www.archive-org-2014.com » ORG » W » WIKIPEDIA

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".

    Archived pages: 2198 . Archive date: 2014-09.

  • Title: Kod lotniska IATA – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Kod lotniska IATA.. Ten artykuł od 2013-11 wymaga.. uzupełnienia źródeł.. podanych informacji.. Możliwe, że ten artykuł w całości albo w części zawiera informacje nieprawdziwe.. Informacje bez źródeł w każdej chwili mogą zostać zakwestionowane i usunięte.. Pomóż Wikipedii i dodaj.. przypisy.. do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach.. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu.. Port lotniczy Newquay.. – oznaczenie IATA.. NQY.. stało się znakiem firmowym lotniska.. – trzyliterowy.. kod alfanumeryczny.. , służący do oznaczania.. portów lotniczych.. na całym świecie.. Kody te nadawane są przez.. Międzynarodowe Zrzeszenie Przewoźników Powietrznych.. (IATA).. Kodowe oznaczenia ułatwiają organizację.. transportu lotniczego.. przy przewozie bagaży pasażerów.. Oznaczenie.. lotniska.. kodem IATA nie jest jednak unikatowe: spośród 17 576 możliwych kodów używanych przez.. powtarza się  ...   ) lub do nazwy nadanej lotnisku (np.. CDG –.. Port lotniczy Paryż-Roissy-Charles de Gaulle.. , JFK-.. Port lotniczy Nowy Jork-JFK.. Mniejszym lotniskom nadano kody mniej odpowiadające ich nazwom.. Obok kodów IATA używane są także czteroliterowe.. kody ICAO.. Zobacz też.. edytuj.. |.. edytuj kod.. Międzynarodowy kod samolotowy.. Porty lotnicze świata.. ułożone wg kodu IATA.. Polskie porty lotnicze.. i ich kody IATA.. kod IATA linii lotniczych.. php?title=Kod_lotniska_IATA oldid=38838650.. Kategorie.. Geokodowanie.. Lotnictwo.. Ukryte kategorie:.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2013-11.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2014-03.. Artykuł.. Edytuj.. Edytuj kod źródłowy.. Cytowanie tego artykułu.. Afrikaans.. ह न द.. Basa Jawa.. Piemontèis.. Plattdüütsch.. Scots.. Sicilianu.. Srpskohrvatski / српскохрватски.. Basa Sunda.. தம ழ.. Тоҷикӣ.. Edytuj linki.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 02:05, 5 mar 2014..

    Original link path: /wiki/Kod_lotniska_IATA
    Open archive

  • Title: Kod lotniska ICAO – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Kod lotniska ICAO.. – powszechnie używana nazwa czteroliterowego tzw.. wskaźnika lokalizacji (ang.. Location Indicator), stanowiącego element dużego systemu adresowego używanego przez służby ruchu lotniczego, linie lotnicze itp.. w tak zwanej stałej sieci łączności lotniczej (AFTN).. Zostały one wprowadzone przez.. Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego.. International Civil Aviation Organization.. , ICAO).. Wskaźników lokalizacji ICAO używają.. kontrolerzy ruchu lotniczego.. , różnorodne służby ruchu lotniczego oraz służby żeglugi powietrznej, m.. do planowania lotów oraz - generalnie adresowania różnorodnych depesz bądź wskazywania miejsca, w którym obowiązuje jakieś ograniczenie.. Wskaźniki lokalizacji ICAO różnią się od.. kodów lotniskowych IATA.. Na przykład w tak zwanych indywidualnych planach lotów (FPL), wskaźniki lokalizacji ICAO są stosowane do określenia lotniska startu, lotniska lądowania i lotniska lub lotnisk zapasowych oraz rejonów informacji powietrznej (FIR), przez które statek powietrzny zamierza przelatywać.. W depeszach.. NOTAM.. i SNOWTAM wskaźnik lokalizacji wskazuje na konkretne miejsce (najczęściej lotnisko) lub FIR, w którym obowiązuje jakieś ograniczenie.. W połączeniu z trzyliterowymi oznaczeniami kodowymi linii lotniczych, zawartymi w ICAO Doc 8585 wskaźniki lokalizacji ICAO tworzą system adresowy używany do adresowania depesz lotniczych przesyłanych siecią stałej łączności lotniczej (AFTN).. Na przykład:.. wskaźnik lokalizacji lotniska Warszawa/Okęcie =.. EPWA.. oznacznik Biura Odpraw Załóg =.. ZPZ.. litera uzupełniająca =.. X.. (standardowo).. Aby zatem zaadresować depeszę do Biura Odpraw Załóg lotniska Warszawa/Okęcie, wystarczy w sieci AFTN wpisać adres.. EPWAZPZX.. Wbrew powszechnie przyjętemu mniemaniu, wskaźniki lokalizacji ICAO (zawarte w dokumencie ICAO Doc 7910) nie są stosowane wyłącznie do oznaczania lotnisk - w przedmowie  ...   Linki zewnętrzne.. A =.. Antarktyda.. i Południowy.. Pacyfik.. B =.. Grenlandia.. Islandia.. C =.. Kanada.. D =.. Afryka.. Północno-Zachodnia.. E =.. Europa.. F =.. Afryka Południowa.. Środkowa.. G =.. Afryka Zachodnia.. Wyspy Kanaryjskie.. H =.. Afryka Wschodnia.. I =.. J =.. K =.. USA.. L =.. Europa Południowa.. M =.. Ameryka Środkowa.. Karaiby.. N = Południowy.. O =.. Bliski Wschód.. P =.. Hawaje.. (PH),.. Alaska.. (PA) i Północny.. Q = zarezerwowane dla radiotelegrafii.. R =.. Azja Wschodnia.. S =.. Ameryka Południowa.. T =.. U =.. Rosja.. oraz kraje byłego.. ZSRR.. V =.. Azja Południowa.. W =.. Azja Południowo-Wschodnia.. X =.. Y =.. Australia.. Z =.. Chińska Republika Ludowa.. EPPO.. -.. Lotnisko Poznań-Ławica.. E.. = Europa,.. P.. = Polska,.. PO.. = Poznań Ławica) (kod IATA -.. POZ.. LOWW.. Lotnisko Wiedeń-Schwechat.. L.. = Europa Południowa,.. O.. = Austria,.. WW.. = Wiedeń-Schwechat) (kod IATA -.. VIE.. FAJS -.. Lotnisko Johannesburg.. , RPA (kod IATA - JNB).. KBOS -.. Lotnisko Boston-Logan.. , USA (kod IATA - BOS).. LIRF -.. Lotnisko Rzym/Fiumicino.. , Włochy (kod IATA - FCO).. OMDB -.. Lotnisko Dubaj.. , ZEA (kod IATA - DXB).. YSCB -.. Lotnisko Canberra.. , Australia (kod IATA - CBR).. lista portów lotniczych według kodów IATA.. kody ICAO polskich portów lotniczych.. międzynarodowy kod samolotowy.. Kody ICAO portów lotniczych świata.. Strona ICAO.. Lista lotnisk i portów lotniczych Austrii wraz z kodami ICAO.. php?title=Kod_lotniska_ICAO oldid=39661554.. Ruch lotniczy.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 04:13, 14 cze 2014..

    Original link path: /wiki/Kod_lotniska_ICAO
    Open archive

  • Title: Lotnisko – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Lotnisko.. Ten artykuł dotyczy portu lotniczego.. Zobacz też: inne znaczenia słów.. lotnisko.. oraz.. port lotniczy.. Wnętrze wieży kontroli lotów bazy lotnictwa Misawa Air Base w.. Japonii.. Wieże kontroli lotów.. portu lotniczego Amsterdam-Schiphol.. Przykładowa przywieszka na bagaż dołączana w czasie odprawy pasażera.. – obszar, na którym.. lądują.. startują.. kołują.. statki powietrzne.. samoloty.. śmigłowce.. sterowce.. Ich wyposażenie zróżnicowane jest w zależności od liczby odprawianych pasażerów i przeładowywanych towarów.. Porty lotnicze zlokalizowane są przy dużych.. aglomeracjach miejskich.. Ze względu jednak na to, że zajmują one duże powierzchnie, położone są zazwyczaj w pewnej odległości od centrów miast, które obsługują.. Niekiedy położone są poza ich granicami administracyjnymi.. Lotniska oznaczane są trzyliterowym.. kodem IATA.. oraz czteroliterowym.. kodem ICAO.. Lotnisko oraz jego strefa ochronna zajmują znaczne obszary, wyłączając z użytkowania znaczny areał gruntów.. Zamieszkiwanie w jego pobliżu może być szkodliwe dla zdrowia z powodu zanieczyszczeń powietrza oraz.. hałasu.. Terminologia.. Infrastruktura.. Największe porty lotnicze świata.. 1.. Według ruchu pasażerskiego ogółem (2005).. 5.. W zależności od wielkości lotnisk i ich funkcji mówi się o:.. portach lotniczych.. - dużych lotniskach, przystosowanych do obsługi znaczącej liczby pasażerów i przeładunku towarów; odpowiednio rozbudowana infrastruktura umożliwia przyjęcie dużej liczby.. samolotów.. pasażerskich.. transportowych.. krajowe - obsługujące pasażerów na liniach wewnątrzkrajowych,.. międzynarodowe,.. międzykontynentalne,.. lądowiskach.. - raczej prowizorycznych, bez zabudowań portowych, obsługujące głównie helikoptery (śmigłowce) oraz małe samoloty,.. portach śmigłowcowych (.. heliportach.. ),.. lotniskach wojskowych (.. Wojskowych Portach Lotniczych.. wchodzących w skład.. baz lotniczych.. lotniska miejskie (ang.. city airport.. ) - obsługujące małe samoloty pasażerskie oraz śmigłowce, niwelują ruch małych samolotów na większych portach lotniczych w okolicy.. W obrębie lotniska można wyróżnić część służącą technicznej obsłudze samolotów w czasie startów i lądowań:.. pasy startowe.. drogi kołowania.. płyty postoju samolotów.. hangary.. wieża kontroli lotów.. urządzenia naprowadzające.. , oraz część służącą obsłudze pasażerów, czyli.. terminale lotnicze.. Pierwsze miejsca przystosowane do startów i lądowań samolotów wyznaczano na płaskich polach o nawierzchni gruntowej lub trawiastej, bez wyznaczonych.. dróg startowych.. - lądowano pod dowolnym kątem, w zależności np.. od warunków atmosferycznych.. Infrastruktura lotniska w początkach lotnictwa składała się zazwyczaj jedynie z hangaru, często posiadały widownie umożliwiające wykorzystanie lotniska w celach rozrywkowych.. Jednym z pierwszych lądowisk tego typu było lotnisko Taliedo w.. Mediolanie.. , otwarte w 1910, przekształcone w 1920 w port lotniczy o zastosowaniu komercyjnym.. Na rozwój lotnisk ogromny wpływ miała.. I wojna światowa.. - na potrzeby militarne zbudowano wiele lądowisk, rozpoczęto również prace nad urządzeniami naprowadzającymi.. Po wojnie wiele z tych lotnisk przekształcono na cywilne.. Jednym z pierwszych takich lotnisk było.. lotnisko Le Bourget.. koło.. Paryża.. Pierwsze lotnisko z terminalem pasażerskim, przeznaczone wyłącznie dla lotnictwa cywilnego, wybudowano w 1922 w.. Królewcu.. w ówczesnych.. Niemczech.. Oświetlone pasy startowe pojawiły się w drugiej połowie lat 20.. XX wieku.. Pozycja.. Port lotniczy.. Państwo.. Położenie.. Kod..  ...   Houston-George Bush.. Houston.. IAH/KIAH.. 39 684 640.. 18 (+1).. +8,7%.. 18.. port lotniczy Bangkok-Don Muang.. Bangkok.. Tajlandia.. DMK/VTBD.. 38 985 043.. 14 (-4).. +2,7%.. 19.. port lotniczy Minneapolis-Saint Paul.. Minneapolis.. St.. Paul.. Minnesota.. MSP/KMSP.. 37 604 373.. 16 (-3).. +2,4%.. 20.. port lotniczy Detroit.. Detroit.. Michigan.. DTW/KDTW.. 36 389 294.. 19 (-1).. +3,2%.. 21.. port lotniczy Orlando.. Orlando.. Floryda.. MCO/KMCO.. 34 128 048.. 24 (+3).. 22.. port lotniczy Newark-Liberty.. Newark.. New Jersey.. EWR/KEWR.. 33 999 990.. +3,3%.. 23.. port lotniczy San Francisco.. San Francisco.. SFO/KSFO.. 33 394 225.. 21 (-2).. +2,3%.. 24.. port lotniczy Londyn-Gatwick.. West Sussex.. LGW/EGKK.. 32 784 330.. 23 (-1).. +4,2%.. 25.. port lotniczy Singapur-Changi.. Changi.. East Region.. Singapur.. SIN/WSSS.. 32 430 856.. 26 (+1).. +6,8%.. 26.. port lotniczy Filadelfia.. Filadelfia.. Pensylwania.. PHL/KPHL.. 31 495 385.. 30 (+4).. +10,5%.. 27.. port lotniczy Tokio-Narita.. Narita.. Chiba.. NRT/RJAA.. 31 451 274.. 25 (-2).. 28.. port lotniczy Miami.. Miami.. MIA/KMIA.. 31 008 453.. 27 (-1).. 29.. port lotniczy Toronto-Lester B.. Pearson.. Toronto.. Ontario.. YYZ/CYYZ.. 29 914 750.. 28 (-1).. +4,5%.. 30.. port lotniczy Seattle-Tacoma.. Seattle.. Waszyngton.. SEA/KSEA.. 29 289 026.. N/A.. +1,7%.. W.. Wikimedia Commons.. znajdują się multimedia związane z tematem:.. Zobacz hasło.. w Wikisłowniku.. lotnisko krajowe.. lotnisko międzynarodowe.. transport lotniczy.. linie lotnicze.. polskie lotniska.. polskie porty lotnicze.. porty lotnicze świata.. lotnisko pozorne.. lotniskowiec.. drogowy odcinek lotniskowy.. (DOL).. p.. •.. d.. e.. Obiekt budowlany.. Budynek.. budynek mieszkalny jednorodzinny.. budynek mieszkalny wielorodzinny.. wysokościowiec.. wieżowiec.. Budowla.. hydrotechniczna.. śródlądowa.. akwedukt.. • basen •.. budowla regulacyjna.. • budowla.. upustowa.. elektrownia wodna.. • grodza •.. jaz.. • lewar • pompownia •.. port rzeczny.. próg.. przepławka.. przepust wałowy.. rurociąg.. hydrotechniczny •.. siłownia.. syfon.. śluza wodna.. ujęcie wody.. wał przeciwpowodziowy.. • wylot ścieków •.. zapora wodna.. • zbiornik gromadzący.. substancję płynną.. lub półpłynną •.. zbiornik wodny.. zimowisko.. morska.. port morski.. śródlądowa lub morska.. falochron.. kanał wodny.. molo.. nabrzeże.. pirs.. port wodny.. stocznia.. liniowa.. droga.. linia kolejowa.. wodociąg.. kanał.. gazociąg.. ciepłociąg.. linia elektroenergetyczna.. linia kablowa.. kanalizacja kablowa.. pozostałe.. obiekt mostowy.. most.. wiadukt.. estakada.. wieża wolno stojąca.. maszt wolno stojący.. komin wolno stojący.. tunel.. przepust.. • sieć techniczna • wolno stojące trwale związane z gruntem.. urządzenie.. reklamowe •.. budowla ziemna.. budowla obronna.. • budowla ochronna • wolno stojąca instalacja przemysłowa lub urządzenie techniczne •.. oczyszczalnia ścieków.. składowisko odpadów.. stacja uzdatniania wody.. konstrukcja oporowe.. nadziemne przejście dla pieszych.. podziemne przejście dla pieszych.. • sieć uzbrojenia terenu •.. budowla sportowa.. cmentarz.. pomnik.. • część budowlana urządzenia •.. fundament pod maszynę lub urządzenie.. Obiekt małej architektury.. kultu religijnego.. kapliczka.. krzyż przydrożny.. • figura.. architektury ogrodowej.. posąg.. wodotrysk.. • inny obiekt architektury ogrodowej.. obiekt użytkowy.. piaskownica.. huśtawka.. • drabinka • śmietnik.. php?title=Lotnisko oldid=37985457.. Lotniska.. Қазақша.. Oʻzbekcha.. 粵語.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 12:09, 27 lis 2013..

    Original link path: /wiki/Lotnisko
    Open archive
  •  

  • Title: Port lotniczy Chicago-O'Hare – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Port lotniczy Chicago-O'Hare.. O’Hare International Airport.. Zdjęcie satelitarne portu.. Stany Zjednoczone.. Miejscowość.. Typ.. cywilne.. Kod IATA.. ORD.. Kod ICAO.. KORD.. Wysokość.. 203,6 m n.. p.. m.. Statystyki ruchu.. 2010.. ),.. źródło.. Liczba pasażerów.. 67 026 191.. Cargo.. 1 577 047.. t.. Liczba.. operacji.. 882 617.. Drogi startowe.. Kierunek 14R/32L:.. Asfaltobeton.. Beton.. , 3962 × 61 m.. Kierunek 10/28.. (9R/27L 2007-07-05).. :.. Asfaltobeton/Beton, 3092 × 46 m.. Kierunek 14L/32R:.. Asfaltobeton, 3050 × 46 m.. Kierunek 4R/22L:.. Asfaltobeton, 2461 × 46 m.. Kierunek 9R/27L:.. Asfaltobeton/Beton, 2428 × 46 m.. Kierunek 9L/27R:.. Asfaltobeton/Beton, 2286 × 46 m.. Kierunek 4L/22R:.. Asfaltobeton, 2286 × 46 m.. Kierunek H1:.. Beton, 61 × 30 m.. Położenie na mapie Chicago.. Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych.. 41°58′43″N.. 87°54′17″W.. 41,978611.. -87,904722.. Na mapach:.. Multimedia w Wikimedia Commons.. Strona internetowa.. Plan portu lotniczego Chicago-O’Hare, z drogą startową 9R/27L przemianowaną na 10/28 od 5 lipca 2007 i nową drogą startową (2008) 9L/27R na północy portu.. Port lotniczy Chicago-O’Hare.. ang.. kod IATA.. kod ICAO.. ) – międzynarodowy.. położony 27 km na północny zachód od centrum.. w granicach administracyjnych miasta, w stanie.. , w.. Jest głównym węzłem.. linii lotniczych.. United Airlines.. Nosi nazwę na cześć amerykańskiego pilota wojskowego.. Edwarda „Butcha” O’Hare.. 2005.. port lotniczy O’Hare wykonał 972 246.. operacji lotniczych.. , czyli 2663 dziennie (z tego 64% to ruch rejsowy komercyjny, 33% to taksówki lotnicze, 3% to.. lotnictwo ogólne.. i 1% to ruch lotniczy wojskowy).. [1].. Do 2005 był pierwszym, lecz w 2005 został drugim portem lotniczym świata pod względem natężenia ruchu pasażerskiego – obsłużył wtedy ponad 76,5 mln pasażerów, niecałe 10 mln mniej niż.. port lotniczy Atlanta – Hartsfield-Jackson.. Spadek ten został spowodowany przede wszystkim wprowadzeniem przez.. Federal Aviation Administration.. limitów lotów na O’Hare w celu zmniejszenia opóźnień w przylotach i odlotach.. [2].. W porcie O’Hare obecnie ma miejsce ponad jedna szósta wszystkich zawieszeń lotów rejsowych w USA.. [3].. Obecnie, port lotniczy O’Hare nadal jest drugim co do wielkości przewozów portem lotniczym USA i trzecim na świecie, obsługując w.. 2006.. 76 248 911 pasażerów (-0,3% liczby z 2005).. [4].. Chociaż zdecydowana większość pasażerów lotniska podróżuje na liniach krajowych, port obsługuje ponad 60 międzynarodowych kierunków lotów, w tym do.. Warszawy.. (dawniej też sezonowo do Krakowa, ale połączenie to od września 2010 roku zostało zlikwidowane prawdopodobnie na dłuższy czas).. W 2005 O’Hare było 4.. lotniskiem USA pod względem ich liczby, za.. portem lotniczym im.. Johna Kennedy’ego.. Nowym Jorku.. portem lotniczym w Los Angeles.. portem lotniczym w Miami.. Pod względem operacji towarowych (ang.. cargo.. ), O’Hare był w 2005 15.. portem na świecie.. Port lotniczy ma trzy pary równoległych.. , docelowo dróg ma być 8 (6 równoległych i para równoległych do siebie, pod kątem do pozostałych, bez krzyżowania, podobnie do układu.. portu lotniczego Dallas/Fort Worth.. O’Hare ma 4.. , z czego jeden przeznaczony jest wyłącznie do ruchu międzynarodowego.. Docelowo ma być wybudowany osobny nowy kompleks terminali z własnym dojazdem od zachodu.. Z portu lotniczego O’Hare korzystają regularnie 42 pasażerskie linie lotnicze oraz 27 linii cargo.. 20 listopada 2008 roku oddana została – w ramach planu modernizacji – kosztem 450 milionów USA pierwsza z systemu nowych dróg startowych.. Jej włączenie do eksploatacji ma zwiększyć łączną liczbę startów i lądowań do 900 tysięcy rocznie.. [5].. Docelowy plan modernizacji portu O’Hare.. Komunikacja miejska.. Linie lotnicze i połączenia.. Terminal 1.. Pirs B (.. Concourse B.. 2.. Pirs C (.. Concourse C.. Terminal 2.. Pirs E (.. Concourse E.. Pirs F (.. Concourse F.. 3.. Terminal 3.. Pirs G (.. Concourse G.. Pirs H (.. Concourse H.. Pirs K (.. Concourse K.. 4.. Pirs L (.. Concourse L.. Terminal 4 (zlikwidowany; przyszły).. 5.. Terminal 5 (.. International Terminal 5.. Pirs M (.. Concourse M.. Przypisy.. istniejąca.. droga startowa.. nowa droga startowa.. zlikwidowana droga startowa.. Faza 1 modernizacji (dokonana).. Faza 2 (przedłużenie i skrócenie dokonane, nowy pas w budowie).. Faza 3.. Docelowy układ dróg startowych.. Port O’Hare jest dobrze skomunikowany z centrum Chicago dzięki lotniskowej podziemnej stacji.. metra w Chicago.. Darmowa przesiadka pozwala na dojazd metrem także do.. portu lotniczego Midway.. , jak i do wszystkich stacji metra w Chicago.. Dzięki temu, cena szybkiego przejazdu z centrum do lotnisk komunikacyjnych w Chicago lub pomiędzy nimi jest jedną z najniższych gdziekolwiek: obecnie 2,25.. USD.. (2009) a generalnie z lotniska do jakiegokolwiek punktu w mieście (do dwóch przesiadek autobusowych) – 2,50 USD.. [6].. Tunel Terminalu  ...   (do 4 września), Greenville (SC), Halifax, Hartford/Springfield, Harrisburg, Huntsville, Indianapolis, Jackson, Jacksonville, Kalamazoo, Knoxville, La Crosse, Little Rock, Lexington, Louisville, Madison, Marquette, Memphis, Milwaukee, Mobile, Moline/Quad Cities, Montreal, Nashville, Nassau, Nowy Jork-JFK, Newburgh (do 5 września), Norfolk, Oklahoma City, Omaha, Ottawa, Pensacola, Peoria, Pittsburgh, Providence, Richmond, Rochester (MN), Rochester (NY), Shreveport, Springfield (MO), Syracuse, Toledo, Traverse City, Tulsa, Wausau/Stevens Point, White Plains, Wichita).. Pirs H ma 20 bramek: H1, H2, H3A, H3B, H4–H10, H11A, H11B, H12–H18.. (Acapulco [sezonowo], Atlanta, Austin, Pekin [od 4 kwietnia 2010], Boston, Bruksela, Cabo San Lucas, Cancún, Dallas/Fort Worth, Delhi, Denver, Detroit, Dublin, Eagle/Vail [sezonowo], El Paso, Fayetteville (AR), Fort Lauderdale, Fort Myers, Frankfurt, Hayden/Steamboat Springs [sezonowo], Honolulu [do 5 stycznia], Houston-Intercontinental, Indianapolis, Jackson Hole [sezonowo], Kansas City, Las Vegas, Londyn-Heathrow, Los Angeles, Manchester (UK), Meksyk, Miami, Minneapolis/St.. Paul, Montego Bay [od 31 stycznia], Moskwa-Domodiedowo, Montrose/Telluride [sezonowo], Nowy Orlean, Nowy Jork-LaGuardia, Nowy Jork-JFK, Newark, Orange County, Orlando, Palm Springs [sezonowo], Paryż-Charles de Gaulle, Filadelfia, Phoenix, Portland (OR) [sezonowo], Puerto Vallarta [sezonowo], Raleigh/Durham, Reno/Tahoe, Rzym-Fiumicino [sezonowo], St.. Louis, Salt Lake City, San Antonio, San Diego, San Francisco, San Jose (CA), San Juan (PR), Seattle/Tacoma, Szanghaj-Pudong, Tampa, Tokio-Narita, Toronto-Pearson, Tucson, Tulsa, Waszyngton-Reagan, West Palm Beach [sezonowo]).. (Patrz Pirs G).. Pirs K ma 22 bramki: K1–K5, K6A, K6B, K7–K10, K10A, K11–K20.. (Patrz Pirs H).. Iberia.. (Madryt).. Pirs L ma 11 bramek: L1, L2A, L2B, L3-L10.. Alaska Airlines.. (Anchorage, Seattle/Tacoma).. Delta Air Lines.. (Atlanta, Cincinnati/Northern Kentucky, Salt Lake City).. Delta Connection.. Comair.. (Cincinnati/Northern Kentucky, Nowy Jork-JFK).. SkyWest Airlines.. (Atlanta, Cincinnati/Northern Kentucky).. Freedom Airlines.. Spirit Airlines.. (Fort Lauderdale, Fort Myers).. Terminal 4 stanowił tymczasowy terminal międzynarodowy od.. 1984.. do.. 1993.. Znajdował się na parterze głównego kilkupiętrowego parkingu lotniska.. Pasażerowie lotów międzynarodowych zgłaszali się do Terminalu 4 i byli zabierani stamtąd bezpośrednio autobusami do samolotu.. Od czasu oddania do użytku Terminalu 5, Terminal 4 został przeistoczony w zajezdnię autobusów miejskich, hotelowych i innego transportu ziemnego.. Oznaczenie T4 zostanie zastosowane ponownie w przyszłości w ramach planowanej ekspansji portu.. Plan terminala 5.. Terminal 5 ma 21 bramek w jednym pirsie.. Uwaga: Terminal 5 przyjmuje wszystkie przyloty z zagranicy portu O’Hare (oprócz lotów odprawianych w ramach zdalnej wejściowej odprawy celnej i granicznej USA, tzw.. border preclearance.. – obecnie zastosowanej głównie w.. Kanadzie.. ), jak i następujące odloty międzynarodowe:.. Pirs M ma 21 bramek: M1–M21.. Aeroméxico.. (Durango [sezonowo], Guadalajara, Meksyk).. Aer Lingus.. (Dublin, Shannon).. Air Berlin.. (Berlin-Brandenburg).. Air France.. (Paryż-Charles de Gaulle).. Air India.. (Frankfurt, Bombaj).. Air Jamaica.. (Montego Bay).. Air One.. (Mediolan-Malpensa).. Alitalia.. (Rzym-Fiumicino).. Asiana.. (Seul-Inczhon).. BMI British Midland.. (Manchester).. British Airways.. (Londyn-Heathrow).. Cayman Airways.. (Grand Cayman) [sezonowo].. Hainan Airlines.. (Pekin).. Japan Airlines.. KLM.. (Amsterdam).. Korean Air.. LOT.. (Warszawa).. Mexicana.. (Aguascalientes, Cancún, Guadalajara, León [sezonowo], Meksyk, Monterrey, Morelia, Zacatecas).. Qatar Airways.. (Ad-Dauha).. Royal Jordanian.. (Amman).. Scandinavian Airlines System.. (Kopenhaga, Sztokholm-Arlanda).. Swiss International Air Lines.. (Zurych).. Grupo TACA.. (San Salvador, Gwatemala).. Turkish Airlines.. (Stambuł-Atatürk).. USA 3000 Airlines.. (Cabo San Lucas [sezonowo], Cancún [czartery], Cozumel [sezonowo], Fort Myers, Ixtapa/Zihuatanejo, Montego Bay, Puerto Vallarta, Punta Cana).. Virgin Atlantic Airways.. ABX Air.. Aero Union.. Air China.. (Anchorage, Pekin).. (Dublin, Paryż-Charles de Gaulle).. Air New Zealand.. (Auckland, Frankfurt, Melbourne, Szanghaj-Pudong).. ANA Cargo.. Atlas Air.. Cargoitalia.. Cargolux.. (Luksemburg).. Cathay Pacific.. (Hongkong).. China Airlines.. (Anchorage, Tajpej-Taiwan Taoyuan).. China Cargo.. (Szanghaj-Pudong).. China Southern.. (Guangzhou).. DHL.. EVA Air.. Evergreen International Airlines.. FedEx Express.. Great Wall Airlines.. JAL Cargo.. (Anchorage, Tokio-Narita).. Korean Air Cargo.. (Anchorage, Seoul-Incheon).. Cargojet Airways.. (Katowice).. Lufthansa Cargo.. (Anchorage, Frankfurt, Los Angeles).. World Air Cargo.. (Frankfurt, Los Angeles).. Martinair.. NWA Cargo.. Nippon Cargo Airlines.. Polar Air Cargo.. Singapore Airlines Cargo.. (Anchorage, Singapur).. Southern Air Transport.. (Anchorage).. UPS Airlines.. (Louisville).. en:Chicago 'L'.. – artykuł w anglojęzycznej Wikipedii o metrze w Chicago (z jego mapą komunikacyjną).. ↑.. Według danych z 2005 r.. (FAA).. Subcommittee on Aviation: Hearing on Delay Reduction Efforts at Chicago’s O’Hare Airport.. Raport Podkomitetu ds.. Ruchu Lotniczego Izby Reprezentantów Stanów Zjednoczonych.. Table 6: Ranking of Major Airport On-Time Departure Performance Year-to-date through July 2006.. Bureau of Transportation Statistics, USA.. O’Hare International Airport is the 2nd Busiest Airport in the United States.. Airliners.. net.. Chicago Tribune news.. CTA Fares: Basic Fare Chart.. (tabela opłat komunikacji miejskiej w Chicago).. Oficjalna lotniskowa strona miasta Chicago.. Szczegolowe informacje dotyczace lotniska Chicago O’Hare.. php?title=Port_lotniczy_Chicago-O%27Hare oldid=40186629.. Porty lotnicze w Illinois.. Transport w Chicago.. Kalaallisut.. മലയ ള.. मर ठ.. Occitan.. پنجابی.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 00:20, 19 sie 2014..

    Original link path: /wiki/Port_lotniczy_Chicago-O%27Hare
    Open archive

  • Title: Port lotniczy Atlanta - Hartsfield-Jackson – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Port lotniczy Atlanta - Hartsfield-Jackson.. To jest.. wersja przejrzana.. , która została.. oznaczona.. 28 lip 2014.. Na przejrzenie oczekują.. zmiany w szablonach lub plikach.. , które są zawarte na tej stronie.. Hartsfield-Jackson Atlanta International Airport.. Rok otwarcia.. 1926.. ATL.. KATL.. 313 m n.. 89 331 622.. 659 129.. 950 119.. Kierunek 09R/27L:.. asfaltobeton.. , 2 743 m.. Kierunek 09L/27R:.. asfaltobeton, 3 624 m.. Kierunek 08R/26L:.. asfaltobeton, 3 048 m.. Kierunek 08L/26R:.. asfaltobeton, 2 743 m.. Kierunek 10/28:.. Położenie na mapie Georgii.. 33°38′21″N.. 84°25′39″W.. 33,639167.. -84,427500.. Port lotniczy Atlanta – Hartsfield-Jackson.. IATA.. ICAO.. ) – międzynarodowe.. Atlancie.. , w stanie.. , największy port lotniczy świata, główny węzeł amerykańskich.. Swoją nazwę zawdzięcza dwóm byłym.. burmistrzom.. Atlanty,.. Williamowi Hartsfieldowi.. Maynardowi Jacksonowi.. obsłużył prawie 86 milionów pasażerów, będąc największym portem lotniczym świata pod względem ogólnej ilości pasażerów.. W 2006 roku lotnisko, obsługując 84,8 miliona pasażerów utrzymało swój tytuł zarówno w ilości pasażerów, jak i obsłużonych lotów (976.. 447).. W porcie lotniczym Atlanta – Hartsfield-Jackson zdecydowanie dominuje ruch krajowy, pod względem ruchu międzynarodowego port plasuje się na 7.. miejscu w USA.. Pod względem ruchu towarowego, port lotniczy Atlanta w 2005 zajmował 25.. miejsce w świecie.. Obecnie lotnisko jest w trakcie przebudowy, tak aby w 2015 roku móc obsłużyć 121 milionów pasażerów.. W 2008 roku liczba obsłużonych pasażerów wyniosła rekordowe 90.. 039.. 280 osób przy całkowitej liczbie 978.. 824 operacji lotniczych.. Hartsfield-Jackson posiada więcej połączeń typu non-stop niż jakiekolwiek inne lotnisko (243 połączenia, w tym 72 międzynarodowe do 45 krajów).. Port posiada pięć równoległych asfaltowych.. pasów startowych.. , w celu uniknięcia pomyłek oznaczonych różnymi kątami.. Jest to jeden z zaledwie kilku portów lotniczych na świecie, na którym mogą lądować aż 3 samoloty w tym samym czasie.. Mierząca 398 stóp (121,3 metrów) wieża kontrolna jest najwyższym tego typu obiektem w USA.. Lotnisko zatrudnia łącznie około 56.. 000 osób.. Całkowita powierzchnia lotniska to 1528 hektarów.. W lutym 2008 roku port lotniczy w Hartsfield-Jackson został wyróżniony przez magazyn Forbes jako najlepsze lotnisko w USA pod względem dostępu do bezprzewodowej sieci internetowej.. Hall T.. Hall A.. Hall B.. Hall C.. Hall D.. 6.. Hall E.. Statystyki.. Wieża kontrolna.. Początki Hartsfield-Jackson to pięcioletnia dzierżawa terenu o powierzchni 287 akrów (116 ha), po opuszczonym torze samochodowym.. Umowa najmu została podpisana w dniu.. 16 kwietnia.. 1925.. r.. , przez burmistrza.. Waltera Simsa.. , który postanowił przekształcić go w lotnisko.. W ramach umowy, nieruchomość została przemianowana na Candler Field, noszące imię poprzedniego właściciela, współtwórcy potęgi.. Coca-Coli.. i byłego burmistrza Atlanty.. Asy Candlera.. Pierwszy lot do Candler Field miał miejsce w dniu.. 15 września.. roku, odbył go samolot pocztowy Florida Airways z.. Jacksonville.. Florydzie.. W maju.. 1928.. roku, służbę w Atlancie rozpoczął Pitcairn Aviation, a następnie w czerwcu.. 1930.. roku Delta Air Service.. Później te dwie linie lotnicze, pod nazwą.. Eastern Air Lines.. , wybrały Atlantę jako swoje węzły.. Lotnisko było od samego początku ruchliwe i do końca 1930 r.. znalazło się na trzecim miejscu za Nowym Jorkiem i Chicago.. Pierwsza wieża kontroli lotów na Candler Field została otwarta w marcu.. 1939.. roku.. W październiku.. 1940.. roku rząd USA oświadczył, że lotnisko wojskowe i.. United States Army Air Forces.. obsługują.. Atlanta Army Airfield.. wspólnie z Candler Field.. Air Force wykorzystywały lotnisko przede wszystkim do obsługi tranzytowej różnych typów statków powietrznych.. Podczas.. II wojny światowej.. , port lotniczy podwoił swoją objętość i ustanowił rekord z 1700 startów i lądowań w ciągu jednego dnia.. Atlanta Army Airfield zamknięto po zakończeniu wojny.. W 1946 roku lotnisko zostało przemianowane na Atlanta Municipal Airport i w.. 1948.. roku ponad milion pasażerów obsłużono w hangarze, który zastępował terminal.. W okresie powojennym, zarówno.. Delta.. jak i Eastern rozbudowywały swoją siatkę połączeń z Atlanty na całe Stany Zjednoczone.. Southern Airways.. powstał również w Atlancie wkrótce po wojnie i utrzymuje sieć krótkich połączeń w obrębie południowo-wschodnim do.. 1979.. Dnia.. 1 czerwca.. 1956.. , lot Eastern do.. Montrealu.. był pierwszym międzynarodowym lotem z Atlanty.. Pierwsze loty do Europy rozpoczęły się w.. 1964.. ; pierwszy rozkładowy bezpośredni lot do innego kraju miał miejsce do Miasta Meksyk w.. 1972.. W roku.. 1957.. , Atlanta po raz pierwszy przyjęła samolot odrzutowy: prototyp Sud Aviation Caravelle, który przyleciał z.. Waszyngtonu.. Atlanta była najbardziej ruchliwym portem lotniczym w kraju z ponad dwoma milionami pasażerów w ciągu roku i stała się najbardziej ruchliwych portem lotniczym na świecie.. W tym samym roku rozpoczęły się prace nad nowym terminalem.. 3 maja.. 1961.. , kosztem 21 mln dolarów amer.. otwarto nowy terminal.. Był on największym w kraju i był w stanie pomieścić  ...   Plains).. (Patrz Hall A).. (Columbus (OH)).. Pinnacle Airlines.. (Austin, Buffalo, Charlotte, Houston-Hobby, Houston-Intercontinental, Kansas City, Knoxville, Lexington, Louisville, Memphis, Milwaukee, Newark, Norfolk, Pittsburgh, Richmond, San Antonio, Tallahassee, Waszyngton-Reagan).. (Aspen [seasonal], Austin, Billings [sezonowo; od 15 czerwca], Colorado Springs, Greenville/Spartanburg, Houston-Hobby, Houston-Intercontinental, Pittsburgh, St.. (Akron/Canton, Atlantic City, Baltimore, Bloomington, Boston, Branson, Buffalo, Cancún, Charleston (SC), Charlotte, Chicago-Midway, Columbus (OH), Dallas/Fort Worth, Dayton, Denver, Detroit, Flint, Fort Lauderdale, Fort Myers, Harrisburg [sezonowo], Houston-Hobby, Indianapolis, Jacksonville (FL), Kansas City, Las Vegas, Los Angeles, Memphis, Miami, Milwaukee, Minneapolis/St.. Paul, Moline/Quad Cities, Nowy Orlean, Nowy Jork-LaGuardia, Newark, Newport News, Orlando, Pensacola, Filadelfia, Phoenix, Pittsburgh, Portland (ME) [sezonowo], Raleigh/Durham, Richmond, Rochester (NY), St.. Louis, San Antonio, San Diego, San Francisco, San Juan (PR), Sarasota/Bradenton, Seattle/Tacoma, Tampa, Waszyngton-Dulles, Waszyngton-Reagan, West Palm Beach, White Plains, Wichita).. Atlantic Southeast Airlines.. (Akron/Canton, Albany (GA), Albany (NY), Alexandria, Allentown/Bethlehem, Appleton, Asheville, Augusta (GA), Austin, Bangor, Baton Rouge, Billings, Birmingham (AL), Bloomington (IL), Blountville/Tri-Cities, Brunswick, Buffalo/Niagara Falls, Burlington (VT), Cedar Rapids/Iowa City, Charleston (SC), Charleston (WV), Charlotte, Charlottesville, Chattanooga, Cincinnati/Northern Kentucky, Cleveland, Columbia (SC), Columbus (GA), Columbus (MS), Daytona Beach, Des Moines, Dothan, Evansville, Exuma/Georgetown, Fayetteville (AR), Fayetteville (NC), Flint, Florence, Fort Smith, Fort Walton Beach, Fort Wayne, Freeport, Gainesville (FL), Grand Rapids, Greensboro/High Point/Winston-Salem, Greenville/Spartanburg, Gulfport/Biloxi, Harrisburg, Houston-Hobby, Houston-Intercontinental, Huntsville, Jackson (MS), Jacksonville (NC), Killeen, Key West, Knoxville, Lafayette, Lawton, Lewisburg (WV), Lexington, Lincoln (NE) [od 4 czerwca], Little Rock, Lynchburg, Madison, Manchester (NH), Melbourne (FL), Memphis, Meridian, Milwaukee, Minneapolis/St.. Paul, Mobile, Moline/Quad Cities, Monroe, Montgomery, Montréal-Trudeau, Myrtle Beach, Nassau, New Bern, Newburgh, Newport News, Norfolk, North Eleuthera, Oklahoma City, Omaha, Panama City (FL), Pensacola, Peoria, Pittsburgh, Portland (ME), Providence, Raleigh/Durham, Richmond, Roanoke, Rochester (NY), St.. Louis, San Antonio, Savannah, Shreveport, South Bend, Syracuse, Tallahassee, Toronto-Pearson, Tulsa, Valdosta, White Plains, Wichita, Wilkes-Barre/Scranton, Wilmington (NC)).. (Toronto-Pearson).. (Toronto-Pearson).. (Patrz Hall C).. (Seattle/Tacoma).. (Austin, Baltimore, Birmingham (AL), Buffalo, Cedar Rapids/Iowa City, Chicago-Midway, Cleveland [sezonowo], Columbus (OH), Dayton [sezonowo], Greensboro/High Point/Winston-Salem, Greenville/Spartanburg, Harrisburg, Houston-Intercontinental, Huntsville/Decatur, Lexington, Louisville, Manchester (NH), Providence, Raleigh/Durham, Springfield (MO), Syracuse, Toronto-Pearson, Tulsa).. (Blountville/Tri-Cities, Chattanooga [od 1 lipca], Hilton Head, Muscle Shoals, Tupelo).. Frontier Airlines.. (Denver).. Midwest Airlines.. (Milwaukee).. Midwest Connect.. (Milwaukee).. (Fort Lauderdale).. (Charlotte, Filadelfia, Phoenix).. (Filadelfia).. (Charlotte).. PSA Airlines.. (Charlotte, Filadelfia, Waszyngton-Reagan).. (Acapulco, Amsterdam, Antigua, Aruba, Ateny, Barbados, Barcelona, Belize City, Bonaire, Bogota, Brasília, Bruksela, Buenos Aires-Ezeiza, Cancún, Kapsztad, Caracas, Kopenhaga, Cozumel, Dakar, Dubaj, Dublin, Düsseldorf, Fortaleza, Frankfurt, Grand Cayman, Guadalajara, Gwatemala, Guayaquil, Johannesburg, Kingston, Kuwejt, Lagos, Liberia (CR), Lima, Londyn-Heathrow, Madryt, Managua, Manaus, Manchester (UK), Meksyk, Mediolan-Malpensa, Montego Bay, Moskwa-Szeremietiewo, Bombaj, Monachium, Nairobi [od 2 czerwca], Nassau, Panama, Paryż-Charles de Gaulle, Port of Spain, Praga, Providenciales, Puerto Plata, Puerto Vallarta, Punta Cana, Quito, Recife, Rio de Janeiro-Galeão, Roatán, Rzym-Fiumicino, St.. Kitts, St.. Lucia, St.. Maarten, San José (CR), San José del Cabo, San Salwador, Santiago de Chile, Santiago de los Caballeros, Santo Domingo, São Paulo-Guarulhos, San Pedro Sula, Seul-Inczhon, Szanghaj-Pudong, Sztokholm-Arlanda, Stuttgart, Tegucigalpa, Tel Awiw, Tobago, Tokio-Narita, Wenecja-Marco Polo [sezonowo], Willemstad/Curaçao [sezonowo], Zurych).. (Belize City, Cozumel, Providenciales).. (Nassau, Providenciales, St.. Croix).. (Guadalajara, Kingston, Monterrey).. (Frankfurt).. (Amsterdam, Honolulu, Minneapolis/St.. Paul, Londyn-Gatwick, Rzym-Fiumicino, Tokio-Narita).. Top 10 najpopularniejszych krajowych tras z Atlanta Hartsfield International Airport.. (luty 2010 - styczeń 2011).. Miasto.. Linie.. 1 287 000.. AirTran, Delta.. Fort Lauderdale.. 1 135 000.. AirTran, Delta, Spirit.. 1 115 000.. AirTran, American, Delta.. Dallas/Fort Worth.. 1 051 000.. 933 000.. Tampa.. 923 000.. 816 000.. Charlotte.. 801 000.. AirTran, Delta, US Airways.. 772 000.. 741 000.. AirTran, Delta, Frontier, United.. Ruch w ciągu ostatnich lat.. Zmiana w ciągu roku.. Operacje.. 1999.. 78 092 940.. 909 911.. 883 149.. 2000.. 80 162 407.. 0.. 2,65%.. 915 454.. 865 991.. 75 858 500.. 5,37%.. 890 494.. 735 796.. 2002.. 76 876 128.. 1,34%.. 889 966.. 734 083.. 79 087 928.. 2,88%.. 911 727.. 802 248.. 2004.. 83 606 583.. 5,71%.. 964 858.. 862 230.. 85 907 423.. 2,75%.. 980 386.. 767 897.. 84 846 639.. 1,23%.. 976 447.. 746 502.. 2007.. 89 379 287.. 5,34%.. 994 346.. 720 209.. 2008.. 90 039 280.. 0,74%.. 978 824.. 655 277.. 2009.. 88 001 381.. 2,23%.. 970 235.. 563 139.. 1,51%.. 659 129.. Source: Hartsfield–Jackson Atlanta International Airport.. EASTERN AIRLINES HISTORY, FACTS AND PICTURES.. "Airport History".. "Atlanta International Airport: Fifth Runway".. "Atlanta Is Divided Over Renaming Airport for Former Mayor".. RITA | BTS | Transtats.. Operating Statistics.. Department of Aviation, Hartsfield–Jackson Atlanta International Airport.. [dostęp 2011-03-23].. php?title=Port_lotniczy_Atlanta_-_Hartsfield-Jackson oldid=39967460.. Porty lotnicze w Georgii.. Transport w Atlancie.. Oczekuje na przejrzenie.. Татарча/tatarça.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 12:16, 28 lip 2014..

    Original link path: /wiki/Port_lotniczy_Atlanta_-_Hartsfield-Jackson
    Open archive

  • Title: Europa – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: 1 wrz 2014.. Ten artykuł od 2010-07 wymaga.. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w.. dyskusji tego artykułu.. Ten artykuł dotyczy części świata (kontynentu).. inne znaczenia tego słowa.. Europa – zdjęcie satelitarne.. Mapa hipsometryczna.. Europy.. Mapa polityczna.. (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem.. kontynentu.. ), leżąca na.. półkuli północnej.. , na pograniczu.. półkuli wschodniej.. zachodniej.. , stanowiąca wraz z.. Azją.. kontynent.. Eurazję.. Nazwa i charakter.. Granice Europy.. Dane geograficzne.. Linia brzegowa.. Akweny otaczające Europę.. Typy wybrzeży europejskich.. Ukształtowanie powierzchni.. Niziny.. Wyżyny i góry.. Budowa geologiczna.. Wulkanizm.. Gleby.. Klimat.. Strefy klimatyczne.. Temperatura.. Opady.. Wody.. Rzeki.. Jeziora.. Lodowce.. Środowisko przyrodnicze.. Szata roślinna.. Świat zwierząt.. Archeologia i prehistoria.. Starożytność.. Średniowiecze.. V-X wiek.. XI-XV wiek.. XV-XVII wiek.. XVIII-XIX wiek.. XX wiek.. Ludność.. Gęstość zaludnienia.. Grupy etniczne i narodowości.. Języki.. Chrześcijaństwo.. Islam.. Judaizm.. Pozostałe wyznania.. Bezwyznaniowość.. Miasta.. Podział polityczny Europy.. Struktury polityczne.. Literatura.. Sztuka.. Muzyka.. Główne okręgi przemysłowe Europy.. Bibliografia.. Nazwa Europy wywodzi się z greckiego słowa.. Εὐρώπη.. Europe.. ) i zwykle poprzez łacińską formę.. weszło do niemal wszystkich języków świata.. Etymologia samego terminu.. jest niejasna: być może pochodzi ono od.. εὐρωπός.. europos.. ) –.. łagodnie wznoszący się.. , albo od asyryjskiego.. ereb.. zachód.. Inne teorie wywodzą pochodzenia nazwy od semickiego słowa oznaczającego.. ciemny.. Europa określana jest zwykle mianem kontynentu, co podkreśla jej odrębny od Azji charakter kulturowo-polityczny, jednak z geograficznego punktu widzenia określenie to jest nieścisłe.. Niekiedy, także dla odróżnienia od Azji i przy zachowaniu tradycyjnej nazwy kontynent Europę nazywa się mianem.. subkontynentu.. Osobny artykuł:.. Granica Europa-Azja.. Przebieg granic Europy jest przedmiotem licznych sporów i kontrowersji.. Kwestia ta jest różnie rozstrzygana w nauce poszczególnych krajów, a najwięcej rozbieżności w tej sprawie występuje w nauce anglosaskiej.. Polska interpretacja przebiegu.. granicy Europa-Azja.. jest zgodna z ustaleniami.. Międzynarodowej Unii Geograficznej.. Jedynymi granicami Europy, co do których nie ma sporów, są naturalne granice morskie na północy, zachodzie i południu.. Wyznaczenie umownej granicy z Azją na wschodzie i południowym wschodzie wzbudza kontrowersje.. Powszechnie przyjęto, że Europa rozciąga się od.. Oceanu Atlantyckiego.. na zachodzie do gór.. Uralu.. na wschodzie (problem przynależności samych tych gór jest kwestią sporną; w Polsce przyjęto, iż są one częścią kontynentu) oraz od.. Oceanu Arktycznego.. na północy do.. Morza Śródziemnego.. Morza Czarnego.. na południu.. Największy problem stanowi wyznaczenie granic Europy na południowym wschodzie.. Polska nauka, w ślad za ustaleniami MUG uważa, iż granica biegnie obniżeniem Kumsko-Manyckim, natomiast w naukach innych krajów wyznacza się kilka odmiennych wersji przebiegu tej granicy, przesuwających kraniec kontynentu w tym rejonie daleko na południe, w niektórych propozycjach o ponad tysiąc kilometrów w stosunku do ustaleń Międzynarodowej Unii Geograficznej.. Niektóre informacje tej sekcji wymagają weryfikacji.. dyskusji tej sekcji.. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tej sekcji.. Geografia Europy.. Powierzchnia Europy:.. to 10,5 mln km² (5,96 mln km², bez europejskiej części Rosji).. Stanowi to ok.. 2% całej powierzchni.. kuli ziemskiej.. (ok.. 7,5% powierzchni lądów) i Europa jako część świata jest większa tylko od.. Australii.. Europa stanowi 1/5.. Eurazji.. i jako jej największy półwysep jest najbardziej wysunięta na zachód.. Rozciągłość równoleżnikowa:.. 5,6 tys.. km (79°).. Rozciągłość południkowa:.. 4,2 tys.. km (35°).. Długość wybrzeży:.. 38 tys.. km.. Średnia wysokość terenu:.. 292 m n.. Najdalej wysunięte punkty Europy.. na północ – Rosja (.. Wyspa Rudolfa.. w archipelagu.. Ziemia Franciszka Józefa.. na południe –.. Grecja.. (Wyspa.. Gavdos.. Krety.. na wschód – Rosja (.. Przylądek Flissingski.. Nowej Ziemi.. na zachód –.. Portugalia.. (skały w pobliżu wyspy.. Flores.. Azorach.. Europa jest najbardziej rozczłonkowaną częścią świata, o silnie rozbudowanej linii brzegowej, której długość wynosi ok.. km (bez linii brzegowej wysp).. Około 25% powierzchni.. stanowią.. półwyspy.. , spośród których największymi są:.. Półwysep Skandynawski.. (800 tys.. km²).. Półwysep Iberyjski.. (580 tys.. Półwysep Bałkański.. (500 tys.. Półwysep Apeniński.. (150 tys.. Półwysep Kolski.. (120 tys.. Półwysep Krymski.. (25 tys.. Półwysep Jutlandzki.. (24 tys.. Półwysep Bretoński.. (podana powierzchnia półwyspów ma charakter przybliżony).. Wyspy stanowią blisko 7,5% powierzchni Europy, a największe z nich to:.. (218 476 km²).. (103 125 km²).. Irlandia.. (84 406 km²).. Wyspa Północna Nowej Ziemi.. (48 904 km²).. Spitsbergen.. (37 673 km²).. Wyspa Południowa Nowej Ziemi.. (33 275 km²).. Sycylia.. (25 710 km²).. Sardynia.. (24 090 km²).. (cały.. archipelag.. – 16 134 km²).. Ziemia Północno-Wschodnia.. (14 443 km²).. Korsyka.. (8 680 km²).. Kreta.. (8 366 km²).. Europę z racji jej półwyspowego charakteru otacza wiele mórz i zatok, stanowiących części.. Morze Karskie.. Morze Peczorskie.. Morze Barentsa.. Morze Białe.. Morze Norweskie.. Morze Szkockie.. Morze Hebrydzkie.. Morze Północne.. Morze Irlandzkie.. Morze Celtyckie.. Zatoka Biskajska.. Zatoka Kadyksu.. Morze Bałtyckie.. Zatoka Botnicka.. Zatoka Fińska.. Zatoka Ryska.. Morze Śródziemne.. , z którego wydziela się kilka mniejszych mórz i zatok:.. Zatoka Lwia.. Morze Tyrreńskie.. Morze Adriatyckie.. Zatoka Tarencka.. Morze Jońskie.. Morze Alborańskie.. Morze Balearskie.. Morze Egejskie.. Morze Liguryjskie.. Morze Libijskie.. Morze Kreteńskie.. Morze Trackie.. Morze Lewantyńskie.. Morze Marmara.. Morze Czarne.. w tym:.. Morze Azowskie.. Wybrzeże.. kontynentu ma zróżnicowany charakter.. Nabrzeżne tereny Europy prezentują praktycznie każdy ze sklasyfikowanych typów wybrzeża.. Na północy występują głównie.. wybrzeża fiordowe.. (zachodnie wybrzeże.. Półwyspu Skandynawskiego.. ) i.. wybrzeża skjerowe.. (w Finlandii i Szwecji), często też.. wybrzeża akumulacyjne.. (Holandia, Niemcy, Dania).. W południowej części Europy najczęstsze są wybrzeża typu.. dalmatyńskiego.. , a w zachodniej i południowo-zachodniej –.. riasowego.. Nad.. Morzem Czarnym.. spotykany jest typ wybrzeża określany jako.. wybrzeże limanowe.. Poza tym spotkać można także wybrzeża.. klifowe.. (m.. Bałtyku.. ferdowe.. Powierzchnia Europy jest w przeważającej części.. nizinna.. Najniższym punktem Europy jest depresja na.. Nizinie Nadkaspijskiej.. (28 m.. Około 74% powierzchni Europy położone jest na wysokości mniejszej niż 300 m n.. , blisko 1/5 obszaru ma wysokość 300-1000 m n.. , a jedynie 6% obszaru kontynentu leży na wysokości wyższej niż 1000 m n.. Najwyższym szczytem Europy jest.. Mont Blanc.. (4811 m n.. ).. W geograficznej literaturze anglosaskiej, gdzie.. Kaukaz.. włączany jest do Europy, podaje się, że najwyższym szczytem jest.. Elbrus.. (5642 m n.. Wobec obowiązującej w Polsce koncepcji przebiegu granic Europy, zgodnej z ustaleniami Międzynarodowej Unii Geograficznej, podawanie Elbrusu jako najwyższej góry kontynentu jest błędem.. Wzdłuż.. atlantyckiego.. wybrzeża Europy, od zachodniej.. Francji.. , przez.. Belgię.. Holandię.. aż do.. Niemiec.. ciągnie się pas.. nizin.. Niż Środkowoeuropejski.. pas ten rozszerza się znacznie i dalej na wschód obejmuje niemal całą.. Polskę.. , a także niemal całą.. Europę Wschodnią.. , od północnych krańców kontynentu, po południowe (.. Niż Wschodnioeuropejski.. Poza tym obszarem niziny na kontynencie europejskim znajdują się głównie wśród obszarów górskich (największe z nich to m.. Nizina Wołoska.. Nizina Padańska.. Wielka Nizina Węgierska.. ), a także na obszarach przybrzeżnych oraz na znacznej części.. Wysp Brytyjskich.. Niziny europejskie, jakkolwiek posiadają wspólną cechę w postaci równinnego charakteru posiadają zróżnicowaną rzeźbę terenu.. Jest ona związana ze.. zlodowaceniami.. plejstoceńskimi.. , które wielokrotnie obejmowały znaczną część kontynentu.. Największym z nich było.. zlodowacenie skandynawskie.. , które objęła.. Wyspy Brytyjskie.. , większą część Niemiec, Polskę i.. Donu.. Na obszarze tym występują typowe cechy krajobrazu.. polodowcowego.. Należą do nich.. moreny denne.. czołowe.. kemy.. ozy.. , oraz zbiorniki wodne pochodzenia lodowcowego.. Około 143 tys.. km² zajmują obszary położone poniżej poziomu morza.. Największe.. depresje.. znajdują się nad.. Morzem Kaspijskim.. Nizina Nadkaspijska.. ) i w północnej Holandii.. Alpy.. , na ostatnim planie najwyższy szczyt Europy –.. Pasma górskie w Europie.. Obszary górzyste i.. wyżynne.. znajdują się na.. Półwyspie Skandynawskim.. Góry Skandynawskie.. ), północnej części.. Wielkiej Brytanii.. Góry Kaledońskie.. ), w Europie zachodniej i środkowej (m.. Masyw Centralny.. Góry Świętokrzyskie.. Sudety.. Ardeny.. Harz.. i in.. ), a także na wschodnim skrawku kontynentu (.. Ural.. Poza tym przez obszar Europy, na południe od pasa nizin, ciągnie się kilka młodych pasm górskich, rozdzielonych zapadliskami tektonicznymi.. Należą do nich (od zachodu):.. Góry Betyckie.. Pireneje.. Apeniny.. Karpaty.. Góry Dynarskie.. Hellenidy.. Bałkan.. W Europie wyróżnia się trzy podstawowe jednostki.. tektoniczne.. : prekambryjską.. platformę wschodnioeuropejską.. paleozoiczną platformę.. Europy zachodniej i środkowej oraz fałdową strukturę.. alpidów.. Platformy prekambryjską i paleozoiczną łączy.. strefa szwu transeuropejskiego.. , będąca jeszcze jedną dużą jednostką tektoniczną.. Platforma wschodnioeuropejska obejmuje obszar od.. do przebiegającej przez Polskę.. linii Teisseyere’a-Tornquista.. Fundament platformy budują.. prekambryjskie.. skały krystaliczne.. , które odsłaniają się w obrębie.. tarczy fennoskandzkiej.. tarczy ukraińskiej.. W pozostałej części platformy krystaliczne podłoże jest przykryte młodszymi osadami o różnej miąższości, które tworzą pokrywę platformową.. Paleozoiczna.. platforma Europy zachodniej i środkowej obejmuje pasma.. hercyńskie.. i reliktowe.. kaledońskie.. leżące na zewnątrz alpejskiej strefy fałdowej.. Alpidy.. tworzą w południowej części Europy rozległy system górski o przebiegu generalnie równoleżnikowym.. Alpidy Europy łączą się na zachodzie przez.. Cieśninę Gibraltarską.. z górami.. Rif.. Atlas.. ) w północnej.. Afryce.. , a na południu i na wschodzie z alpejskimi łańcuchami górskimi.. Azji.. , tworząc jeden system.. orogeniczny.. Do alpidów w Europie zalicza się:.. Góry Iberyjskie.. Góry Krymskie.. W minionych epokach.. geologicznych.. na terenie kontynentu zachodziły dość intensywne procesy.. wulkaniczne.. Ich pozostałościami są stożki wygasłych wulkanów.. W czasach historycznych zjawiska wulkaniczne występują tylko na niewielkich obszarach Europy, przy czym oprócz.. Wezuwiusza.. wszystkie takie obiekty znajdują się na otaczających Europę.. wyspach.. , najczęściej oddalonych od głównej części kontynentu.. Największym skupiskiem.. wulkanów.. jest.. ; na niej i otaczających wysepkach znajduje się około 20-35 czynnych.. , często tworzących systemy.. Spośród.. islandzkich wulkanów.. największymi są.. Hekla.. Laki.. Wulkany w większej liczbie występują także na południu Europy – we Włoszech, zarówno w kontynentalnej części tego kraju (.. Wezuwiusz.. ), jak i na należących do tego państwa wyspach –.. Sycylii.. Etna.. ), i na.. Wyspach Liparyjskich.. , gdzie do niedawna aktywnych było kilka tego typu obiektów (m.. Vulcano.. ), zaś obecnie (od początku XX wieku) czynny jest jedynie.. Stromboli.. (co nie przesądza, iż pozostałe wulkany definitywnie wygasły).. W czasach historycznych czynny był także wulkan zlokalizowany na południowo-wschodnim skrawku Europy – na wyspie.. Thera.. Santoryn.. ), którego ostatni wybuch miał miejsce ok.. 1600 r.. n.. e.. Aktywne wulkany istnieją na portugalskim archipelagu.. Azorów.. oraz na należącej do Norwegii.. arktycznej.. wyspie.. Jan Mayen.. (wulkan.. Beerenberg.. Czynne wulkany na.. Wyspach Kanaryjskich.. nie zaliczają się do wulkanów europejskich, gdyż jakkolwiek archipelag ten politycznie należy do europejskiej Hiszpanii, to jednak geograficznie jest on częścią.. Afryki.. Ze względu na różnorodność skał, na których wykształciły się gleby oraz zróżnicowanie warunków klimatycznych układ gleb w Europie ma charakter mozaikowy, a jedynie w części wschodniej kontynentu strefowy.. Jako iż.. gleby.. formują się w wyniku oddziaływania roślinności i warunków.. klimatycznych.. na podłoże skalne, rodzaj gleby występującej na danym terenie zależy od rozkładu stref klimatycznych i występujących w nich formacji roślinnych.. W związku z tym w Europie, w strefie klimatów zimnych, gdzie procesy chemiczne przebiegają powoli a powstająca gleba poddawana jest.. erozji.. mrozowej profile glebowe są słabo wykształcone, zaś gleby tam występujące należą do.. gleb tundrowych.. W strefie.. klimatu umiarkowanego chłodnego.. (od.. Skandynawii.. , przez północną część.. Niziny Wschodnioeuropejskiej.. , aż do.. ) przeważają.. gleby bielicowe.. darniowo-bielicowe.. (te ostatnie występują w części południowej omawianego rejonu).. W południowej części strefy.. klimatu umiarkowanego.. w Europie środkowej i wschodniej największą powierzchnię zajmują.. gleby darniowo-bielicowe.. W Europie zachodniej i środkowej, w strefie klimatów umiarkowanych ciepłych (zwłaszcza odmiany morskiej), od.. , przez Francję, południowe Niemcy aż do Rumunii przeważają.. gleby brunatne.. płowe.. , przy czym na zachodzie, gdzie poziom opadów jest wyższy są to.. gleby brunatno-bielicowe.. klimatu podzwrotnikowego.. (na obszarze śródziemnomorskim) najwięcej jest gleb typu.. brązowego.. brunatnego.. W południowej części.. , na wschód od.. Małopolski.. Karpat.. ciągnie się strefa bardzo urodzajnych gleb.. czarnoziemowych.. , które stanowią głównie.. czarnoziemy stepowe.. , a poza nimi też.. czarnoziemy leśne.. W rejonie.. Morza Kaspijskiego.. dominują.. gleby kasztanowe.. , zaś na powierzchni ok.. 100 tys.. km², pomiędzy dolną.. Wołgą.. a rzeką.. , na terenach pustynnych warstwa gleby praktycznie nie występuje.. Niezależnie od.. stref klimatycznych.. na terenach górskich występują charakterystyczne dla tego typu obszarów typy gleb, zaś wzdłuż biegów dużych rzek (m.. dolnej.. Wołgi.. Rodanu.. , środkowego.. Dunaju.. ) oraz w.. Holandii.. występują.. mady.. marsze.. Na terenach o nadmiernej wilgotności leżących w strefie.. powstają.. gleby torfowe.. w Europie jest znacznie łagodniejszy niż klimaty innych obszarów położonych na tej samej.. szerokości geograficznej.. Różnica ta zauważalna jest zwłaszcza zimą, w zachodniej i północnej części kontynentu.. Główną przyczyną tego zjawiska jest ciepły.. prąd morski.. Golfstrom.. (Prąd Zatokowy), opływający Europę od zachodu.. Dzięki niemu na.. norweskich.. Lofotach.. istnieje największa na świecie.. anomalia termiczna.. , której wartość dochodzi do +25 °C.. Drugą przyczyną łagodnego klimatu jest przewaga wiatrów zachodnich, co w połączeniu z niemal równoleżnikowym układem najważniejszych łańcuchów górskich, powoduje, iż ciepłe masy powietrza znad.. docierają głęboko na wschód.. Niemal cała Europa znajduje się w strefie.. klimatów umiarkowanych.. W północno-wschodniej części.. ma on charakter.. chłodny.. , zaś w pozostałej –.. ciepły.. morski.. kontynentalny.. przejściowy.. Południowe skrawki Europy (półwyspy:.. Iberyjski.. Apeniński.. Bałkański.. oraz wyspy.. ) znajdują się w strefie.. klimatów podzwrotnikowych.. morskich.. , a w Bułgarii i środkowej Hiszpanii –.. kontynentalnych.. Od klimatów umiarkowanych oddzielają je pasma górskie:.. W północnych krańcach Europy (północna Islandia,.. Svalbard.. i północno-zachodnia Rosja) panuje.. klimat okołobiegunowy.. subpolarny.. Niezależnie od położenia wysokie oraz średnie góry posiadają własne, odmienne od nizinnych typy klimatyczne, zaliczane do.. klimatów górskich.. Temperatura i opady w wybranych miastach europejskich:.. Tirana.. Dublin.. Moskwa.. Czerwonym słupkom pokazującym temperaturę, odpowiada skala po lewej stronie, niebieskim – pokazującym poziom opadów – skala po prawej stronie.. na kontynencie europejskim w okresie zimowym spada w miarę posuwania się na wschód.. Zimą najcieplejszymi obszarami są krańce południowe i południowo-zachodnie kontynentu.. W styczniu średnia temperatura na tych terenach to ok.. +10 °C – +12 °C, np.. Lizbonie.. średnia wieloletnia to +11 °C, a w.. Gibraltarze.. – +13 °C.. Najchłodniejszymi terenami są obszary na północnym wschodzie, gdzie średnia temperatura to poniżej –15 °C, zaś na samym skraju kontynentu, na.. , spada poniżej –20 °C.. W okresie letnim największe różnice temperatur zaznaczają się pomiędzy północą a południem kontynentu.. Na północy Skandynawii w lipcu jest to 10-12 °C (np.. norweskim.. Vardö.. średnia wieloletnia lipca to +10 °C, a na Ziemi Franciszka Józefa zaledwie 1 °C), zaś na południu 27–30 °C (.. Ateny.. – średnia wieloletnia +28 °C, a w Andaluzji miejscami do 30 °C).. Najwyższą w Europie temperaturę zanotowano w.. Sewilli.. i było to +50 °C, natomiast najniższą 31 grudnia 1978 r.. rosyjskim.. Ust–Czugor.. i wynosiła ona –58,1 °C.. Roczne wahania temperatur największe są na wschodzie Europy.. W środkowej części europejskiej Rosja różnice skrajnych temperatur w ciągu roku przekraczać mogą 70.. °C.. (w.. Twerze.. najwyższa zanotowana temperatura to +37 °C, zaś najniższa –50 °C).. Najmniejsze wahania temperatur występują na krańcach północno-zachodnich i średnio wynoszą kilkanaście, do nieco ponad 20 stopni.. Długość okresu.. bezprzymrozkowego.. jest różna w różnych częściach kontynentu.. Na krańcach północno-wschodnich (północny.. , część.. Górach Skandynawskich.. i środkowej.. Islandii.. wynosi poniżej 2 miesięcy, na większości obszaru Europy środkowej i wschodniej jest to 120-180 dni, w Europie zachodniej (poza obszarami górskimi) – 180-240 dni, zaś na wyspach i położonych na południu wybrzeżach.. oraz w południowo-zachodniej części.. Półwyspu Iberyjskiego.. przymrozki pojawiają się sporadycznie (nie w każdym roku).. Poziom opadów w Europie jest różny.. Na znacznej część kontynentu rocznie notuje się 500-800 mm opadów.. Wielkość ta ma znacznie wyższą wartość na terenach górskich (zwłaszcza po zachodniej stronie.. stoków.. ), gdzie przekracza ona 2000 mm na rok (w czarnogórskiej osadzie.. Crkvice.. Górach Dynarskich.. , nad.. Zatoką Kotorską.. jest to ponad 5300 mm).. Duże nasilenie opadów występuje też na wybrzeżach.. Najmniej opadów (poniżej 500 mm) występuje na krańcach północno- i południowo-wschodnich, zaś na wybrzeżu.. jest nawet mniej niż 250 mm.. Na większości obszaru Europy opady występują w ciągu całego roku, głównie jednak w półroczu ciepłym (zwłaszcza czerwcu, lipcu i sierpniu).. Na terenie.. , zachodniej części.. , na.. oraz większości obszaru.. opady także występują w ciągu całego roku, jednak największe ich nasilenie przypada na półrocze chłodne.. W Europie południowej (głównie na obszarach pokrywających się z zasięgiem klimatu podzwrotnikowego).. deszcz.. , rzadziej.. śnieg.. pada niemal wyłącznie w porze chłodnej.. Około 66% powierzchni Europy należy do.. zlewiska.. , 16% do zlewiska.. , a wody z pozostałej części kontynentu spływają do zbiorników wewnątrzkontynentalnych, spośród których największym jest.. Morze Kaspijskie.. Ujście.. , najdłuższej rzeki Europy.. Rzeki Europy.. W Europie znajdują się liczne.. rzeki.. , jednak z powodu silnie rozwiniętej linii brzegowej kontynentu i związanej z tym niewielkiej odległości do morza europejskie rzeki nie należą do najdłuższych na świecie.. Najdłuższa rzeka Europy –.. Wołga.. zajmuje dopiero 15.. miejsce pod względem długości wśród rzek świata.. Rocznie rzeki Europy odprowadzają do.. oceanów.. 2500 km³ wody.. Zasadniczo w Europie istnieje kilka typów rzek:.. Typ wschodnioeuropejski – rzeki na terenach nizinnych, zasilane głównie przez roztopy i wiosenne opady, stąd najwyższe stany wód przypadają na wiosnę, a najniższe – latem i zimą, zlodowacone przez kilka miesięcy w roku.. Należą tu m.. Dniepr.. Don.. Dwina.. Typ północnoeuropejski – rzeki o niewielkich rocznych wahaniach wodostanu, który jest wyrównywany przez jeziora, przez jakie przepływają te cieki wodne.. Zimą dość długo zlodowacone.. Często wykorzystywane w.. hydroenergetyce.. Glomma.. Torne.. Typ atlantycki – rzeki o zasilaniu opadowym, wysokim i wyrównanym wodostanie, nie zamarzające zimą (np.. Sekwana.. Tamiza.. Typ alpejski – rzeki tego typu w swym górnym biegu zasilane są wodą z topniejących lodowców i.. śniegów.. (stąd na tych odcinkach wysokie stany wód występują późną.. wiosną.. latem.. ), zaś w dolnym odcinku zasilane głównie dopływami; poziom wody w tej części rzeki zależy od ilości opadów i wysokości temperatur (parowanie).. Rzekami.. tego typu są m.. Ren.. Rodan.. Pad.. Typ śródziemnomorski – rzeki o zasilaniu głównie opadowym, cechują się bardzo wyraźnymi różnicami w poziomie wody w okresie zimowym (gdy przypada maksimum) i letnim.. Należą do nich m.. Gwadalkiwir.. Gwadiana.. Tag.. Do najdłuższych rzeki Europy należą.. (3531 km),.. Dunaj.. (2888 km),.. (2428 km),.. (2285 km),.. (1870 km),.. Peczora.. (1809 km),.. Dniestr.. (1352 km),.. (1320 km),.. Łaba.. (1091 km) i.. Wisła.. (1047 km).. Do rzek o największej powierzchni.. dorzecza.. Wołga (1,38 mln km²), Dunaj (817 tys.. km²), Dniepr (516,3 tys.. km²) i Don (425,6 tys.. w okolicach.. Sandomierza.. Najdłuższe rzeki Europy.. (3531 km).. (2888 km).. (2428 km).. (2285 km).. (1870 km).. (1809 km).. Kama.. (1805 km).. Oka.. (1500 km).. Bieła.. (1430 km).. (1352 km).. (1320 km).. Wiatka.. (1314 km).. Desna.. (1130 km).. (1091 km).. Doniec.. (1053 km).. Dźwina.. (1020 km).. Loara.. Chopior.. (1010 km).. (1007 km).. Prut.. (953 km).. Sawa.. (940 km).. Duero.. (938 km).. Niemen.. (937 km).. Moza.. (925 km).. Ebro.. (910 km).. Odra.. (854 km).. Według powierzchni.. (1,38 mln km²).. (817 tys.. km²).. (516,3 tys.. (507 tys.. (425,6 tys.. Wybrzeże jeziora.. Ładoga.. w okolicach miasta.. Sortawała.. Jeziora zajmują ok.. 163 tys.. km² (bez powierzchni tej części.. , która według niektórych źródeł.. według kogo?.. zaliczana jest do Europy), tj.. ok.. 1,6% powierzchni kontynentu.. Największe europejskie jeziora znajdują się w zapadliskach tektonicznych.. Spośród tego typu zbiorników wodnych wymienić należy m.. jeziora:.. Onega.. Wener.. Wetter.. , a także.. Balaton.. Liczne i duże jeziora (zwłaszcza na.. Pojezierzu Fińskim.. Bałtyckim.. ) są pochodzenia lodowcowego, a największe z nich to.. Saimaa.. Pejpus.. Ilmień.. Na obszarach nizinnych jeziora pochodzenia lodowcowego często łączą się w systemy.. W rejonie alpejskim dość duże i bardzo głębokie jeziora jak np.. Jezioro Genewskie.. Jezioro Bodeńskie.. Como.. Garda.. mają pochodzenie tektoniczno-lodowcowe.. Poza tym na terenie Europy znajdują się.. jeziora przybrzeżne.. (np.. polskie.. Łebsko.. ), jednak nie osiągają one ani dużych rozmiarów, ani znacznych głębokości.. Istnieje także niewielka liczba zbiorników wodnych pochodzenia.. krasowego.. wulkanicznego.. Największe jeziora Europy.. Pod względem powierzchni:.. 18 390 km² (wraz z.. wyspami.. 9616 km².. 5650 km².. 4400 km² (system jezior).. 3555 km².. 2090 km² (przy najwyższym stanie wód).. 1893 km².. Białe.. 1290 km².. Wygoziero.. 1250 km².. Melar.. 1140 km².. Pod względem głębokości:.. Hornindalsvatnet.. (514 m).. (410 m).. (346 m).. Genewskie.. (310 m).. Bodeńskie.. (252 m).. Alpejski.. Gornergletscher.. Około 1% powierzchni Europy stanowią obszary na których zalega pokrywa lodowa.. Jest ona pozostałością po dawnych zlodowaceniach, kiedy to.. lodowce.. zajmowały znaczną część kontynentu, i obecnie wraz z ocieplaniem klimatu jej zasięg się zmniejsza.. Obecnie lodowce znajdują się głównie na obszarach północnych oraz w wysokich partiach gór.. Spośród ok.. 120 tys.. km² jakie zajmują lodowce (inne źródła podają obszar Europy pokryty lodowcami jako 88 tys.. km²), niemal połowa (ok.. 58 tys.. km²) znajduje się na.. Spitsbergenie.. Poza tym duże obszary lodowców pokrywają.. Nową Ziemię.. (ponad 24 tys.. km²) i.. Islandię.. (11,5 tys.. Na obszarze kontynentalnej Europy lodowce występują tylko na terenach górskich: największe.. , o łącznej powierzchni ok.. 5 tys.. km².. istnieją w.. , a poza tym w.. Alpach.. lodowiec.. Aletschgletscher.. ), gdzie zajmują ok.. 3600 km², a także w.. Pirenejach.. 30 km²).. Europa jest tą częścią świata, w której pierwotne typy roślinności w największym stopniu zostały przekształcone w wyniku gospodarczej działalności człowieka.. Zjawisko to jest najbardziej widoczne w Europie Zachodniej i Środkowej, w znacznie mniejszym stopniu wystąpiło na północy i północnym wschodzie kontynentu.. Na terenie Irlandii i Anglii roślinność o charakterze naturalnym pokrywa poniżej 10% powierzchni, podczas gdy w północnej Skandynawii i północnej Rosji – nawet ponad 90% terenu zachowało dawny charakter.. Formacje roślinne.. Europy mają układ równoleżnikowy i są znacznie zróżnicowane.. Na ich układ ma znaczący wpływ klimatu oceanicznego w zachodniej części kontynentu.. Na północnych skrajach (m.. , Półwysep Kolski,.. Nowa Ziemia.. ) znajduje się bezleśny obszar arktyczny.. Charakterystyczna dla niego jest roślinność typu.. tundrowego.. , złożona z.. mchów.. porostów.. , rozmaitych gatunków.. traw.. wrzosów.. i innych krzewinek.. Dalej na południe występuje strefa zarośli i rzadkich, widnych.. lasów.. , głównie.. brzozowych.. Ten typ roślinności rozprzestrzeniony jest zwłaszcza na.. , w części środkowo-północnej, znacznie słabiej wyróżnia się w Rosji, gdzie tundra stopniowo przechodzi w.. lasotundrę.. i w.. tajgę.. Bardziej na południe znajduje się tajga złożona z drzew iglastych, głównie.. świerków.. sosen.. , oraz w mniejszym stopniu –.. jodeł.. W miarę posuwania się na południe dołączają do nich coraz częściej także gatunki liściaste:.. brzoza.. osika.. lipa.. wiąz.. klon.. olcha.. Na obszarze tajgi występują liczne.. bagna.. torfowiska.. , które porasta typowa dla tego typu.. ekosystemów.. roślinność.. Jeszcze dalej na południe tajga zaczyna przechodzić w lasy liściaste i mieszane.. W niedawnej przeszłości to one pokrywały znaczną część Europy, obecnie zaś porastają bardzo niewielki odsetek dawnego areału.. W Europie Zachodniej nie występuje strefa tajgi – wzdłuż wybrzeży.. , od zachodniego wybrzeża Norwegii, przez Wielką Brytanię i Irlandię aż do zachodniej Hiszpanii i Portugalii występuje inny typ roślinności, złożony głównie z lasów (w których dominują.. dąb.. wrzosowisk.. Południowo-wschodnia Europa, na wybrzeżach.. leży w strefie.. lasostepów.. stepów.. Ten typ roślinności sięga miejscami aż do Austrii.. Obszar stepowy z rzadkimi drzewami występuje także na znacznej części Węgier i części północnej Serbii (tzw.. puszta.. ), leżących na.. Nizinie Panońskiej.. Stepy.. położone w pobliżu.. stopniowo przechodzą w.. półpustynie.. , a nawet w.. pustynie.. (tzw.. Na wybrzeżach.. , a także w południowej i środkowej części.. występuje charakterystyczny typ roślinności, określany mianem.. roślinności śródziemnomorskiej.. , powstały po zniszczeniu w wyniku gospodarki ludzkiej pierwotnej szaty roślinnej tych obszarów.. Typowe dla tych rejonów są twardolistne, wieczne zielone zarośla, w zależności od rejonu złożone z różnych gatunków, noszące nazwy.. makia.. garig.. frygana.. Poza tym na obszarze śródziemnomorskim występują szczątkowe lasy, zielone przez cały rok.. Występują w nich m..  ...   i.. narodów.. , których świadomość tożsamości.. etnicznej.. ukształtowała się w Europie, na terenie obecnie przez nie zamieszkiwanym.. W znacznej większości należą do rodziny ludów indoeuropejskich.. Poza nią jako rdzenne (lecz znacznie mniejsze) zalicza się rodzinę.. uralską.. ałtajską.. Basków.. Narodowości i grupy etniczne zamieszkujące Europę:.. Albańczycy.. Alzatczycy.. Anglicy.. Arboresze.. Arumuni.. Wołosi.. Arwanici.. Austriacy.. Baskowie.. Baszkirzy.. Besermianie.. Białorusini.. Bojkowie.. Bośniacy.. Bretończycy.. Bułgarzy.. Buniewcy.. Chorwaci.. Czangowie.. Czarnogórcy.. Czesi.. Czuwasze.. Dolinianie.. Dolnołużyczanie.. Duńczycy.. Estończycy.. Farerowie.. Finowie.. Flamandowie.. Francuzi.. Friulowie.. Fryzowie.. Gagauzi.. Galisyjczycy.. Gaelowie.. Gorani.. Górnołużyczanie.. Grecy.. Hiszpanie.. Holendrzy.. Huculi.. Ingrianie.. Irlandczycy.. Islandczycy.. Istrorumuni.. Italogrecy.. Iżorowie.. Jazygowie.. Kałmucy.. Karaimi.. Karpatorusini.. Kaszubi.. Karelowie.. Katalończycy.. Kereszeni.. Komiacy (Komi-Zyrianie).. Komi-Jaźwińcy.. Komi-Permiacy.. Kornwalijczycy.. Korsykanie.. Ladynowie.. Lapończycy.. Litwini.. Liwowie.. Lotaryńczycy.. Luksemburczycy.. Łatgalowie.. Łemkowie.. Łotysze.. Macedończycy.. Maltańczycy.. Mańczycy.. Maryjczycy.. Mazurzy.. Meglenorumuni.. Mołdawianie.. Monegaskowie.. Morawianie.. Mordwini-Moksza.. Mordwini-Erzja.. Nagajbacy.. Nieńcy.. mieszkańcy.. Wysp Normandzkich.. Norwegowie.. Polacy.. Poleszucy.. Pomacy.. Pomorcy.. Portugalczycy.. Prowansalczycy.. Retoromanie.. Romanie.. Rosjanie.. Rumuni.. Rusini.. Sardyńczycy.. Serbołużyczanie.. Serbowie.. Seto.. Słowacy.. Słoweńcy.. Szeklerzy.. Szkoci.. Szwajcarzy.. Szwedzi.. Ślązacy.. Tatarzy.. Tatarzy Krymscy.. Udmurci.. Ukraińcy.. Walijczycy.. Walonowie.. Warmiacy.. Wepsowie.. Węgrzy.. Włosi.. Wotowie.. Żmudzini.. Żydzi.. Języki w Europie.. Zdecydowana większość ludności Europy (ok.. 93%) posługuje się językami z rodziny.. indoeuropejskiej.. W tej rodzinie najliczniej używane są.. języki słowiańskie.. rosyjski.. polski.. ukraiński.. (zwłaszcza.. niemiecki.. angielski.. ) oraz.. romańskie.. francuski.. włoski.. hiszpański.. Pozostałe grupy języków indoeuropejskich używane są przez znacznie mniejsze populacje.. Taką małą grupą są.. języki bałtyckie.. w których skład wchodzi.. język litewski.. łotewski.. Poza językami indoeuropejskimi na terenie kontynentu istnieje kilkunastomilionowa grupa ludzi mówiąca językami z rodziny.. uralskiej.. (głównie.. języki ugrofińskie.. węgierskim.. estońskim.. fińskim.. ), kilkumilionowa używająca języków z rodziny.. ałtajskiej.. języki tureckie.. tureckiego.. tatarskiego.. ), kilkusettysięczna posługująca się językiem z rodziny.. semickiej.. język maltański.. ) oraz około milionowa posługująca się.. izolowanym.. językiem baskijskim.. Od średniowiecza.. było religią dominującą w większości krajów europejskich.. W niektórych krajach jest oficjalną religią państwową (.. katolicyzm.. Liechtensteinie.. Watykanie.. prawosławie.. luteranizm.. Danii.. Norwegii.. Niektóre państwa w konstytucjach posiadają zapis o świeckim charakterze (.. Rumunia.. Turcja.. W rzeczywistości nie ma większych różnic prawnych w zakresie wolności wyznania pomiędzy państwami w których jakieś wyznanie posiada status oficjalny, a innymi, deklarującymi laickość oraz tymi, w których brak religii państwowej.. Bazylika Św.. Piotra.. Około 70-75% mieszkańców Europy jest ochrzczonych w którymś z Kościołów chrześcijańskich:.. Kościołach katolickich.. Kościołach protestanckich.. ewangelicko-augsburskim.. anglikańskim.. ewangelicko-reformowanym.. Kościołach prawosławnych.. Chrystianizacja Europy rozpoczęła się w I wieku n.. , do końca średniowiecza religia ta rozprzestrzeniła się na niemal cały kontynent (poza obszarami leżącymi na północno-wschodnimi krańcami kontynentu.. Mari El.. Komi.. Udmurcja.. itd.. 1054 nastąpił rozłam, w wyniku którego chrześcijaństwo rozpadło się na dwie części rozwojowe:.. , który dominował na zachodzie, oraz.. , dominujące na wschodzie.. W pierwszej połowie XVI wieku nastąpiła.. , w wyniku której wyodrębniły się wyznania.. protestanckie.. Wtedy też ustaliła się mapa wyznaniowa Europy, która w głównych zarysach przetrwała do dnia dzisiejszego.. U progu XX wieku różne odłamy chrześcijaństwa wyznawało ok.. 97% populacji Europy.. Po I wojnie światowej w.. Związku Radzieckim.. rozpoczęto prowadzić politykę.. ateizacyjną.. , która po II wojnie światowej objęła także inne kraje Europy Środkowej i Wschodniej.. Również w Europie Zachodniej po II wojnie światowej pojawiła się tendencja do odchodzenia od religii w ogóle lub spłycania postaw religijnych; przyczyny tego zjawiska były jednak odmienne niż na wschodzie.. Tendencje sekularyzacyjne nasiliły się w latach 60.. i zjawisko to postępuje nadal.. Obecnie udział chrześcijan w populacjach poszczególnych krajów jest różny i wynosi od około 25-30% (.. Szwecja.. Estonia.. ) do ponad 90% (np.. Malta.. Obecnie w większości krajów.. Europy Wschodniej.. , a także większości krajów.. Półwyspu Bałkańskiego.. dominuje.. W Europie Północnej dominują wyznania.. : w.. Łotwie.. Estonii.. (z wyjątkiem landów południowych i zachodnich) przeważa.. ; w.. Anglii.. Walii.. anglikanizm.. ; zaś w.. (poza częścią południową), a także w.. Szkocji.. , wschodnich i zachodnich kantonach.. Szwajcarii.. i wschodnich regionach.. Węgier.. największy odsetek ludności wyznaje religie wywodzące się z.. kalwinizmu.. W pozostałej części Europy, np.. Hiszpanii.. Włoszech.. , Malcie, Polsce,.. Litwie.. Irlandii.. przeważa.. Istnieją także relatywnie niewielkie grupy wyznawców religii chrześcijańskich, głównie wywodzących się z protestantyzmu, np.. zielonoświątkowcy.. metodyści.. adwentyści.. baptyści.. salwacjoniści.. oraz religii chrześcijańskich nowszego pochodzenia, które nie mieszczą się w tym tradycyjnym podziale wyznaniowym – są to m.. mormoni.. Świadkowie Jehowy.. meczet.. Sarajewie.. Bośnia i Hercegowina.. Około 52-54 mln mieszkańców kontynentu wyznaje.. islam.. , co stanowi około 7-7,5% populacji europejskiej.. Religia ta pojawiła się w Europie w VIII w.. wraz z inwazją.. arabską.. , jednak od XV w.. głównym skupiskiem europejskich muzułmanów były.. Współcześnie wyznawcy tej.. religii.. zamieszkują głównie w.. Rosji.. 25 mln), a także na.. Bałkanach.. , zwłaszcza w europejskiej części.. Turcji.. (6 mln).. Spośród państw europejskich krajem, w którym.. muzułmanie.. stanowią większość, jest.. Albania.. , z około 65-70% wszystkich wierzących.. Ponadto wyznawcy.. islamu.. stanowią większość w częściach niektórych innych krajów:.. Bośni i Hercegowiny.. , gdzie stanowią ok.. 40-43% ogółu populacji,.. Serbii.. 17% populacji kraju, części.. rosyjskiego.. Tatarstanu.. Poza tym w dużych miastach na terenie państw.. Europy Zachodniej.. żyje liczna diaspora muzułmańska, wywodząca się z krajów pozaeuropejskich.. Spośród tych państw najwięcej wyznawców.. żyje zwłaszcza we.. (5,5-6 mln),.. (3,3-3,5 mln),.. (1,6-1,8 mln),.. (1,3-1,5 mln),.. (0,9-1 mln) i.. (0,8-1 mln).. Synagoga.. Pilznie.. Blisko 2 mln mieszkańców Europy wyznaje.. judaizm.. Religia ta pojawiła się w Europie już w I w.. Obecnie najwięcej spośród wyznawców.. judaizmu.. , bo ok.. 600 tys.. mieszka we.. Do II wojny światowej liczba żyjących na kontynencie europejskim żydów była znacznie wyższa i ok.. 1939 r.. wynosiła ok.. 10-12 mln, a głównym skupiskiem wyznawców.. były.. Czechosłowacja.. holokaustu.. liczebność populacji żydowskiej spadła o ponad połowę, a w latach następnych zmniejszyła się jeszcze na skutek emigracji do.. Izraela.. Trok.. Ukrainie.. (głównie na.. Krymie.. ), a także w.. Polsce.. żyje w sumie kilka tysięcy wyznawców innej starej religii wywodzącej się z.. Karaimów.. Kapliczka z posągiem.. Buddy.. Eliście.. rosyjska.. Kałmucja.. W dużych miastach Europy Zachodniej żyją także wyznawcy innych religii:.. buddyzmu.. hinduizmu.. sikhizmu.. voodoo.. , rodzimych religii afrykańskich i innych.. Wywodzą się oni głównie z imigrantów spoza Europy, aczkolwiek pewną część tej grupy ludności stanowią konwertyci europejskiego pochodzenia.. Buddyzm występuje także w.. Kałmucji.. (blisko 50% populacji).. Od lat 80.. w Europie zachodniej i w państwach bałtyckich istnieją także niewielkie grupy wyznawców religii nawiązujących do przedchrześcijańskich wyznań pogańskich.. Laponii.. i w położonym w granicach Rosji.. Nienieckim Okręgu Autonomicznym.. , wśród rdzennej ludności część populacji wyznaje religie rodzime.. Formalnie 17-18% Europejczyków nie należy do żadnego z Kościołów i innych związków wyznaniowych, choć odrzucających wiarę w Boga i deklarujących.. ateizm.. agnostycyzm.. lub po prostu bezwyznaniowość jest około 1/3 populacji Europy.. Najwięcej w Estonii (75%), na obszarze dawnej NRD (71-75%), w Czechach (68%), Szwecji (63-85%), Danii (53-69%), Norwegii (48-68%), Albanii (58-62%), Białorusi (45-49%), Rosji (39-48%), na Ukrainie (37-47%), na Łotwie (44%), w Holandii (42-46%), Belgii (39-45%), Luksemburgu (38-41%), Wielkiej Brytanii (35-44%), na Węgrzech (35-44%), w Finlandii (30-43%), Islandii (30-43%), Francji (32-42%), Bułgarii (34-40%) oraz w Słowenii (35-39%).. Miasta w Europie według liczby ludności.. Hagia Sofia.. Stambule.. Londyn.. Paryż.. 15 największych miast Europy.. Miejsce.. Zespół.. miejski.. 10,4.. 12,5.. Stambuł.. 8,9.. 9,4.. 8,2.. 14,6.. Petersburg.. 4,6.. 5,5.. 3,5.. 5,8.. Berlin.. 3,4.. 4,3.. Rzym.. Włochy.. 2,6.. Kijów.. Ukraina.. 2,5.. 3,2.. 2,1.. 11,0.. Bukareszt.. 2,0.. 2,2.. Mińsk.. Białoruś.. 1,8.. 1,9.. Warszawa.. 1,7.. Hamburg.. Budapeszt.. Wiedeń.. Austria.. 1,6.. Państwa Europy.. Polityczny podział Europy zmieniał się wielokrotnie w ciągu wieków.. Także w wieku XX następowały w tym zakresie kilkukrotnie zmiany; największe ich nasilenie nastąpiło w latach 1918-1920, 1939-1945 oraz 1989-1992.. Obecnie w Europie w całości lub częściowo leży 46 państw oraz 2 państwa de facto niepodległe.. Od 1989 liczba ta wzrosła o 14.. Państwa niepodległe.. Powierzchnia.. (w tys.. (2008 r.. Stolica.. 28,7.. 3620.. Andora.. 0,468.. 83.. 83,9.. 8206.. Belgia.. 30,5.. 10 404.. Bruksela.. 207,6.. 9686.. 51,2.. 4590.. Sarajewo.. Bułgaria.. 110,9.. 7263.. Sofia.. Chorwacja.. 56,5.. 4492.. Zagrzeb.. Czarnogóra.. 14,0.. 678.. Podgorica.. 78,9.. 10 221.. Praga.. Dania.. 43,1.. 5485.. Kopenhaga.. 45,2.. 1308.. Tallinn.. Finlandia.. 338,1.. 5245.. Helsinki.. 547,0.. 62 151.. 1).. 131,9.. 10 723.. 2).. 504,8.. 40 491.. 41,5.. 16 645.. Amsterdam.. 3).. 70,3.. 4156.. 103,0.. 304.. Reykjavik.. Kazachstan.. 4).. (tylko część europejska).. 370,4.. Astana.. Liechtenstein.. 0,2.. 34.. Vaduz.. Litwa.. 65,3.. 3565.. Wilno.. Luksemburg.. 486.. Łotwa.. 64,6.. 2245.. Ryga.. Macedonia.. 25,3.. 2061.. Skopje.. 0,316.. 404.. Valletta.. Mołdawia.. 5).. 33,8.. 4324.. Kiszyniów.. 0,002.. 33.. 357,0.. 82 370.. Norwegia.. 323,8.. 4644.. Oslo.. 312,7.. 38 501.. 6).. 92,4.. 10 677.. Lizbona.. 7).. 4425,4.. 103 200.. 237,5.. 22 247.. San Marino.. 0,061.. Serbia.. 8).. 88,9.. 10 179.. Belgrad.. Słowacja.. 48,8.. 5455.. Bratysława.. Słowenia.. 20,3.. Lublana.. Szwajcaria.. 41,3.. 7582.. Berno.. 450,0.. 9045.. Sztokholm.. 9).. 23,6.. 12 500.. Ankara.. 603,7.. 45 994.. Watykan.. 0,0004.. 0,8.. 93,0.. 9931.. 244,8.. 60 944.. 301,2.. 58 145.. Państwa de facto niepodległe.. Terytorium.. Status.. Kosowo.. 10,9.. 2100.. Prisztina.. Państwo częściowo uznane na arenie międzynarodowej, pod protektoratem ONZ,.. według prawa międzynarodowego część Serbii.. Naddniestrze.. 4,1.. 555,5.. Tyraspol.. Państwo nieuznawane na arenie międzynarodowej, de facto kontrolujące swoje terytorium,.. według prawa międzynarodowego część Mołdawii.. Terytoria autonomiczne i zależne.. (2005 r.. Ośrodek.. administracyjny.. Gibraltar.. 0,006.. nie posiada.. terytorium zamorskie.. Wlk.. Brytanii.. Guernsey.. 0,08.. 65.. Saint Peter Port.. dependencje Korony brytyjskiej.. 0,4.. brak.. część.. Jersey.. 0,12.. 90.. Saint Helier.. 62,0.. Longyearbyen.. autonomiczna część.. Wyspa Man.. 0,6.. 76.. Douglas.. dependencja Korony brytyjskiej.. Wyspy Owcze.. 1,4.. 48.. Thorshavn.. autonomiczna.. 1) Wraz ze wschodnim skrawkiem kraju leżącym w.. 2) Wraz z.. Wyspami Kanaryjskimi.. posiadłościami afrykańskimi.. 3) Siedzibą rządu jest.. Haga.. 4) Wraz z częścią azjatycką – 2717,3 tys.. km² i 14 758 tys.. mieszkańców.. 5) Wraz z.. Naddniestrzem.. , de facto niepodległym.. 6) Wraz z.. Maderą.. Azorami.. 7) Wraz z częścią azjatycką – 17 075,4 tys.. i 144 003 tys.. 8) Wraz z.. Kosowem.. 9) Wraz z częścią azjatycką – 779,4 tys.. i 70 780 tys.. Niekiedy w ślad za koncepcjami obowiązującymi w krajach anglosaskich za częściowo leżące na kontynencie europejskim uważa się też.. Gruzję.. Azerbejdżan.. , a czasem nawet.. Armenię.. Wobec przyjętej w nauce polskiej.. granicy między Europą a Azją.. zaliczanie tych krajów do państw Europy w rozumieniu.. geograficznym.. jest nieuzasadnione.. Zaliczanie.. Cypru.. do państw europejskich jest z geograficznego punktu widzenia błędem.. Żadna koncepcja przebiegu granicy Europa-Azja nie lokuje tej wyspy po stronie europejskiej, a mówienie o Cyprze jako kraju europejskim może być uzasadnione nie względami geograficznymi, lecz politycznymi, tj.. przynależnością tego kraju do.. Unii Europejskiej.. Wielkie regiony Europy, według klasyfikacji statystycznej ONZ:.. Europa Północna.. Europa Wschodnia.. Europa Zachodnia.. Unia Europejska.. Największą strukturą polityczną na terenie Europy jest.. , w skład której wchodzi 27 państw europejskich.. Prawie wszystkie kraje europejskie są członkami.. Rady Europy.. Kultura w Europie rozwijała się niezależnie od siebie w poszczególnych rejonach kontynentu, jednak w starożytności najwyższy poziom (włącznie z zastosowaniem pisma) osiągnęła ona w rejonie.. W średniowieczu, wraz z postępami chrześcijaństwa rodzime kultury ludów.. słowiańskich.. przyswajały sobie liczne elementy kultury śródziemnomorskiej, co wytworzyło pewne poczucie wspólnoty kulturowej państw chrześcijańskich, której głównymi elementami jednoczącymi były religia i język literacki (.. Kultura poszczególnych krajów składa się z licznych elementów nakładających się na siebie, które w konsekwencji wytworzyły różniące się między sobą kultury poszczególnych krajów, a nawet ich części.. Na rodzimą kulturę plemion zamieszkujących dany obszar w minionych epokach historycznych, w starożytności i wczesnym średniowieczu nałożyły się wpływy rzymskie i greckie oraz hebrajskie (po przetworzeniu ich w duchu rzymskim i greckim).. W wiekach następnych kultury poszczególnych krajów wpływały na siebie (silny wpływ w Europie środkowej wywarła zwłaszcza kultura niemiecka); poza tym na niektóre części kontynentu wpływ miały kultury krajów pozaeuropejskich (kultura arabska i islamska na Półwyspie Iberyjskim i Bałkanach).. Wzajemne różnice powodują, iż kulturze europejskiej jako o pewnej jedności można mówić jedynie w opozycji do innych kultur (np.. kultury muzułmańskiej, chińskiej lub indyjskiej), gdyż często różnice w tym zakresie pomiędzy poszczególnymi częściami kontynentu są duże, i w konsekwencji kulturze angielskiej bliżej do kultury amerykańskiej niż hiszpańskiej, którą z kolei liczne więzi łączą z kulturą Ameryki Łacińskiej.. Jednocześnie kultura europejska, jakkolwiek niejednolita, stanowi pewien punkt odniesienia dla badania całości dziejów kultury: to w Europie wytworzyły się stosowane obecnie podziały dziejów literatury czy architektury na poszczególne epoki np.. średniowiecze.. renesans.. Głównym językiem literackim w czasie kształtowania się kultury w Europie była łacina.. Malowidło naskalne w jaskini.. Altamira.. – przykład.. sztuki prehistorycznej.. Najstarsze znalezione w Europie ślady działalności człowieka określane mianem sztuki mają kilkadziesiąt tysięcy lat i są nimi rzeźby odkryte w pobliżu dawnych obozowisk ludzkich, a także młodsze, bo sprzed kilkunastu tysięcy lat, malowidła naskalne w.. jaskiniach.. Salève.. Chaffaund.. we.. Thayngen.. Lascaux.. Najstarsze malowidła są przedstawieniami zoomorficznymi, a przyczyna ich powstania jest nieznana.. Znaleziska te określa się zbiorczym mianem.. Chrystus.. dobry pasterz – malowidło w.. Rawennie.. sztuki starochrześcijańskiej.. Od III tys.. w poszczególnych częściach.. zaczęła pojawiać się sztuka w postaci znacznie bardziej rozwiniętej, zaś najwcześniej (ok.. 3000 r.. ) nastąpiło to na wyspach.. Morza Egejskiego.. kultura i sztuka minojska.. W wiekach następnych, częściowo pod jej wpływem rozwinęły się inne kultury, które z powodu niskiego poziomu wzajemnych kontaktów wytworzyły odrębne style w sztuce (m.. Od 2.. poł.. II tys.. można jednak mówić o wspólnym dla całego obszaru.. starożytnej Grecji.. kierunku sztuki.. W okresie późniejszym nastąpił też rozwój sztuki w innych częściach.. położonych na wybrzeżu.. sztuki etruskiej.. Półwyspie Apenińskim.. Od V wieku rozwijała się.. sztuka starożytnego Rzymu.. , która na początku naszej ery dominowała już w całym obszarze śródziemnomorskim, zarówno w Europie, jak w.. W tym samym czasie w Europie północnej i wschodniej zamieszkujące ten obszar ludy wytworzyły własną sztukę, stojącą jednak na znacznie niższym poziomie.. miniatura.. karolińska.. W latach następnych, w wyniku postępującej.. chrystianizacji.. kontynentu, stopniowo cała Europa zaczęła tworzyć pewną jedność kulturową, stąd powstające nowe style w.. sztuce.. rozpowszechniały się stopniowo na całym niemal kontynencie, przy czym regułą było, iż kolejno następujące po sobie style w sztuce rodziły się na zachodzie, zaś do Europy Środkowej i Wschodniej docierały z opóźnieniem, początkowo kilkusetletnim, potem kilkudziesięcioletnim.. Poniżej wymieniono poszczególne, następujące po sobie style w sztuce europejskiej, bez ich omawiania.. Należy pamiętać, iż daty graniczne dominowania danego kierunku są płynne i orientacyjne, i gdy w jednych krajach obowiązywał już nowy styl, inne tworzyły według reguł z poprzedniej epoki (np.. bardzo długo utrzymywały się tradycje.. gotyku.. Ponadto należy pamiętać, iż w ramach jednego stylu istniały odrębności pomiędzy poszczególnymi krajami.. Niektóre kraje wytworzyły własne style w sztuce, nie wymienione tutaj, gdyż obowiązywały jedynie lokalnie (np.. sztuka mozarabska.. Wymienione niżej style w sztuce nie dotyczą obszarów Europy południowo-wschodniej, tam bowiem od końca IV w.. do XV w.. obowiązywała.. sztuka bizantyjska.. Przykład malarstwa.. impresjonistycznego.. (obraz.. Claude’a Moneta.. Główne kierunki w sztuce europejskiej V-XIX w.. :.. sztuka wczesnochrześcijańska.. – IV w.. -VII w.. sztuka karolińska.. – IX-X w.. sztuka przedromańska.. – X w.. sztuka romańska.. – X-XIII w.. gotyk.. – XII-XIII w.. do XVII w.. – XV-XVI w.. manieryzm.. – 2.. XVI w.. barok.. – ok.. 1600-1770.. rokoko.. 1720-1770.. klasycyzm.. 1760-1830.. romantyzm.. 1790-1840.. historyzm.. 1750-1850.. realizm.. 1830-1870.. impresjonizm.. 1860-1900.. neoimpresjonizm.. 1885-1900.. postimpresjonizm.. 1886-1905.. W okresie późniejszym (XX wiek) następujące po sobie zmiany kierunków w sztuce były tak częste, a zarazem ilość jednocześnie obowiązujących stylów tak duża i tak powiązana z kierunkami preferowanymi w innych częściach świata (głównie w.. Ameryce.. ), iż trudno mówić o jakichś konkretnych kierunkach w sztuce europejskiej (zjawisko to można zaobserwować już pod koniec XIX wieku), stąd wymienienie XX-wiecznych trendów w sztuce znajduje się w innych artykułach (m.. historia sztuki.. Niezależnie od ogólnych trendów występujących na kontynencie,.. muzyka.. poszczególnych krajów rozwijała się odrębnymi drogami, ulegając wpływom ludów sąsiednich, zarówno europejskich, jak i pochodzących z innych kręgów kulturowych (zwłaszcza.. Bliskiego Wschodu.. ), zaś opisany podział na epoki i ich charakterystyka dotyczy spraw ogólnych.. Należy także pamiętać, że obok głównego nurtu, popularnego w kręgach dworskich i kościelnych, szerokie masy społeczeństwa tworzyły.. muzykę ludową.. , która tylko w niewielkim stopniu da się sklasyfikować w poniższym podziale.. Muzyka starożytna znana jest słabo.. Źródła archeologiczne wskazują na znajomość przez ówczesne społeczeństwa licznych rodzajów instrumentów muzycznych.. muzykę europejską charakteryzowała.. monodyczność.. Wykształciły się.. systemy tonalne.. notacje muzyczne.. Ważną cechą było współgranie śpiewu, słowa i tańca.. Muzyka odgrywała istotną rolę w obrzędach religijnych.. 300 r.. zasadniczy nurt muzyki na kontynencie związany był z.. liturgią.. Wykształcił się jednogłosowy.. chorał gregoriański.. Od wczesnego.. średniowiecza.. w muzyce europejskiej istniały.. psalmy.. hymny.. kościelne.. Z czasem pojawiła się.. wielogłosowość.. Od pełnego średniowiecza istniały także jednogłosowe (rzadziej wielogłosowe) pieśni świeckie, często o charakterze dworskim, śpiewanie m.. trubadurów.. truwerów.. minnesingerów.. ; z tym typem muzyki wiążą się takie rodzaje utworów jak.. ballada.. rondo.. virelai.. madrygał.. caccia.. Do zapisu utworów stosowana była.. notacja neumatyczna.. , oraz.. modalna.. menzuralna.. Twórcami z tego okresu byli m.. Notker.. Alfons X Mądry.. Adam de la Halle.. O okresie.. renesansu.. , od połowy XV wieku, rozwijała się.. polifonia.. Częstymi typami utworów były religijne utwory jak.. msze.. motety.. , oraz świeckie:.. frottola.. canzona.. chanson.. Rozkwit muzyki wokalnej (w dużej części.. a capella.. ) trwał przez cały wiek XVI.. Przykładowymi twórcami z tego okresu byli m.. Adrianus Petit Coclico.. Giovanni Pierluigi da Palestrina.. Orlando di Lasso.. Josquin des Prés.. Nastąpił także rozwój.. muzyki instrumentalnej.. , której formami były m.. preludium.. toccata.. ricercar.. wariacje.. suity.. baroku.. nastąpił rozwój.. monodii.. Rozwijała się.. opera.. , system tonalny.. dur-moll.. ; pojawiły i rozwinęły się:.. belcanto.. oratorium.. kantata.. W okresie późniejszym opera podzieliła się na.. operę seria.. operę buffa.. Rozwijała się muzyka instrumentalna.. Ważnymi rodzajami ówczesnej muzyki były m.. fuga.. suita.. W końcowym okresie.. wykształcił się tzw.. styl koncertujący, reprezentowany przez np.. concerto grosso.. koncert solowy.. Najbardziej znanym twórcami barokowymi są m.. Jean-Baptiste Lully.. Antonio Vivaldi.. J.. S.. Bach.. G.. F.. Händel.. Giovanni Battista Pergolesi.. Kolejną epoką był.. , który rozpoczął się na początku XVIII wieku.. W okresie tym nastąpił dalszy rozwój znanych już odmian muzycznych, a także wykształciło się kilka nowych.. Ugruntowała się.. homofonia.. , rozwój przeżywała muzyka instrumentalna.. Najbardziej znanymi twórcami byli m.. Carl Maria von Weber.. Gaetano Donizetti.. oraz tzw.. klasycy wiedeńscy:.. Wolfgang Amadeusz Mozart.. Franz Joseph Haydn.. Ludwig van Beethoven.. Romantyzm.. istniejący w pierwszej połowie XIX wieku inspirował się w dużej mierze tematyką ludową, baśniową i mitologiczną.. W zakresie formy istniały bardzo różne typy utworów, pojawiły się także nowe, jak.. pieśń.. miniatura instrumentalna.. Kompozytorzy owego okresu to m.. Franz Schubert.. Robert Schumann.. Michał Glinka.. Johann Strauss (ojciec).. Felix Mendelssohn-Bartholdy.. Fryderyk Chopin.. Do mistrzostwa doszła wirtuozeria instrumentalna, w której to dziedzinie zasłynęło zwłaszcza nazwisko.. Niccolo Paganiniego.. Po romantyzmie nastąpił.. neoromantyzm.. Zasadniczo był on kontynuacją poprzedniej epoki.. Istniało wiele form muzycznych, a także pojawiły się nowe kierunki, spośród których największą popularność zdobył.. dramat muzyczny.. W okresie tym tworzyli m.. Modest Musorgski.. Piotr Czajkowski.. Antonín Dvořak.. Edvard Grieg.. Stanisław Moniuszko.. Ferenc Liszt.. Giuseppe Verdi.. Richard Wagner.. Johann Strauss (syn).. Henryk Wieniawski.. Georges Bizet.. Nikołaj Rimski-Korsakow.. Bedřich Smetana.. 1910 r.. datuje się rozwój muzyki określanej mianem współczesnej.. Ta sekcja od 2012-07 wymaga określenia jasnych kryteriów wyboru.. Okręg Północny we.. obejmuje: aglomerację.. Lille.. -.. Roubaix.. Tourcoing.. oraz miejscowości przyległe.. utworzony na bazie:.. węgla kamiennego.. lnu.. główne gałęzie.. przemysłu.. przemysł wydobywczy.. , metalurgiczny, elektromaszynowy – metalowy i maszynowy (maszyn włókienniczych oraz górniczych), włókienniczy, chemiczny (w tym petrochemiczny, farmaceutyczny, włókien syntetycznych), spożywczy.. Okręg.. Nadrenii.. Północnej-.. Westfalii.. największy.. okręg przemysłowy.. obejmuje:.. Essen.. Duisburg.. Oberhausen.. Dortmund.. Bochum.. Düsseldorf.. Kolonię.. Wesseling.. Leverkusen.. Gelsenkirchen.. cynku.. ołowiu.. soli kamiennej.. hutnictwo.. żelaza (.. żelazo.. sprowadzane z.. Siegen.. ) metali nieżelaznych, elektromaszynowy (maszyny dla górnictwa, hutnictwa, taboru kolejowego, zbrojenia, elektrotechniczny, elektroniczny, precyzyjny), chemiczny (głównie petrochemiczny, farmaceutyczny).. Górnośląski Okręg Przemysłowy.. Katowice.. Gliwice.. Dąbrowę Górniczą.. Chorzów.. Tarnowskie Góry.. Jaworzno.. i rud cynku i ołowiu.. żelaza i metali nieżelaznych, elektromaszynowy (metalowy, obrabiarkowy, zbrojeniowy, środków transportu, kabli, silników elektrycznych), lekki, spożywczy, mineralny (materiałów budowlanych).. Donieckie Zagłębie Węglowe.. Donieck.. , Jenkijewo,.. Kramatorsk.. Charków.. Gorłówkę.. Słowiańsk.. Pierwomajsk.. Szachty.. utworzony na bazie: rtęci,.. , węgla koksującego i.. antracytu.. Krzywego Rogu.. ) i metali nieżelaznych, chemiczny (produkcja nawozów azotowych i sody), elektromaszynowy (produkcja urządzeń dla hutnictwa i górnictwa, taboru kolejowego, obrabiarek, maszyn budowlanych, czołgów i traktorów), lekki, spożywczy.. Portal.. Zobacz portal z wiadomościami w serwisie.. na temat.. Zobacz w.. Wikicytatach.. kolekcję cytatów.. o Europie.. państwa Europy.. granica Europa-Azja.. rzeki Europy.. pasma górskie w Europie.. Korona Europy.. miasta w Europie według liczby ludności.. środek Europy.. historia Europy.. Rada Europy.. europocentryzm.. Eurowizja.. ludność świata.. Eurafrasia.. Lech Leciejewicz.. Nowa postać świata.. Narodziny średniowiecznej cywilizacji europejskiej.. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, 2007, s.. 9-10.. ISBN 978-83-229-2810-3.. Rekordy meteorologiczne Polski i świata.. Piotr Kuncewicz.. Antyk zmęczonej Europy.. , Wyd.. Nasza Księgarnia, Warszawa 1982.. ISBN 83-10-08026-3.. Piotr Kuncewicz:.. Legenda Europy.. Muza, Warszawa 2005,.. ISBN 83-7319-789-3.. Słownik geografii Europy.. (praca zbiorowa).. Wikimedia Atlas: Europa.. – wikiatlas z mapami w Commons.. Państwa.. Terytoria zależne.. Gibraltar (Wielka Brytania).. Guernsey (Wielka Brytania).. Jan Mayen (Norwegia).. Jersey (Wielka Brytania).. Svalbard (Norwegia).. Wyspa Man (Wielka Brytania).. Wyspy Owcze (Dania).. Podmioty o ograniczonym.. uznaniu międzynarodowym.. Państwo o nazwie będącej przedmiotem sporu, patrz.. Spór o użycie nazwy Macedonia.. Mołdawska Republika Naddniestrzańska nie jest uznawana przez żadne państwo.. Republika Kosowa jednostronnie ogłosiła niepodległość, która jest uznawana przez 105 ze 193 państw członkowskich ONZ.. Obecnie działa tam administracja Organizacji Narodów Zjednoczonych - UNMIK, administracja Republiki Kosowa oraz specjalna misja Unii Europejskiej - EULEX.. Kontynenty.. i regiony Ziemi.. Ameryka Północna.. Azja.. Ameryka.. Eurazja.. Południowa.. Północna.. Wschodnia.. Zachodnia.. Anglosaska.. Centralna.. Mezoameryka.. Łacińska.. Daleki Wschód.. Południowo-Wschodnia.. Australia i Oceania.. Oceania.. Nowa Zelandia.. Melanezja.. Mikronezja.. Polinezja.. Australazja.. Obszary polarne.. Arktyka.. Antarktyka.. Oceany.. Atlantycki (Atlantyk).. Arktyczny.. Indyjski.. Południowy.. Spokojny (Pacyfik).. Światowy.. php?title=Europa oldid=40301970.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2010-07.. Artykuły do weryfikacji.. Artykuły wymagające uzupełnienia źródeł od 2012-07.. Artykuły z wyrażeniami zwodniczymi.. Artykuły bez kryteriów dla list.. Acèh.. Адыгэбзэ.. Akan.. Alemannisch.. አማርኛ.. Ænglisc.. Аҧсшәа.. Aragonés.. ܐܪܡܝܐ.. Armãneashce.. Arpetan.. অসম য.. Asturianu.. Avañe'ẽ.. Авар.. Aymar aru.. Azərbaycanca.. Bamanankan.. Bahasa Banjar.. Bân-lâm-gú.. Basa Banyumasan.. Башҡортса.. भ जप र.. Bikol Central.. Bislama.. Boarisch.. བ ད་ཡ ག.. Буряад.. Чӑвашла.. Cebuano.. Chavacano de Zamboanga.. ChiShona.. ChiTumbuka.. Corsu.. Cymraeg.. Deitsch.. Diné bizaad.. Estremeñu.. Eʋegbe.. Fiji Hindi.. Føroyskt.. Frysk.. Fulfulde.. Furlan.. Gaeilge.. Gaelg.. Gagauz.. Gàidhlig.. 贛語.. گیلکی.. ગ જર ત.. 𐌲𐌿𐍄𐌹𐍃𐌺.. 客家語/Hak-kâ-ngî.. Хальмг.. Hausa.. Hawai`i.. Հայերեն.. Igbo.. Ilokano.. Interlingua.. Interlingue.. ᐃᓄᒃᑎᑐᑦ/inuktitut.. Ирон.. IsiXhosa.. IsiZulu.. ಕನ ನಡ.. Kapampangan.. Къарачай-малкъар.. Kernowek.. Kinyarwanda.. Kiswahili.. Коми.. Kongo.. Kreyòl ayisyen.. Kurdî.. Кыргызча.. Ladino.. Лакку.. Лезги.. ລາວ.. Latgaļu.. Latviešu.. Ligure.. Limburgs.. Lingála.. Lojban.. Luganda.. Lumbaart.. Malagasy.. Malti.. Māori.. მარგალური.. مصرى.. ماز رونی.. Mìng-dĕ ng-ngṳ.. Mirandés.. Молдовеняскэ.. Монгол.. မ န မ ဘ သ.. Nāhuatl.. Dorerin Naoero.. Nedersaksies.. न प ल.. न प ल भ ष.. Нохчийн.. Nordfriisk.. Norfuk / Pitkern.. Nouormand.. Novial.. Олык марий.. ଓଡ ଆ.. Oromoo.. ਪ ਜ ਬ.. Pälzisch.. Pangasinan.. Papiamentu.. پښتو.. Перем Коми.. ភ ស ខ ម រ.. Picard.. Tok Pisin.. Ποντιακά.. Qaraqalpaqsha.. Qırımtatarca.. Ripoarisch.. Romani.. Rumantsch.. Runa Simi.. Русиньскый.. Саха тыла.. Sámegiella.. Gagana Samoa.. स स क तम.. Sängö.. Sardu.. Seeltersk.. Sesotho.. Sesotho sa Leboa.. Shqip.. ස හල.. سنڌي.. SiSwati.. Словѣньскъ / ⰔⰎⰑⰂⰡⰐⰠⰔⰍⰟ.. Soomaaliga.. کوردی.. Sranantongo.. Tagalog.. Taqbaylit.. Tarandíne.. Tetun.. ትግርኛ.. Lea faka-Tonga.. ᏣᎳᎩ.. Tsetsêhestâhese.. Türkmençe.. Удмурт.. اردو.. ئۇيغۇرچە / Uyghurche.. Vèneto.. Vepsän kel’.. Volapük.. Võro.. Walon.. 文言.. West-Vlams.. Winaray.. Wolof.. 吴语.. Xitsonga.. יי דיש.. Yorùbá.. Zazaki.. Zeêuws.. Žemaitėška.. Тыва дыл.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 15:40, 1 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/Europa
    Open archive

  • Title: Terminal pasażerski – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Terminal pasażerski.. Mały nowoczesny.. Port lotniczy Bandżul.. Odprawa biletowo-bagażowa na jednym z terminali.. Portu lotniczego Pittsburgh.. budynek.. lub zespół budynków, będących wydzieloną częścią.. portu lotniczego.. morskiego.. przeznaczoną do obsługi ruchu pasażerskiego i świadczącą usługi na rzecz przybywających i opuszczających port pasażerów.. Terminale (zwłaszcza lotnicze) dzielą się na krajowe i międzynarodowe.. Te ostatnie z reguły składają się z pomieszczeń przeznaczonych do odpraw bagażowo-celnych i paszportowych.. W  ...   W portach lotniczych wydziela się przeważnie terminale obsługujące ruch międzynarodowy, w portach morskich terminale promowe (np.. Terminal Promowy Świnoujście.. W portach lotniczych terminale pasażerskie są wyraźnie oddzielone od.. terminali cargo.. zaś w portach morskich do obsługi ruchu pasażerskiego przeważnie wydziela się odrębne.. baseny.. lub nabrzeża w obrębie.. portów handlowych.. php?title=Terminal_pasażerski oldid=35278775.. Obiekty transportowe.. Żegluga.. Logistyka.. Wyposażenie lotniska.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 10:08, 14 mar 2013..

    Original link path: /wiki/Terminal_pasa%C5%BCerski
    Open archive

  • Title: Plik:Boeing 777-AA.jpg – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Plik:Boeing 777-AA.. jpg.. Plik.. Historia pliku.. Wykorzystanie pliku.. Globalne wykorzystanie pliku.. Metadane.. Grafika w wyższej rozdzielczości nie jest dostępna.. Boeing_777-AA.. (750 × 458 pikseli, rozmiar pliku: 86 KB, typ MIME: image/jpeg).. Plik.. Boeing 777-AA.. znajduje się w.. – repozytorium wolnych zasobów.. Dane z.. jego strony opisu.. znajdują się poniżej.. American Airlines Boeing 777-223ER landing at London (Heathrow) Airport.. Photographed by Adrian Pingstone in August 2002 and released to the public domain.. Public domain.. false.. Ten utwór został udostępniony jako.. własność publiczna.. przez jego autora,.. Arpingstone.. Dotyczy to całego świata.. W niektórych krajach może nie być to prawnie możliwe, jeśli tak, to:.. zapewnia każdemu prawo do użycia tej pracy.. w dowolnym celu.. , bez żadnych ograniczeń, chyba że te ograniczenia są wymagane przez prawo.. Kliknij na datę/czas, aby zobaczyć, jak plik wyglądał w tym czasie.. Data i czas.. Miniatura.. Wymiary.. Użytkownik.. Opis.. aktualny.. 09:00, 19 lut 2005.. 750 × 458.. (86 KB).. Paul Richter.. Boeing 777,  ...   Wykorzystanie w zh.. 波音777.. Niniejszy plik zawiera dodatkowe informacje, prawdopodobnie dodane przez aparat cyfrowy lub skaner użyte do wygenerowania tego pliku.. Jeśli plik był modyfikowany, dane mogą być częściowo niezgodne z parametrami zmodyfikowanego pliku.. Tytuł lub opis obrazu.. OLYMPUS DIGITAL CAMERA.. Producent aparatu.. OLYMPUS OPTICAL CO.. ,LTD.. Model aparatu.. C3100Z,C3020Z.. Czas ekspozycji.. 1/500 s (0,002).. Wartość przysłony.. f / 5.. Czułość aparatu zgodnie z normą ISO 12232.. 100.. Data i czas utworzenia oryginału.. nieznana data.. Długość ogniskowej obiektywu.. 6,6 mm.. Orientacja obrazu.. normalna.. Rozdzielczość w poziomie.. 72 punktów na cal.. Rozdzielczość w pionie.. Użyte oprogramowanie.. v374-74.. Data i czas modyfikacji pliku.. Rozmieszczenie Y i C.. Zbliżone.. Program ekspozycji.. standardowy.. Wersja standardu Exif.. Data i czas zeskanowania.. Skompresowanych bitów na piksel.. Odchylenie ekspozycji.. Maksymalna wartość przysłony.. 3 APEX (f/2,83).. Tryb pomiaru.. próbkowanie.. Rodzaj źródła światła.. nieznany.. Lampa błyskowa.. Bez błysku flesza.. Przestrzeń kolorów.. sRGB.. org/wiki/Plik:Boeing_777-AA.. Zobacz w Wikimedia Commons.. Dodaj lokalny opis.. Utwórz kod źródłowy lokalnego opisu..

    Original link path: /wiki/Plik:Boeing_777-AA.jpg
    Open archive

  • Title: Boeing 777 – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Boeing 777.. Boeing 777 linii Lotniczych.. Dane podstawowe.. Producent.. pasażerski.. Załoga.. Data oblotu.. 12 czerwca 1994.. Lata produkcji.. od 1993.. Egzemplarze.. 1156 (stan na koniec listopada 2013).. Liczba wypadków.. • w tym katastrof.. 5 (540 ofiar).. Dane techniczne.. Napęd.. Pratt Whitney PW4000.. Rolls-Royce Trent 800.. General Electric GE90.. Rozpiętość.. 60,9-64,8 m (zależy od wersji).. Długość.. 63,7-73,9 m (zależy od wersji).. 18,5-18,8 m (zależy od wersji).. Powierzchnia nośna.. 427,8 m².. Masa.. Własna.. 139 225-166 881 kg (zależy od wersji).. Startowa.. 242 210-351 534 kg (zależy od wersji).. Zapas paliwa.. 117 000-202 290 l (zależy od wersji).. Osiągi.. Prędkość maks.. 0,89.. Ma.. (945 km/h).. Prędkość przelotowa.. 0,84.. (905 km/h).. Pułap.. 13 140 m.. Zasięg.. do 17 500 km.. Rozbieg.. do 3 526 m.. Dane operacyjne.. Liczba miejsc.. do 451.. Przestrzeń ładunkowa.. 150-200 m².. Rzuty.. Boeing 777-224ER linii.. w barwach sojuszu.. Star Alliance.. – dwusilnikowy.. szerokokadłubowy.. samolot pasażerski.. produkowany przez amerykańską wytwórnię.. Boeing Commercial Airplanes.. Znany również jako "triple seven".. Jest to największy na świecie samolot dwusilnikowy.. Mieści na swoim pokładzie ponad 300 pasażerów, a jego zasięg wynosi w zależności od wersji od 9 695 do 17 370 km (5235 – 9380 mil morskich).. Cechami charakterystycznymi maszyny są: największa średnica silnika zamontowanego kiedykolwiek w samolocie i sześciokołowe wózki główne.. Maszyna, rozwijana przy udziale ośmiu linii lotniczych, została zaprojektowana, aby zastąpić starsze szerokokadłubowe odrzutowce i uzupełnić lukę w ofercie pomiędzy modelami.. 767.. 747.. Jako pierwszy samolot firmy Boeing,.. Worldliner.. został wyposażony w.. elektroniczny system sterowania statkiem powietrznym.. (ang.. fly-by-wire), a jako pierwszy samolot komercyjny został w całości zaprojektowany przy użyciu komputera.. Boeing 777 produkowany jest w dwóch wersjach różniących się długością.. kadłuba.. Eksploatacja pierwotnej wersji, 777-200, rozpoczęła się w 1995 roku, dwa lata później zadebiutowała odmiana o zwiększonym zasięgu – 777-200ER, a w 1998 roku o przedłużonym kadłubie – 777-300, dłuższa o 10,1 m od pierwowzoru.. Maszyny 777-300ER i 777-200LR o jeszcze bardziej wydłużonym zasięgu zostały dostarczone odbiorcom odpowiednio w 2004 i 2006, a wersja towarowa – 777F – zadebiutowała w 2008 roku.. Samoloty są oferowane z silnikami.. Odmiana 777-200LR ustanowiła rekord świata jako samolot o najdłuższym zasięgu, a także ustanowiła i utrzymała rekord największego dystansu przebytego przez maszynę komercyjną bez tankowania w powietrzu, prezentując zdolność do pokonania większej odległości, niż połowa obwodu.. Ziemi.. Pierwszym użytkownikiem 777 były linie.. , gdzie samoloty rozpoczęły służbę w 1995 roku.. Do końca grudnia 2012 roku, 65 odbiorców złożyło 1431 zamówień, z czego dostarczono 1066 maszyn.. Najbardziej popularną odmianą jest wersja 777-300ER z 671 zamówieniami, a największym operatorem.. Emirates.. z flotą liczącą ponad 100 samolotów.. Do grudnia 2012 roku, użytkownicy odnotowali dwa wypadki skutkujące utratą samolotu, bez ofiar śmiertelnych, jedną spowodowaną usterką silnika Trent 800, drugą spowodowaną awarią elektryczną skutkującą pożarem.. Na początku XXI wieku, 777 okazał się jednym z najlepiej sprzedających się samolotów Boeinga.. Linie lotnicze.. , z uwagi na rosnące koszty ropy naftowej i stosunkowo nieduże zużycie paliwa w porównaniu do innych maszyn szerokokadłubowych, chętnie używały tego modelu na trasach transoceanicznych.. Porównywalne konstrukcje i bezpośredni konkurenci 777 to.. Airbus A330.. -300,.. A340.. , będący w fazie projektowania.. A350.. Boeing 787.. -9.. 24 kwietnia 2013 roku Boeing 777 został wyleasingowany przez LOT do realizacji połączeń z Toronto.. Geneza.. Rozwój programu.. Produkcja i testowanie.. Wejście do służby.. Pierwsze pochodne.. Modele o wydłużonym zasięgu.. 7.. Dalszy rozwój.. 8.. Propozycja 777X.. Wyposażenie.. Fly-by-wire.. Płatowiec i systemy.. Wnętrze.. Wersje samolotu.. 777-200.. 777-200ER.. 777-300.. 777-200LR.. 777-300ER.. 777 Freighter.. 777 Tankowiec (KC-777).. Dostawy i zamówienia.. Awarie i wypadki.. Użytkownicy.. Specyfikacje.. We wczesnych latach 70.. XX wieku.. Boeing 747.. McDonnell Douglas DC-10.. Lockheed L-1011.. zostały pierwszą generacją pasażerskich samolotów szerokokadłubowych, które weszły do służby.. W 1978 roku Boeing zaprezentował trzy nowe modele: dwusilnikowego.. Boeinga 757.. , który zastąpił wysłużonego.. Boeinga 727.. ; dwusilnikowego.. Boeinga 767.. , który miał rzucić wyzwanie.. Airbusowi A300.. oraz koncepcję trzysilnikowego Boeinga 777, który miałby konkurować z DC-10 i L-1011.. [7].. Średniej wielkości 757 i 767 rozpoczęły sukces na rynku, po części z powodu.. ETOPS.. - przepisów regulujących transatlantyckie operacje samolotami dwusilnikowymi.. Przepisy te uprawniły maszyny tego typu do przelotu nad oceanami na dystansie nawet do trzech godzin od najbliższego awaryjnego lotniska.. [8].. Dzięki przepisom ETOPS linie lotnicze zaczęły używać 767 na długodystansowych, zagranicznych trasach, które nie wymagały pojemności większych samolotów.. Trzysilnikowa koncepcja 777 została później porzucona, z powodu wyników marketingowych, które sprzyjały wariantom 757 i 767.. [9].. Boeing wciąż pozostawał z luką w wielkości i zasięgu samolotów w swojej ofercie pomiędzy 767-300ER a.. 747-400.. Pod koniec lat 80.. XX wieku modele DC-10 i L-1011 zbliżały się do wieku emerytalnego, skłaniając producentów do opracowania ich następców.. McDonnell Douglas.. pracował nad.. MD-11.. , wydłużonym i unowocześnionym potomkiem DC-10, podczas gdy.. Airbus.. rozwijał.. A330.. W 1986.. zaprezentował propozycję rozszerzonego 767, roboczo nazwanej 767-X, której celem miało być zastąpienie rynku szerokokadłubowców pierwszej generacji, takich jak DC-10 oraz uzupełnienie oferty firmy pomiędzy istniejącymi już modelami 767 i 747.. Wstępna propozycja charakteryzowała się dłuższym kadłubem i wydłużonymi skrzydłami zakończonymi.. wingletami.. Późniejsze plany zakładały rozszerzenie przekroju kadłuba, ale z zachowaniem istniejących w 767.. kokpitu.. , nosa i innych elementów.. Klienci linii lotniczych nie byli zachwyceni projektem 767-X.. Zamiast tego chcieli jeszcze szerszego przekroju kadłuba, w pełni elastycznych konfiguracji wnętrza i niższych od wszystkich modeli 767 kosztów operacyjnych.. Wymagania od inżynierów samolotów na większe maszyny stawały się coraz konkretniejsze, dodając do tego podwyższoną konkurencję względem innych producentów samolotów.. Przed rokiem 1988 Boeing zdał sobie sprawę z tego, że jedyną sensowną odpowiedzą byłby nowy projekt, który stałby się trzysilnikowym 777.. Firma zdecydowała się jednak na konfigurację dwusilnikową, która w przeszłości zapewniła już sukces, rozwój silników oraz zredukowanie kosztów świadczeń.. 8 grudnia 1989 roku Boeing rozpoczął rozsyłanie ofert 777 do linii lotniczych.. Szklany kokpit.. w Boeingu 777-200ER linii.. Transaero.. Fazy projektowe nowego dwusilnikowego Boeinga bardzo różniły się od wcześniejszych odrzutowców tej firmy.. Po raz pierwszy osiem głównych linii lotniczych -.. Qantas.. miało wpływ na rozwój samolotu.. [10].. Było to odejście od praktyki, w której producenci samolotów projektowali maszyny z minimalnym udziałem klienta.. [11].. Ośmiu przewoźników, którzy przyczynili się do procesu projektowania wraz z Boeingiem stali się znani jako grupa "Wspólnie pracujących" (ang.. "Working Together".. Na pierwszym spotkaniu w styczniu 1990 roku grupa rozesłała do linii lotniczych 23-stronicowy kwestionariusz, pytając je czego oczekują w nowym projekcie.. Przed marcem 1990 Boeing wraz z przewoźnikami zdecydowali, że podstawową konfiguracją będzie: kabina o przekroju zbliżonym do 747, pojemności do 325 pasażerów i elastycznej konfiguracji wnętrza,.. szklany kokpit.. , kontrola.. fly-by-wire.. i o 10% niższym koszcie mili na osobę niż A330 i MD-11.. Boeing wybrał również swoją fabrykę.. Boeing Everett Factory.. w Waszyngtonie, miejsce produkcji 747, jako miejsce ostatecznego montażu 777.. [12].. 14 października 1990 roku United Airlines zostały pierwszym przewoźnikiem obsługującym 777, kiedy złożyły zamówienie na 34 samoloty o wartości 11 mld USD z silnikami firmy.. Pratt Whitney.. z opcją na kolejne 34.. [13].. Faza rozwoju zbiegła się z programem wymiany starzejących się DC-10 przez United.. [14].. United potrzebował nowych samolotów, aby móc latać na trzech różnych trasach: z Chicago na Hawaje, z Chicago do Europy i cały czas z Denver na Hawaje.. Certyfikat ETOPS również był priorytetem dla United, z powodu części tras na Hawaje, biegnących nad oceanem.. W styczniu 1993 zespół projektantów United dołączył do innych zespołów i Boeinga w fabryce w Everett.. 240 projektantów w grupach, do 40 członków w każdej, znalazło ponad 1 500 problemów projektowych z poszczególnymi komponentami samolotu.. Średnica kadłuba wzrosła na prośbę Cathay Pacific, podstawowy model wydłużył się dla All Nippon Airways, a British Airways doprowadziło do dodania testów oraz elastycznego wnętrza, wraz z większą wagą operacyjną dla podstawowej maszyny.. [15].. Boeing 777 był pierwszym samolotem komercyjnym zaprojektowanym wyłącznie na komputerze.. [16].. Każdy z rysunków projektu został stworzony na trójwymiarowym oprogramowaniu.. CAD.. , znanym jako.. CATIA.. Umożliwiło to wirtualnemu samolotowi montaż w symulacjach, aby sprawdzić zakłócenia i zweryfikować prawidłowe dopasowanie wielu tysięcy części, co pozwoliło ograniczyć późniejsze kosztowne przeróbki.. Boeing opracował swój własny system wizualizacji wysokiej wydajności - FlyThru, zwany później IVT (ang.. Integrated Visualization Tool.. - Zintegrowane narzędzie do wizualizacji), do obsługi wspólnych projektów inżynieryjnych na dużą skalę, ilustracji produkcji i innych użyć danych CAD poza inżynierią.. [17].. Boeing nie był początkowo przekonany o możliwościach programu CATIA i zbudował.. makietę.. sekcji nosowej, aby zweryfikować jej pracę.. Test był jednak tak udany, że zaniechano budowy kolejnych makiet.. Boeing 777-200LR linii.. podczas wyjazdu z fabryki.. Produkcja odbywała się wielu krajach, z ogromnym udziałem podwykonawców, ustępując pod względem ich ilości jedynie późniejszemu 787.. [18].. Przyczynili się do tego międzynarodowi producenci, tacy jak: Mitsubishi Heavy Industries i.. Kawasaki Heavy Industries.. (sekcje kadłuba),.. Fuji Heavy Industries.. (środkowe sekcje skrzydeł).. [19].. , Hawker de Havilland (statecznik poziomy), Aerospace Technologies of Australia (statecznik pionowy).. [20].. Początkowy model 777-200 mógł być napędzany przez silniki trzech różnych producentów:.. General Electric.. Rolls-Royce.. , ich wybór należał do przewoźników.. Każdy z producentów napędu zgodził się opracować silnik o ciągu 340 kN i wyższej klasie ciągu (miara mocy silnika odrzutowego), który zasiliłby największy na świecie samolot dwusilnikowy.. [21].. Aby umożliwić produkcję nowego samolotu, Boeing podwoił wielkość swojej fabryki w Everett, co kosztowało go prawie 1.. 5 mld USD.. Zapewniło to miejsce dwóm nowym.. liniom montażowym.. Opracowano nowe metody produkcji, dzięki którym maszyny mogły obracać kadłub o 180 stopni, dając pracownikom dostęp do jego górnych części.. Główny montaż pierwszego samolotu rozpoczął się 4 stycznia 1993 roku.. Przed startem produkcji, projekt zgromadził 118 zamówień, z opcją na 95 kolejnych od 10 przewoźników.. [22].. Łączną wartość inwestycji w ramach programu oszacowano na ponad 4 mld USD od Boeinga i dodatkowe 2 mld USD od dostawców.. [23].. 9 kwietnia 1994 roku pierwszy 777, o numerach WA001, został zaprezentowany w serii 15 ceremonii w czasie dnia, aby pomieścić 100 000 zaproszonych gości.. [24].. Oblot.. odbył się 12 lipca 1994 pod dowództwem głównego pilota.. oblatywacza.. Johna E.. Cashmana.. [25].. Jego skutkiem było rozpoczęcie 11-miesięcznego programu testów, który miał być bardziej intensywny i rozległy niż w jakimkolwiek innym modelu Boeinga.. [26].. Dziewięć samolotów wyposażonych w silniki General Electric, Pratt Whitney i Rolls-Royce było testowanych w różnych miejscach: od pustynnego lotniska.. Edwards Air Force Base.. do mroźnej Alaski na.. lotnisku w Fairbanks.. Aby sprostać wymaganiom ETOPS, wykonano osiem 180-minutowych lotów na jednym silniku.. Pierwszy zbudowany odrzutowiec był używany przez Boeinga do nieniszczących testów od 1994 do 1996, dostarczając dane do programów -200ER i -300.. [27].. Po pomyślnym zakończeniu testów, Boeing 777 otrzymał certyfikat zdolności do lotu od amerykańskiej.. FAA.. i europejskiej Joint Aviation Authorities (JAA) dnia 19 kwietnia 1995 roku.. [28].. Pierwszy Boeing 777-200 w służbie.. Boeing dostarczył pierwszego 777 do.. 15 maja 1995 roku.. [29].. FAA przyznała zezwolenie ETOPS-180 odrzutowcu o silniku Pratt Whitney PW4000 30 maja 1995 roku, czyniąc go pierwszym samolotem o zezwoleniu ETOPS 180-minut, który wszedł do służby.. Dłuższe ETOPS na 207 minut przyznano tego samego roku.. Pierwszy komercyjny lot miał miejsce 7 czerwca 1995 roku z.. lotniska Londyn-Heathrow.. Waszyngton-Dulles.. [30].. 12 listopada 1995 Boeing dostarczył pierwszy model z silnikiem.. -77B do.. [31].. , które oddało samolot do serwisu już pięć dni później.. [32].. Problemem okazały się zużyte łożyska.. przekładni.. , co spowodowało, że przewoźnik wycofał z użycia 777 na wszystkich trasach transatlantyckich.. Odrzutowce te wróciły do służby po roku, po czym General Electric ogłosiło unowocześnienie silnika.. [33].. Pierwszy samolot o silnikach.. trafił do.. Thai Airways International.. 31 marca 1996 roku, kończąc wprowadzanie trzech rodzajów silników, które początkowo opracowano.. Każdy z typów samolotu miał certyfikat ETOPS-180 od punktu wejścia do służby.. [34].. Przed czerwcem 1997 roku 25 linii lotniczych zamówiło 323 Boeingi 777, wliczając w to początkowych klientów, którzy zamówili dodatkowe maszyny.. Wyniki operacyjne określiły spójne możliwości samolotów dwusilnikowych na trasach transoceanicznych, prowadząc do dodatkowej sprzedaży.. [35].. Do roku 1998 dane logistyczne osiągnęły wynik 99,96% startów bez opóźnień związanych z problemami technicznymi, a liczba godzin w powietrzu przekroczyła 900 000.. [36].. Boeing 777-200ER linii.. Malaysia Airlines.. Po wprowadzeniu oryginalnego modelu Boeing rozpoczął pracę nad modelem 777-200 o zwiększonym udźwigu, zasięgu i ładowności.. Boeing 777-200ER, początkowo nazywany 777-200IGW.. [37].. , wzniósł się w powietrze po raz pierwszy 7 października 1996 roku.. [38].. 17 stycznia 1997 roku otrzymał certyfikaty FAA i JAA.. [39].. , po czym wszedł do służby w.. 9 lutego 1997.. Oferował lepsze osiągi na trasach długodystansowych, stąd wariant ten stał się najczęściej zamawianym od początku 2000 roku.. 2 kwietnia 1997 roku 777-200ER linii.. , zwany.. "Super Ranger".. , pobił rekord przelotu połowy.. koła wielkiego.. bez lądowania, lecąc z Boeing Field w.. lotniska w Kuala Lumpur.. na dystansie 20 044 km (połowa.. równika.. ) w czasie 21 godzin i 23 minut.. [40].. Po wprowadzeniu 777-200ER Boeing zajął się wydłużoną wersją samolotu.. Stworzył 777-300, którego oblot nastąpił 16 października 1997 roku.. Miał on 73,9 m długości, stał się najdłuższym odrzutowcem, który wtedy wyprodukowano (aż do.. A340-600.. ) i miał o 20% większą pojemność niż model standardowy.. [41].. Boeing 777-300 otrzymał certyfikaty od FAA i JAA 4 maja 1998 roku i wszedł do służby w.. 27 maja tego samego roku.. [42].. Od rozpoczęcia programu rozwoju Boeing rozważał budowę wariantów ultra-dalekiego zasięgu.. Początkowe plany skupiały się na propozycji 777-100X, które byłaby skróconą wersją -200 o mniejszym ciężarze i wydłużonym zasięgu, podobnym do 747SP.. [43].. Jednak -100X przewoził mniej pasażerów od -200 przy podobnych kosztach operacyjnych, co prowadziłoby do wyższych cen biletów.. Do roku 2000 Boeing zaczął koncentrować się na wersjach dłuższego zasięgu (LR – ang.. longer-range.. [44].. Wymagało to silników o ciągu 440 kN lub większym, co spowodowało dyskusje między Boeingiem a producentami silników.. General Electric zaoferowało wtedy rozwój.. GE90-115B.. , natomiast Rolls-Royce rozwój swojego Trent 8104.. [45].. W 1999 roku Boeing ogłosił kontrakt z General Electric, które pokonało konkurenta.. [46].. W ramach umowy z General Electric Boeing zgodził się, aby GE90 były jedynymi silnikami dla nowych wersji 777.. Silnik.. zamontowany w Boeingu 777-300ER wraz z pracownikiem pokazującym jego wielkość.. 29 lutego 2000 roku Boeing rozpoczął program dwusilnikowych samolotów następnej generacji, nazwanej początkowo 777-X i zaczął wysyłać ofertę do przewoźników.. [47].. Rozwój modeli dalekiego zasięgu został spowolniony przez kryzys branży lotniczej, trwający od początku nowego stulecia.. Pierwsze 10 Boeingów 777-300ER z tego programu zostało zamówionych przez.. [48].. Oblot -300ER odbył się 24 lutego 2003 roku, po czym samolot otrzymał certyfikaty FAA i.. EASA.. (następca JAA) 16 maja 2004.. [49].. Pierwsze odrzutowce trafiły do Air France 29 kwietnia 2004.. Model -300ER był kombinacją pojemności -300 i zasięgu -200ER, stał się najchętniej kupowaną wersją 777 w tamtym czasie.. [50].. , zbierając zamówienia od przewoźników, którzy zastępowali porównywalne odrzutowce z czterema silnikami samolotami dwusilnikowymi za względu na ich koszty eksploatacji.. [51].. Drugim modelem o długim zasięgu, który opracowano był 777-200LR.. Jego oblot miał miejsce 8 marca 2005 roku.. FAA i EASA nadały mu certyfikaty zdatności do lotu 2 lutego 2006 roku.. [52].. Pierwsza dostawa do linii.. Pakistan International Airlines.. nastąpiła 26 lutego 2006 roku.. 10 listopada 2005 roku pierwszy -200LR pobił rekord długości lotu bez lądowania przez samolot pasażerski, przelatując 21 602 km z.. Hongkongu.. Londynu.. w czasie 22 godzin i 42 minut.. [53].. Lot ten przekroczył standardowy zasięg -200LR i został wpisany do.. Księgi rekordów Guinnessa.. [54].. Pierwszy Boeing 777 w wersji towarowej (777F) wyjechał z fabryki 23 maja 2008 roku.. [55].. Podczas oblotu 14  ...   26 kwietnia 2004 roku.. -300ER jest najlepiej sprzedającym się wariantem 777, pobijając -200ER w 2010 roku.. Jest to najlepiej sprzedający się samolot dwusilnikowy obok rywala A330/340.. Używając dwóch silników, ma około 8-9% niższe koszty eksploatacji niż A340-600.. [117].. i około 20% mniejsze zużycie paliwa niż 747-400.. Kilka linii lotniczych nabyło 777-300ER podczas wymiany 747-400 w obliczu rosnących cen paliw.. Do lutego 2013 dostarczono 384 -300ER do 24 różnych przewoźników, oprócz tego pozostają 303 niezrealizowane zamówienia.. Konkurentem 777-300ER jest.. A340-600HGW.. A350-1000.. [118].. Pierwszy Boeing 777 Freighter podczas lotu testowego.. 777 Freighter (777F) jest wersją towarową 777.. Dzieli swoje rozwiązania z -200LR, takie jak poszycie, silniki i zbiorniki paliwa.. Jego maksymalna ładowność wynosi 103 000 kg i jest zbliżona do 747-200F (110 000 kg).. Przy maksymalnym załadunku zasięg 777F wynosi 9 070 km, jednak przelecenie dłuższego dystansu jest możliwe przy lżejszym ładunku.. [119].. 777F obiecywał niższe koszy eksploatacji w porównaniu do istniejących samolotów towarowych, stąd linie lotnicze postanowiły nim zastąpić swoje starsze odrzutowce transportowe, jak 747-200F i.. MD-11F.. Pierwszy 777F dostarczono do.. 19 lutego 2009 roku.. [120].. Do lutego 2013 dostarczono łącznie 74 777F do 11 różnych przewoźników, oprócz tego pozostają 53 niezrealizowane zamówienia.. Na lipiec 2012 w służbie pozostawało 61 samolotów 777F.. Po roku 2000 Boeing zaczął pracować nad samolotem o szybkiej zmianie konfiguracji z 777-200ER i -200 do wersji transportowej, nazwane 777 BCF (Boeing Converted Freighter).. [121].. Firma podjęła rozmowy z kilkoma liniami lotniczymi, takimi jak:.. , UPS Airlines i GE Capital Aviation Services, aby uruchomić program 777 BCF.. [122].. KC-777 jest.. tankowcem.. , zaprojektowanym na bazie 777.. We wrześniu 2006 roku Boeing ogłosił, że wyprodukuje KC-777, jeśli.. United States Air Force.. (USAF) będzie potrzebowało większego tankowca niż.. KC-767.. KC-777 byłyby w stanie przewieźć również większy ładunek lub więcej pasażerów.. [123].. W kwietniu 2007 roku Boeing zamiast niego zgłosił KC-767 Advanced Tanker do przetargu USAF KC-X.. [124].. Dostawy i zamówienia na koniec listopada 2013.. Zamówienia.. Dostawy.. Wersja.. Suma.. Zapas.. 2014.. 2013.. 2012.. 2011.. 1998.. 1996.. 1995.. 88.. 32.. 422.. 41.. 55.. 63.. 59.. 56.. 60.. 717.. 272.. 445.. 53.. 72.. 52.. 40.. 47.. 39.. 777F.. 128.. 43.. 85.. 777X.. 1519.. 363.. 1156.. 67.. 80.. 74.. 61.. 36.. Kryształy lodu zbierające się na.. wymienniku ciepła oleju napędowego.. w silnikach.. , z raportu NTSB dotyczącego lotów BA38 i DL18.. Do roku 2013 Boeing 777 uczestniczył w dziewięciu.. incydentach.. , z których trzy były porwaniami, a cztery zakończyły się kasacją samolotu.. [125].. 5 września 2001 roku w trakcie tankowania 777 na.. lotnisku w Denver.. doszło do pożaru, w którym pracownicy.. obsługi naziemnej.. zginęli w wyniku śmiertelnych oparzeń.. [126].. Odrzutowiec.. doznał zniszczeń dolnych paneli skrzydeł i obudowy silnika, został jednak naprawiony i wrócił do służby.. [127].. Do pierwszej kasacji Boeinga 777 doszło 17 stycznia 2008 roku, gdy.. lot British Airways 38.. , obsługiwany przez Boeinga 777-200ER z silnikami Rolls-Royce Trent 895, lecący z Pekinu do Londynu uderzył w ziemię niecałe 300 m od pasa 27L na.. lotnisku Londyn-Heathrow.. i zsunął się na.. przesunięty próg.. pasa startowego.. W wyniku tej katastrofy 47 osób odniosło obrażenia, jednak nikt nie zginął.. Uderzenie uszkodziło podwozie, skrzydła i silniki, dlatego samolot oddano do kasacji.. [128].. Po dochodzeniu za przyczynę wypadku uznano.. kryształy lodu.. z układu paliwowego, które zatkały.. wymiennik ciepła paliwo - olej.. , uniemożliwiając przepływ paliwa.. W 2009 roku badacze wypadków lotniczych wezwali do przebudowy silników serii.. Trent 800.. [129].. Do października 2009 roku w Boeingach 777 linii British Airways zainstalowano nowe wymienniki ciepła.. [130].. W lutym i listopadzie 2008 wystąpiły jeszcze dwie podobne chwilowe utraty ciągu przez silniki Trent 895.. [131].. [132].. Detektywi.. NTSB.. doszli do wniosku, że podobnie jak w locie BA38, utrata ciągu spowodowana była kryształami lodu zbierającymi się na wymiennikach ciepła.. W rezultacie zmodernizowano je.. Boeing 777-200ER,.. Lot Asiana Airlines 214.. po katastrofie.. 29 lipca 2011 roku doszło do drugiej kasacji, w Boeingu 777-200ER linii.. EgyptAir.. o rejestracji SU-GBP doszło do pożaru kokpitu, gdy maszyna była zaparkowana przy bramce.. Portu Lotniczego Kair.. [133].. Z samolotu ewakuowano pasażerów i nikt nie poniósł obrażeń, a lotniskowa.. straż pożarna.. ugasiła ogień.. [134].. Samolot spisano na straty.. Dochodzenie skupiło się na ewentualnej usterce elektrycznej w przewodzie zasilającym układ tlenowy załogi w kokpicie.. Do trzeciej kasacji 777 doszło 6 lipca 2013 roku.. [135].. obsługiwany przez Boeinga 777-200ER o rejestracji HL7742 rozbił się podczas lądowania na.. lotnisku w San Francisco.. Pasażerów i załogę ewakuowano zanim ogień zniszczył samolot.. Zginęły dwie z 307 osób na pokładzie.. Trzecia osoba zginęła po zderzeniu z wozem strażackim na lotnisku, który wyjechał do samolotu.. [136].. Były to pierwsze osoby, które zginęły w katastrofie z udziałem 777.. Dochodzenie w sprawie katastrofy koncentruje się na zbyt niskiej prędkości lądowania samolotu.. [137].. 8 marca 2014 roku o godzinie 2:40 (2 h po starcie) Boeing 777-200ER linii.. Malaysia Airlines lot 370.. lecący z.. Kuala Lumpur.. Pekinu.. z 239 osobami na pokładzie zniknął z radarów.. 24 marca.. Malezja.. poinformowała, że samolot kontynuował lot, aż spadł do.. Oceanu Indyjskiego.. około 2500 km od wybrzeża.. , wszystkich pasażerów uznano za zmarłych.. Miejsce katastrofy oraz jej przyczyny nie są znane.. [138].. 17 lipca 2014 roku ok.. godziny 16:21 (.. UTC+02.. ) Boeing 777-200ER.. Malaysia Airlines lot 17.. Amsterdamu.. do Kuala Lumpur został zestrzelony w.. obwodzie donieckim.. na Ukrainie, ok.. 40 kilometrów od granicy z.. Rosją.. [139].. Nie ocalał nikt spośród 283 pasażerów i 15 członków załogi.. Najwięksi użytkownicy.. [140].. 102.. 75.. 51.. 35.. Saudia.. Dwa.. Pojemność pasażerów,.. typowa.. 301 (3-klasy).. 400 (2-klasy).. 440 (maksimum).. brak (cargo).. 365 (3-klasy).. 451 (2-klasy).. 550 (maksimum).. 209 ft 1 in (63,7 m).. 242 ft 4 in (73,9 m).. 199 ft 11 in (60,9 m).. 212 ft 7 in (64,8 m).. 199 ft 11 in.. (60,9 m).. 212 ft 7 in.. (64,8 m).. 60 ft 9 in (18,5 m).. 61 ft 9 in (18,8 m).. 61 ft 1 in (18,6 m).. 60 ft 8 in.. (18,5 m).. 61 ft 5 in.. (18,7 m).. Szerokość kabiny.. 19 ft 3 in (5,86 m).. Szerokość kadłuba.. 20 ft 4 in (6,19 m).. Masa własna.. 307 tys.. lb.. (139 225 kg).. 315 tys.. (142 900 kg).. 326 tys.. (148 181 kg).. 353 600 lb.. (160 120 kg).. 366 940 lb.. (166 881 kg).. Maksymalna masa startowa.. 545 tys.. (247 210 kg).. 656 tys.. (297 560 kg).. 766 tys.. (347 450 kg).. 660 tys.. (299 370 kg).. 775 tys.. (351 534 kg).. 0,84 Ma (560 mph, 905 km/h, 490 węzłów) na 35 tys.. stóp.. Maksymalna prędkość przelotowa.. 0,89 Ma (590 mph, 950 km/h, 512 węzłów) na 35 tys.. Maksymalny zasięg.. 5235 mil.. (9695 km).. 7700 mil.. (14260 km).. 9380 mil.. (17370 km).. 4885 mil.. (9045 km).. 6015 mil.. (11135 km).. 7930 mil.. (14685 km).. Rozbieg MTOW.. 8200 ft.. (2500 m).. 11600 ft.. (3536 m).. 11200 ft.. (3410 m).. 10500 ft.. (3200 m).. Maksymalna ilość paliwa.. 31 tys.. galonów.. (117 tys.. l).. 45220 galonów.. (171 160 l).. 53515 galonów.. (202570 l).. 47890 galonów.. (181280 l).. 45 220 galonów.. 47 890 galonów.. (181 280 l).. Maks.. wysokość przelotowa.. 43 100 ft (13 140 m).. Silniki(×2).. PW 4077.. RR 877.. GE90-77B.. PW 4090.. RR 895.. GE90-94B.. GE90-110B.. PW 4098.. RR 892.. GE90-94B/92B.. Ciąg (×2).. PW: 77 tys.. lbf.. (330 kN).. RR: 77 tys.. lbf (330 kN).. GE: 77 tys.. PW: 90 tys.. lbf (400 kN).. RR: 95 tys.. lbf (410 kN).. GE: 94 tys.. GE: 110 tys.. lbf (480 kN).. GE: 115 tys.. lbf (510 kN).. PW: 98 tys.. lbf (430 kN).. /92 tys.. ↑.. 1,0.. 1,1.. Boeing 777 Production summary.. ASN Aviation Safety Database.. Leasing Boeing 777.. Alexander T.. Wells, larence C.. Rodrigues:.. Commercial Aviation Safety.. New York: McGraw-Hill Professional, 2004.. ISBN 0-0714-1742-7.. The 1980s Generation.. Time, 1978-09-14.. [dostęp 2008-07-19].. Eric Weiner:.. New Boeing Airliner Shaped by the Airlines.. The New York Times.. [dostęp 2011-05-08].. Paul Eden:.. Civil Aircraft Today: The World's Most Successful Commercial Aircraft.. Londyn: Amber Books Ltd.. ISBN 1-84509-324-0.. Guy Norris, Mark Wagner:.. Modern Boeing Jetliners.. Minneapolis, Minnesota: Zenith Imprint, 1999.. ISBN 0-7603-0717-2.. Bill Yenne:.. Inside Boeing: Building the 777.. Minneapolis, Minnesota: Zenith Press.. ISBN 0-7603-1251-6.. Philip Birtles:.. Boeing 777, Jetliner for a New Century.. Paul, Minnesota: Motorbooks International, 1998.. ISBN 0-7603-0581-1.. The New York Times, 1990-12-19.. Polly Lane:.. Aerospace Company May Be Rethinking Commitment To The Puget Sound Area.. Seattle Times, 1991-12-01.. [dostęp 2009-10-15].. Business Notes: Aircraft.. Time, 1990-10-29.. [dostęp 2013-06-27].. Paul, Minnesota: Motorbooks International.. ISBN 0-7603-0091-7.. BA Gets New 777 Model.. Seattle Post-Intelligencer, 1997-02-10.. [zarchiwizowane z.. adresu.. 2013-01-03].. An Introduction to Mechanical Engineering.. Cl-Engineering, s.. ISBN 978-1-111-57680-6.. Robert Abarbanel, William McNeely:.. FlyThru the Boeing 777.. Nowy Jork: ACM SIGGRAPH, 1996.. ISBN 0-89791-784-7.. Phaedra Hise:.. The remarkable story of Boeing's 787.. CNN, 2007-07-09.. [dostęp 2013-06-28].. Michael Richardson:.. Demand for Airliners Is Expected to Soar : Asia's High-Flying Market.. International Herald Tribune, 1994-02-23.. Karl Sabbagh:.. 21st Century Jet: The Making of the Boeing 777.. New York: Scribner, 1995.. ISBN 0-333-59803-2.. Minneapolis, Minnesota: Zenith Imprint, 1999, s.. 136–137.. Guy Norris:.. Boeing prepares for stretched 777 launch.. Flight International, 1993-03-31.. 1996, s.. New York: Scribner, 1995, s.. 256–259.. Phili Birtles:.. Paul, Minnesota: Motorbooks International, 1998, s.. Lars Andersen:.. Boeing's 777 Will Be Tops When It Comes To Etops.. Seattle Time, 1993-08-16.. Modern Civil Aircraft: 6, Boeing 757/767/777, third edition.. London: Ian Allen Publishing, 1999, s.. ISBN 0-7110-2665-3.. London: Amber Books Ltd.. , 2008, s.. 107.. First Boeing 777 delivery goes to United Airlines.. Business Wire, 1995-05-15.. [dostęp 2008-05-15].. 115.. 143.. 144.. 146-147.. Boeing Roars Ahead.. BusinessWeek, 2005-11-06.. 148.. London: Amber Books Ltd, 2008, s.. 112-113.. The Boeing 777 Program Background.. [dostęp 2013-06-29].. Michael Haenggi:.. 777 Triple Seven Revolution.. Paul, Minnesota: MBI, 2003, seria: Boeing Widebodies.. ISBN 0-7603-0842-X.. 151.. Boeing 777: The Technological Marvel.. Minneapolis, Minnesota: Zenith Imprint, 2001, s.. 125.. ISBN 0-7603-0890-X.. Boeing sets decision date for new versions of 777.. Flight International, 1996-05-15.. 165-167.. Aero-Engines - Rolls-Royce Trent.. Jane's Transport Business News, 2001-02-13.. A question of choice.. Flight International.. , 2009-03-29.. Boeing launches stretch 777 jetliner.. Deseret News, 2000-02-29.. 113.. David Dinell:.. Boeing's 777-300ER receives certification.. Wichita Business Journal.. , 2004-03-16.. Green and versatile.. Flight International, 2008-08-07.. Boeing under pressure as demand rises for fuel-saver 777.. The Australian, 2008-06-13.. James Wallace:.. 777 distance champ is certified for service.. Seattle Post-Intelligencer.. , 2006-02-03.. Flight of Boeing’s 777 Breaks Distance Record.. The New York Times, 2005-11-10.. Boeing 777-200LR and 777-300ER Technical Characteristics.. Stephen Trimble:.. Boeing 777F makes its debut ahead of flight test phase.. , 2008-05-23.. Datafile: Boeing 777F.. Flug Revue, 2006.. Nicholas Ionides:.. First 777 freighter delivered to Air France.. Air Transport Intelligence.. Susanna Ray:.. Boeing Earnings Buffeted by 777 Production Slump.. Bloomberg, 2009-04-21.. Kyung Song:.. Who builds a better widebody?.. Seattle Times, 2000-06-04.. Tim Hepher:.. Sizing up Boeing's plane portfolio.. 2008-09-08.. Boeing unveils another increase in Boeing 777 production.. Air Transport Intelligence, 2010-12-20.. Boeing Begins Work on 1,000th 777.. Boeing, 2011-11-08.. Flight Standarization Board Report.. FAA, 2011-08-25.. [dostęp 2013-06-30].. Airbus A350 XWB puts pressure on Boeing 777.. , 2007-11-26.. Order trickle continues for in-production widebodies.. Flight International, 2008-09-08.. Boeing looks to extend 777 wingspan for incremental improvement package.. Boeing mulls 777-9X.. FlightGlobal, 2011-06-21.. Emirates may be launch customer for new Boeing 777.. Seattle Post-Intelligencer, 2011-09-12.. Stretched potential for the Boeing 777.. Boeing studies ultra long-range 777-8LX concept.. Air Transport Intelligence, 2012-01-13.. Boeing homes in on late-2012 launch for 777 successor.. Flight International, 2012-03-07.. New Boeing 777X likly to be a Highly Efficient Derivative.. Aspire Aviation, 2011-01-14.. Boeing's 777-9X comes into focus with a massive CFRP wing.. Flightblogger, 2011-09-14.. Next generation 777 comes into focus.. Flight International, 2011-09-14.. GE plans 10% fuel burn improvement for GE9X engine.. Boeing selects GE as sole engine partner on next 777 plane.. Reuters, 2013-03-15.. New Engine.. GE.. Cherles Alcock:.. GE Pushes Envelope With GE9X for New Boeing 777.. Boeing slows the pace on 777X.. Seattle Times, 2012-08-22.. Boeing Board Gives Approval To Offer 777X.. Aviation Week, 2012-05-01.. Bill Sweetman:.. The Short, Happy Life of the Prop-fan.. Air Space, 2005-09-01.. David North:.. Finding Common Ground in Envelope Protection Systems.. Aviation Week Space Technology, 2008-08-28, s.. 66-68.. Robert Ropelewski:.. Flying the Boeing 777.. Interavia Business Technology, 1995-06.. 2012-06-29].. John Newhouse:.. Boeing versus Airbus: The Inside Story of the Greatest International Competition in Business.. London: Vintage, 2008, s.. 106.. ISBN 1-4000-7872-5.. Type Acceptance Report.. Civil Aviation Authority of New Zealand.. Doug Morris:.. What determines the kind of aircraft that will be used for a particular route?.. enRoute, 2012-03.. Aimee Turner:.. ADP to revamp runway at Orly.. Flight International, 2006-03-28.. 32-33.. Lufthansa Technik turns out first customized VIP Boeing 777.. The newest way to fly.. Boeing adds places for crews to snooze.. Boeing eyes 'common cabin experience' across platforms.. 112.. 96,0.. 96,1.. 103, 105.. About our operating aircraft.. [dostęp 2009-10-25].. DOC 8643 - Aircraft Type Designators.. [dostęp 2013-07-01].. Danny John:.. Air NZ must ask shareholders.. Sydney Morning Herald, 2007-08-12.. Cathay Pacific puts its trust in Boeing.. Asia Times Online, 2005-12-03.. Boeing 777-300ER (77W).. 103,1.. 103,2.. World Airliner Census.. Flight International, 2012.. Conner's best bet - Let it ride on the 777s but airlines aren't ready to committ to 200LR model.. Seattle Post-Intelligencer, 2001-11-19.. 2012-12-08].. Divert Details.. Air Safety Week, 2003-03-24.. Out fleet.. Singapore Airlines, 2012.. SIA's new long-haul LCC to start with 400-seat B777s, plans 16-aircraft fleet within four years.. CAPA Centre for Aviation.. Robert Wall:.. Boeing's Interest Focuses on 747 advanced, not 787-10.. Aviation Week Space Technology, 2005-08-30.. 777-300 Technical Characteristics.. [dostęp 2013-07-02].. Datafile: Boeing 777-300.. 111,0.. 111,1.. 111,2.. Datafile: 777-200LR Worldliner.. FAA Certificate.. New Boeing 777 breaks distance record.. Deliverias.. Biggest Jet Engine.. Popular Mechanics, 2004-07.. Geoffrey Thomas.. Boeing nose ahead in Qantas order race.. „The Australian”, 2005-12-02.. Enganced A340 to take on 777.. Datafile: 777-300ER.. Boeing seeks cargo 777 orders.. Air France plans to buy Boeing 777 freighters.. Boeing reveals cargo conversion development studies for 777.. Boeing expects to secure 777BCF launch customer in early 2011.. US Air Force tanker RFP reveals KC-777 offer.. Boeing submits KC-767 tanker proposal.. Boeing 777 Statistics.. Aviation Safety Network.. [dostęp 2013-08-28].. Accident description: British Airways flight 2019.. DEN01FA157.. Report on the accident to Boeing 777-236ER, G-YMMM, at London Heathrow Airport on 17 January 2008.. Air Accidents Investigation Branch.. 'High risk' of plane fault repeat.. BBC News.. Peter Woodman:.. Ice 'probable cause' of Heathrow crash-landing.. The Independent (UK).. David Kaminski-Morrow:.. American investigates as 777 engine fails to respond to throttle.. Flight International, 2008-02-29.. NTSB Investigates B777 Uncommanded Engine Rollback.. Air Safety Week, 2008-12-22.. Accident description: EgiptAir 667.. Recent Incidents / Accidents Worldwide.. Jet Airliner Crash Data Evaluation Centre.. Asiana 777-200ER crashes at San Francisco airport.. One Asiana victim killed by a vehicle, not plane crash - coroner.. Reuters News Agency.. Pilot Error Eyed in San Francisco Plane Crash.. The Wall Street Journal.. Katastrofa malezyjskiego samolotu na granicy rosyjsko-ukraińskiej.. Prawie 300 ofiar.. Production summary : Boeing 777.. Boeing 777 (strona producenta).. Samoloty.. pasażerskie.. produkcji.. Z silnikami tłokowymi.. 40A.. 221.. 247.. 307.. 314.. 377.. Z silnikami odrzutowymi.. 367-80.. 707.. 720.. 727.. 737.. 747-8.. 757.. 777.. 787.. Nieukończone projekty.. 2707.. 7J7.. NLA.. Sonic Cruiser.. php?title=Boeing_777 oldid=40325759.. Samoloty pasażerskie.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 23:34, 2 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/Boeing_777
    Open archive

  • Title: American Airlines – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: AA.. AAL.. Znak.. AMERICAN.. Data założenia.. 1930 (jako American Airways).. Lokalizacja.. Węzeł.. Port lotniczy Dallas-Fort Worth.. Port lotniczy Saint Louis-Lambert.. Port lotniczy San Juan.. Port lotniczy Miami.. Węzeł rezerwowy.. Port lotniczy Nowy Jork-LaGuardia.. Port lotniczy Boston.. Port lotniczy Los Angeles.. Kooperacja.. Program lojalnościowy.. AAdvantage.. Sojusz.. Oneworld.. Powiązania.. Flota.. Liczba samolotów.. 601.. Liczba tras.. 162.. Przedsiębiorstwo.. Siedziba.. Członkowie zarządu.. Gerard Arpey, Tom Horton.. Udziałowcy.. AMR Corporation.. Slogan.. The new American is arriving.. -200ER w starych barwach.. Nowy Boeing 777-300ER na płycie postojowej lotniska w Dallas.. – amerykańskie.. , jedna z czterech nadal istniejących wielkich amerykańskich linii, założonych przed deregulacją branży w 1978 roku.. Główna siedziba firmy mieści się w.. Teksasie.. Firma powstała w 1930.. Członek sojuszu lotniczego.. 20 lipca 2011 AMR ogłosiło największe w historii branży zamówienie na 460 samolotów wąskokadłubowych, w tym 260 Airbusów A320 i 200 Boeingów 737.. 11 grudnia 2011 American jako pierwsza w Stanach Zjednoczonych linia odebrała Boeinga 777-300ER.. Większość samolotów AA jest pozyskiwana za pośrednictwem przedsiębiorstw leasingowych.. W dniu 29 listopada 2011 roku korporacja AMR będąca właścicielem American Airlines, zgłosiła do sądu wniosek o ogłoszenie upadłości linii lotniczych.. Wniosek został złożony na podstawie artykułu 11 amerykańskiego prawa upadłościowego.. Oznacza to, że linie lotnicze zostaną poddane restrukturyzacji i będą mogły normalnie funkcjonować.. Ogłoszenie upadłości nie oznacza likwidacji przewoźnika, a jedynie ochronę przed wierzycielami, redukcję zadłużenia i restrukturyzację.. Zarząd korporacji AMR zapewnił, że podczas procedury upadłościowej American Airlines będą  ...   do US Airways.. Skład floty.. Stan na Lipiec 2013.. Średni wiek samolotów AA wynosi 15 lat.. Flota American Airlines.. Ilość.. Zamówiono.. Uwagi.. Airbus A319.. -100.. 64.. Airbus A321.. —.. bd.. 114.. Zastąpią 757-200 i 767-200ER.. Airbus A321neo.. 130.. Boeing 737.. -800.. 215.. 160.. Zastępują MD-80.. MAX 8.. Boeing 757.. 84.. 182.. 190.. Boeing 767.. -200ER.. 168.. -300ER.. 58.. 225.. 310.. -8.. Zastąpią 767-300ER.. McDonnell Douglas MD-82.. 97.. McDonnell Douglas MD-83.. 79.. Razem:.. 493.. Oficjalna strona American Airlines.. hiszp.. Stan, wiek samolotów American Airlines.. Szczegóły floty American Airlines.. C.. R.. Smith Muzeum.. Historyczny rozkład lotów wraz z planami.. AMR Corporation Announces Largest Aircraft Order In History With Boeing And Airbus.. aa.. com.. American splits Airbus order equally between A319 and A321.. American to lease A319s and A321s.. flightglobal.. American Airlines files for bankruptcy | Reuters.. American Airlines unveils first new look since 1968.. American and US Airways to merge.. American-US Airways merger receives court approval.. Justice Dept.. Clears Merger of 2 Airlines.. Judge OKs American Airlines-US Airways merger, American’s exit from bankruptcy.. Początek zmiany barw US Airways.. American Airlines fleet details.. airfleets.. American Airlines Fleet Details and History.. planespotters.. Członkowie sojuszu.. Obecni członkowie.. (wraz z.. ) •.. Finnair.. LAN Airlines.. S7 Airlines.. TAM Linhas Aéreas.. Przyszli członkowie.. Kingfisher Airlines.. Byli członkowie.. Canadian Airlines.. Malév.. php?title=American_Airlines oldid=40306122.. Amerykańskie linie lotnicze.. Przedsiębiorstwa z siedzibą w Teksasie.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 20:11, 1 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/American_Airlines
    Open archive

  • Title: Plik:London - Heathrow (LHR - EGLL) AN2009298.jpg – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Plik:London - Heathrow (LHR - EGLL) AN2009298.. Rozmiar podglądu –.. 800 x 533 pikseli.. Inne rozdzielczości:.. 320 x 213 pikseli.. 640 x 427 pikseli.. 1024 x 683 pikseli.. Rozmiar pierwotny.. (1200 × 800 pikseli, rozmiar pliku: 611 KB, typ MIME: image/jpeg).. London - Heathrow (LHR - EGLL) AN2009298.. London - Heathrow (LHR / EGLL), UK - England.. Aircraft type.. Operator.. Type.. Photograph.. English:.. Aerial photograph of London Heathrow Airport Terminal 5.. Data.. 3 października 2011.. Fotograf.. Konstantin von Wedelstaedt.. Źródło.. Gallery page.. http://www.. airliners.. net/photo//2009298/L.. Photo.. http://cdn-www.. net/aviation-photos/photos/8/9/2/2009298.. Licencja.. This file comes from the.. Konstantin von Wedelstaedt collection.. and is copyrighted.. Note.. : This permission.. only extends.. to photos taken by.. It does.. not.. include any other content from..  ...   Kopia licencji załączona jest w sekcji zatytułowanej.. GNU Licencja Wolnej Dokumentacji.. wyłącznie 1.. gnu.. org/licenses/old-licenses/fdl-1.. html.. GFDL 1.. GNU Free Documentation License 1.. true.. Pozwolenie na wykorzystanie tej pracy zostało.. zarchiwizowane.. systemie Wikimedia OTRS.. Jest ono dostępne.. pod numerem #2009101910049548.. wyłącznie.. dla użytkowników z kontem OTRS.. Aby potwierdzić zezwolenie skontaktuj się z.. osobami z kontem OTRS.. lub zostaw wiadomość na.. tablicy ogłoszeń.. Link:.. https://ticket.. wikimedia.. org/otrs/index.. pl?Action=AgentTicketZoom TicketNumber=2009101910049548.. 21:46, 29 cze 2013.. 1200 × 800.. (611 KB).. Fæ.. Crop bottom 12 pixels to remove watermark (1200x800).. 12:33, 22 cze 2013.. 1200 × 812.. (613 KB).. {{watermark}} =={{int:filedesc}}== {{Infobox aircraft image |description= |aircraft=- |aircraftid= |aircraftop=- |aircraftact= |imagetype=Photograph |imageloc=London - Heathrow (LHR / EGLL), UK - England |imagedate=2011-10-03 |imageauthor=Konstantin vo.. org/wiki/Plik:London_-_Heathrow_(LHR_-_EGLL)_AN2009298..

    Original link path: /wiki/Plik:London_-_Heathrow_%28LHR_-_EGLL%29_AN2009298.jpg
    Open archive



  •  


    Archived pages: 2198