musi" używać kosmetyków).. Do jednego numeru.. wykonuje się ok.. 6000 zdjęć.. Jedynie kilkanaście zostaje opublikowanych.. Mężczyźni oglądają więc najpiękniejsze kobiety w najlepszych ujęciach, wykonanych z użyciem nowoczesnych technik fotograficznych przez profesjonalnych fotografów, na ogół.. retuszowane.. Obrazy te przedstawiają nierealne osoby w nierealnym otoczeniu.. Konsekwencją oglądania takich obrazów przez mężczyzn jest zmniejszone zadowolenie ze związku z aktualną partnerką, ocenianie swojego zaangażowania w związek jako mniejszego, wzrost akceptacji dla przemocy seksualnej oraz podwyższenie skłonności do instrumentalnego traktowania kobiet.. U kobiet oglądanie tego typu obrazów (np.. w reklamach) prowadzi do usztywnienia negatywnych postaw wobec przemocy seksualnej.. Jeden z eksperymentów ujawnił, że postrzeganie atrakcyjności fizycznej drugiej osoby zależy po części od tego, co do niej czujemy.. Gdy obserwatorzy czują antypatię do osoby przedstawionej na filmie (na przykład dlatego, że wcześniej dostarcza się im negatywnych informacji o tej osobie), to oceniają ją jako mniej urodziwą niż gdy żywią sympatię.. Podobnie okazało się, że odkrycie podobieństwa między sobą a rozmówcą posiada moc podnoszenia oceny atrakcyjności fizycznej rozmówcy.. Badania pokazują także, że ".. jest ślepa" – osoby bardzo zakochane w partnerze mają skłonność oceniać innych przedstawicieli drugiej płci jako mniej atrakcyjnych niż osoby niezakochane.. Spostrzegana atrakcyjność wyglądu partnera zależy także w pewnym stopniu od.. efektu kontrastu.. Jeśli mężczyzna oglądał właśnie zdjęcia modelek, a następnie miał oszacować urodę "osoby z ulicy" lub własnej żony, to jego ocena była bardziej negatywna.. Podobna zależność dotyczy oceniania własnej atrakcyjności fizycznej – po spotkaniu szczególnie urodziwej osoby ludzie wydają się sobie mniej atrakcyjni niż wtedy, gdy ta osoba jest brzydka.. Także odczuwanie pobudzenia seksualnego zwiększa ocenę atrakcyjności fizycznej drugiej osoby, pod warunkiem jednak, że nie jest zbyt długie ani związane z oglądaniem pornografii – w takich warunkach bowiem ocena się obniża.. FHM's 100 Sexiest Women in the World 2011 | Girls | FHM.. com.. R.. Cunningham, A.. Roberts, A.. P.. Barbee, P.. B.. Druen, C-H.. Wu,.. Their ideas of beauty are, on the whole, the same as ours: Consistency and Variability in the cross-cultural perception of female physical attractiveness.. , "Journal of Personality and Social Psychology", 1995, 68, 261-279.. David G.. Myers:.. Poznań: Zysk i S-ka, 2003, s.. 546.. ISBN 8371506945.. Pierce C.. 1996; Cunningham, M.. 1990; Pawlowski B, Dunbar RI, Lipowicz A 2000.. Sohn, E.. Health.. , Nov2005, Vol.. 19 Issue 9,.. Women's preferences for sexual dimorphism in height depend on menstrual cycle phase and expected duration of relationship.. Women's choice of men goes in cycles.. W:.. BBC News.. [on-line].. [dostęp 30 listopada 2006].. University of Michigan News Service.. Ovary and ovulation: Symmetry and ovulation in women - Scutt and Manning 11 (11): 2477 - Human Reproduction.. Female hormones.. Singh.. Adaptive significance of female physical attractiveness: role of waist-to-hip ratio.. „J Pers Soc Psychol”.. 65 (2), s.. 293-307, Aug 1993.. PMID 8366421.. intelihealth:Polycystic Ovary Syndrome.. ETCOFF, N.. Beauty and the beholder.. Nature (Lond).. 368.. , 186-187.. ENQUIST , M GHIRLANDA, S.. The secret of faces.. 394.. , 826-827.. 15,0.. 15,1.. DI.. Perrett, KJ.. Lee, I.. Penton-Voak, D.. Rowland i inni.. Effects of sexual dimorphism on facial attractiveness.. „Nature”.. 394 (6696), s.. 884-7, Aug 1998.. 1038/29772.. PMID 9732869.. H.. Langlois, L.. Roggman, L.. Musselman,.. What is average and what is not average about attractive face?.. "Psychological Science" 1994, 5, 214-220.. LANGLOIS, J.. ROGGMAN, L.. Attractive faces are only average.. Psychol.. Sci.. , 115-121.. W.. Wosińska, Psychologia życia społecznego.. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, 2004.. ISBN 83-89574-34-9.. Beauty, Romance, Marriage and Divorce.. 20,0.. 20,1.. BBC News: “Tall men ‘top husband stakes’”.. Nelson T.. Psychologia Uprzedzeń, s.. 340.. Gdańsk, GWP.. Rikowski, A.. , grammar, K.. 1999.. straightdope.. com/classics/a2_206.. Will pheromones make you irresistible to the opposite sex?].. The Straight Dope.. First Evidence of a Human Response to Pheromones.. ScientificAmerican.. Tadeusz Cichocki:.. Kompendium histologii : podręcznik dla studentów nauk medycznych i przyrodniczych.. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2002, s.. 209.. ISBN 8323315965.. K Stern, MK McClintock.. Regulation of ovulation by human pheromones.. 392 (6672), s.. 177–9, Mar 1998.. 1038/32408.. PMID 9515961.. MHC genes, body odours, and odour preferences - Wedekind and Penn 15 (9): 1269 - Nephrology Dialysis Transplantation.. Sandra Lipsitz.. Bem:.. Męskość, kobiecość : o różnicach wynikających z płci.. Gdańsk: Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, 2000.. ISBN 8387957127.. JZ Rubin, F Provenzano, Z Luria.. The eye of the beholder: parents' view on sex of newborns.. „The American journal of orthopsychiatry”.. 44 (4), s.. 512-9, Jul 1974.. PMID 4844024.. Noworodki płci żeńskiej są nieco mniejsze niż noworodki płci męskiej.. W eksperymencie jednak dobrane były tak, aby nie różniły się między sobą.. LR Van Wallendael, JC Kuhn.. Distinctiveness is in the eye of the beholder: cross-racial differences in perceptions of faces.. „Psychological reports”.. 80 (1), s.. 35-9, Feb 1997.. PMID 9122349.. Bogdan Wojciszke:.. Człowiek wśród ludzi : zarys psychologii społecznej.. Warszawa: Scholar, 2002, s.. 290.. ISBN 838849581X.. Archer, B.. Iritani, D.. Kimes, M.. Barios,.. Face-ism: Five studies of sex differences in facial prominence.. "Journal of Personality and Social Psychology", 1983, 47, 725-735.. Eagly, W.. Wood,.. The origins of sex differences in human behavior.. Evolved disprositions versus social roles.. , "American Psychologist", 1999, 54, 408-423.. Origins of a stereotype: categorization of facial attractiveness by 6-month-old infants.. K.. Dion, E.. Berscheid,.. Physical attractiveness and peer perception among children.. , "Sociometry", 1974, 37, 1-12.. Dion, K.. Dion, J.. Keelan,.. Appearance anxiety as a dimension of social-eveluative anxiety: Exploring the ugly ducking syndrome.. , "Contemporary Social Psychology", 1990, 14(4), 220-224.. Hatfield, S.. Sprecher,.. Mirror, mirror.. : The importance of looks in everyday live.. Albany, N.. Y.. : SUNY Press, 1986.. Eagly, R.. Ashmore, M.. Makhijani, L.. C.. Longo,.. What is beautiful is good, but.. : A meta-analytic review of research on the physical attractiveness stereotype.. , "Psychological Bulletin", 1991, 110, 109-128.. K Dion, E Berscheid, E Walster.. What is beautiful is good.. 24 (3), s.. 285-90, Dec 1972.. PMID 4655540.. Berscheid, E.. Walster,.. , "Journal of Personality and Social Psychology", 1972, 24, 285-290.. Efran,.. The effect of physical appearance on the judgement of guilt, interpersonal attraction, and severity of recommended punishment in a stimulated jury task.. , "Journal of Research in Psersonality", 1974, 8, 45-54.. Simonton,.. Why presidents succeed: A political Psychology of leadership.. 1987, New Haven, CT: Yale Uniwersity Press.. Dermer, D.. Theil,.. When beauty may fail.. , "Journal of Personality and Social Psychology", 1975, 31, 1168-1176.. Snyder, E.. Tanke, E.. Social perception and interpersonal behavior: On the self-Fulfilling nature of social stereotypes.. "Journal of Personality and Social Psychology", 1977, 35, 656-666.. Dymkowski,.. Samowiedza w okowach przywdziewanych masek.. Warszawa: Wydawnictwo Instytutu Psychologii PAN, 1996.. ISBN 83-85459-24-3.. Feingold,.. Good looking people are not what we think.. , "Psychological Bulletin", 1992, 111, 304-341.. Huston,.. Ambiguity of acceptance, social desirability, and dating choice.. , "Journal of Experimental Social Psychology", 1973, 9, 32-42.. Lanis, K.. Covell,.. Images of women in advertisements: Effects of attitudes related to sexual aggression.. , "Sex Role", 1995, 32, 639-649.. Nisbett, T.. Wilson,.. The halo effect: Evidence for unconscious alteration of judgments.. , "Journal of Personality and Social Psychology", 1977, 35, 250-256.. Simpson, W.. Rholes, J.. Nelligan,.. Perception of physical attractiveness: Mechanisms involved in the maintenance of romantic relationships.. , "Journal of Personality and Social Psychology", 1992, 59, 1192-1201.. Thornton, S.. Moore,.. Physical attractiveness contrast effects: Implications for self-esteem and evaluations of the social self.. , "Personality and Social Psychology Bulletin", 1993, 19, 474-480.. Zillmann,.. Aggression and sex: Independent and joint operations.. , w: W.. Wagner, A.. Manstead (red.. ).. Handbook of psychophysiology: Emotion and social behavior.. , John Wiley, Chichester 1989.. Aronson, T.. Wilson, R.. Akert,.. , Zysk i S-ka, Poznań 1997,.. Meyers,.. , Wydawnictwo Zysk i S-ka, Poznań 2003,.. ISBN 83-7150-694-5.. Wosińska,.. Psychologia życia społecznego.. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004,.. Domachowski,.. , Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1998,.. Buss.. , Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2001,.. ISBN 83-87957-41-0.. Nancy Etcoff.. Przetrwają najpiękniejsi.. Wszystko co nauka mówi o ludzkim pięknie.. , tł.. Dominika Cieśla, Warszawa.. 2000.. , Wydawnictwo CiS, Wydawnictwo WAB,.. ISBN 83-85458-45-X.. ISBN 83-88221-39-6.. Survival of the prettiest.. The Science of Beaty.. Magia ciała.. , Warszawa.. 1993.. Wyd.. Split Trading, s.. 256,.. ISBN 83-85632-17-4.. Bodywatching.. A field-guide to the Human Species.. 1985.. Naga kobieta.. , Warszawa 2006, Wydawnictwo Albatros, s.. 272,.. ISBN 978-83-7359-191-2.. ISBN 83-7359-191-5.. The Naked Woman.. A Study of the Female Body.. 2004).. Naomi Wolf.. Mit Piękności.. ss.. 103–108 w:.. Antropologia Ciała.. Zagadnienia i wybór tekstów.. , Warszawa 2008, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego,.. ISBN 978-83-235-0425-2.. (Zamieszczone w antologii tłumaczenie na język polski fragmentu z.. The Beauty Myth.. How Images of Beauty Are Used Against Women.. 1990.. ISBN 0-06-051218-0.. Doliński,.. Psychologia reklamy.. , Agencja Reklamowa "Aida", Wrocław 2001,.. ISBN 83-909346-0-4.. dobór płciowy.. wzrost człowieka.. podniecenie seksualne.. piękno.. seksbomba.. psychologia ewolucyjna.. php?title=Atrakcyjność_fizyczna oldid=38191682.. Antropologia fizyczna.. Seksualność człowieka.. Ukryte kategorie:.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2011-08.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2007-04.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2007-05.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2010-03.. ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 22:44, 18 gru 2013..

    Original link path: /wiki/Atrakcyjno%C5%9B%C4%87_fizyczna
    Open archive

  • Title: Eksperyment Milgrama – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Eksperyment Milgrama.. eksperyment.. psychologiczny, zaprojektowany i przeprowadzony w pierwotnej wersji przez.. psychologa społecznego.. Stanleya Milgrama.. Eksperyment badał posłuszeństwo wobec.. autorytetów.. Przeprowadzony był w.. 1961.. 1962.. Pierwsze publikacje na jego temat pojawiły się w.. 1963.. W ciągu następnych kilku lat przeprowadzano serie kolejnych doświadczeń opartych na pomyśle Milgrama.. Geneza pomysłu.. Konstrukcja i przebieg eksperymentu.. Metoda badawcza.. Zachowanie ucznia.. Zachowanie eksperymentatora.. Zachowania nauczyciela.. Przewidywania wyników.. Rzeczywiste wyniki badania.. Interpretacja.. Mutacje eksperymentu.. Krytyka.. Oddziaływanie eksperymentu Milgrama.. Rzeczywiste przykłady.. Wpływy kulturowe.. Linki zewnętrzne.. Stanley Milgram.. zadał sobie pytanie o przyczyny ślepego posłuszeństwa wobec zbrodniczych rozkazów, które doprowadziły zwyczajnych wydawałoby się ludzi do ludobójstwa np.. w obozach koncentracyjnych podczas.. II wojny światowej.. Przypuszczał, że Niemcy jako naród muszą być szczególnie skłonni do podporządkowania się przełożonym.. W celu sprawdzenia tej hipotezy wymyślił eksperyment, który miał na celu zbadanie skłonności ludzi do ulegania autorytetom.. Pierwotnie Milgram chciał przeprowadzić.. sondaż.. na grupie amerykańskiej, a następnie pojechać do Niemiec, aby wyłowić różnice w zachowaniach przedstawicieli różnych narodowości.. Po przeprowadzeniu badań w USA Milgram stwierdził jednak:.. Znalazłem tu (w Ameryce) tyle posłuszeństwa, że wcale już nie było powodu jechać do Niemiec.. Wyniki eksperymentu na.. próbie.. amerykańskiej były bardzo zaskakujące i nieoczekiwane, także dla samego Milgrama.. Pierwszy wariant eksperymentu przeprowadzony został na.. Uniwersytecie Yale.. ze studentami, a potem z mężczyznami mieszkającymi w.. New Haven.. Kolejne badania zorganizowane były poza terenem uniwersytetu.. Milgram założył pracownię w lokalu sklepowym w.. Bridgeport.. , gdzie za pomocą ogłoszeń w lokalnych gazetach szukał ochotników do kolejnych doświadczeń.. Potrzebował ludzi zróżnicowanych pod względem zawodu, wieku, wykształcenia, płci.. W serii kontrolowanych.. eksperymentów laboratoryjnych.. przebadał w sumie ok.. 1000 przypadkowo zebranych mieszkańców.. Connecticut.. oraz studentów.. Yale.. Ochotnicy.. zgłaszali się do laboratorium po przeczytaniu w prasie ogłoszenia.. Byli pewni, że biorą udział w badaniu „wpływu kar na.. pamięć.. Dostawali pieniądze za uczestniczenie w doświadczeniu (4,5 dolara, które dzisiaj warte byłyby ok.. 30 dolarów).. Mówiono im wyraźnie, że otrzymują pieniądze za samo przyjście do laboratorium i zatrzymają je bez względu na to, co się dalej stanie.. W pierwszym (najsłynniejszym) eksperymencie przebadano 40 osób w wieku od 20 do 50 lat.. Piętnaście z nich było robotnikami, 16 przedstawicielami handlowymi lub przedsiębiorcami, 9 reprezentowało wolne zawody.. Każdy z badanych był testowany indywidualnie.. Gdy badany wchodził do.. laboratorium.. , widział obecną już w pomieszczeniu inną „osobę badaną”.. W rzeczywistości był to pomocnik eksperymentatora – czterdziestosiedmioletni mężczyzna z nadwagą, sprawiający miłe wrażenie (księgowy).. Jego zadaniem było odgrywanie osoby badanej.. Następowało sfingowane losowanie ról, w którym prawdziwej osobie badanej przypadała rola „nauczyciela”, a pomocnikowi eksperymentatora – rola „ucznia”.. Nauczyciel dowiadywał się, że jego zadanie polegać będzie na czytaniu uczniowi listy par słów (np.. „miły-dzień”, „niebieska-skrzynka” itp.. ), a następnie sprawdzaniu, jak wiele z tych par uczeń.. zapamiętał.. Faza sprawdzająca polegać miała na tym, że nauczyciel czyta pierwsze słowo z pary, następnie cztery słowa-propozycje, z których uczeń ma wybrać słowo prawidłowe (przyciskając jeden z czterech guzików).. Jeśli uczeń odpowie prawidłowo, nauczyciel czyta kolejne słowo, gdy uczeń odpowie źle – nauczyciel stosuje karę w postaci wstrząsu.. elektrycznego.. Nauczyciel otrzymywał na początku jeden próbny wstrząs elektryczny o napięciu 45 V, który był odczuwany jako dość bolesny.. Następnie ucznia przeprowadzano do sąsiedniego pokoju, oddzielonego od laboratorium szybą.. Tam przywiązywany był do krzesła przez pomocnika eksperymentatora oraz nauczyciela.. Przeguby ucznia podłączane były do.. elektrod.. , po uprzednim posmarowaniu nadgarstków maścią „w celu uniknięcia poparzeń i pęcherzy”.. W trakcie przypinania „nauczyciel” słyszał jak „uczeń” zadaje pytanie „eksperymentatorowi”, czy to może być niebezpieczne, ponieważ ma kłopoty z sercem – „Wstrząsy mogą być bolesne, ale nie powodują uszkodzenia tkanek” – odpowiadał eksperymentator.. Następnie nauczyciel wracał do pomieszczenia eksperymentatora i siadał przed aparatem, przy pomocy którego miał stosować elektrowstrząsy („kary”).. Czytał listę słów (lista była bardzo długa oraz trudna do zapamiętania) i rozpoczynał „fazę sprawdzającą” (głos ucznia słyszał przez.. interkom.. Jeśli uczeń popełniał błąd, otrzymywał „za karę” wstrząs elektryczny.. Reguła była taka, że przy kolejnych błędach zwiększano siłę wstrząsu.. Początkową dawką było 15.. woltów.. Każdy kolejny wstrząs był rzekomo silniejszy o 15 V.. Ostatnią dawką miało być 450 V – przed nauczycielem było 30 przełączników.. Pod przełącznikami widniały napisy, przedstawione w tabeli.. Siła wstrząsu.. Nazwa siły wstrząsu.. 15 V, 30 V, 45 V, 60 V.. Słaby wstrząs.. 75 V, 90 V, 105 V, 120 V.. Umiarkowany wstrząs.. 135 V, 150 V, 165 V, 180 V.. Silny wstrząs.. 195 V, 210 V, 225 V, 240 V.. Intensywny wstrząs.. 255 V, 270 V, 285 V, 300 V.. Bardzo silny wstrząs.. 315 V, 330 V, 345 V, 360 V.. Niezwykle silny wstrząs.. 375 V, 390 V, 405 V, 420 V.. Niebezpieczeństwo: poważny wstrząs.. 435 V, 450 V.. XXX.. Sytuacja badawcza zaaranżowana była bardzo sugestywnie.. Jak ujawniły wywiady przeprowadzone po eksperymencie (tak zwane.. odkłamanie.. ), żaden z badanych nie zorientował się, że „uczeń” w rzeczywistości nie jest rażony prądem.. Zadaniem ucznia było udawanie, że otrzymuje wstrząsy elektryczne.. Jego wypowiedzi za każdym razem były takie same (odtwarzano je z taśmy).. 15-90 V.. – Auu.. 120 V.. – Auuu! „To rzeczywiście boli”.. 150 V.. – AAuuuu! Eksperymentatorze! Już dosyć, Proszę mnie stąd zabrać.. Mówię panu mam kłopoty z sercem.. Serce zaczyna mi już dokuczać.. Proszę mnie stąd zabrać.. Serce zaczyna mi dokuczać.. Odmawiam dalszego udziału w tym.. Pozwólcie mi wyjść.. 165 V.. – AAAUUU! (krzyk) POZWÓLCIE MI WYJŚĆ!.. 180 V.. – AAAUUU! (krzyk) Nie mogę wytrzymać tego bólu! POZWÓLCIE MI STĄD WYJŚĆ!.. Prawdziwe.. krzesło elektryczne.. W eksperymencie Milgrama używano zwykłego krzesła z oparciami na ręce.. Do prądu „podłączone” były tylko nadgarstki ucznia.. 195 V.. – AAAUUU! (krzyk) Pozwólcie mi stąd wyjść! Pozwólcie mi stąd wyjść! Serce mi nawala.. Nie macie prawa trzymać mnie tutaj! Pozwólcie mi stąd wyjść (4x).. 210 V.. – AAAUUU! Eksperymentatorze! Proszę mnie stąd zabrać! Mam już dosyć! Nie chcę już więcej brać udziału w tym eksperymencie.. 255 V.. – AAAUUU! Zabierzcie mnie stąd!.. 270 V.. – (Okrzyki bólu) Pozwólcie mi stąd wyjść! (3x).. 300 V.. – (Okrzyki bólu) Absolutnie odmawiam odpowiedzi! Zabierzcie mnie stąd.. Nie możecie mnie tutaj trzymać! Zabierzcie mnie! Zabierzcie mnie stąd!!.. 315 V.. – (Głośny okrzyk bólu) Mówiłem, że odmawiam odpowiedzi! Nie chcę dłużej uczestniczyć w tym eksperymencie!.. 330 V.. – (Intensywny i przedłużony okrzyk bólu) Pozwólcie mi stąd wyjść (2x) Mówiłem, serce mi nawala (histerycznie).. Nie macie prawa mnie tu trzymać.. Pozwólcie mi wyjść (powtórzone wielokrotnie).. Przy silniejszych wstrząsach uczeń miał histerycznie i głośno krzyczeć.. Od pewnego momentu przestawał reagować – w sali panowała wtedy złowroga cisza.. Eksperymentatora grał zawodowy aktor o bardzo oficjalnym wyglądzie, ubrany w fartuch laboratoryjny.. Jeśli w pewnym momencie nauczyciel zwracał się do eksperymentatora z wątpliwościami co do dalszego kontynuowania wstrząsów, eksperymentator odpowiadał:.. „Proszę kontynuować”.. „Eksperyment wymaga, aby to kontynuować”.. „Proszę kontynuować, to jest absolutnie konieczne”.. „Nie masz innego wyboru, musisz kontynuować”.. Jeśli pierwszy nakaz nie był skuteczny, stosowano drugi, dopiero potem trzeci i czwarty.. Jeśli po 4 zdaniu badany nie był posłuszny, przerywano eksperyment.. Jeśli po którymś ze zdań nauczyciel podporządkowywał się i stosował kolejny szok, to przy następnym zawahaniu lub pytaniu „eksperymentator” miał wypowiadać kolejne zdania od pierwszego do czwartego.. Gdy nauczyciel pytał, czy uczniowi może stać się krzywda, eksperymentator odpowiadał: „Wstrząsy mogą być bolesne, ale nie powodują uszkodzenia tkanek”.. Jeśli nauczyciel mówił, że uczeń nie chce kontynuować, eksperymentator mówił: „Czy to się uczniowi podoba czy nie, musisz kontynuować aż on powtórzy poprawnie wszystkie pary słów”.. Eksperymentator był pewny siebie i mówił zawsze stanowczym głosem, ale nie był niegrzeczny.. Rzeczywiste osoby badane odbierały eksperyment jako bardzo nieprzyjemny.. W artykule Milgrama jest opis zachowania jednego z nich:.. Miałem okazję obserwowania jednego z badanych – dojrzałego i zrównoważonego biznesmena, wchodzącego z uśmiechem i pewnością siebie do laboratorium.. Po 20 minutach ten sam człowiek był trzęsącym się i wiercącym, jąkającym się nerwowo wrakiem na granicy załamania psychicznego.. Bez przerwy wyłamywał sobie palce i pociągał się za ucho.. W pewnym momencie przyłożył obie pięści do czoła ze słowami: „Boże niech się to wreszcie skończy”.. A jednak reagował na każde słowo badacza i posłusznie ulegał jego poleceniom aż do samego końca.. Wszystkie osoby badane (nauczyciele) w pewnym momencie zadawały pytanie o to, czy należy aplikować kolejny wstrząs elektryczny.. Widać było, że badani męczyli się z powodu cierpień ofiary.. Prosili badacza, aby pozwolił im przestać.. Gdy odmawiał, kontynuowali, ale trzęsąc się, pocąc, jąkając.. Obgryzali paznokcie, niekiedy wybuchali nerwowym śmiechem.. Niektórzy  ...   mu w znacznie mniejszym stopniu.. Okazało się także, że skłonność do ulegania autorytetowi rośnie wraz z jego fizyczną bliskością.. Jeśli eksperymentator wydawał polecenia z innego pomieszczenia np.. przez telefon, liczba ulegających osób zmniejszała się.. Jeśli w pewnym momencie eksperymentator i uczeń zamieniali się miejscami (eksperymentator siadał na miejscu ucznia, zaś „uczeń” miał kierować działaniami nauczyciela), to badani nadal słuchali osoby, którą uznawali za „prawdziwego badacza”.. Jeśli „uczeń” (teraz w roli eksperymentatora) nakazywał kontynuowanie eksperymentu, zaś rażony prądem eksperymentator nakazywał przerwanie go, 100% nauczycieli przerywało badanie.. Uległość badanych zależała także od tego, czy mieli jakiegoś sojusznika.. Jeśli w eksperymencie występowało trzech „eksperymentatorów”, z których pierwszy wycofywał się po pierwszym prawdziwym okrzyku bólu ofiary, a drugi zaraz potem, to jedynie 10% badanych aplikowało najsilniejszy wstrząs.. Jeszcze inna wersja eksperymentu polegała na rażeniu prądem (tym razem naprawdę).. chomików.. , z którymi wcześniej bawiły się osoby badane (jedynie kobiety).. Badacze zastanawiali się, czy uczucia opiekuńcze, które powinny wyzwolić się w pierwszej fazie badania, przeszkodzą w aplikowaniu chomikom silnych wstrząsów.. Jednak liczba osób podporządkowujących się autorytetowi nie uległa zmianie.. Czynnikami, które nasilały posłuszeństwo badanych były:.. Bliskość autorytetu i stopień jego zaakceptowania jako „prawdziwego autorytetu” (zobacz: np.. charyzma.. Zinstytucjonalizowanie autorytetu.. Jeśli eksperymentator był postrzegany np.. jako pracownik uniwersytetu, to uległość badanych rosła (podobnie dzieje się, gdy za daną osobą stoi inna instytucja np.. urząd, wojsko, szpital itp.. Brak bezpośredniego kontaktu lub duży dystans do ofiary.. Autorytaryzm.. badanych (charakteryzujący się uwielbieniem dla autorytetów) – badani autorytarni byli nieco bardziej ulegli (częściej stosowali maksymalne szoki).. Jednak ten wpływ osobowości był mało znaczący.. Zmniejszały uległość:.. Niemożność uniknięcia odpowiedzialności za cierpienia ofiary.. Sprzeczne nakazy różnych osób obdarzonych autorytetem.. Obecność innych osób które sprzeciwiają się nakazom autorytetu (sprzymierzeńcy).. Bliskość ofiary (fizyczna bądź emocjonalna).. Wielu badaczy.. kto?.. zarzucało Milgramowi zbytnią ufność w to, że zachowania ujawnione w eksperymencie będą pojawiać się także w codziennym życiu.. Badani polegali na eksperymentatorze, czuli się od niego zależni, środowisko, w którym się znaleźli, było im nieznane.. W takich warunkach rośnie posłuszeństwo i w związku z tym zachowanie badanych nie jest reprezentatywne codziennego życia.. Odpowiedź Milgrama brzmiała tak: „Osoba, która przychodzi do laboratorium jest dorosła, aktywna, zdolna do dokonywania wyborów, zatem jest w stanie przyjąć lub odrzucić skierowane do niej polecenie podjęcia określonego działania”.. Wobec eksperymentu wysuwano także krytyczne uwagi natury moralnej.. Badacze twierdzili, że okrucieństwo, któremu poddani byli badani (nauczyciele), równać się może jedynie temu, które sami zadali rzekomej ofierze.. W odpowiedzi Milgram powoływał się na doniosłość wyników eksperymentu oraz na wypowiedzi badanych.. 84% z nich twierdziło, że jest zadowolone z uczestniczenia w badaniu i uznało eksperyment za pouczający.. Tylko jeden procent badanych żałował, że odpowiedział na ogłoszenie w gazecie.. Po roku od zakończenia eksperymentu przeprowadzono badania psychiatryczne na osobach, które najsilniej przeżyły doświadczenie.. Okazało się, że eksperyment nie pozostawił w ich psychice żadnego trwałego śladu (.. PTSD.. Badania Milgrama rozpoczęły debatę nad etycznym aspektem eksperymentów psychologicznych.. Obecnie etyka badań psychologicznych nakazuje między innymi dostarczenie pełnej informacji o przebiegu badań i uzyskanie świadomej zgody uczestników, nieujawnianie danych personalnych uczestników, dbanie o to, aby żaden z badanych nie doznał krzywdy ani dyskomfortu itp.. Wyjątkiem jest tu sytuacja, w której jedynym możliwym sposobem przeprowadzenia.. ważnego.. badania jest wprowadzenie badanych w błąd.. W takim wypadku jednak konieczne jest przeprowadzenie sesji wyjaśniającej po eksperymencie (tzw.. Zatwierdzeniem planów badawczych zajmują się często komisje uniwersyteckie.. Szczegółowy kodeks etyczny psychologa można znaleźć.. na wikiźródłach.. Doświadczenia Milgrama są dzisiaj uważane za jedne z najdonośniejszych (a z pewnością najsłynniejszych) i jednocześnie najbardziej kontrowersyjnych w historii.. , zarówno z powodów etycznych, jak i istotności tego zagadnienia w świecie realnym.. Po wielu latach od zakończenia serii pierwotnych eksperymentów badania w tej dziedzinie nadal były prowadzone.. Na przestrzeni lat stopień podporządkowania się autorytetom nie zmienił się.. Trudno znaleźć podręcznik.. psychologii społecznej.. , gdzie nie byłoby choćby wzmianki o powyższej serii badań.. Od kwietnia 1995 do.. 30 czerwca.. 2004 doszło do serii oszustw na pracownikach popularnej sieci amerykańskich.. fast foodów.. , w których telefonowała osoba podająca się za policjanta i nakłaniała osoby zarządzające (autorytety) do obnażania pracowników i nadużyć seksualnych.. Sprawca osiągnął spory sukces w przekonywaniu pracowników do wykonywania działań, których w zwyczajnej sytuacji by nie dokonali.. Główny podejrzany, David R.. Stewart nie został uznany winnym w jednym jak do tej pory procesie sądowym.. We wrześniu 2007 roku zapadł wyrok w sprawie o wielomilionowe odszkodowanie dla pracownicy baru, która wygrała proces z pracodawcą.. Co ciekawe, wygrała też proces kierowniczka fast foodu, która nakazała swojemu przyjacielowi intymną rewizję pracownicy, ten z kolei wykorzystał pracownicę seksualnie.. 1974.. Milgram wydał popularną książkę na temat psychologii posłuszeństwa.. Telewizja.. CBS.. sfabularyzowała przebieg eksperymentu, kręcąc film.. The Tenth Level.. Wystąpili.. John Travolta.. a w roli Milgrama.. William Shatner.. , znany z serialu.. Star Trek.. Film z 1984 r.. Pogromcy duchów.. zawiera scenę, w której postać grana przez.. Billa Murraya.. zostaje przedstawiona publiczności jako profesor zadający porażenia prądem feralnemu studentowi.. Na wydaniu DVD znalazła się ścieżka z komentarzem.. Harolda Ramisa.. mówiącego, że ta parodia została zainspirowana eksperymentem Milgrama.. Peter Gabriel.. na swojej płycie.. So.. z 1986 r.. umieścił utwór pod tytułem.. We Do What We’re Told (Milgram’s 37).. Odwołania do eksperymentu pojawiają się w komiksie.. Alana Moore’a.. V jak vendetta.. traktującym o totalitarnym społeczeństwie.. 1979.. nakręcono we Francji film pt.. I jak Ikar.. (w roli głównej wystąpił.. Yves Montand.. Wykorzystano w nim motyw tego eksperymentu.. 2010.. francuska telewizja publiczna.. France 2.. zrealizowała inspirowany eksperymentem Milgrama program stylizowany na.. teleturniej.. "Strefa ekstremalna" (na jego podstawie zrealizowano film dokumentalny „Zabawa w śmierć”).. Uczestnicy mieli razić prądem przeciwnika gdy ten błędnie odpowiadał na zadawane pytania.. W rzeczywistości przeciwnikiem był aktor, a ból był przez niego symulowany.. Autorytetem była w tym wypadku prowadząca program atrakcyjna i popularna prezenterka telewizyjna, za którą stał gorący aplauz publiczności.. W eksperymencie wzięło udział 80 ochotników, którzy za udział w programie nie mieli dostać żadnego wynagrodzenia.. Aż 81% zaaplikowało przeciwnikowi najsilniejszy szok (400 V).. Tylko 16 uczestników opuściło teleturniej przed jego zakończeniem, odmawiając dalszego "dręczenia" domniemanych ofiar.. W pewnym momencie zmieniono zasady eksperymentu.. Przy granicy 80 V prezenterka wychodziła ze studia, zostawiając gracza sam na sam z ofiarą i publicznością.. W tym wypadku 75% uczestników przerywało grę.. autorytet.. eksperyment Ascha.. eksperyment Zimbardo.. konformizm normatywny.. konformizm informacyjny.. S.. Milgram,.. Behavioral study of obedience.. „Journal of Abnormal and Social Psychology”, 1963, 67, 371-378.. 2,0.. 2,1.. Cialdini,.. Wywieranie wpływu na ludzi.. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 1996.. ISBN 83-85416-39-0.. 196.. Warto tutaj dodać, że ochotnicy (jako.. próba.. wybrana z.. ) – są bardziej skłonni do ryzyka, odważniejsi, częściej są mężczyznami i są bardziej inteligentni.. Taki zabieg jest konieczny ze względu na.. obiektywność.. eksperymentu – każdy badany powinien być poddany oddziaływaniu jak najbardziej podobnej sytuacji badawczej.. Cialdini, Wywieranie wpływu na ludzi.. 193.. Meeus, Q.. W.. Raaijmakers.. Administrative obedience: Carrying out orders to use psychological-administrative violence.. „European Journal of Social Psychology”, 1986, 16, 311-324.. Larsen, D.. Coleman, J.. Forbes, R.. Johnson,.. Is the subject’s personality or the experimental situation a better predictor of a subject’s willingness to administer shock to a victim.. „Journal of Personality and Social Psychology”, 1972, 22, 287-295.. Issues in the study of obedience: A reply to Baumrind.. „American Psychologist”, 1964, 19, 448-452.. Marcus,.. Review of Obedience to authority.. „New York Times Book Reveiw”, 1974, 13, 1-2.. Akert, Psychologia społeczna.. Serce i umysł, Zysk i S-ka, Poznań 1997,.. 299.. Blass,.. The Milgram paradigm after 35 years: Some things we now know about obedience to authority.. „Journal of Applied Social Psychology”, 1999, 29(5), 955-978.. Wolfson, Andrew.. A hoax most cruel.. The Courier-Journal.. October 9, 2005.. Obedience to authority.. New York: Harper Row, 1974.. Byli pewni, że rażą prądem.. Zrobili to!.. pol.. tvp.. info, 18 marca 2010.. [dostęp 18 marca 2010].. Akert R.. , Aronson E.. , wyd.. Zysk i S-ka, Poznań 1997,.. Cialdini R.. , Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 1996,.. Hock R.. 40 prac badawczych, które zmieniły oblicze psychologii.. , Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2003,.. ISBN 83-89120-61-5.. Meyers D.. Zysk i S-ka, Poznań 2003,.. Rogaliński P.. Jak politycy nami manipulują?.. , Łódź 2012,.. ISBN 978-83-272-3732-3.. Wojciszke B.. Człowiek wśród ludzi.. Zarys psychologii społecznej.. , Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa 2002,.. ISBN 83-88495-81-X.. Strona poświęcona Stanleyowi Milgramowi.. Wspomnienia uczestnika eksperymentu.. php?title=Eksperyment_Milgrama oldid=40295970.. Eksperymenty psychologiczne.. Artykuły wymagające uzupełnienia informacji.. Rumantsch.. 粵語.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 01:03, 1 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/Eksperyment_Milgrama
    Open archive





  • Archived pages: 2198