www.archive-org-2014.com » ORG » W » WIKIPEDIA

Choose link from "Titles, links and description words view":

Or switch to "Titles and links view".

    Archived pages: 2198 . Archive date: 2014-09.

  • Title: Heterodontozaury – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Heterodontozaury.. Heterodontosauridae.. Kuhn.. , 1966.. Okres istnienia:.. trias późny.. –.. berrias.. PreЄ.. Є.. O.. S.. D.. C.. P.. T.. J.. K.. Pg.. N.. Heterodontozaur.. Systematyka.. Domena.. eukarionty.. Królestwo.. zwierzęta.. Typ.. strunowce.. Podtyp.. kręgowce.. Gromada.. zauropsydy.. Podgromada.. diapsydy.. Nadrząd.. dinozaury.. Rząd.. dinozaury ptasiomiedniczne.. Rodzina.. heterodontozaury.. Rodzaje.. abriktozaur.. Echinodon.. Fruitadens.. geranozaur.. heterodontozaur.. lanazaur.. likorin.. Manidens.. Pegomastax.. Tianyulong.. Systematyka w Wikispecies.. Multimedia w Wikimedia Commons.. (Heterodontosauridae) –.. rodzina.. wczesnych.. dinozaurów ptasiomiednicznych.. będących prawdopodobnie bazalnymi przedstawicielami grupy.. Ich skamieniałości należą do rzadkości, choć zwierzęta te zamieszkiwały całą planetę na początku.. okresu.. jurajskiego.. , a kilku przedstawicieli przetrwało do.. wczesnej kredy.. Zwierzęta te osiągały rozmiary.. lisa.. , nie dorastając do dwóch metrów długości, wliczając w to długi ogon.. Znane są głównie z charakterystycznego uzębienia obejmującego powiększone zęby przypominające kły oraz zęby policzkowe przystosowane do żucia pokarmu, podobne do wykształconych przez kredowe.. hadrozaury.. Heterodontozaury uznaje się za.. roślinożerców.. lub.. wszystkożerców.. Spis treści.. 1.. Budowa.. 1.. Czaszka i zęby.. 2.. Szkielet pozaczaszkowy.. 3.. Protopióra.. 2.. Klasyfikacja.. 3.. Występowanie.. 4.. Paleobiologia.. 5.. Przypisy.. [.. edytuj.. |.. edytuj kod.. ].. , rekonstrukcja.. Spośród przedstawicieli rodziny jedynie.. znany jest z kompletnego.. szkieletu.. Fragmentaryczne pozostałości kośćca.. abriktozaura.. nie zostały w pełni opisane.. W przypadku wielu innych rodzajów nauka dysponuje jedynie fragmentami szczęk i zębami.. W związku z tym większość definiujących grupę.. synapomorfii.. dotyczy właśnie tych części szkieletu.. [1].. [2].. Heterodontosaurus.. mierzył nieco ponad 1 metr długości.. [3].. , natomiast niekompletne pozostałości.. likorina.. wskazują na rozmiary dwa razy większe.. [4].. Zarówno.. Abrictosaurus.. , jak i.. miały stosunkowo bardzo duże.. oczy.. Poniżej nich bocznie wystawały.. kości jarzmowe.. Podobną cechę spotyka się u.. ceratopsów.. Jak w przypadku większości ptasiomiednicznych, przednia krawędź.. kości przedszczękowej.. (tworzącej przednią część szczęki) pozbawiona była zębów i prawdopodobnie wspierał się na niej.. keratynowy.. dziób.. Zęby pojawiały się dopiero w tylnej części kości przedszczękowej.. Za nimi znajdowała się zaś długa przerwa,.. diastema.. , spotykana u wielu ptasiomiednicznych, u heterodontozaurów charakterystycznie wygięta.. Dopiero za nią wyrastały zęby.. kości szczękowej.. Kość zębowa.. nie była jedyną kością tworzącą.. żuchwę.. , która kończyła się.. kością przedzębową.. , podobnie jak kość przedszczękowa wspierającą dziób.. Wszystkie zęby żuchwy umocowane były jednak na kości zębowej.. Nazwa rodziny odnosi się do silnie.. heterodontycznego.. uzębienia jej przedstawicieli.. Mieli oni trzy zęby kości przedszczękowej.. U wczesnojurajskich.. heterodontozaura.. pierwsze dwa cechowały niewielkie rozmiary i kształt stożka.. Znacznie większy trzeci przypominał.. kły.. spotykane u ssaków.. drapieżnych.. Dolny "kieł", większy od górnego, zajmował pierwszą pozycję wśród zębów żuchwy, dopasowany do łukowatej diastemy szczęki przy zamkniętej jamie ustnej.. Zarówno przednią, jak i tylną krawędź zęba u heterodontozaura i likorina zdobiło ząbkowanie, występujące u abriktozaura jedynie na przednim brzegu.. [5].. [6].. U.. wczesnokredowego.. echinodona.. mogły występować aż dwie górne pary takich zębów, znajdujące się raczej na kości szczękowej, niż przedszczękowej.. [7].. Z kolei.. północnoamerykański.. późnej jury.. mógł posiadać dwa parzyste dolne zęby przypominające kły.. [8].. [9].. Odlew czaszki heterodontozaura.. Również zęby policzkowe zaawansowanych filogenetycznie heterodontozaurów wyróżniały się spośród spotykanych u wczesnych ptasiomiednicznych.. Małe krawędzie i ząbki pokrywały ich brzegi, ułatwiając pobieranie pokarmu roślinnego.. Rozciągały się jednak zaledwie na górnej jednej trzeciej zęba, u innych Ornithischia ząbkowanie sięgało dalej w dół, w kierunku korzenia.. Formy bazalne, jak.. , miały na kościach szczękowej i zębowej zęby policzkowe generalnie podobne do spotykanych u innych ptasiomiednicznych: szeroko rozstawione, o niskiej koronie i silnie rozwiniętej krawędzi (.. cingulum.. ) oddzielającej koronę od korzenia.. U bardziej zaawansowanych przedstawiciele rodziny, jak likorin czy heterodontozaur, zęby te przybierały kształt dłuta z wyższą koroną i bez charakterystycznej oddzielającej krawędzi, nie istniała więc w ich przypadku różnica w szerokości pomiędzy koroną i korzeniem.. Zaawansowane ewolucyjnie zęby policzkowe zachodziły na siebie.. Ich korony tworzyły ciągła powierzchnię służącą do żucia pokarmu.. Rzędy zębów od boku czaszki oddzielała przestrzeń, którą mogły za życia wypełniać mięsiste policzki, niezbędne w procesie żucia.. Hadrozaury.. ceratopsy.. kredy, a także liczne ssaki roślinożerne wykształciły podobne baterie zębowe.. Jednak w przeciwieństwie do kaczodziobych, których zużyte zęby był ciągle zastępowane przez nowe, proces ten u heterodontozaurów przebiegał wiele wolniej, a kilka odnalezionych osobników było w trakcie zajmowania miejsca przez kolejny ząb.. Heterodontosauridae nie posiadały też niedużych otworów w kościach szczęki czy żuchwy, które wspomagały rozwój uzębienia u większości innych ptasiomiednicznych.. Za to kości zębowe i przedzębową łączył charakterystyczny sferoidalny staw umożliwiający żuchwie ruchy na zewnątrz przy zamkniętych ustach, przez co zęby policzkowe pocierały jeden o drugi.. Z powodu powolnego zastępowania przez nowe zęby zużywały się bardzo, a starsze traciły większość guzków na swej powierzchni, choć wysokie korony gwarantowały im długie "życie".. [10].. Pozaczaszkowa anatomia gatunku.. Heterodontosaurus tucki.. została dobrze opisana.. Jednak.. H.. tucki.. uważany jest za najbardziej zaawansowanego z wczesnojurajskich przedstawicieli rodziny i nie wiadomo, ile cech wspólnych dzielił on z innymi jej członkami.. Posiadał długie jak na dinozaura przednie łapy, ich długość stanowiła ponad 70% długości tylnych.. Dobrze rozwinięty grzebień na.. kości ramiennej.. stanowiący miejsce przyczepu dla.. mięśni.. piersiowego większego.. naramiennego.. , dobrze wykształcony wyrostek łokciowy, skąd.. mięsień trójgłowy ramienia.. rozciągał się na przedramię, wskazują na dużą siłę kończyny górnej.. Kończyła się ona pięcioma palcami.. Pierwszy z nich był duży i zaopatrzony w ostry zakrzywiony szpon, mógł skręcać się do wewnątrz przy zginaniu,.. Robert Bakker.. użył w stosunku doń określenia "twist-thumb".. [11].. Drugi palec, najdłuższy, przerastał nieznacznie trzeci.. Oba posiadały szpony w przeciwieństwie do czwartego i piątego, bardzo małych i o prostej w porównaniu z uprzednio wymienionymi budowie.. W kończynie dolnej.. piszczel.. była o 30% dłuższa od.. kości udowej.. , co uważa się za przystosowanie zwiększające szybkość zwierzęcia.. Piszczel i.. strzałka.. łączyły się z kośćmi.. skokową.. piętową.. , tworząc.. tibiofibiotarsus.. Podobny posiadają współczesne.. ptaki.. , co stanowi przykład konwergencji.. Kolejne podobieństwo do tej gromady zauważa się w budowie dolnego.. stępu.. śródstopia.. , zrośniętych w.. tarsometatarsus.. Stopa kończyła się czterema palcami, z których trzy ostatnie kontaktowały się z podłożem.. Ogon, w przeciwieństwie do ogonów innych ptasiomiednicznych, nie posiadał skostniałych.. ścięgien.. , pomocnych w usztywnieniu jego struktury, cechowała go więc prawdopodobnie giętkość.. Fragmentaryczny szkielet znany jako.. nigdy nie został w pełni opisany.. Wiadomo, że jego przednie łapy i dłonie ustępowały rozmiarami należącym do heterodontozaura.. Poza tym czwarty i piąty palec kończyn górnych składały się z o jeden mniejszej liczby.. paliczków.. [12].. , rekostrukcja.. Chiński.. wydawał się zachować nitkowate osłonki, które zinterpretowano jako rodzaj protopiór, podobne znajdywano u niektórych.. teropodów.. Ich obecność wskazuje na istnienie grzebienia nad ogonem.. Stanowi także argument za stałocieplnością zarówno ptasio-, jak i gadziomiednicznych.. [13].. Południowoafrykański paleontolog.. Robert Broom.. ukuł w 1911 nazwę.. Geranosaurus.. dla dinozaurzej szczęki całkowicie pozbawionej zębów.. [14].. W 1924 nazwano.. , którego.. Sidney Haughton.. uznał za.. cynodonta.. [15].. został nazwany w 1962, po czym z likorinem i.. geranozaurem.. uznano je za blisko spokrewnione dinozaury ptasiomiedniczne.. [16].. Termin Heterodontosauridae został ukuty w 1966 roku przez.. Oskara Kuhna.. [17].. Również.. Alfred Romer.. użył nazwy Heterodontosauridae w tym samym roku, definiując ją jako rodzinę dinozaurów ptasiomiednicznych obejmującą heterodontozaura i likorina.. [18].. W 1988.. Paul Sereno.. zdefiniował tę nazwę jako odnoszącą się do.. kladu.. obejmującego zwierzęta bliżej spokrewnione z heterodontozaurem niż z.. parazaurolofem.. [19].. , a w 2005 przedstawił odmienną definicję.. branch-based.. , według której do Heterodontosauridae należą zwierzęta bliżej spokrewnione z.. , niż z.. Parasaurolophus walkeri.. Pachycephalosaurus wyomingensis.. Triceratops horridus.. Ankylosaurus magniventris.. [20].. Heterodontosauridae obejmują w każdym wypadku pochodzące z z Afryki Południowej rodzaje.. Lycorhinus.. Gdy.. Richard Thulborn.. przypisał wszystkie trzy rodzajowi.. – żaden inny badacz nie wsparł takiej  ...   (Reptilia, Ornithischia) from the Stormberg of South Africa.. „Annals of the South African Museum”.. 79 (7), s.. 159–211, 1980.. 4,0.. 4,1.. Christopher E.. Gow.. A tooth-bearing maxilla referable to.. Lycorhinus angustidens.. Haughton, 1924 (Dinosauria, Ornithischia).. 99 (10), s.. 367–380, 1990.. 5,0.. 5,1.. Richard A.. Thulborn.. The systematic position of the Triassic ornithischian dinosaur.. Lycorhinus angustidens.. „Zoological Journal of the Linnean Society”.. 49, s.. 235–245, 1970.. doi:10.. 1111/j.. 1096-3642.. 1970.. tb00739.. x.. 6,0.. 6,1.. James A.. Hopson.. On the generic separation of the ornithischian dinosaurs.. Lycorhinus.. and.. Heterodontosaurus.. from the Stormberg Series (Upper Triassic) of South Africa.. „South African Journal of Science”.. 71, s.. 302–305, 1975.. 7,0.. 7,1.. 7,2.. 7,3.. Norman, Paul M.. Barrett: Ornithischian dinosaurs from the Lower Cretaceous (Berriasian) of England.. W: Andrew R.. Milner, D.. Batten (red.. ):.. Life and Environments in Purbeck Times.. Londyn: Special Papers in Palaeontology 68, 2002, s.. 161–189.. ISBN 0901702730.. 8,0.. 8,1.. 8,2.. Teeth of ornithischian dinosaurs (mostly Ornithopoda) from the Morrison Formation (Upper Jurassic) of the western United States.. Peter M.. Galton.. Horns and Beaks: Ceratopsian and Ornithopod Dinosaurs.. Bloomington: Indiana University Press, 2007, s.. 17–47.. ISBN 0-253-34817-X.. 9,0.. 9,1.. Richard J.. Butler, Peter M.. Galton, Laura B.. Porro, Luis M.. Chiappe, Donald M.. Henderson, Gregory M.. Erickson.. Lower limits of ornithischian dinosaur body size inferred from a new Upper Jurassic heterodontosaurid from North America.. „Proceedings of the Royal Society B”.. 277 (1680), s.. 375–381, 2010.. 1098/rspb.. 2009.. 1494.. PMID 19846460.. ↑.. Evolution in jaw mechanics in ornithopod dinosaurs.. Berlin; Nowy Jork: Springer-Verlag, 1984, seria: Advances in Anatomy, Embryology, and Cell Biology 87.. ISBN 0387131140.. 11,0.. 11,1.. Robert T.. Bakker.. The Dinosaur Heresies: New Theories Unlocking The Mystery of the Dinosaurs and Their Extinction.. New York: William Morrow, 1986, s.. 453.. ISBN 0140100555.. 12,0.. 12,1.. 12,2.. 12,3.. A new heterodontosaurid dinosaur (Reptilia: Ornithischia) from the Upper Triassic Red Beds of Lesotho.. 55, s.. 151–175, 1974.. 1974.. tb01591.. 13,0.. 13,1.. Zheng Xiaoting, You Hailu, Xu Xing, Dong Zhiming.. An Early Cretaceous heterodontosaurid dinosaur with filamentous integumentary structures.. „Nature”.. 458, s.. 333–336, 2009.. 1038/nature07856.. On the dinosaurs of the Stormberg, South Africa.. 7, s.. 291–308, 1911.. Sidney H.. Haughton.. The fauna and stratigraphy of the Stormberg Series.. 12, s.. 323–497, 1924.. 16,0.. 16,1.. A.. W.. Crompton,.. Charig, Alan.. A new ornithischian from the Upper Triassic of South Africa.. 196, s.. 1074–1077, 1962.. 1038/1961074a0.. Oskar Kuhn:.. Die Reptilien, System und Stammesgeschichte.. Krailling bei München: Verlag Oeben, 1966.. Alfred S.. Romer.. Vertebrate Paleontology.. Chicago: University of Chicago Press, 1966, s.. 468.. ISBN 0-7167-1822-7.. Paul C.. Sereno.. A rationale for phylogenetic definitions, with application to the higher-level taxonomy of Dinosauria.. „Neues Jahrbuch für Geologie und Paläontologie, Abhandlungen”.. 210 (1), s.. 41–83, 1998.. Sereno, P.. 2005.. Stem Archosauria—.. TaxonSearch.. [version 1.. 0, 2005 November 7].. ang.. [dostęp 20 sierpnia 2010].. 21,0.. 21,1.. 21,2.. 21,3.. Taxonomy, morphology, masticatory function and phylogeny of heterodontosaurid dinosaurs.. „ZooKeys”.. 226, s.. 1–225, 2012.. 3897/zookeys.. 226.. 2840.. 22,0.. 22,1.. 22,2.. Diego Pol, Oliver W.. M.. Rauhut, Marcos Becerra.. A Middle Jurassic heterodontosaurid dinosaur from Patagonia and the evolution of heterodontosaurids.. „Naturwissenschaften”.. 98 (5), s.. 369–379, 2011.. 1007/s00114-011-0780-5.. A new heterodontosaurid from the Redbeds of South Africa showing clear evidence of tooth replacement.. 57, s.. 335–339, 1975.. 1975.. tb01895.. A new genus of dinosaur from Lufeng County, Yunnan Province.. C.. Young.. Collected works of Yang Zhongjian.. Pekin: Academica Sinica, 1982, s.. 38–42.. chiń.. Paul M.. Barrett,.. Xu Xing.. A reassessment of.. Dianchungosaurus lufengensis.. Yang, 1982a, an enigmatic reptile from the Lower Lufeng Formation (Lower Jurassic) of Yunnan Province, People's Republic of China.. „Journal of Paleontology”.. 79 (5), s.. 981–986, 2005.. 1666/0022-3360(2005)079%5B0981:ARODLY%5D2.. 0.. CO;2.. José F.. Bonaparte.. Pisanosaurus mertii.. Casamiquela and the origin of the Ornithischia.. 50 (5), s.. 808–820, 1976.. , Lawrence M.. Witmer:.. Lesothosaurus.. Pisanosaurus.. , and.. Technosaurus.. 416–425.. Phylogeny of the bird-hipped dinosaurs.. „National Geographic Research”.. 2 (2), s.. 234–256, 1986.. Zhao Xijin.. Phylogeny and evolutionary stages of Dinosauria.. „Acta Palaeontologica Polonica”.. 28 (1-2), s.. 295–306, 1983.. Michael A.. Cooper.. A revision of the ornithischian dinosaur.. Kangnasaurus coetzeei.. Haughton, with a classification of the Ornithischia.. 95, s.. 281–317, 1985.. , Cheng Zhengwu, Xu Xing.. The earliest ceratopsian from the Tuchengzi Formation of Liaoning, China.. „Journal of Vertebrate Paleontology”.. 19 (4), s.. 681–691, 1999.. You Hailu,.. , Wang Xiaolin.. A new genus of Psittacosauridae (Dinosauria: Ornithopoda) and the origin and early evolution of marginocephalian dinosaurs.. „Acta Geologica Sinica (English Edition)”.. 77 (1), s.. 15–20, 2003.. , Forster, Catherine A.. ; Clark, James M.. ; Mo Jinyou.. A basal ceratopsian with transitional features from the Late Jurassic of northwestern China.. „Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences”.. 273, s.. 2135–2140, 2006.. 2006.. 3566.. Teresa Maryańska, Halszka Osmólska.. On ornithischian phylogeny.. 30, s.. 137–150, 1985.. Butler.. The 'fabrosaurid' ornithischian dinosaurs of the Upper Elliot Formation (Lower Jurassic) of South Africa and Lesotho.. 145 (2), s.. 175–218, 2005.. 2005.. 00182.. Butler, Roger M.. Smith, David B.. A primitive ornithischian dinosaur from the Late Triassic of South Africa, and the early evolution and diversification of Ornithischia.. 274 (1621), s.. 2041–2046, 2007.. 2007.. 0367.. Butler, Paul Upchurch, David B.. The phylogeny of the ornithischian dinosaurs.. „Journal of Systematic Palaeontology”.. 6 (1), s.. 1–40, 2008.. 1017/S1477201907002271.. Ana Maria Báez, Marsicano, Claudia A.. A heterodontosaurid ornithischian dinosaur from the Upper Triassic of Patagonia.. „Ameghiniana”.. 38 (3), s.. 271–279, 2001.. Attridge, A.. W.. Crompton, Farish A.. Jenkins Jr.. The Southern African Liassic prosauropod.. Massospondylus.. discovered in North America.. 5 (2), s.. 128–132, 1985.. 1080/02724634.. 1985.. 10011850.. Clark, James M.. ; Jenkins, Farish A.. ; Sues, Hans-Dieter: A review of the Early Jurassic tetrapods from the Glen Canyon Group of the American Southwest.. W: Fraser, Nicholas C.. ; Sues, Hans-Dieter (red.. In The Shadow of the Dinosaurs: Early Mesozoic Tetrapods.. Cambridge: Cambridge University Press, 1994, s.. 285–294.. ISBN 0521458994.. Sues, Hans-Dieter; Montellano, Marisol; Hopson, James A.. , Hernandez, Rene; Fastovsky, David A.. : An Early or Middle Jurassic tetrapod assemblage from the La Boca Formation, northeastern Mexico.. 295–302.. Barbara Sánchez-Hernández,.. Benton, Michael J.. ; Naish, Darren.. Dinosaurs and other fossil vertebrates from the Late Jurassic and Early Cretaceous of the Galve area, NE Spain.. „Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology”.. 249 (1-2), s.. 180–215, 2007.. 1016/j.. palaeo.. 01.. 009.. Tooth function and replacement in early Mesozoic ornithischian dinosaurs: implications for aestivation.. „Lethaia”.. 13 (1), s.. 93–105, 1980.. 1502-3931.. 1980.. tb01035.. Norman, Alfred W.. Crompton, Richard J.. Butler, Laura B.. Porro, Alan J.. Charig.. The Lower Jurassic ornithischian dinosaur.. Crompton Charig, 1962: cranial anatomy, functional morphology, taxonomy, and relationships.. 163 (1), s.. 182–276, 2011.. 2011.. 00697.. 45,0.. 45,1.. Butler, Porro, Laura B.. ; Norman, David B.. A juvenile skull of the primitive ornithischian dinosaur.. from the 'Stormberg' of southern Africa.. 28 (3), s.. 702–711, 2008.. 1671/0272-4634(2008)28%5B702:AJSOTP%5D2.. p.. •.. d.. e.. Dinozaury.. kategoria.. klasyfikacja.. lista.. portal.. wikiprojekt.. Infrarzędy dinozaurów.. ankylozaury.. ceratozaury.. ornitopody.. pachycefalozaury.. prozauropody.. stegozaury.. tetanury.. zauropody.. Era dinozaurów.. era mezozoiczna.. trias.. jura.. kreda.. wymieranie kredowe.. Dyscypliny powiązane.. biologia.. paleontologia.. paleobotanika.. geologia.. ewolucja.. dinozaury pierzaste.. ewolucja dinozaurów.. odrodzenie dinozaurów.. paleoceńskie dinozaury.. rozmiary dinozaurów.. php?title=Heterodontozaury oldid=40318575.. Kategorie.. Dobre artykuły.. Ukryta kategoria:.. Wyróżnione artykuły.. Artykuł.. Edytuj.. Edytuj kod źródłowy.. Cytowanie tego artykułu.. Afrikaans.. Occitan.. Edytuj linki.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 11:22, 2 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/Heterodontozaury
    Open archive

  • Title: Jeżozwierz grzebieniasty – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Jeżozwierz grzebieniasty.. Hystrix africaeaustralis.. Peters.. 1852.. Nadgromada.. żuchwowce.. ssaki.. Infragromada.. łożyskowce.. gryzonie.. jeżozwierzowate.. Rodzaj.. Hystrix.. Podrodzaj.. Gatunek.. jeżozwierz grzebieniasty.. Synonimy.. Hystrix capensis.. Grill, 1858.. Hystrix africaeaustralis prittwitzi.. Müller, 1910.. Hystrix stegmanni.. Kategoria zagrożenia (.. CKGZ.. najmniejszej troski.. ) –.. gatunek.. gryzonia.. rodziny.. jeżozwierzowatych.. Jego skórę pokrywają szczeciniaste włosy i długie, regenerujące się w razie ich utraty kolce, służące do obrony przed drapieżnikami.. Ssak występuje na południu Afryki.. Dobrze się adaptuje do środowiska zmienionego przez człowieka.. Żywi się.. roślinami.. , także na plantacjach, rzadziej padliną.. Mieszka w norze.. Tam też przychodzi na świat potomstwo, zwykle jeden miot rocznie.. Gatunek cechuje.. monogamia.. Jego zwyczaje rozrodcze stanowią przedmiot wielu badań naukowych.. Nie wyróżnia się żadnych.. podgatunków.. Morfologia i anatomia.. Fizjologia.. Zachowanie i rozmnażanie.. Drapieżnicy.. 6.. Status.. 7.. W kulturze i niewoli.. 8.. Jeżozwierz grzebieniasty, największy.. gryzoń.. południa Afryki.. , osiąga długość ponad pół metra.. , szacowaną na 71-84 cm.. lub 75-100 cm.. , i masę ciała 10-24.. , 12-18.. lub 18-30 kg.. , przy czym samice są cięższe od płci przeciwnej.. o około 1 kg.. , choć nie wszyscy badacze się z tym zgadzają.. Zwierzę posiada ruchliwe wąsy.. Zarówno jego.. słuch.. węch.. są bardzo wyczulone.. W skład.. czaszki.. wchodzą kości pneumatyczne,.. kości nosowe.. osiągają proporcjonalnie do wielkości gryzonia spore rozmiary.. Sądzi się, że są to przystosowania do szukania pokarmu.. Głowa i pysk są szerokie, oczy – niewielkie, uszy zaś – zaokrąglone.. Największy wymiar czaszki wynosi 18,18 cm.. Mózg waży około 37 g.. W porównaniu z innymi gryzoniami przyśrodkowe jądro przegrody wydaje się być proporcjonalnie mniej zasobne w neurony, jednak większych różnic pomiędzy mózgowiem jeżozwierza i mniejszych gryzoni nie znaleziono.. W jamie gębowej tkwi 20.. zębów.. , tyle samo w szczęce, co w żuchwie.. Na przedzie znajduje się para rylcowatych.. siekaczy.. nie występują.. Wymienić należy jeszcze parę.. przedtrzonowców.. i 3 pary.. trzonowców.. Dobrze zbudowane, krótkie kończyny przechodzą w stopy o pokaźnych pazurach, używanych do kopania.. Krótki ogon otaczają kolce wydrążone i otwierające się na zewnątrz.. Skórę pokrywają spłaszczone, szczeciniaste.. włosy.. , a na tylnej części grzbietu i na bokach wytwarza ona nawet zabarwione w jasne i ciemne pasy.. kolce sięgające długości w zależności od rodzaju kolców 30.. (sztywne.. ) lub 50 cm.. (giętkie.. W razie zagrożenia zwierzę stroszy je, dzięki czemu wygląda groźniej.. Wydrążone kolce.. ogona.. wydają wtedy grzechoczący dźwięk.. Kolce często odpadają w kontakcie z napastnikiem, a w ich miejsce wyrastają nowe.. Utkwiwszy w miękkiej części ciała drapieżnika powodują dotkliwe rany.. Regeneracja następuje szybko.. Temperatura ciała tego ssaka wynosi około 37,5 °C.. Przystosowuje się on do warunków otoczenia, co odbija się m.. w składzie jego moczu.. Badania wykazały, że w chłodniejszych warunkach otoczenia notuje się w nim wyższy poziom.. wodorowęglanów.. , przy czym.. pH.. zazwyczaj wynosi około 7.. Stężenie.. katecholamin.. jest zwiększone zarówno w niskich, jak i wysokich temperaturach.. Noworodki zdolne są do termoregulacji jedynie w zakresie temperatur otoczenia 10-28 °C.. , jednak w bliskim kontakcie z kilkoma innymi młodymi dolny próg obniża się.. Zwierzę to zamieszkuje południową.. Afrykę.. Północna granica jego zasięgu występowania przebiega na wschodzie kontynentu północną.. Tanzanią.. (jedynie północno-wschodnia część kraju nie jest zamieszkiwana przez jeżozwierza), zachodnią.. Kenią.. i południową.. Ugandą.. Następnie zaś wstępuje w.. Demokratyczną Republikę Konga.. , kierując się na południe, a następnie na zachód, zahaczając o granicą.. Konga.. Granice zachodnia, wschodnia i południowa wyznaczane są w znacznej mierze przez linię brzegową Oceanów.. Atlantyckiego.. Indyjskiego.. z wyjątkiem.. Namibii.. i bardzo niewielkiego przygranicznego obszaru.. RPA.. , gdzie jeżozwierz nie występuje na wybrzeżu).. Wśród państw, w których.. zajmuje całe terytorium, wymienia się.. Lesotho.. Suazi.. Mozambik.. Burundi.. Rwandę.. Angolę.. Zambię.. Malawi.. Zimbabwe.. Botswanę.. Jeżozwierz bytuje na terenach od poziomu morza do wysokości 2000 metrów.. (według innych źródeł nawet do 3500 metrów.. Stworzenie to zamieszkuje różnorodne środowiska o bogatej szacie roślinnej.. , po trosze także półpustynię.. w Namibii.. (chociaż jej większą część omija.. Stroni od lasów.. , choć też go w nich spotykano.. Lubi za to miejsca skaliste i odkryte.. Zamieszkuje również.. sawannę.. , tereny trawiaste.. i krzaki.. Jeżozwierz grzebieniasty prowadzi nocny tryb życia.. , choć widywano go również dzienną porą.. Jednak za dnia przebywa zwykle w kryjówce, za którą służy szczelina.. skalna.. jaskinia.. , dziura w glebie.. czy opuszczona nora.. mrównika.. Ma wschodzie kontynentu jeżozwierz częściej sam wykopuje swą norę.. , na innych terenach zwykle modyfikuje zastane tam schronienia.. Komora mieszkalna może być położona na głębokości 2 metrów i oddzielona tunelem długim na 20 metrów.. Gryzoń chodem przypomina psa czy kota.. Nieźle pływa i wspina się na drzewa.. Wydaje sporo dźwięków: pociąga nosem, pochrząkuje.. Ssak ten żywi się głównie pokarmem roślinnym.. Używa swych pazurów do wykopywania.. Spożywa także opadłe na ziemię.. owoce.. , kwiaty, łodygi i obgryza drzewa z.. kory.. Często pożywia się na plantacjach.. Lubi.. ananasy.. bambus.. kukurydzę.. melony.. , palmy kakaowe i olejowe,.. trzcinę cukrową.. ziemniaki.. dynię.. Trawi mało pożywny pokarm dzięki specjalnej budowie.. układu pokarmowego.. obfitującego w.. bakterie.. rozkładające włókna roślinne.. Rzadziej pożywia się padliną lub obgryza kości.. , które często magazynuje w swych norach.. Stanowią one dla niego cenne źródło.. fosforu.. (zawierają bowiem dużo fosforanu wapnia).. Pozwalają także na ostrzenie rylcokształtnych siekaczy.. Jeżozwierz grzebieniasty uznawany jest za samotnika przejawiającego terytorializm.. Istnieją  ...   wejścia.. Zwierzę występuje pospolicie.. Jego liczebność nie ulega zmianom.. Badania opierające się na ustalaniu wieku zwierzęcia dzięki stanowi jego zębów wykazały, że struktura wiekowa populacji jest stabilna.. Przez długi czas uczonych nurtowała kwestia, w jaki sposób regulowana jest liczebność gatunku.. Ponieważ osiąga ona tylko taki poziom, jaki może wyżywić środowisko, wydaje się, że przyrost naturalny ujemnie koreluje z zagęszczeniem osobników.. Wydaje się, że rozród ograniczają głównie sezonowość okresu rozrodczego, monogamia i życie w grupach w początkowych okresie życia.. Stwierdzono, że przy mniejszym zagęszczeniu osobników młode prędzej opuszczają rodziców.. Natomiast do najważniejszych czynników biorących udział w autoregulacji liczebności gatunku zaliczono wiek, w którym nowe pokolenie dochowuje się swego pierwszego miotu, a także śmiertelność młodych.. Nie wymienia się poważnych zagrożeń dla gatunku.. Chociaż pada on ofiarą polowań, skorzytał na ekspansji ludzkiej i rozwoju rolnictwa, stając się szkodnikiem upraw.. Także zmniejszenie populacji polujących nań wielkich kotów sprzyja gatunkowi.. Gatunek zamieszkuje liczne parki narodowe i obszary chronione.. Należą tutaj.. Park Narodowy Krugera.. Park Narodowy Pilanesberg.. Park Narodowy Mountain Zebra.. Transgraniczny Park Narodowy Kgalagadi.. Park Narodowy Addo Elephant.. Jeżozwierza tego spotyka się też w.. Tembe Elephant Park.. Obejmuje go też National Environmental Management: Biodiversity Act z 2004.. w niewoli.. Panuje nieusprawiedliwiony badaniami pogląd, że jeżozwierze potrafią strzelać swymi kolcami.. Obecnie traktuje się gatunek jako szkodnika, pojawia się bowiem często na plantacjach, gdzie nie tylko zjada uprawiane rośliny, ale także kopie dziury, wyrządzając o wiele większe szkody.. Jest on także obiektem polowań, a jego mięso, zwłaszcza wśród miejscowej ludności.. , ceni się za delikatność.. Natomiast kolce służą tubylcom do wyrobu biżuterii i innych przedmiotów dekoracyjnych.. Zwierzę spotyka się w niewoli.. Dla celów naukowych w RPA hoduje się je od 1980.. Do unieruchamiania zwierzęcia używa się mieszaniny chlorowodorków.. tiletaminy.. zolazepamu.. Badacze uznają ją za odpowiednią do tego celu, choć w badaniach spowodowała śmierć 1 samca na 31 badanych jeżozwierzy.. w: Integrated Taxonomic Information System.. Wilson Don E.. Reeder DeeAnn M.. (red.. ).. Hystrix (Hystrix) africaeaustralis.. w:.. Mammal Species of the World.. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd.. ).. [on-line].. Johns Hopkins University Press, 2005.. [dostęp 25 listopada 2009].. 3,4.. Erika L.. Barthelmess.. „Mammalian Species”.. 788, s.. 1-7, 2006.. American Society of Mammalogists.. 4,00.. 4,01.. 4,02.. 4,03.. 4,04.. 4,05.. 4,06.. 4,07.. 4,08.. 4,09.. 4,10.. 4,11.. 4,12.. 4,13.. 4,14.. 4,15.. 4,16.. 4,17.. 4,18.. 4,19.. 4,20.. 4,21.. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (.. IUCN Red List of Threatened Species.. ).. Dawid Burnie:.. Królestwo Zwierząt.. Warszawa: Świat Książki, 2003.. ISBN 83-7311-632-X.. 6,00.. 6,01.. 6,02.. 6,03.. 6,04.. 6,05.. 6,06.. 6,07.. 6,08.. 6,09.. 6,10.. 6,11.. 6,12.. 6,13.. 6,14.. 6,15.. 6,16.. 6,17.. 6,18.. 6,19.. 6,20.. 6,21.. 6,22.. 6,23.. 6,24.. 6,25.. 6,26.. (Cape porcupine).. iziko museums of cappe town.. [dostęp 2009-09-15].. Lisa DeBruine:.. Peters, 1852.. eol.. org.. [dostęp 2009-09-16].. 8,00.. 8,01.. 8,02.. 8,03.. 8,04.. 8,05.. 8,06.. 8,07.. 8,08.. 8,09.. 8,10.. 8,11.. 8,12.. 8,13.. 8,14.. 8,15.. 8,16.. 8,17.. 8,18.. 8,19.. 8,20.. 8,21.. 8,22.. 8,23.. 8,24.. 8,25.. 8,26.. 8,27.. 8,28.. 8,29.. 8,30.. 8,31.. 8,32.. 8,33.. 8,34.. 8,35.. 8,36.. 8,37.. 8,38.. 8,39.. 8,40.. 8,41.. 8,42.. 8,43.. Cape porcupine.. (On-line), Animal Diversity Web, 2009-09-15.. 9,00.. 9,01.. 9,02.. 9,03.. 9,04.. 9,05.. 9,06.. 9,07.. 9,08.. 9,09.. 9,10.. 9,11.. 9,12.. 9,13.. 9,14.. 9,15.. 9,16.. 9,17.. 9,18.. 9,19.. 9,20.. 9,21.. 9,22.. 9,23.. 9,24.. Old World Porcupines: Hystricidae – South African Porcupine (hystrix Africaeaustralis): Species Accounts.. anilams.. jrank.. 10,0.. 10,1.. 10,2.. Limacher A.. , Bhagwandin A.. , Fuxe K.. , Manger P.. R.. Nuclear organization and morphology of cholinergic, putative catecholaminergic and serotonergic neurons in the brain of the Cape porcupine (Hystrix africaeaustralis): increased brain size does not lead to increased organizational complexity.. „J Chem Neuroanat.. ”.. 36 (1), s.. 33-52, 2008-09.. 11,00.. 11,01.. 11,02.. 11,03.. 11,04.. 11,05.. 11,06.. 11,07.. 11,08.. 11,09.. 11,10.. 11,11.. 11,12.. 11,13.. 11,14.. 11,15.. 11,16.. 11,17.. 11,18.. 11,19.. 11,20.. R.. J.. van Aarde.. Reproduction of the Cape Porcupine.. : an ecological perspective.. „Suid-Afrikaanse Tydskrif vir Wetenskap”.. 83, s.. 605-607, 1987-10.. 12,4.. 12,5.. A Guide to the: Cape Porcupine –.. intekom.. [dostęp 2009-09-18].. 13,2.. 13,3.. 13,4.. 13,5.. 13,6.. 13,7.. AnAge entry for.. genomics.. senescence.. info.. 14,0.. 14,1.. 14,2.. Haim A.. , Van Aarde R.. , Skinner J.. D.. Urinary characteristics of the Cape porcupine Hystrix africaeaustralis: effects of photoperiod and temperature.. „J Basic Clin Physiol Pharmacol.. 3 (2), s.. 165-75, 1992.. PMID 1295573.. 15,0.. 15,1.. Haim A, Van Aarde RJ, Skinner JD.. Burrowing and huddling in newborn porcupine: the effect on thermoregulation.. „Physiol Behav.. 52 (2), s.. 247-50, 1992-08.. mapa zasięgu wg IUCN.. [dostęp 2009-09-09].. 17,0.. 17,1.. 17,2.. 17,3.. 17,4.. 17,5.. 17,6.. 17,7.. 17,8.. Reproduction of captive female Cape porcupines (.. „Journals of Reproduction Fertility”.. 75, s.. 577-582, 1985.. Environmental Evaluation Unit:.. The Proposed Touwsriver Solar Energy Facility.. Draft Environmental Scoping Report.. University of Cape Town, 2010-08.. [dostęp 2010-08-24].. Husbandry and immobilization of captive porcupines.. „S.. Afr.. Tydskr.. Natuurnav.. ”, s.. 77-79, 1985.. Massolo A.. , Sforzi A.. , Lovari S.. Chemical immobilization of crested porcupines with tiletamine HCl and zolazepam HCl (Zoletil) under field conditions.. „Journal of Wildlife Dideases”.. 39 (3), s.. 727-31, 2003-07.. PMID 14567239.. php?title=Jeżozwierz_grzebieniasty oldid=36945438.. Jeżozwierzowate.. Ssaki Afryki.. Cebuano.. پنجابی.. Srpskohrvatski / српскохрватски.. Winaray.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 18:59, 28 cze 2013..

    Original link path: /wiki/Je%C5%BCozwierz_grzebieniasty
    Open archive

  • Title: Zaurolof – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Zaurolof.. Saurolophus.. Brown.. , 1912.. Okres istnienia: 70 mln lat temu.. ↓.. Czaszka.. Saurolophus osborni.. Podrząd.. cerapody.. Infrarząd.. Podrodzina.. Hadrosaurinae.. /.. Saurolophinae.. zaurolof.. Gatunki.. osborni.. , 1912.. typowy.. angustirostris.. Rozhdestvensky.. , 1952.. kryschtofovici.. Riabinin.. , 1930.. , "jaszczurzy grzebień") −.. rodzaj.. dużego.. dinozaura kaczodziobego.. żyjącego w.. późnej kredzie.. , około 70 milionów lat temu, w.. Ameryce Północnej.. (dzisiejsza.. Kanada.. Stany Zjednoczone.. ) oraz.. Mongolia.. Jeden z kilku rodzajów dinozaurów znanych z różnych kontynentów.. Cechował się spiczastym grzebieniem sterczącym z góry i tyłu głowy.. Zwierzę żywiło się.. , poruszało się na dwóch lub czterech kończynach.. Gatunek typowy.. , został opisany przez.. Barnuma Browna.. w 1912.. Drugi pewny gatunek,.. z Azji, opisał.. Anatolij Rożdiestwienski.. Trzeci uznano za wątpliwy.. Odkrycie i historia.. Paleoekologia.. Grzebień.. Rekonstrukcja.. Znaleziony materiał obejmuje prawie kompletne.. szkielety.. , zapewniające badaczom jasny obraz anatomii kośćca zwierzęcia.. Alberty.. , rzadszy z gatunków, mierzył około 9,8 metra długości.. Sama.. czaszka.. osiągała metr.. Masę ciała szacuje się na 2,1.. tony.. Mongolski.. osiągał większe rozmiary,.. holotypowy.. szkielet mierzy 12 metrów długości.. Odnotowywano jeszcze większe szczątki.. udział kości nosowej w tworzeniu grzebienia nosowego był mniejszy niż u.. , bardziej prostą kość przedszczękową w widoku bocznym, z lekko zakrzywioną ku górze ustną krawędzią, oraz brakiem pionowej bruzdy na kości przedusznej, nad.. nerwem trójdzielnym.. Za najbardziej charakterystyczną cechę zaurolofa uchodzi grzebień zdobiący jego czaszkę.. Występuje on także u osobników młodocianych, choć jest mniejszy.. Długi i przypominający kolec wystaje w górę i do tyłu, rozpoczynając się ponad.. oczami.. , zgina się pod kątem 45 stopni.. Często opisywany jako mocno zbudowany, wydaje się taki tylko u koniuszka, wypełniały go komory powietrzne.. Mogły one służyć respiracji lub termoregulacji.. Barnum Brown.. , opisawszy pierwsze znalezisko, umieścił je w stworzonej w tym celu nowej.. podrodzinie.. Saurolophinae w obrębie "Trachodontidae" (obecnie Hadrosauridae).. Obejmowała ona wtedy także.. korytozaura.. hipakrozaura.. , jedyne dobrze znane rodzaje z późniejszej.. Lambeosaurinae.. Brown sądził, że zaurolof miał zwrócony ku.. kości kulszowej.. wyrostek.. kości biodrowej.. , jaki miały Lambeosaurinae.. Wydaje się jednak, że pogląd ten opierał się na omyłkowo włączonej w szczątki zaurolofa kości kulszowej przedstawiciela Lambeosaurinae.. Dodatkowo wspomniany autor doszedł do nieprawidłowych wniosków, jakoby zaurolofie i lambeozaurynowe grzebienie miały składać się z tych samych kości.. jest przedstawicielem.. określanego przez niektórych autorów jako Hadrosaurinae.. , a przez innych jako.. Analizy filogenetyczne sugerują, że jego najbliższymi krewnymi są prozaurolof i.. kerberozaur.. ma charakterystyczne dla Hadrosaurinae/Saurolophinae.. miednicę.. i grzebień o solidnej budowie.. Fotografia przedstawiająca wydobycie w 1911.. Barnum Brown odnalazł pierwsze opisane pozostałości zaurolofa w 1911.. Składały się na nie niemal kompletny szkielet klasyfikowany jako.. AMNH.. 5220 i wchodzący w skład zbiorów.. Amerykańskiego Muzeum Historii Naturalnej.. Był to pierwszy prawie kompletny szkielet dinozaura z Kanady.. Znaleziono go pośród skał powstałych we wczesnym.. mastrychcie.. (kreda górna), tworzących.. formację.. geologiczną.. Horseshoe Canyon.. (wtedy określaną jako formacja Edmonton) w okolicy Tolman Ferry nad rzeką.. Red Deer.. Albercie.. Brown opisał te znaleziska.. , umieszczając je w osobnej podrodzinie.. stanowił ważny punkt odniesienia dla naukowców badających dinozaury kaczodziobe.. Widać to w niektórych nazwach rodzajowych, jak.. prozaurolof.. Prosaurolophus.. , czyli "przed zaurolofem", "poprzednik zaurolofa") i.. parazaurolof.. Parasaurolophus.. , "obok zaurolofa").. Prócz tego odkryto i opisano niewiele materiału z tamtych terenów.. Skamieniałości przypisywane zaurolofowi odnaleziono też w osadach formacji Moreno w.. ; Bell i Evans (2010) uznali te szczątki za zbyt niekompletne, by przypisać je któremukolwiek taksonowi wewnątrz Hadrosaurinae.. , natomiast.. Prieto-Márquez.. Wagner.. (2013) potwierdzili przynależność kalifornijskiego hadrozaura do rodzaju.. , klasyfikując go jako nowy gatunek w obrębie tego rodzaju –.. morrisi.. Jednak w późniejszej publikacji Prieto-Márquez i współpracownicy (w druku) przenieśli.. do odrębnego rodzaju.. Augustynolophus.. Holotyp.. zaurolofa, fotografia z 1913.. Zamiast tego obfitszych szczątków i danych dostarczyła.. Azja.. Początkowe pozostałości wydawały się nie obiecywać wiele.. Zaliczała się tu fragmentaryczna kość kulszowa z.. Heilongjiang.. Chińskiej Republice Ludowej.. , ochrzczona przez Riabinina jako.. Niedługo później wydobyto jednak o wiele bardziej wartościowe szczątki.. Odnalazła je w.. Mongolii.. w pochodzących z wczesnego mastrychtu skałach formacji.. Nemegt.. polsko.. -mongolska ekspedycja paleontologiczna, działająca w latach 1947-49.. Anatolij Rożdiestwienski nadał znalezisku nazwę.. Odkryto także i inne szkielety osobników tego gatunku w różnych stadiach wzrostu i pozostałości.. należą do najobfitszych wśród azjatyckich kaczodziobych.. Czaszki zaurolofów, instytut paleontologiczny Rosyjskiej Akademii Nauk.. Obecnie za pewne uznaje się dwa gatunki:.. Brown, 1912.. znany jest ze szkieletu z czaszką, dwóch innych kompletnych czaszek oraz ich fragmentów.. Rozhdestvensky, 1952.. reprezentuje natomiast co najmniej 15 znalezisk.. Riabinin, 1930.. nie uznaje się już za pewny gatunek, a za.. lub też  ...   pasł się na wysokości od poziomu gruntu do 4 metrów.. Pospolity.. był prawdopodobnie ważnym dużym roślinożercą ekosystemu formacji Nemegt, natomiast.. stanowił rzadkość w formacji Horseshoe Canyon, gdzie konkurowały z nim inne kaczodziobe: edmontozaur i hipakrozaur.. Charakterystyczny przypominający kolec grzebień zaurolofa przywodził na myśl różne interpretacje, mógł spełniać różnorodne funkcje.. Brown porównał go do grzebienia.. kameleona.. Zasugerował, że mógł on stanowić miejsce przyczepu mięśni i niezachowanej kryzy z tyłu głowy, podobny twór spotyka się u.. bazyliszka.. Po zbadaniu podobnych cech występujących u innych kaczodziobych.. doszedł do wniosku, że miały one znaczenie w identyfikacji płciowej.. Maryańska i Osmólska, zauważając wydrążoną podstawę, wysunęły hipotezę, że grzebień zwiększał powierzchnię jamy nosowej, pomagając w termoregulacji.. James Hopson.. uznał, że jego funkcją było przekazywanie sygnałów.. wzrokowych.. Idąc dalej stwierdził możliwość istnienia wypełniających się powietrzem płatów skórnych nad.. nozdrzami.. działających jako rezonatory i dodatkowy bodziec wzrokowy.. Pomysł ten podjęli autorzy tekstów popularnonaukowych na temat dinozaurów, jak.. , który dokładnie przedyskutował problem i zrekonstruował działanie takiej adaptacji.. Richard Swann Lull.. , Wright, Nelda E.. Hadrosaurian Dinosaurs of North America.. Geological Society of America, 1942, s.. 226, seria: Geological Society of America Special Paper 40.. Donald F.. Glut.. Dinosaurs: The Encyclopedia.. Jefferson, North Carolina: McFarland Co, 1997, s.. 788–789.. ISBN 0-89950-917-7.. Phil R.. Bell.. Redescription of the skull of.. Saurolophus osborni.. Brown 1912 (Ornithischia: Hadrosauridae).. „Cretaceous Research”.. 32 (1), s.. 30–44, 2011.. cretres.. 2010.. 10.. 002.. Teresa Maryańska,.. Cranial anatomy of.. Saurolophus angustirostris.. with comments on the Asian Hadrosauridae (Dinosauria).. „Palaeontologia Polonica”.. 42, s.. 5–24, 1981.. Corythosaurus casuarius.. , a new crested dinosaur from the Belly River Cretaceous, with provisional classification of the family Trachodontidae.. „Bulletin of the American Museum of Natural History”.. 33 (35), s.. 559–564, 1914.. Charles M.. Sternberg.. Classification of American duckbilled dinosaurs.. 382–383, 1954.. 7,4.. John R.. Horner, David B.. Weishampel, Catherine A.. Forster: Hadrosauridae.. Weishampel, Peter Dodson, Halszka Osmólska (red.. drugie.. 438–463.. Albert Prieto-Márquez.. Global phylogeny of Hadrosauridae (Dinosauria: Ornithopoda) using parsimony and Bayesian methods.. 159 (2), s.. 435–502, 2010.. 00642.. Cranial osteology and ontogeny of.. from the Late Cretaceous of Mongolia with comments on.. from Canada.. 56 (4), s.. 703–722, 2011.. 4202/app.. 0061.. A crested dinosaur from the Edmonton Cretaceous.. 31 (14), s.. 131–136, 1912.. The skeleton of.. , a crested duck-billed dinosaur from the Edmonton Cretaceous.. 32 (19), s.. 387–393, 1913.. Bell, David C.. Evans.. Revision of the status of.. Saurolophus.. (Hadrosauridae) from California, USA.. „Canadian Journal of Earth Sciences”.. 47 (11), s.. 1417–1426, 2010.. 1139/E10-062.. Albert Prieto-Márquez, Jonathan R.. Saurolophus morrisi.. , a new species of hadrosaurid dinosaur from the Late Cretaceous of the Pacific coast of North America.. 58 (2), s.. 255–268, 2013.. 0049.. Wagner, Phil R.. Bell i Luis M.. Chiappe.. The late-surviving ‘duck-billed’ dinosaur.. Augustynolophus.. from the upper Maastrichtian of western North America and crest evolution in Saurolophini.. „Geological Magazine”, w druku.. 1017/S0016756814000284.. Anatoly Nikolaevich Riabinin.. [On the age and fauna of the dinosaur beds on the Amur River].. „Mémoir, Société Mineral Russia”.. 59, s.. 41–51, 1930.. ros.. K.. [A new representative of the duck-billed dinosaurs from the Upper Cretaceous deposits of Mongolia].. „Doklady Akademii Nauk S.. S.. 86, s.. 405–408, 1952.. Norman, Hans-Dieter Sues: Ornithopods from Kazakhstan, Mongolia and Siberia.. W: Michael J.. Benton, Evgeny Kurochkin, Mikhail Shishkin, David M.. Unwin (red.. The Age of Dinosaurs in Russia and Mongolia.. Cambridge: Cambridge University Press, 2000, s.. 462–479.. ISBN 0-521-55476-X.. Standardized terminology and potential taxonomic utility for hadrosaurid skin impressions: a case study for.. from Canada and Mongolia.. „PLoS ONE”.. 7 (2): e31295, 2012.. 1371/journal.. pone.. 0031295.. 19,0.. 19,1.. Weishampel, D.. B.. ; Barrett, Paul M.. ; Coria, Rodolfo A.. ; Le Loeuff, Jean; Xu Xing; Zhao Xijin; Sahni, Ashok; Gomani, Elizabeth M.. P.. ; Noto, Christopher N.. : Dinosaur distribution.. 517–606.. 20,0.. 20,1.. 20,2.. The Horned Dinosaurs: A Natural History.. Princeton: Princeton University Press, 1996, s.. 14–15.. ISBN 0-691-05900-4.. Taxonomic implications of relative growth in lambeosaurine dinosaurs.. „Systematic Zoology”.. 24, s.. 37–54, 1975.. 2307/2412696.. The evolution of cranial display structures in hadrosaurian dinosaurs.. „Paleobiology”.. 1 (1), s.. 21–43, 1975.. Hadrosaurids II.. The Illustrated Encyclopedia of Dinosaurs: An Original and Compelling Insight into Life in the Dinosaur Kingdom.. New York: Crescent Books, 1985, s.. 122–127.. ISBN 0-517-468905.. Ornitopody.. Rodziny.. driozaury.. kamptozaury.. rabdodony.. hipsylofodonty.. iguanodony.. php?title=Zaurolof oldid=40308786.. Hadrozauroidy.. Dinozaury Azji.. Dinozaury Ameryki Północnej.. Dinozaury kredy.. ଓଡ ଆ.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 22:33, 1 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/Zaurolof
    Open archive
  •  

  • Title: Nosorożec jawajski – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Nosorożec jawajski.. Rhinoceros sondaicus.. Desmarest.. 1822.. Okres istnienia: 1.. 6–0 mln lat temu.. nieparzystokopytne.. nosorożcowate.. Rhinoceros.. nosorożec jawajski.. Rhinoceros camperii.. Jardine.. , 1836.. Rhinoceros camperis.. Gray.. , 1827.. Rhinoceros floweri.. Gray, 1868.. Rhinoceros frontalis.. Von Martens, 1876.. Rhinoceros javanicus.. Geoffroy.. Cuvier.. , 1824.. Rhinoceros javanus.. G.. Cuvier, 1829.. Rhinoceros nasalis.. Podgatunki.. s.. annamiticus.. Heude, 1892.. inermis.. Lesson, 1838.. sondaicus.. Desmarest, 1822.. krytycznie zagrożony.. Zasięg występowania.. Zasięg występowania nosorożca jawajskiego:.. historyczny,.. dzisiejszy.. ssaka.. nosorożcowatych.. , jeden z pięciu żyjących do dziś gatunków nosorożców.. Należy do tego samego.. rodzaju.. , co.. nosorożec indyjski.. Łączy je podobna, przypominająca mozaikę.. skóra.. stwarzająca wrażenie opancerzenia.. Nosorożec jawajski, mierząc 3,1–3,2 m długości i 1,4–1,7 m wysokości, jest mniejszy od swego krewniaka, wielkością bardziej zbliża się do.. nosorożca czarnego.. Jego rogi, mniejsze niż u innych nosorożców, osiągają zwykle poniżej 25 cm.. Gatunek cechował się niegdyś szerokim zasięgiem występowania.. Rozciągał się on od.. Indonezji.. przez południowo-wschodnią.. Azję.. do.. Indii.. Pomimo to dziś uznaje się go za krytycznie zagrożony.. Na wolności przetrwały jedynie dwie.. populacje.. Żaden osobnik nie przebywa w ogrodzie zoologicznym.. Być może czyni go to najrzadszym dużym ssakiem świata.. Licząca około 40-50 zwierząt populacja żyje w.. Parku Narodowym Ujung Kulon.. Jawie.. Mniejsza grupa, oceniania w 2007 na nie więcej niż 8 sztuk, przetrwała w wietnamskim.. Parku Narodowym Cát Tiên.. Spadek liczebności nosorożca jawajskiego wiąże się z kłusownictwem, głównie z powodu rogów, którym tradycyjna chińska medycyna przypisuje wielką wartość.. Na czarnym rynku ich cena wynosi aż 30 000.. USD.. za kilogram.. Utrata siedlisk, głównie na skutek wojen w południowo-wschodniej Azji, jak.. wojna wietnamska.. , także przyczyniła się do spadku populacji i uniemożliwiła poprawę sytuacji.. Obszar wciąż jeszcze zamieszkany przez te zwierzęta położony jest w obrębie dwóch terenów chronionych, jednak nosorożcom ciągle zagrażają kłusownicy, choroby, niekorzystny wpływ wywiera także utrata różnorodności genetycznej związana z.. chowem wsobnym.. Na wolności osobniki dożywają średnio 30–45 lat.. W przeszłości zamieszkiwały nizinne.. lasy deszczowe.. , wilgotne tereny trawiaste i rozległe.. równiny zalewowe.. Żyły w większości samotnie z wyjątkiem czasu parzenia się i wychowywania potomstwa.. Okazjonalnie zbierały się w miejscach pozwalających na tarzanie się w błocie i lizanie soli.. Pomijając ludzi, dorosłym osobnikom nie zagrażały żadne.. drapieżniki.. Nosorożce te zwykle unikały człowieka, jednak w poczuciu zagrożenia nie wahały się atakować.. Naukowcy i konserwatorzy przyrody rzadko prowadzą nad nimi badania bezpośrednie z powodu wielkiej rzadkości tych stworzeń i niebezpieczeństwa przeszkadzania tak zagrożonemu gatunkowi.. Badacze, próbując ocenić ich zdrowie i tryb życia, polegają więc na filmach i próbkach.. kału.. W efekcie jest to najmniej poznany ze wszystkich gatunków nosorożców.. Taksonomia i nazwa.. Ewolucja.. Morfologia.. Występowanie i siedlisko.. Zachowanie.. Pożywienie.. Rozmnażanie.. Ochrona.. Ujung Kulon.. Cát Tiên.. W niewoli.. Szkielet "jednorogiego nosorożca z Jawy", ilustracja z.. Recherches sur les ossemens fossiles.. Cuviera, 1836.. Rhinoceros sondaicus inermis.. , samica przewieziona do.. Londynu.. w 1877, zdechła po mniej niż pół roku.. , głowa samca z Półwyspu Malajskiego z Raffles Museum w.. Singapurze.. 1931.. Pierwsze badania poświęcone nosorożcom jawajskim przeprowadzone przez przyrodników miały miejsce w 1787, gdy dwa zwierzęta schwytano na Jawie.. Czaszki.. wysłano do znanego.. holenderskiego.. przyrodnika.. Petrusa Campera.. , który zmarł dwa lata później, zanim zdążył opublikować swe odkrycie, zgodnie z którym nosorożce z Jawy stanowiły oddzielny gatunek.. Kolejne osobniki złapał na.. Sumatrze.. Alfred Duvaucel.. , który wysłał je swemu ojczymowi, sławnemu.. francuskiemu.. naukowcowi.. Georges'owi Cuvierowi.. Ten, w 1822 roku, rozpoznał w nich nowy gatunek.. W tym samym roku.. Anselme Gaëtan Desmarest.. opisał je jako.. Był to ostatni zidentyfikowany gatunek nosorożca.. Desmarest początkowo stwierdził, że zwierzęta pochodzą z Sumatry, później jednak przypisał znalezisko Jawie.. Nazwa rodzajowa.. , używana także w przypadku nosorożca indyjskiego, pochodzi ze starożytnej.. greki.. , a dokładniej od słów.. rhino.. oznaczającego "nos" i.. ceros.. znaczącego "róg".. Epitet gatunkowy.. odnosi się do.. biogeograficznego.. regionu sundajskiego obejmującego.. wyspy.. Sumatrę.. Jawę.. Borneo.. i wiele otaczających je mniejszych wysepek.. Polska nazwa odnosi się do wyspy Jawy, podobnie angielska.. W tym języku funkcjonuje także inna nazwa "Lesser One-Horned Rhinoceros" (mniejszy jednorogi nosorożec, dla odróżnienia od większego – nosorożca indyjskiego).. Wyróżnia się 3 odrębne podgatunki.. , z których jedynie 2 dotrwały do chwili obecnej:.. Rhinoceros sondaicus sondaicus.. , podgatunek typowy, określany jako indonezyjski.. Zamieszkiwał w przeszłości Jawę i Sumatrę.. Obecnie ogranicza się do 40-50 osobników w Parku Narodowym Ujung Kulon na zachodnim krańcu Jawy.. Jeden z badaczy zasugerował, by nosorożce zamieszkujące niegdyś Sumatrę umieścić w osobnym podgatunku.. floweri.. , pomysł nie uzyskał jednak akceptacji ogółu specjalistów.. Rhinoceros sondaicus annamiticus.. , określany jako wietnamski.. Zamieszkiwał w przeszłości.. Wietnam.. Kambodżę.. Laos.. Tajlandię.. Malezję.. Jego łacińska nazwa pochodzi od łańcucha.. Gór Annamskich.. w południowo-wschodniej Azji, w którym występował.. Pojedyncza populacja, licząca w 2006 mniej niż 12 osobników, żyła w nizinnym lesie w Parku Narodowym.. w Wietnamie.. Ostatni osobnik tego podgatunku został zabity przez kłusownika w 2010.. Ostatnie analizy genetyczne sugerują, że oba podgatunki posiadają wspólnego przodka żyjącego pomiędzy 300 000 i 2 000 000 lat temu.. , określany jako indyjski.. Zamieszkiwał w przeszłości tereny od.. Bengalu.. Mjanmy.. Wyginął prawdopodobnie w pierwszej dekadzie XX wieku.. Inermis.. oznacza "nieuzbrojony, bezbronny".. i odnosi się do takich jego charakterystycznych cech, jak mały róg u.. samców.. i zupełny jego brak u.. samic.. Został on opisany na podstawie badań bezrogiej samicy właśnie.. Sytuacja polityczna Mjanmy nie pozwala na dokonanie odpowiednich badań, ale jego przetrwanie wydaje się bardzo nieprawdopodobne.. sondaicus floweri.. z Sumatry.. nie jest wymieniany przez większość źródeł.. Przodkowie obecnych nosorożców wyodrębnili się spośród.. nieparzystokopytnych.. we wczesnym.. eocenie.. Badania porównawcze.. DNA mitochondrialnego.. sugerują, że rozdzielenie się linii prowadzących do dzisiejszych nosorożców oraz.. koniowatych.. nastąpiło około 50 milionów lat temu.. Żyjąca obecnie rodzina.. pojawiła się w późnym eocenie w.. Eurazji.. , a przodkowie obecnie istniejących gatunków rozprzestrzeniali się w Azji od początku.. miocenu.. Członkowie rodzaju.. , nosorożce jawajski i indyjski, pojawili się po raz pierwszy w zapisie kopalnym pomiędzy 1,6 i 3,3 miliona lat temu.. Badania molekularne z kolei sugerują, że rozdzieliły się one znacznie wcześniej, około 11,7 miliona lat temu.. Należące do rodzaju typowego nosorożce jawajski i indyjski nie wydają się blisko spokrewnione z innymi gatunkami nosorożcowatych.. Inne badania podniosły kwestię, że ich najbliższymi krewnymi mogły być wymarłe.. Gaindetherium.. Punjabitherium.. Szczegółowe analizy.. kladystyczne.. nosorożcowatych umieszczają rodzaje.. i wymarły.. w kladzie z.. nosorożcem sumatrzańskim.. należącym do rodzaju.. Dicerorhinus.. Inne badania z kolei mówią, że ten ostatni bliższy jest dwóm gatunkom.. afrykańskim.. Nosorożec sumatrzański oddzielił się od azjatyckich około 15 milionów lat temu.. Z kolei obie dzisiejsze populacje zamieszkujące Cát Tiên i ujung Kulon rozdzieliły się w.. plejstocenie.. , pomiędzy 2000000 a 300000 lat temu.. Wtedy tereny te stanowiły część prehistorycznego lądu.. Sunda.. , którego niższe tereny na skutek wahania się poziomu morza były okresowo zalewane, a wyższe tworzyły wyspy.. Stan ten utrzymuje się obecnie.. Nosorożec jawajski nie dorównuje rozmiarami swemu krewnemu, nosorożcowi indyjskiemu, którego przypomina.. Biorąc pod uwagę wielkość, jest podobny raczej do.. Długość ciała (wliczając w to głowę) dochodzi do 3,1–3,2 m (niektóre źródła wspominają o przedziale 2–4 m), wysokość zaś rozciąga się pomiędzy 1,4 i 1,7 m.. Zanotowana.. masa.. ciała dorosłych waha się w szerokich granicach od 900 do aż 2300 kg.. Z powodu zagrożenia wyginięciem, badań mających na celu dokładniejsze pomiary nigdy nie przeprowadzono, nie stanowią one priorytetu.. Nie występuje znaczna różnica wielkości pomiędzy płciami, aczkolwiek samice mogą być nieco większe.. Podgatunek wietnamski wydaje się nieco mniejszy od zamieszkującego Jawę, lecz badania prowadzące do tego wniosku oparto na fotografiach i pomiarach odcisków stóp.. Głowa samca ustrzelonego 31 stycznia 1934 w.. Sindangkerta.. na Jawie.. Po zakonserwowaniu wystawia ją.. Zoological Museum of Buitenzorg.. Nos obu przedstawicieli rodzaju.. zdobi pojedynczy róg, co odróżnia je od innych żyjących obecnie gatunków, posiadających dwa.. Spośród nich najmniejszy róg posiada właśnie nosorożec jawajski, u którego mierzy on zwykle mniej niż 20 cm.. Najdłuższa zanotowana długość wynosi 27 cm.. Wydaje się, że jego posiadacze raczej rzadko używają go do walki, a zamiast tego służy im on do rozgrzebywania błota, w którym się tarzają, do powalania roślin, którymi mają zamiar się pożywić, oraz do tworzenia sobie ścieżek wśród gęstej roślinności.. Podobnie, jak inne skubiące trawę gatunki nosorożców (.. czarny.. sumatrzański.. indyjski.. ),.. posiada długą, ostro zakończoną górną wargę pomagającą mu w chwytaniu pożywienia.. Jego dolne.. są długie i ostre, zwierzę używa ich podczas walki.. Za kłami znajdują się dwa rzędy po 6.. o niskich koronach używanych do żucia grubych roślin.. Jak jego krewni, ssak ten posiada dobry węch i słuch, ale widzi bardzo słabo.. Jego długość życia szacuje się na 30–45 lat.. Jego niewytwarzająca.. włosów.. , szara, ciemnoszara lub szarobrązowa.. tworzy fałdy na barkach, plecach i zadzie.. Jej  ...   towarami z niego otrzymanymi stał się nielegalny.. Jednak w 1988 produktami z nosorożca jawajskiego nadal handlowano.. Działania w sprawie likwidacji czarnego rynku rogów sprawiły, że cena wzrosła aż do 30 tysięcy dolarów za kilogram, tj.. wartości trzykrotnie większej, niż w przypadku nosorożców afrykańskich.. Utrata siedliska spowodowana.. rolnictwem.. także przyczyniła się do spadku liczebności, aczkolwiek nie stanowi już jego zasadniczego czynnika sprawczego, gdyż pozostałe przy życiu osobniki zamieszkują dwa.. parki narodowe.. Pogorszenie warunków środowiskowych utrudniło jednak poprawę sytuacji gatunku wyniszczonego przez kłusowników.. Pomimo wysiłków podejmowanych w celu ochrony zwierzęcia szanse jego przetrwania ocenia się nisko.. Populacje, ograniczone do dwóch niewielkich obszarów, są bardzo wrażliwe na choroby i konsekwencje.. chowu wsobnego.. W tak małych populacjach dużą rolę odgrywają.. dryf genetyczny.. efekt założyciela.. efekt wąskiego gardła.. Szacunki genetyków stanowią, że dla utrzymania niezbędnej dla gatunku różnorodności niezbędne jest utrzymanie populacji co najmniej 100 osobników.. Próby hodowli gatunku w ogrodach zoologicznych nie powiodły się.. Rozważa się raczej ochronę nosorożców w ich naturalnym środowisku, jak wspomaganie ich rozrodu, dożywianie czy ułatwianie zasiedlania nowych terenów.. Obszar chroniony od 1992 roku w formie.. parku narodowego.. Ujung Kulon został zniszczony przez erupcję.. Krakatau.. w 1883.. Nosorożec jawajski rekolonizował go po eksplozji, w przeciwieństwie do ludzi, którzy nigdy nie wrócili w dużej liczbie.. Dzięki temu teren pozostał dziki.. i w różnej formie podlegał ochronie prawnej od początków XX wieku.. W 1931, gdy populacja sumatrzańska stanęła na krawędzi zagłady, rząd.. Holenderskich Indii Wschodnich.. ogłosił gatunek chronionym prawnie.. W 1967, podczas pierwszego spisu nosorożców w Ujung Kulon, doliczono się jedynie 25 osobników.. Do 1980 populacja podwoiła się.. Od tego czasu utrzymuje się na w miarę stabilnym poziomie 50 osobników.. Badania przeprowadzone przez WWF w 2004 wykazały jednak tylko 40 zwierząt.. Chociaż nie posiadają one ne tym terenie naturalnych drapieżników, muszą konkurować o skąpe zasoby środowiska z.. bydłem.. , co utrzymuje liczebność populacji na mniejszym poziomie, niż pozwalałyby na to warunki siedliskowe.. W 2006 stwierdzono 4 młode osobniki, najwięcej w udokumentowanej historii gatunku.. Szacuje się, że w przeszłości półwysep Ujung Kulon zamieszkiwało około 100 osobników.. Parkiem zarządza.. indonezyjskie.. ministerstwo leśnictwa.. Wydaje się, że dzisiaj liczebność populacji ogranicza nie uregulowana kwestia kłusownictwa, ale właśnie warunki środowiskowe.. Kilka pozostałych przedstawicieli podgatunku.. s.. zamieszkuje.. Park Narodowy Cát Tiên.. Kiedyś szeroko rozprzestrzenionego w południowo-wschodniej Azji nosorożca jawajskiego po.. wojnie wietnamskiej.. uznano za podgatunek wymarły.. Sposób prowadzenia walki poczynił wielkie spustoszenia w ekosystemie tego regionu.. Chodzi tu o stosowanie.. napalmu.. , rozległe niszczenie liści przez.. Agent Orange.. , bombardowania z powietrza i miny.. Wojna przyczyniła się też do zwiększenia ilości taniej broni w regionie.. Po jej zakończeniu wielu biednych wieśniaków, wcześniej polegających na dołach-pułapkach, posiadło śmiertelną broń pozwalającą na efektywniejsze kłusownictwo.. Zdanie o statusie podgatunku zmieniono, gdy w 1988 ofiarą myśliwego padła dorosła samica, co oznaczało, że populacja tego gatunku musiała jakoś przetrwać wojnę.. Rok później wietnamscy naukowcy wyruszyli w lasy południa kraju poszukiwać kolejnych dowodów na istnienie tych zwierząt.. Wzdłuż rzeki.. Đồng Nai.. odnaleziono świeże ślady co najmniej 15 osobników.. Głównie z powodu tych nieparzystokopytnych w 1992 zamieszkiwany przez nie region stał się częścią parku narodowego.. Wydaje się, że populacja ta zmniejszyła się jednak w późniejszym czasie.. IUCN mówi o sześciu sztukach.. , inni naukowcy oceniają ją na 3–8 zwierząt, w tym być może żadnego samca.. nie można też wykluczyć, że zwierzęta te są za stare, by się rozmnażać, od wielu lat nie zaobserwowano tam bowiem rozrodu.. Trwają debaty, czy wietnamski nosorożec ma jakiekolwiek szanse przetrwania.. Niektórzy specjaliści widzą potrzebę introdukcji zwierząt z Indonezji, by odratować populację.. Inni twierdzą zaś, że odrodzi się ona sama.. Nosorożec jawajski w londyńskim zoo.. 9 maja 1874.. W ostatnich stu latach nosorożca jawajskiego nie wystawiano na pokaz w żadnym zoo.. W XIX wieku co najmniej 4 osobniki hodowano w.. Adelaide.. Kalkucie.. Londynie.. W sumie udokumentowano trzymanie w niewoli co najmniej 22 zwierząt.. , liczba ta może być większa, gdyż gatunek czasem mylono z nosorożcem indyjskim.. Nosorożce jawajskie nie czują się dobrze w niewoli.. Najstarszy dożył dwudziestu lat, zaledwie połowy wieku, jaki stworzenia te osiągają na wolności.. Ostatni złapany przez człowieka osobnik zmarł w 1907 w zoo w.. Australii.. , gdzie znano gatunek tak słabo, że pokazywano go jako nosorożca indyjskiego.. Ponieważ długi i drogi program rozmnażania nosorożca sumatrzańskiego w zoo realizowany w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku nie udał się, nie czyni się wysiłków nad uratowaniem jego jawajskiego krewniaka za pomocą ogrodów zoologicznych.. 2,4.. 2,5.. 2,6.. [dostęp 15 lipca 2010].. L.. Rookmaaker.. Historical notes on the taxonomy and nomenclature of the recent Rhinocerotidae (Mammalia, Perissodactyla).. „Beaufortia”.. 33 (4), s.. 37-51, 1983.. 5,2.. 5,3.. 5,4.. 5,5.. Eric Dinerstein:.. The Return of the Unicorns; The Natural History and Conservation of the Greater One-Horned Rhinoceros.. Nowy Jork.. Columbia University Press.. , 2003.. ISBN 0-231-08450-1.. 6,2.. Santiapillai, C.. Javan rhinoceros in Vietnam.. „Pachyderm”, s.. 25–27, 1992.. First sightings of Asian rhinos.. Save the rhinos: EAZA Rhino Campaign 2005/6.. London:.. European Association of Zoos and Aquaria.. , 2005, s.. 52.. Rookmaaker, L.. The type locality of the Javan Rhinoceros (.. Desmarest, 1822).. „Zeitschrift fur Saugetierkunde”.. 6 (47), s.. 381–382, 1982.. 10,00.. 10,01.. 10,02.. 10,03.. 10,04.. 10,05.. 10,06.. 10,07.. 10,08.. 10,09.. 10,10.. 10,11.. 10,12.. 10,13.. Fernando Prithiviraj, Gert Polet, Nazir Foead, Linda S.. Ng, Jennifer Pastorini, Don J.. Melnick.. Genetic diversity, phylogeny and conservation of the Javan hinoceros (Rhinoceros sondaicus).. „Conservation Genetics”.. 3 (7), s.. 439–448, VI 2006.. 1007/s10592-006-9139-4.. http://www.. guardian.. co.. uk/environment/2011/oct/25/javan-rhino-extinct-vietnam.. Kazimierz Feliks Kumaniecki.. Słownik łacińsko-polski: Według słownika Hermana Mengego i Henryka Kopii.. Państwowe Wydawn.. Nauk, s.. 257.. ISBN 8301035315.. Thomas J.. Foose, Nico van Strien:.. Asian Rhinos – Status Survey and Conservation Action Plan.. IUCN, Gland, Switzerland, and Cambridge, UK, 1997.. ISBN 2-8317-0336-0.. Rookmaaker, Kees.. Records of the Sundarbans Rhinoceros (.. ) in India and Bangladesh.. 37–45, 1997.. 15,2.. Historical records of the Javan rhinoceros in North-East India.. „Newsletter of the Rhino Foundation of Nature in North-East India”.. 4, s.. 11–12, czerwiec 2002.. Xu, Xiufeng, Axel Janke, and Ulfur Arnason.. The Complete Mitochondrial DNA Sequence of the Greater Indian Rhinoceros,.. Rhinoceros unicornis.. , and the Phylogenetic Relationship Among Carnivora, Perissodactyla, and Artiodactyla (+ Cetacea).. „Molecular Biology and Evolution”.. 9 (13), s.. 1167–1173, XI 1996.. [dostęp 2007-11-04].. The evolution of the rhinoceros.. W: Lacombat, Frédéric:.. 46–49.. Tougard, T.. Delefosse, C.. Hoenni C.. Montgelard.. Phylogenetic relationships of the five extant rhinoceros species (Rhinocerotidae, Perissodactyla) based on mitochondrial cytochrome b and 12s rRNA genes.. „Molecular Phylogenetics and Evolution”.. 19 (1), s.. 34–44, 2001.. 1006/mpev.. 2000.. 0903.. Esperanza Cerdeno.. Cladistic Analysis of the Family Rhinocerotidae (Perissodactyla).. „American Museum Novitates”, 1995.. Amerykańskie Muzeum Historii Naturalnej.. ISSN.. 0003-0082.. 20,3.. Javan Rhinoceros.. London: European Association of Zoos and Aquaria, 2005, s.. 75–79.. Munro, Margaret.. Their trail is warm: Scientists are studying elusive rhinos by analyzing their feces.. National Post.. ”, 10 maja 2002.. 22,3.. 22,4.. Derr, Mark.. Racing to Know the Rarest of Rhinos, Before It’s Too Late.. The New York Times.. 11 lipca 2006.. [dostęp 2007-10-14].. 23,0.. 23,1.. Cranbook, Earl of, Philip J.. Piper.. The Javan Rhinoceros.. Rhinoceros Sondaicus.. in Borneo.. „The Raffles Bulletin of Zoology”.. 1 (55), s.. 217–220, 2007.. University of Singapore.. 24,0.. 24,1.. Richard T.. Corlett.. The Impact of Hunting on the Mammalian Fauna of Tropical Asian Forests.. „Biotropica”.. 3 (39), s.. 202–303, 2007.. 1744-7429.. 00271.. Ismail, Faezah.. On the horns of a dilemma.. New Straits Times.. ”, 9 czerwca 1998.. F.. Momberg:.. Cardamom Mountains biodiversity survey.. Cambridge.. : Fauna and Flora International, 2000.. 27,0.. 27,1.. 27,2.. 27,3.. 27,4.. Hutchins, M.. Kreger.. Rhinoceros behaviour: implications for captive management and conservation.. „International Zoo Yearbook”, s.. 150–173, 2006.. Zoological Society of London.. 1748-1090.. 00150.. 28,0.. 28,1.. Stanley, Bruce.. Scientists Find Surviving Members of Rhino Species.. Associated Press.. ”, 22 czerwca 1993.. Emslie, M.. Brooks:.. African Rhino.. Status Survey and Conservation Action Plan.. IUCN/SSC African Rhino Specialist Group.. IUCN, Gland, Switzerland and Cambridge, UK, 1999.. ISBN 2831705029.. 30,0.. 30,1.. Richel Dursin.. Environment-Indonesia: Javan Rhinoceros Remains At High Risk.. Inter Press Service.. ”, 16 stycznia 2001.. 31,0.. 31,1.. Lucy Williamson:.. Baby boom for near-extinct rhino.. BBC News.. 1 września 2006.. [dostęp 2007-10-16].. Raeburn, Paul.. World's Rarest Rhinos Found In War-Ravaged Region of Vietnam.. ”, 24 kwietnia 1989.. A Javan rhinoceros,.. , in Bali in 1839.. „Zoologische Garten”.. 2 (75), s.. 129–131, 2005.. php?title=Nosorożec_jawajski oldid=40309068.. Artykuły na medal.. Gatunki krytycznie zagrożone.. Nosorożcowate.. Ssaki Azji.. Aragonés.. Azərbaycanca.. Interlingua.. Basa Jawa.. Лакку.. Latviešu.. മലയ ള.. မ န မ ဘ သ.. Basa Sunda.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 22:49, 1 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/Nosoro%C5%BCec_jawajski
    Open archive

  • Title: Koszatniczka pospolita – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Koszatniczka pospolita.. Octodon degus.. Molina.. 1782.. Koszatniczka pospolita (.. ssaki żyworodne.. Hystricomorpha.. Hystricognathi.. Nadrodzina.. Octodontoidea.. koszatniczkowate.. Octodon.. koszatniczka pospolita.. Sciurus degus.. Myoxus getulus.. Poeppig.. , 1829.. Octodon cumingii.. Bennett.. , 1832.. Dendrobius degus.. Meyen.. , 1833.. Dendroleius degus.. (?) kummingii.. Schinz.. , 1845.. Octodon pallidus.. Octodon cummingii.. Waterhouse.. , 1848.. Octodon cummingii (var.. ) peruana.. Tschudi.. Octodon degus (var.. ) alba.. Fitzinger.. , 1867.. Octodon degus clivorum.. Thomas.. , 1927.. Koszatniczka pospolita, koszatniczka zwyczajna, koszatnica.. ) – gatunek.. koszatniczkowatych.. Octodontidae.. , zamieszkujący obszar w.. Chile.. między wybrzeżem.. Oceanu Spokojnego.. i zachodnimi zboczami.. Andów.. , najliczniej pomiędzy.. Vallenar.. a.. Curicó.. (28-35°.. do wysokości 1200 m n.. W Chile jest.. ssakiem.. o najliczniejszej.. populacji.. W.. Polsce.. wyjątkowo stwierdza się osobniki zdziczałe.. Nazewnictwo.. Charakterystyka.. Dane.. Dymorfizm płciowy.. Środowisko naturalne.. Komunikacja.. Rozród.. Żywienie w środowisku naturalnym.. Hodowla.. Żywienie w hodowli.. 9.. Bibliografia.. 10.. Linki zewnętrzne.. Nazwa gatunkowa.. "degus".. została pierwszy raz użyta przez jezuitę.. Juana Ignacio Molina.. w wydanej w.. roku "Historii natury w Chile".. , a została utworzona ze słowa.. dewü.. , które w.. języku mapudungun.. oznacza szczura.. Molina sklasyfikował wówczas błędnie koszatniczkę jako gatunek wiewiórki (.. Sciurus.. ) i użył dla niej nazwy.. "Sciurus degus".. Przyporządkowując i nazywając tak koszatniczkę Molina kierował się oceną podobnego sposobu życia tych gryzoni.. Przez lata próbowano nawet klasyfikować.. degus.. razem z.. Lagomorpha.. , czyli.. zajęczakami.. Ostatecznie obecna.. zalicza koszatniczkę do.. infrarzędu.. obejmującego również.. aguti.. kapibarę.. marę patagońską.. nutrię.. kolczaka.. tukotuko.. oraz.. wiskacza.. szynszylę.. świnkę morską.. ursona.. Pierwszy człon nazwy ".. " (ośmio-, czy raczej ósemkowo-zębny), właściwy dla wszystkich.. , wynika z ukształtowania.. , nie ilości zębów.. Do rodzaju.. koszatniczkę zaliczył w 1848 roku brytyjski zoolog.. George Robert Waterhouse.. Koszatniczki.. bywają dzielone (Anna Sporon, 1990 i Sharon Vanderlip.. w 2001) na kilka gatunków: najczęściej spotykaną koszatniczkę zwyczajną albo pospolitą,.. nabrzeżną.. Bridgesa.. Dwa ostatnie gatunki różnią się od.. degus.. nieznacznie - mają nieco większe wymiary, kitki na ogonach są mniej puszyste, a tylne.. trzonowce.. mają inaczej ukształtowane fałdy powierzchni bocznych.. W literaturze podawana jest jeszcze zamieszkująca chilijskie wyspy.. koszatniczka pacyficzna.. Hutterer.. 1994.. Kwestii, czy jest to odrębny gatunek, nie wyjaśniono.. Rycina z 1883 (.. Alfred Brehm.. oznaczona przestarzałą nazwą.. Badanie wielu skupisk koszatniczek na przestrzeni lat powodowało sporo dywagacji na temat prawdopodobnych geograficznych odmian w obrębie gatunku i w konsekwencji powstawanie wielu równoległych i dodatkowych nazw.. Ale − jak zauważał.. Wilfred Osgood.. − w wielu przypadkach zamieszanie wprowadzała głównie zmienność ubarwienia koszatniczek w poszczególnych porach roku czy też różnice zewnętrzne w poszczególnych grupach wiekowych.. Przykładowo proponowana przez.. Oldfielda Thomasa.. nazwa.. Octodon degus cliviorum.. wynikała z przekonania Oldfielda o podziale gatunku na koszatniczki górskie i nizinne.. Teoria nie uzyskała potwierdzenia.. W Polsce nazwy "koszatniczka" używa się potocznie do określenia najczęściej spotykanej koszatniczki pospolitej.. Najczęściej okazy tego gatunku trafiały do Europy i Stanów Zjednoczonych jako zwierzęta laboratoryjne.. , zaś później hodowlane.. Niestety nie ma pewności, czy okazy obecnie spotykane w hodowlach są czystymi gatunkowo przedstawicielami.. , czy też krzyżówkami z pozostałymi gatunkami rodzaju.. Żyjące w naturze koszatniczki lokalni mieszkańcy nazywają "szczurami ze szczotką na ogonie".. (rata cola de cepillo).. Jest to jedynie nazwa zwyczajowa, bowiem w rzeczywistości gryzonie te nie są spokrewnione ze szczurami.. Używane w.. inne nazwy to:.. chozchoris.. rata de las cercas.. raton de tapias.. ratón de trompeta.. bori.. Koszatniczka ze względu na podobną polską nazwę mylona jest czasem z należącą do.. popielicowatych.. koszatką.. Typowe.. umaszczenie.. Duże uszy koszatniczki umożliwiają wymianę temperatury z otoczeniem i tym samym − chłodzenie organizmu.. Zwierzę o smukłej budowie.. , pysk zaokrąglony, nieowłosione uszy średniej długości, ogon ciemniejący ku końcowi pokryty sztywną szczeciną z charakterystycznym dla tego gatunku "pędzlem".. Sierść o barwie "aguti".. Ubarwienie ma jednolite, brązowe przechodzące w szarości, na brzuszku futro kremowo-brązowe, jaśniejsze dookoła oczu.. Umaszczenie brzuszka zależy od pory roku.. Zazwyczaj zimą jest jaśniejsze niż latem.. Przez krzyżowanie i ingerencje genetyczne osiągnięto również koszatniczki o innych barwach: białej, kremowej, czarnej, czy nawet niebieskiej.. Zęby zdrowo odżywianych koszatniczek mają barwę pomarańczową.. Uzębienie składa się z 2 par.. , 2 par.. i 6 par.. (o ósemkowym przekroju).. Łapy mają po pięć palców – cztery mocno rozwinięte, piąty słabiej.. Palce zakończone są.. pazurami.. Koszatniczki w sytuacji zagrożenia mogą odrzucić końcówkę ogona.. Odrzucony ogon nie odrasta, jak to jest np.. u jaszczurek.. Długość życia: w stanie wolnym żyją od kilku miesięcy do 2.. lub 4 lat, a w niewoli 5–8 lat.. , lub 5–9.. Masa ciała.. : 170–300.. gramów.. Długość koszatniczki jest zróżnicowana – zależy to od liczby młodych w miocie.. Najczęściej jednak wynosi ona od 125 mm do 195 mm.. Długość ogona: 105–165 mm.. Temperatura.. ciała: 36,0–37,9° C.. Puls.. : 274 na minutę.. Samce są zazwyczaj nieco większe niż samice.. Na wolności samice osiągają dojrzałość płciową nie wcześniej niż po 5 do 14 miesiącach od urodzenia, ale aktywność jajników obserwuje się w wieku 2 tygodni życia, mimo że otwór pochwy jest jeszcze niewidoczny.. W warunkach hodowlanych dolną granicą osiągania dojrzałości płciowej jest wiek 5 tygodni.. Samice mają 4 pary sutków, przy czym jedna para w położeniu pachwinowym, a pozostałe 3 pary – brzusznie.. Rozpoznawanie płci koszatniczek stanowi często problem dla niedoświadczonych hodowców.. Wygląd zewnętrznych cech płciowych jest bardzo podobny u przedstawicieli obu płci.. Rozróżnienie jest możliwe głównie poprzez porównanie odległości między cewką moczową a odbytem oraz dzięki posiadaniu przez samce fałdu skórnego między tymi narządami.. Naturalne środowisko.. − okolice andyjskiego Auco.. Koszatniczki są w.. traktowane jako szkodniki niszczące.. uprawy.. Prowadzą stadne życie w pobliżu zarośli i.. skał.. w półpustynnym, pokrytym zaroślami.. ekosystemie.. zwanym.. matorral.. , w koloniach do 100 osobników.. Koszatniczki prowadzą życie dzienne, z maksimum aktywności rano i późnym popołudniem.. Budują rozległe systemy nor z głównym wejściem zlokalizowanym zwykle pod krzewami lub skałami.. Koszatniczki mają bardzo silną organizację społeczną, z silnym przywódcą stada związanego z danym terenem.. Zasięg terytorialny danego klanu wynosi średnio 200 m, na hektar przypada około 75 osobników.. Koszatniczki żerują na powierzchni ziemi, ale zaobserwowano również wspinaczkę na gałęzie krzewów w poszukiwaniu pożywienia.. Do naturalnych wrogów koszatniczek należą tacy drapieżcy jak:.. kolpeo (lisoszakal andyjski).. płomykówka zwyczajna.. czy należąca do.. jastrzębiowatych.. aguja (.. Geranoaetus melanoleucus.. Jak podaje Wild Animals Online.. , długość życia koszatniczek na wolności jest w rzeczywistości dość krótka.. Tylko 50% z nich dożywa wieku 1  ...   bardzo efektywnej gospodarki wodnej.. Parowanie wody przez skórę jest ograniczone, bowiem gryzonie te nie posiadają gruczołów potowych.. Koszatniczki posiadają stosunkowo duże nerki, w związku z czym wydalany mocz jest mocno skoncentrowany.. Podczas przeprowadzanych badań (B.. Fonda 1975).. pozbawiono koszatniczki dostępu do wody i po siedmiu dniach mocz uległ skoncentrowaniu z 634 mOsmol/l do 4604 mOsmol/l.. Stwierdzono także, że koszatniczki posiadają niezwykłą zdolność do większego koncentrowania.. potasu.. w moczu niż.. sodu.. , oraz zatrzymywania znacznej ilości.. magnezu.. Do.. Ameryki Północnej.. Europy.. koszatniczki pospolite trafiły jako zwierzęta do prowadzenia badań nad.. cukrzycą.. Gryzonie te ze względu na odmienną strukturę.. insuliny.. są bowiem bardzo podatne na tę chorobę.. Ich.. metabolizm.. nie pozwala na przyswajanie.. Koszatniczki wymagają sporej opieki, dbałości o.. dietę.. , odpowiedniej ilości ruchu, który pozwala na lepsze spalanie nadmiaru cukru.. Jednym z pierwszych objawów pojawiającej się cukrzycy jest.. zaćma.. W związku z tym, że koszatniczki są zwierzętami.. stadnymi.. i bardzo żywotnymi, w hodowli wymagają dużo wolnej przestrzeni.. Należy im zapewnić dostęp do wybiegu.. oraz wyposażyć klatkę w kołowrotek dla gryzoni.. Mieszkaniem może być duża klatka dla gryzoni lub.. terrarium.. Konieczny jest pojemnik z.. pokarmem.. poidło.. Wskazane jest wstawienie do klatki konarów lub półek, które umożliwią wspinanie, oraz kawałków gałęzi dozwolonych gatunków drzew.. Wyposażenie nie może być plastikowe, bowiem szybko zostanie zniszczone.. Dno klatki nie powinno mieć rusztu z kraty, bowiem między szczeblami mogą się klinować łapy i stanowi potencjalne zagrożenie dla zwierzęcia.. Koszatniczki chętnie budują namiastkę nory z gniazdem.. Do tego celu może służyć mały drewniany domek i ścinki papieru czy też ręczników papierowych.. Koszatniczki nie są polecane jako zwierzęta do samodzielnego hodowania przez dzieci.. W hodowli podstawą żywienia koszatniczek jest.. siano.. , które nie może być jednak ściółką.. Ściółkę.. stanowić powinna warstwa drewnopochodnego prasowanego granulatu.. Zwierzęta można karmić nasionami traw, liśćmi kilku dozwolonych.. gatunków polskich drzew i krzewów (.. brzoza.. grusza.. grab.. jabłoń.. leszczyna.. lipa.. orzech włoski.. wierzba płacząca.. ) i ziołami (.. dziurawiec pospolity.. babka lancetowata.. rumianek pospolity.. rdest ptasi.. pokrzywa zwyczajna.. wrzos.. mniszek lekarski (mlecz).. nagietek lekarski.. mięta pieprzowa.. lucerna.. krwawnik.. koper włoski.. melisa.. majeranek.. ), bulwami.. topinambura (słonecznik bulwiasty).. , owocami.. dzikiej róży.. , jak również specjalnymi karmami.. Można karmić koszatniczki świeżymi i suszonymi warzywami –.. porem.. selerem.. marchewką.. pietruszką.. (dwa ostatnie w niewielkich ilościach, marchewka zawiera cukry, pietruszka jest moczopędna).. Ze względu na wrodzoną skłonność do.. cukrzycy.. dieta.. koszatniczek winna być pozbawiona nadmiaru.. węglowodanów.. Wykluczone jest podawanie słodyczy, a nawet owoców.. 2,7.. 2,8.. 2,9.. Charles A.. Woods, Dawid K.. Boraker.. Mammalian Species.. ”.. 67, s.. 1-5, 1975.. 3,5.. 3,6.. 3,7.. [dostęp 15 września 2010].. 4,2.. 4,3.. 4,4.. 4,5.. 4,6.. 4,7.. 4,8.. 4,9.. Wilfred H.. Osgood:.. The mammals of Chile.. Field Museum of Natural History, Chicago 1943.. ; dostęp 20 września 2010.. Theodore Sherman Palmer: A list of the generic and family names of rodents; dostęp 20 września 2010.. Degu (.. Comparative Mammalian Brain Collections.. [dostęp 2012-12-02].. Degu.. Smithsonian National Zoological Park.. 9,2.. 9,3.. L.. Ruprecht, R.. Kościów, G.. Kłys:.. Koszatniczka "Octodon degus" (Molina, 1782), Octodontidae (Rodentia).. Giovanni Ignazio Molina:.. Saggio sulla storia naturale del Chili.. Masi, 1810, s.. 276.. Carolina Villagrán, Rodrigo Villa, Luis Felipe Hinojosa, Gilberto Sánchez i inni.. Etnozoología Mapuche: un estudio preliminar.. „Revista Chilena de Historia Natural”.. 72, s.. 595-627, 1999.. George Robert Waterhouse:.. The natural History of the Mammalia, Rodentia.. Londyn: Hyppolite Baillyere, 1846.. Sharon Lynn Vanderlip:.. DEGU.. A Complete Pet Owner Manual.. Barron's Educational Series, Londyn, 2001.. ISBN 9780764116001.. Alfred Brehm:.. Brehms Thierleben.. Allgemeine Kunde des Thierreichs.. Leipzig: Verlag des Bibliographischen Instituts, 1883.. 15,3.. 15,4.. 15,5.. Degu ( Octodon degus ) - Degu information - Degu facts, pictures, photos.. WildAnimalsOnline.. com.. 16,2.. Virginia C.. Richardson:.. Diseases of Small Domestic Rodents.. Oxford: Blackwell Publishing, 2003, s.. 260.. ISBN 1-4051-0921-1.. 17,9.. Hejna i P.. Myers:.. (On-line), Animal Diversity Web, 2006.. [dostęp 15 listopada 2010].. Octodon degus (Molina) - Koszatniczka - Degu.. pol.. Instytut Ochrony Przyrody PAN.. 19,2.. Anna Sporon, Michael Mettler:.. Koszatniczki wesołe i towarzyskie.. Multico, 2005.. ISBN 8370733662.. Fulko:.. Notes on the activity, reproduction, and social behavior of Octodon degus.. Journal of Mammalogy 57/3: 495-505, 1976.. CV.. Long:.. Vocalisations of the degu ( Octodon degus ), a social Caviomorph rodent.. Bioacoustics, 16 : 223-244, 2007.. Pups of the degu ( Octodon degus ) include ultrasonic frequencies in care-eliciting calls.. Proceedings of the Institute of Acoustics , 31 : 237-244, 2009.. Dźwięki wydawane przez Octodon degus.. Degu Serwis.. Andrés Chávez, Francisco Bozinovic, Leo Peichl, Adrián G.. Palacios:.. Reflectance In The Genus Octodon (Rodentia): Implications For Visual Ecology Retinal Spectral Sensitivity, Fur Coloration And Urine.. Investigative Ophthalmology Visual Science 44: 2290-2296, 2003.. 25,0.. 25,1.. 25,2.. eRodent.. Barbara J.. Weir:.. The management and breeding of some more hystricomorph rodents.. Laboratory Animals 4, 83, 1970.. ; dostęp 15 września 2010.. Ta pozycja zaskakuje, bowiem.. Parqui.. palqui.. ) jest rośliną trującą.. Informacja na podst.. Michigan Museum of Zoology.. cyt.. za:.. Kenagy, Francisco Bozinovic, C.. Veloso:.. Diet selection in captivity by a generalist herbivorous rodent (.. ) from the Chilean coastal desert.. Journal of Arid Environments, Volume 39, Issue 4, 1998.. Francisco Bozinovic, Julio R.. Gutiérrez:.. Daily rhythms of food intake and feces reingestion in the degu, an herbivorous Chilean rodent: optimizing digestion through coprophagy.. Physiological and Biochemical Zoology, 1999.. ; dostęp: 15 września 2010.. Francisco Bozinovic, Leonardo Bacigalupea, Rodrigo Vasquez, Henk Visserc, Claudio Velosoa, G.. Kenagyd:.. Cost of living in free-ranging degus (Octodon degus).. 2003.. Artykuł.. Lista drzew i krzewów.. portalu Degu Serwis.. Octodon degus (Molina, 1782), Octodontidae (Rodentia) new, alien species for the fauna of Europe and Polish mammals.. Deutsche Gesellschaft fuer Saeugetierkunde, w druku.. Degu, Octodon degus (Mollina, 1782) (Octodontidae, Rodentia) nowy gatunek środkowoeuropejskiej fauny współczesnych ssaków.. Chrońmy Przyrodę Ojczystą, w druku.. H.. Pine, S.. Miller, M.. Schamberger:.. Contributions to the mammalogy of Chile.. Mammalia, 1979.. ISBN 0226195422.. E.. Walker:.. Mammals of the world''.. The Johns Hopkins University Press, Baltimore and London, 1975.. ISBN 9711022346.. CA Woods, DK Boraker:.. American Society of Mammalogists, Mammalian Species, 1975.. Zas, A.. Owczarek:.. Hobby, 2002.. ISBN 9788388185526.. Polska strona internetowa o koszatniczkach: koszatniczka.. Koszatniczka zwyczajna (Octodon degus) - opis hodowli koszatniczki.. php?title=Koszatniczka_pospolita oldid=38732415.. Koszatniczkowate.. Ssaki Ameryki Południowej.. Cymraeg.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 19:58, 18 lut 2014..

    Original link path: /wiki/Koszatniczka_pospolita
    Open archive

  • Title: Długopłetwiec – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Długopłetwiec.. Megaptera novaeangliae.. Borowski.. , 1781.. czworonogi.. Cetartiodactyla.. walenie.. fiszbinowce.. fałdowce.. Megaptera.. , 1846.. długopłetwiec.. Megaptera braziliensis.. Cope.. Megaptera indica.. Gervais.. , 1883.. Megaptera lalandii.. (Fischer, 1829).. Megaptera longimana.. (Rudolphi, 1832).. Megaptera longipinna.. Gray, 1846.. Megaptera nodosa.. Bonnaterre.. , 1789).. Megaptera osphya.. Cope, 1865.. Megaptera versabilis.. Cope, 1869.. Mapa występowania humbaka.. Hasło.. humbak.. w Wikisłowniku.. ), zwany też.. humbakiem.. – gatunek.. walenia.. z podrzędu.. fiszbinowców.. Jeden z większych.. fałdowców.. , dorosłe osobniki osiągają zazwyczaj 14–17 metrów długości i 30–45 ton masy.. ten wyróżnia się specyficzną budową, w tym długimi, przypominającymi skrzydła płetwami piersiowymi i pokrytą guzkami głową.. Często można zaobserwować, jak zwierzę wyskakuje nad wodę, czasami całkowicie się wynurzając.. Długopłetwiec słynie z wydawania wyjątkowych.. pieśni.. , niskich złożonych dźwięków, słyszalnych na przestrzeni setek kilometrów, trwających około 10–25 minut.. Naukowcy nie są pewni czemu służą te dźwięki, mogą być elementem godów lub formą porozumiewania się na otwartym oceanie.. występuje prawie we wszystkich morzach i oceanach świata prócz skrajnych.. obszarów arktycznych.. Główny pokarm tych zwierząt to.. kryl.. i małe.. ryby.. , odfiltrowywane z wody za pomocą.. fiszbinów.. Pobierają pokarm tylko latem, podczas zimy odżywiają się rezerwami tłuszczu, który chroni je także przed utratą ciepła.. W lecie humbaki przebywają w wodach polarnych.. Na zimę migrują do cieplejszych wód tropikalnych i subtropikalnych, by przejść.. gody.. i urodzić młode.. Rocznie mogą przepłynąć do 25 tysięcy kilometrów.. Podobnie jak inne gatunki wielorybów, również humbak był celem poszukiwań.. wielorybników.. Poprzez liczne polowania jego.. populacja.. zmniejszyła się do 1946 o ponad 90%, kiedy to powstała.. Międzynarodowa Komisja Wielorybnictwa.. (IWC) mająca za zadanie nadzorować i korygować ograniczenia ustalone przez Międzynarodową Konwencję o Regulacji Wielorybnictwa.. Od tamtego czasu populacja stopniowo wzrasta, jednak na skutek nieprzepisowego rybołówstwa, kolizji ze statkami i zanieczyszczenia wciąż odnajduje się liczne martwe humbaki na plażach lub w wodach przybrzeżnych.. Obecnie ich populację szacuje się na około 80 tysięcy osobników.. Niegdyś stanowiły przedmiot polowań, obecnie długopłetwce stały się obiektem obserwacji.. W wielu miejscach na świecie organizuje się nurkowania z humbakami.. Taksonomia.. Opis i cykl życiowy.. Identyfikacja.. Więzi społeczne i zaloty.. 4.. Pieśni.. 5.. Pąkle i zawszele.. Wielkość populacji i migracje.. Wielorybnictwo.. Wielorybnictwo z Bequia.. Wielorybnictwo w Japonii.. Turystyka.. Sławne humbaki.. „Migaloo”.. „Humphrey”.. „Delta i Dawn”.. „Mister Splashy Pants”.. „Colin”.. 6.. Młody samiec z Tamizy.. 7.. „Buckie” – humbak z Bałtyku.. B.. bonaerensis.. acutorostra.. physalus.. edeni.. borealis.. brydei.. musculus.. Eschrichtius robustus.. Humbak jest waleniem z rodziny.. (Balaenopteridae), która obejmuje również.. finwala.. sejwala.. płetwala błękitnego.. równikowego.. karłowatego.. Bryde’a.. oraz nowy dla nauki gatunek.. Balaenoptera omurai.. , wyróżniony w 2003 roku.. Uważa się, że rodzina ta zaczynała kształtować się już w środkowym.. miocenie.. Być może wyewoluowała z form podobnych do.. Cetotherium.. Choć jest blisko spokrewniony z wielkimi wielorybami z rodzaju.. Balaenoptera.. , humbak jest zaliczany do odrębnego, monotypowego rodzaju.. , opisanego przez.. Johna Edwarda Graya.. w 1846 roku.. Analiza DNA wykazała, że zwierzę to bliżej spokrewnione jest z.. płetwalem szarym.. ) i.. finwalem.. Balaenoptera physalus.. ), niż z innymi waleniami z podrzędu fiszbinowców.. Dalsze badania potwierdziły te relacje, co wskazuje, iż konieczna jest ponowna klasyfikacja waleni.. Humbak po raz pierwszy został zidentyfikowany jako „baleine de la Nouvelle Angleterre” przez.. Mathurina Jacques’a Brissona.. w jego.. Regnum Animale.. z 1756 roku.. W 1781 roku.. Georg Heinrich Borowski.. opisał gatunek, przekształcając określenie Brissona na łacińską nazwę.. Balaena novaeangliae.. Na początku XIX wieku francuski biolog.. Bernard Germain de Lacépède.. umieścił humbaka w rodzinie Balaenidae, zmieniając przy tym dotychczasową nazwę na.. Balaenoptera jubartes.. W 1846 roku.. John Edward Gray.. utworzył nowy rodzaj.. Megaptera longpinna.. , jako.. gatunkiem typowym.. , zaś w 1932 roku Remington Kellogg przemianował epitet gatunkowy na zaproponowany przez Borowskiego „.. novaeangliae.. pochodzi z greki.. Powstała z połączenia dwóch słów.. mega-/μεγα-.. – „wielki” i.. ptera/πτερα.. – „skrzydło”.. Odnosi się ona do długich płetw piersiowych walenia, które podczas wyskakiwania nad powierzchnię wody przypominają wielkie ptasie skrzydła.. Nazwa gatunkowa nawiązuje do zaobserwowanego przez Brissona, regularnego pojawiania się humbaków u wybrzeży.. Nowej Anglii.. Szkielet humbaka z Muzeum Osteologii w Oklahomie.. Zwierzę to można łatwo rozpoznać dzięki krępej budowie ciała, widocznemu na pierwszy rzut oka garbowi i matowoczarnej barwie grzbietu.. Głowę i.. pokrywają charakterystyczne guzki, które są pozostałością po.. mieszkach włosowych.. Otwór nosowy humbaka składa się z dwóch części, które odpowiadają nozdrzom.. Otwierają się one jednocześnie dzięki skurczom mięśni.. Podczas wydechu zawartość płuc zostaje wyrzucona z taką siłą, że para wodna skrapla się w zimnym powietrzu.. Humbaki wyrzucają fontanny pary wodnej osiągające wysokość 3 m.. Płetwa.. ogonowa, często widoczna podczas nurkowania, ma rozpiętość 2-3 m i podłużne faliste rowki.. Światowa populacja humbaka dzieli się na cztery mniejsze: północnopacyficzną, atlantycką i południowopacyficzną, które migrują pomiędzy obszarami.. Atlantyku.. Pacyfiku.. , oraz indyjską, nie odbywającą dłuższych migracji, ograniczoną przez brzegi.. na północy,.. Antarktydy.. na południu,.. Afryki.. na zachodzie oraz.. Filipin.. na wschodzie.. Duża, z wierzchu czarna, od spodu biała płetwa ogonowa o kształcie przypominającym serce, której szerokość stanowi niekiedy 1/3 długości ciała zwierzęcia, ma unikalne wzory, dzięki którym można rozpoznać poszczególne osobniki.. Istnieje kilka hipotez wyjaśniających wytworzenie u humbaka najdłuższych.. płetw.. piersiowych spośród wszystkich waleni.. Dwie najpopularniejsze mówią, że płetwy te pomagają długopłetwcowi lepiej kontrolować temperaturę ciała, gdy.. migruje.. pomiędzy ciepłymi, a zimnymi wodami oraz że.. zwierzę.. tej wielkości potrzebuje tak dużych płetw umożliwiających lepsze sterowanie podczas długich podróży.. Tej ostatniej zaprzeczają krótsze płetwy u dużo większego.. , które osiągają ponad 25 metrów długości ciała.. Płetwa ogonowa dorosłego humbaka.. Humbaki mają od 270 do 400 ciemno ubarwionych płyt.. fiszbinowych.. po obu stronach.. szczęki.. Płyty te mierzą od około 45 cm na przedzie pyska do 90 cm w głębi jamy gębowej.. Brzuszne bruzdy biegną od pyska zwierzęcia aż po dalsze fragmenty podbrzusza, na spodniej części ciała.. Długopłetwce mają ich stosunkowo mało (zwykle 16-20) w porównaniu do innych.. waleni.. , dlatego też są one tak widoczne.. grzbietowa staje się widoczna chwilę po wyskoku i uderzeniu o wodę, lecz znika, gdy nad powierzchnię wody wynurza się.. ogon.. Humbaki wyskakują nad wodę zazwyczaj na wysokość około 3 metrów, choć dawniej odnotowywano skoki dorosłych osobników na wysokość ponad 6 metrów.. Dokumentacje.. zawierają niekiedy opisy charakterystycznych dla tego.. gatunku.. skoków (ich kształt i wysokość).. Nowo narodzone młode są długości głowy swojej matki.. Samica o długości 15 metrów może urodzić mierzące 6,1 m młode o wadze prawie 2 ton.. Wielorybiątko przychodzi na świat.. ogonem.. do przodu.. Taki poród zmniejsza niebezpieczeństwo dostania się wody do płuc noworodka.. Tuż po porodzie płetwy maleństwa są miękkie utrudnia to sprawne pływanie z tego też powodu matka musi pomóc młodemu wypłynąć na powierzchnię by zaczerpnęło pierwszy oddech.. Noworodki dobrze słyszą i widzą.. Matka opiekuje się swoim potomstwem.. Młode karmione są mlekiem przez około sześć miesięcy, po czym przez kolejne pół roku opieki odżywiają się same.. Mleko humbaka jest koloru różowego o zawartości tłuszczu na poziomie 50%.. Po skończeniu 11 miesięcy młode pływają w szkołach przy doświadczonych osobnikach.. W tym czasie uczą się łowienia za pomocą pęcherzyków, technikę tę opanowują w 2 roku życia.. Z czasem coraz bardziej oddalają się od matek jednak całkowitą samodzielność osiągają ok.. 4 roku życia.. U wybrzeży.. Alaski.. obserwuje się niekiedy samotne młode, bez opieki samicy.. Każdy osobnik ma unikatowy dla siebie wzór na płetwie ogonowej.. Samice humbaka osiągają dojrzałość płciową w wieku 5 lat, rosnąc jeszcze trochę przez krótki czas.. Według najnowszych badań samce osiągają dojrzałość po około 6–7 latach.. W pełni dojrzały samiec mierzy średnio 14–16 metrów.. Samice są nieco większe, osiągają nawet 16,5–17 metrów przy wadze 40–45 ton.. Największy zarejestrowany osobnik mierzył 19 metrów długości, a jego płetwy piersiowe miały ponad 6 metrów każda.. Natomiast największym okazem zanotowanym przez wielorybników była samica zabita na Karaibach.. Mierzyła prawie 27 metrów długości i ważyła przeszło 82 tony.. Samice mają półkulisty (.. hemisferyczny.. ) płat o średnicy około 15 centymetrów w okolicy narządów płciowych.. Dzięki niemu samiec może rozpoznać samicę od spodu.. Penis.. samca zwykle pozostaje schowany w genitalnej pochwie.. Samce często mają blizny na głowach i grzbietach, będące pamiątką po starciach ze sporymi samicami.. u humbaka trwa około 11,5 miesiąca.. Samice rodzą co około 2–3 lata, choć zdarzało się, że niektóre samice rodziły młode przez dwa lata z rzędu.. Niegdyś sądzono, że długopłetwce mogą żyć 50–60 lat.. Najnowsze badania aminokwasów przeprowadzone na.. wielorybie grenlandzkim.. wykazały jednak, że zwierzę miało w czasie śmierci 211 lat.. Szczątki tego osobnika pochodziły z osad.. innuickich.. spoza.. Wciąż trwają badania nad wiekiem humbaków i innych waleni.. Każdy humbak ma inny wzór na płetwie ogonowej, dlatego też można odróżnić od siebie różne osobniki, podobnie jak ludzi po.. odciskach palców.. Cecha ta jest obecna jedynie u długopłetwców spośród wszystkich waleni z wyjątkiem.. orki.. wieloryba biskajskiego południowego.. , co czyni z nich główne obiekty badań.. wielorybów.. Badania dotyczące północnoatlantyckiej subpopulacji przeprowadzone pomiędzy 1973, a 1998 rokiem dostarczyły naukowcom wielu informacji na temat długości ciąży, tempa wzrostu i okresu dorastania humbaków oraz pozwoliły dokładniej ustalić wielkość populacji atlantyckiej.. Fotograficzny katalog obejmujący zdjęcia wszystkich znanych osobników z północnego.. posiada obecnie Wheelock College.. Podobny katalog z obszarów północnego.. tworzy SPLASH (Structure of Populations, Levels of Abundance and Status of Humpbacks).. Inna organizacja, Cascadia Research Collective, założona przez znanego biologa morskiego.. Johna Calambokidisa.. we współpracy z.. Narodową Administracją Oceanu i Atmosfery USA.. (NOAA), tworzy publiczny multimedialny katalog obejmujący ponad 3500 fotografii płetw ogonowych humbaków.. Wyskok dorosłego samca nad powierzchnię wody.. Humbaki nie tworzą zbyt rozwiniętych więzi społecznych.. Zwykle żyją samotnie lub w małych przejściowych grupach, które łączą się i rozpadają niekiedy w ciągu kilku godzin.. Grupy takie obserwuje się najczęściej latem.. Zwierzęta te łączą się, by wspólnie polować na drobne.. skorupiaki.. lub ławice małych.. ryb.. Rzadko kiedy obserwuje się grupy żyjące razem kilka miesięcy lub lat.. Najnowsze obserwacje dowodzą, że samice przebywają z młodymi przez dłuższy czas.. Przez ostatnich 10 lat spostrzeżono wiele takich par w wodach.. Możliwe, że samice tworzą między sobą więzi na całe życie.. Obszar występowania humbaków pokrywa się z obszarami występowań wielu.. , jednakże poszczególne.. gatunki.. rzadko kiedy oddziałują na siebie.. Wyjątkiem są obserwacje młodych długopłetwców, przebywających przez dłuższy czas ze stadami.. delfinów butlonosych.. u wybrzeży.. Hawajów.. Zaloty odbywają się podczas zimowych miesięcy, gdy humbaki migrują w obszary.. równika.. z letnich terenów żywieniowych położonych na biegunach.. Badacz.. Louis Herman.. zaobserwował zaloty samców do ciężarnych oraz opiekujących się potomstwem samic.. Rywalizacja jest zwykle zacięta.. Grupy liczące niekiedy 20-30 samców zbierają się wokół jednej samicy lub małej grupy samic, po czy zaczyna się prezentacja.. Samce próbują zainteresować samicę dzięki popisom, w tym wysokim wyskokom nad wodę czy też uderzeniom płetw ogonowych o powierzchnię wody.. Zaloty mogą trwać nawet kilka godzin, ponieważ w miejsce odrzuconych samców pojawiają się kolejne.. Niekiedy obserwuje się zaloty ponad 40 samców próbujących uzyskać względy u jednej samicy.. Uważa się, że pieśni humbaków odgrywają dużą rolę w komunikacji między osobnikami, choć do końca nie wiadomo, jaką pełnią funkcję.. Możliwe, że służą do ustalenia dominacji i rozpoznawania się pomiędzy samcami, do nawoływania samców przez samice podczas okresu godowego czy też do obu tych celów.. Zauważono jednak, że walenie te wydają dźwięki, gdy w najbliższej okolicy nie ma żadnych innych osobników tego samego gatunku, oraz, że nawoływania samców przyciągają inne samce.. W 2006 roku wysunięto hipotezę, według której wielorybie pieśni służą do porozumiewania się osobników danej populacji podczas migracji.. Dźwięki te obserwuje się także tuż po zakończeniu rywalizacji godowych podczas zalotów.. Grupa 15 zwierząt pożywiająca się u wybrzeży.. Juneau.. Alasce.. Długopłetwce pobierają pokarm jedynie podczas lata, zimą zużywają tłuszcz, który odkłada się pod skórą zwierzęcia.. W zimie odżywiają się rzadko i oportunistycznie.. Głównymi składnikami pokarmowymi na obszarach północnego.. jest.. z gatunku.. Meganyctiphanes norvegica.. i gatunki małych ryb, jak.. śledź atlantycki.. gromadnik.. łosoś szlachetny.. dobijak amerykański.. makrela.. czarniak.. wątłusz srebrzysty.. Powietrzne bańki wytwarzane przez humbaki z Cape Fanshaw na.. Frost i Lowry w swojej pracy z 1981 roku zamieścili listę gatunków, którymi żywią się humbaki w północnym.. W skład niej wchodziły ryby: gromadnik,.. mintaj.. terpuga okonik.. olakon.. , dobijak pacyficzny, czerniak,.. dorsz pacyficzny.. wachnia.. sajka.. , łosoś z rodzaju.. Oncorhynchus.. oraz karmazyn (.. Sebastes.. spp.. Wymieniono również kilka gatunków bezkręgowców, w tym.. Calanus.. sp.. ,.. Eualus gaimardii.. Mysis oculata.. Pandalus goniurus.. Parathemisto libellula.. Thysanoessa raschii.. U wybrzeży południowo-zachodniej Alaski odżywiają się.. śledziem pacyficznym.. oraz krylem.. Euphausia pacifica.. Thysanoessa spinifera.. Thysanoessa longipes.. Dzięki uderzeniom płetw humbaki dezorientują ryby podczas polowania.. W wodach.. Nowej Zelandii.. żywią się głównie.. etmalozą.. krylem.. Euphausia spinifera.. Euphausia hemigibba.. Nyctiphanes austrais.. ) i larwami.. Munida gregaria.. , zaś w Antarktyce głównym składnikiem ich diety jest kryl.. Euphausia superba.. widłonóg.. Calanus propinquus.. obunóg.. Parathemisto gaudichaudii.. Para wielorybów pożywiających się za pomocą fiszbinów.. Zazwyczaj polują na ryby poprzez bezpośredni atak lub osaczenie i ogłuszenie uderzeniami wielkich pletw ogonowych.. Potrafią pobierać pokarm dzięki.. fiszbinom.. na więcej sposobów, niż inne walenie.. Najbardziej efektowną i efektywną metodą połowu jest współpraca grupy wielorybów w celu upolowania ławicy ryb.. Polega ona na otoczeniu.. z boku i z dołu i zacieśnianiu kręgu.. Z początku kilka osobników osacza i dezorientuję wybraną.. ławicę.. poprzez wyskoki nad wodę i uderzenie płetw ogonowych.. Po pewnym czasie któryś z humbaków nurkuje i poprzez wypuszczanie bąbelków powietrza kieruje ryby ku powierzchni.. Chwilę po tym następuję atak z dołu i boków.. W ten sposób jeden osobnik  ...   i skierować na otwarte wody.. Używano do tego dwóch rodzajów dźwięków: straszących zwierzę, by nie cofnęło się na mieliznę, oraz nagranych wielorybich pieśni.. Humphreya ostatnio widziano w pobliżu.. Wysp Farallońskich.. w 1991 roku.. [60].. W maju 2007 roku samica z młodym wpłynęła do.. [61].. Zamiast popłynąć na północ, zwierzęta skierowały się w górę rzeki.. Sacramento.. w kierunku Portu Sacramento.. Po raz pierwszy zaobserwowano je 13 maja, po czym zyskały duży pogłos w mediach.. Samicę nazwano „Delta”, a młodego „Dawn”.. Nie były w najlepszym stanie, w dodatku ich skórę pokrywały rany spowodowane prawdopodobnie przez śruby napędowe łodzi.. Ku zmartwieniu wielbicieli zwierząt, humbaki przez dłuższy czas przebywały w słonawych wodach, kierując się wciąż w górę rzeki, nie potrafiąc odnaleźć drogi do.. oceanu.. Niespodziewanie po tygodniu, 20 maja, zwierzęta zatrzymały się w pobliżu mostu Rio Vista.. 10 dni później, w nocy poprzedzającej Memorial Day (amerykańskie święto ku czci żołnierzy poległych we wszystkich wojnach), „Delta” i „Dawn” wypłynęły z.. zatoki San Francisco.. pod mostem.. Golden Gate.. , kierując się na otwarte wody Oceanu Spokojnego.. [62].. [63].. Mister Splashy Pants jest dorosłym osobnikiem z południowego Pacyfiku.. Zwierzę to zostało wyśledzone przez satelitę.. Greenpeace.. dzięki nadajnikowi wszczepionemu pod skórę w ramach projektu Great Whale Trail Expedition.. [64].. Imię dla.. wieloryba.. zostało wybrane w internetowym głosowaniu przeprowadzonym przez kilka stron, w tym Boing Boing i Reddit.. [65].. Zwycięska propozycja „Mister Splashy Pants” otrzymała 78% wszystkich głosów.. [66].. Młody humbak z widocznymi bliznami.. Colin to imię nadane młodemu samotnemu humbakowi, który został zaobserwowany w sierpniu 2008 roku w.. Pittwater.. , na północ od.. Młode przebywało blisko łodzi, próbując przy tym zmusić je do wytwarzania pokarmu.. [67].. [68].. Choć próbowano ponownie połączyć je z innymi dorosłymi humbakami na otwartym morzu, młode wciąż wracało do Pittwater.. Wkrótce po tym pojawiły się podzielone opinie mówiące o próbach karmienia humbaka przez ludzi lub uśpieniu.. [69].. Ostatecznie młode zostało uśpione 22 sierpnia 2008 roku z powodu pogarszającego się stanu zdrowia.. [70].. Sprawa ta zwróciła dużą uwagę mediów z całego świata jak np.. ze.. Stanów Zjednoczonych.. [71].. Wielkiej Brytanii.. [72].. Włoch.. [73].. Holandii.. [74].. Rosji.. [75].. Kanady.. [76].. [77].. Autopsja wykazała, że Colin mał chorą.. trzustkę.. wrzody.. żołądku.. przełyku.. , niewydolność.. jelit.. oraz sporo ran po atakach.. rekinów.. [78].. Wiek młodego oceniono na 7-10 dni, z czego można wywnioskować, że został oddzielony od matki tuż po narodzinach.. [79].. 12 września 2009 roku w pobliżu.. pojawił się humbak – mierzący 9,5 m młody samiec.. Było to o tyle ciekawe, ponieważ jeszcze nigdy żaden waleń nie wpłynął tak daleko w głąb.. Tamizy.. [80].. Dwa dni później humbak zdechł i został wyrzucony na mieliznę w pobliżu mostu Dartford.. Sekcja zwłok przeprowadzona przez członków Londyńskiego Towarzystwa Zoologicznego (ZSL) wykazała, że osobnik ten umarł z głodu.. Nie wyjaśniła jednak, dlaczego wpłynął do rzeki.. [81].. Eksperci zasugerowali, że jest to spowodowane coraz większą ekspansją ludzi na terenach skolonizowanych przez wieloryby.. [82].. 23 lipca 2008 roku duńscy obserwatorzy zauważyli humbaka w rejonie wyspy.. Ven.. Cieśninie Sund.. [83].. Później zwierzę było widziane 25 lipca u wybrzeży.. Przylądka Arkona.. na wyspie.. Rugia.. [84].. [85].. Kilka dni później, 29 lipca, zwierzę pojawiło się u polskich wybrzeży w.. Darłówku.. [86].. , a dwa dni później w.. Rowach.. [87].. Czołpiniu.. Orzechowie.. [88].. 2 sierpnia pojawił się w okolicach.. Kuźnicy.. Mierzei Helskiej.. [89].. Naukowcy oraz ekolodzy obawiali się, że zwierzę zdechnie z braku pożywienia.. Jednak po około 3 tygodniach „Buckie”, bo tak nazwały go niemieckie media, skierował się w stronę.. Danii.. Morza Północnego.. [90].. Humbaka ostatnio widziano 18 sierpnia, mierzył około 10-12 metrów.. Nie ustalono jego płci ani wieku.. Nie był to pierwszy przypadek, już dużo wcześniej zdarzały się wizyty wielorybów u polskich wybrzeży.. Najwcześniejszym znanym przypadkiem był.. kaszalot.. z 1291 roku.. Często także polską strefę.. odwiedzały.. finwale.. (w 1874 roku koło.. Gdańska.. , w 1899 roku niedaleko Dziwnowa oraz w.. Zatoce Puckiej.. w 1930 roku),.. sejwale.. (w 1590 roku) czy wale biskajskie (1365 rok).. [91].. [92].. W 2006 roku w.. Zatoce Gdańskiej.. pojawił się także młodociany samiec humbaka.. [93].. Na terenie polskich wód terytorialnych wszystkie te gatunki objęte są.. ochroną gatunkową ścisła.. [94].. 1,0.. 1,1.. 1,2.. 1,3.. 1,4.. 1,5.. 1,6.. 1,7.. 1,8.. [dostęp 29 grudnia 2009].. Gingerich:.. McGraw-Hill Yearbook of Science Technology.. The McGraw Hill Companies, 2004.. Arnason, U.. , Gullberg A.. Widegren, B.. Cetacean mitochondrial DNA control region: sequences of all extant baleen whales and two sperm whale species.. 10, s.. 960–970, 1993.. Sasaki, T.. i inni.. Mitochondrial Phylogenetics and Evolution of Mysticete Whales.. „Systematic Biology”.. 54 (1), s.. 77–90, 2005.. 1080/10635150590905939.. Martin S:.. The Whales' Journey.. Allen Unwin Pty.. , Limited, 2002, s.. 251.. ISBN 1865082325.. Liddell Scott:.. Greek-English Lexicon, Abridged Edition.. Oxford University Press, 1980.. ISBN 0-19-910207-4.. Recovery Plan for the Humpback Whale (.. Megapten Novaeangliae.. PDF.. National Oceanic and Atmospheric Administration.. , 1991.. [dostęp 2009-10-01].. Katona, H.. Whitehead.. Identifying humpback whales using their mural markings.. „Polar Record”, s.. 439–444, 1981.. Kaufman G.. , Smultea M.. A.. and Forestell P.. Use of lateral body pigmentation patterns for photo ID of east Australian (Area V) humpback whales.. „Cetus”.. 7 (1), s.. 5–13, 1987.. Clapham P:.. Encyclopedia of Marine Mammals.. San Diego: Academic Press, 2002, s.. 589–592.. ISBN 0125513402.. The Humpback FAQ.. The Whalesong Project.. [dostęp 2010-09-10].. Rozell: [Ned Bowhead Whales May Be the World’s Oldest Mammals].. University of Alaska Fairbanks Research.. Williamson J.. Whalenet Data Search.. Wheelock College, 2005.. [dostęp 2009-10-02].. Pack, D.. Salden, M.. Ferrari, D.. Glockner-Ferrari, L.. Herman, H.. Stubbs, J.. Straley.. Male Humpback Whale Dies in Competitive Group.. „Marine Mammal Science”.. 14 (4), s.. 861-873, 1998.. Society for Marine Mammalogy.. James D.. Darling, Meagan E.. Jones, Charles P.. Nicklin.. Humpack Whale Songs: Do they organize males on the breeding grounds? Behaviour.. „Behaviour”.. 143 (9), s.. 1051-1101, 2006.. BRILL.. Are humpback whale song characteristics and singer behavior consistent with male cooperation in mating?.. „Biology of Marine Mammals”, s.. 12-16, 2005.. 16th Biennial Conference.. Overholtz W.. and Nicholas J.. Apparent feeding by the fin whale,.. , and humpback whale,.. , on the American sand lance,.. Ammodytes americanus.. , in the Northwest Atlantic.. „Fish.. Bull.. 77, s.. 285–287, 1979.. Whitehead H.. Updated status of the humpback whale,.. , in Canada.. „Canadian Field-Naturalist”.. 101 (2), s.. 284–294, 1987.. Meyer T.. , Cooper R.. and Langton R.. Relative abundance, behavior and food habits of the American sand lance.. (Ammodytes americanus).. from the Gulf of Maine.. Bull”.. 243–253, 1979.. Frost, K.. , Lowry, L.. F.. Foods and trophic relationships of cetaceans in the Bering Sea.. „University of Washington Press.. 825-836, 1981.. , Hood, D.. , Calder, J.. The eastern Bering Sea Shelf: Oceanography and Resources.. 2, 1981.. Nemoto, T.. Foods of baleen whales in the northern Pacifics.. „Science Report Whales Research Institute Tokyo”, s.. 33-89, 1957.. Bryant, P.. , Nichols, G.. , Bryant, T.. , Miller, K.. Krill availability and the distribution of humpback whales in southeast Alaska.. „Mammal”, s.. 427-430, 1981.. Krieger, K.. , Wing, B.. Hydroacoustic surveys and identification of humpback whale forage in Glacier Bay, Stephens Passage, and Frederick Sound, southeastern Alaska.. „NOAA Tech.. Memo.. ”, 1984.. Hydroacoustic monitoring of prey to determine humpback whale movements.. ”, 1986.. Perry, A.. , Baker, C.. , Herman, L.. M.. The natural history of humpback whales in Glacier Bay, Alaska.. Final report to the National Park Service.. „Anchorage”, 1985.. Alaska Regional Office.. Dolphin, W.. Dive behavior and foraging of humpback whales in southeast Alaska.. „Can.. Journal Zool.. 354-362, 1987.. Baker, C.. , Perry, A.. , Lawton, W.. , Straley, J.. Population characteristics and migration of summer and late-season humpback whales (.. ) in southeastern Alaska.. „Mar.. Mamm.. Sci.. 304-323, 1985.. Kawamura, A.. A review of food of balaenopterid whales.. 155–197, 1980.. Nemoto T.. Food of baleen whales with reference to whale movements.. „Science Report Whales Research Institute Tokyo”.. 14, s.. 149–290, 1959.. 33,0.. 33,1.. Prepared by the Humpback Whale Recovery Team for the National Marine Fisheries Service:.. NMFS, 1991, s.. 105.. Deb Acklin:.. Crittercam Reveals Secrets of the Marine World.. National Geographic News, 2005.. Clapham, P.. The social and reproductive biology of humpback whales: an ecological perspective.. „Mammal New studies”, s.. 27–49, 1996.. 36,0.. 36,1.. 36,2.. 36,3.. American Cetacean Society Fact Sheet.. American Cetacean Society.. [dostęp 2009-10-03].. Humpback Whales.. Song of the Sea.. Public Broadcasting Station.. Mercado E.. Frazer L.. N.. Humpback Whale Song or Humpback Whale Sonar? A Reply to Au et al.. „IEEE Journal of Oceanic Engineering”.. 26 (3), s.. 406–415, 2001.. 1109/48.. 946514.. , Herman L.. , Pack A.. Stereotypical sound patterns in humpback whale songs: Usage and function.. „Aquatic Mammals”.. 29 (1), s.. 37-52, 2003.. 1578/016754203101024068.. Elżbieta Wierzbicka, Maciej Marchewicz, Elżbieta Meissner, Ełga Hubenow „Na tropach sekretów przyrody”, Przegląd Reader’s Digest, Warszawa 1999, s.. 296,.. ISBN 83-909366-7-4.. Josef Reichholf:.. Ssaki.. Leksykon przyrodniczy.. Henryk Garbarczyk i Eligiusz Nowakowski.. Warszawa: GeoCenter International, 1996.. ISBN 83-86146-48-6.. Humbaki.. Świat dzikich zwierząt.. Larousse, Nr 10.. Rasmussen K, Palacios DM, Calambokidis J, Saborío MT, Dalla Rosa L, Secchi ER, Steiger GH, Allen JM, Stone GS.. Southern Hemisphere humpback whales wintering off Central America: insights from water temperature into the longest mammalian migration.. „Biology Letters”.. 3, s.. 13, 2007.. 1098/rsbl.. 0067.. 1744-957X.. Megaptera novaeangliae in Species Profile and Threats Database.. Australian Government: Department of the Environment and Water Resources, 2007.. [dostęp 2009-10-04].. Wieloryb u polskiego wybrzeża – HUMBAK WPŁYNĄŁ NA BAŁTYK.. Breiwick JM, Mitchell E, Reeves RR.. Simulated population trajectories for northwest Atlantic humpback whales 1865–1980.. 14, 1983.. Baker.. Abundant mitochondrial DNA variation and world-wide population structure in humpback whales.. „Proceedings of the National Academy of Sciences”.. 90 (17), s.. 8239–8243, September 1993.. 1073/pnas.. 90.. 17.. 8239.. [dostęp 2009-01-12].. Cytat: Before protection by international agreement in 1966, the world-wide population of humpback whales had been reduced by hunting to 5000, with some regional subpopulations reduced to 200.. On the Soviet Whaling Falsification, 1947–1972.. „Whales Alive!”.. 6, 1997.. Cetacean Society International.. Grenadyny, część I – Baquia.. Wojciech Dąbrowski.. [dostęp 2009-10-31].. Whaling traditions over 200 years old on Bequia.. Responsible Travel, 2008.. Bequia Island, Grenadines – Whaling.. Paradise Island, 2008.. Leave Humpback Whales Alone Message To Japan.. Scoop, 2007.. Chris Hogg:.. Japan changes track on whaling.. BBC News, 2007.. [dostęp 2009-10-28].. Exclusion zone for special whale.. BBC News, 2009.. Migaloo, the White Humpback Whale.. Pacific Whale Foundation, 2004.. New white whale spotted.. BBC News, 2008.. Wendy Tokuda:.. Humphrey the lost whale.. Heian Intl Publishing Company, 1992, s.. 32.. ISBN 0-89346-346-9.. Ernest Callenbach:.. Humphrey: The Wayward Whale.. Heyday Books, 1986, s.. 24.. ISBN 0-930588-23-1.. Jane Kay,.. San Francisco Examiner.. Monday, 9 October 1995.. Toni Knapp:.. The Six Bridges of Humphrey the Whale.. Roberts Rinehart Publishers, 1994, s.. 48.. ISBN 1879373645.. Henry Lee, Glen Martin.. Whales disappear – rescuers believe they’re back at sea.. „San Francisco Chronicle”, 2007.. Sandra Hughes:.. Delta And Dawn Home Free?.. Science, Culture and Integral Yoga, 2007.. [dostęp 2009-11-01].. Lost Whale – Delta and Dawn.. CBS News, 2007.. Timothy Marshall:.. Whale name makes a big splash.. 2007.. 'Mister Splashy Pants' emerges as clear favourite in Greenpeace whale-naming competition.. AbiSilvester, 2007.. Mister Splashy Pants the whale – you named him, now save him.. Prognosis 'grim' for abandoned baby whale.. The Australian, 2008.. No baby whale feeding solution after expert talks.. Australian Broadcasting Corporation, 2008.. BBC NEWS Asia-Pacific Hopes fade for Sydney whale calf.. BBC, 2008.. Colins time runs out.. Sydney Morning Herald, 2008.. Pete Thomas:.. Colin the humpback whale put to sleep.. The Los Angeles Times, 2008.. Australians mourn baby whale 'Colin'.. The Independent, 2008.. Australia: Euthanasia Ends Sad Tale of Orphaned Whale Cub.. Agenzia Giornalistica Italia, 2008.. Conservationists put down baby whale.. Radio Netherlands, 2008.. Abandoned baby whale euthanized in Australia.. RIA Novosti, 2008.. Dying whale calf euthanized.. Times Colonist, 2008.. Whale’s euthanasia defended.. The New Zealand Herald, 2008.. Abandoned whale calf was 'terminally ill'.. ABC News, 2008.. Euthanased whale calf had fatal illnesses.. Humpback whale found in Thames 'starved to death'.. Times Online, 2009.. Humpback whale dies in Thames.. Londyńskie Towarzystwo Zoologiczne, 2009.. Alex Morales:.. Thames’s First Humpback Whale Found Dead East of London.. Bloomberg, 2009.. Mere om pukkelhvalen ved Hven.. Hvalder, 2008.. Wale in der Ostsee: Buckelwal vor Kap Arkona.. Kreidefelsen, 2008.. Buckelwal erneut vor Rügen aufgetaucht.. RP Online, 2008.. 86,0.. 86,1.. E.. Skóra, I.. Kuklik:.. Humbak u polskich brzegów.. Stacja Morska Instytutu Oceanografii Uniwersytetu Gdańskiego, 2008.. Piotr Kawałek:.. Wieloryb w Rowach! (wideo).. GP24, 2008.. Wieloryb pływa w Orzechowie! (wideo).. Ciąg dalszy przygód Humbaka.. RMF FM, 2008.. Humbak Buckie ucieka z Bałtyku.. TVN 24, 2008.. Iwona Kuklik, Krzysztof E.. Skóra, Radomił Koza.. Kaszalot? Szczątki wieloryba na Mierzei Wiślanej.. Wieloryb w Bałtyku? Reporter RMF FM dotarł do świadka.. Bałtycki wieloryb to humbak.. RMF FM, 2006.. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 28 września 2004 r.. w sprawie gatunków dziko występujących zwierząt objętych ochroną.. Dz.. U.. z 2004 r.. Nr 220, poz.. 2237.. Technika polowania humbaków.. Youtube.. Nagranie zawierające pieśni humbaków.. Amatorskie nagranie przedstawiające wyskoki humbaków.. php?title=Długopłetwiec oldid=40304397.. Fałdowce.. Bân-lâm-gú.. Diné bizaad.. Gaeilge.. Kalaallisut.. Монгол.. Vepsän kel’.. 吴语.. 粵語.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 18:29, 1 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/D%C5%82ugop%C5%82etwiec
    Open archive

  • Title: Traszka zwyczajna – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Traszka zwyczajna.. Lissotriton vulgaris.. Linnaeus.. 1758.. płazy.. płazy ogoniaste.. Salamandroidea.. salamandrowate.. Lissotriton.. traszka zwyczajna.. Lacerta vulgaris.. Linnaeus, 1758.. Triturus vulgaris.. (Linnaeus, 1758).. Lissotriton vulgaris ampelensis.. Lissotriton vulgaris graecus.. Lissotriton vulgaris kosswigi.. Lissotriton vulgaris lantzi.. Lissotriton vulgaris meridionalis.. Lissotriton vulgaris pannonicus.. Lissotriton vulgaris vulgaris.. Głowa samca.. Samica podczas sezonu rozrodczego.. Holandia.. płaza ogoniastego.. salamandrowatych.. Ubarwiony jest w odcieniach brązu z czarnymi plamkami, bardziej widocznymi u samców, które są większe od samic.. Posiada szeroki zasięg występowania w.. Europie.. i zachodniej.. Preferuje niziny i lasy, choć zapuszcza się też w góry i siedliska zmodyfikowane działalnością człowieka.. Większą część życia spędza na lądzie.. Rozród przebiega w wodzie.. Zapłodnienie poprzedza taniec godowy samca, po nim zaś następuje składanie jaj przez samicę, która zawija je w liście roślin wodnych.. Wylęgają się z nich kijanki, które po metamorfozie wychodzą na ląd.. Zwierzęta te żywią się w większości bezkręgowcami, ale też i innymi płazami.. Genetyka.. Wielkość.. Wygląd.. Tryb życia.. Zobacz też.. Wykryto dużą zgodność pomiędzy.. głównym układem zgodności tkankowej.. traszki karpackiej.. i traszki zwyczajnej.. Zróżnicowanie międzygatunkowe na obszarze symaptrycznego występowania okazło się mniejsze, niż różnice pomiędzy róznymi populacjami.. vulgaris.. By wyjaśnić taki stan rzeczy, zaproponowano dwie hipotezy: wspólne pochodzenie traszek (odziedziczyłyby wspólne.. allele.. MHC po wspólnym przodku) bądź krzyżowanie się (introgresja podczas.. hybrydyzacji.. , czyli mieszanie się alleli podczas krzyżowania się).. Dochodzi do nich jeszze podobna presja ze strony środowiska (MHC odpowiada za prezentowanie.. antygenów.. komórkom układu immunologicznego).. Generalnie jednak większa ilość alleli traszki karpackiej prawdopodobnie wynika z introgresji od traszki zwyczajnej (wykazano wcześniej fakt hybrydyzacji).. Jednak utrwalenie się takiego kierunkowego przepływu może wynika z większej ilości pasożytów.. montadoni.. bądź innej struktury genetycznej (mniej.. loci.. odpowiedzialnych za prezentoanie antygenów).. Rozważa się także mechanizm angażujący.. dobór płciowy.. (wybieranie przez samicę samca według największego zróżnicowania MHC potencjalnego potomstwa obserwowano u.. myszy.. , a nawet.. ludzi.. Długość ciała wynosi osobników dorosłych: u samców 4,1–11 cm, u samic 4,1–10 cm.. ; wedle innych źródeł od 6 do 10.. -11 cm.. Masa ciała od 0,9g–4,6 g.. Samica.. ustępuje.. samcowi.. rozmiarami, inaczej, niż u innych traszek Europy Środkowej.. Samiec.. Brzuszna strona ciała.. Odnotowanie osobników.. albinotycznych.. w obrębie podgatunków.. v.. meridionalis.. Jest to u płazów cecha dziedziczona recesywnie związana z brakiem czarnego barwnika w skórze.. Pierwszego takiego osobnika z tego drugiego podgatunku spotkano w okolicy.. Oasi del Ronchetto.. Lombardii.. Miał czerwone oczy, mierzył 7,3 cm, ważył 1,7 g.. Opisano go w 2010.. Na tym samym obszarze obserwowano wcześniej 41 osobników normalnie ubarwionych.. Albinotyczne larwy i dorosłe traszki podgatunku nominatywnego notowano w Anglii, Holandii, Czechach i Niemczech.. Głowa mała, wąska i wysklepiona, na jej grzbiecie występują 3 podłużne, niegłębokie bruzdy, szyja słabo zaznaczona.. Uzębienie występuje zarówno w szczęce, jak i w.. żuchwie.. Zęby lemieszowe grupują się w linie prawie równoległe, zbiegające się ku tyłowi.. Oczy małe, z okrągłymi źrenicami o złocistych tęczówkach.. Brak fałdu podgardzielowego.. Ciało wysmukłe.. , cylindryczne, wydłużone i słabo umięśnione.. Przez lupę można w skórze zobaczyć otwory podobne do.. linii bocznej.. Przez środek grzbietu u obu płci biegnie wzdłuż ciała niski fałd skórny.. Otwór.. kloakalny.. ma kształty podłużnej szpary.. Ogon, łagodnie zwężający się ku końcowi, zakończony wyraźnym szpicem.. , osiąga długość równą w przybliżeniu długości głowy i tułowia, może być nieco dłuższy lub krótszy.. Samiec posiada rozpościerający się pośrodku grzbietu i ogona karbowany grzebień oraz szerokie błony pławne na tylnych łapach, dobrze rozwinięte zwłaszcza w okresie godowym.. Przybiera on też wtedy swoistą szatę godową.. Na bokach jego ogona, a nieraz i grzbietu, pojawiają się podłużne niebieskie pasy.. Jego.. kloaka.. staje się opuchnięta.. Kończyny są drobne, cienkie z palcami bez błon pływnych i.. modzeli.. W okresie przebywania na lądzie ubarwienie niepozorne.. zaznacza się wyraźnie.. Fałd skórny na grzbiecie ciała u samca jest lepiej rozwinięty, na krawędziach delikatnie ząbkowany.. Samiec ma szczuplejszy tułów i ciemniejsze ubarwienie.. Wyraźne różnice między płciami, słabo zaznaczone w czasie przebywania traszek na lądzie, wyraźnie się zwiększają w czasie pory godowej, gdy traszki przebywają w wodzie.. Główny element.. szaty godowej.. samca stanowi ciągnący się nieprzerwanie od głowy do ogona grzebień, którego wysokość dochodzi do 10 mm.. Brak w nim przerwy, takiej, jak u.. traszki grzebieniastej.. Jego krawędź jest falisto ząbkowana.. Na palcach tylnych nóg wyrastają mu płatki skórne, podobne do błon pływnych.. Wargi.. kloakalne.. nabrzmiewają.. Brzuszna powierzchnia ciała przyjmuje zabarwienie jasnożółte, a całe ciało, również grzebień godowy, pokrywa się plamami.. Plamy te na brzuchu są zwykle czarne, na grzbiecie i grzebieniu występują plamy ciemne i srebrzystobłękitne.. Również samice przyjmują szatę godową, ale nie jest ona tak wyrazista, jak u samców.. U samicy skóra chropowata, u samca gładka.. U samców grzbietową powierzchnię pokrywają ciemne palmy.. , ma ona kolor ciemnobrązowy, u samicy jest jednolicie jasnobrązowa.. Mogą pojawić się barwy szarobrązowe, żółtobrązowe, oliwkowoszare.. , płowe, szarobrunatne, ciemnobrunatne.. Brzuszna powierzchnia u obu płci ma jasnokremową barwę z biegnącym przez środek brzucha pasmem, które u samicy ma żółtoczerwony kolor, u samca zaś jest bardziej jaskrawe, czerwone.. , prócz niego widnieją ciemne kropki lub plamki.. Głowę zdobią ciemne podłużne pasy.. Jeden z nich, zawsze widoczny, rozpoczyna się za okiem.. Osobniki młode przypominają bardziej samice.. Traszkę zwyczajną generalnie odróżnia od.. grzebieniastej.. jaśniejsze ubarwienie.. Gatunek posiada bardzo szeroki zasięg występowania.. Na północy sięga on.. Skandynawii.. (południowe i środkowe.. Norwegia.. Szwecja.. , południowa.. Finlandia.. Na zachodzie − Wysp Brytyjskich (.. Irlandia.. , gdzie jest jedynym gatunkiem traszki, i.. Wielka Brytania.. , gdzie jest to najbardziej rozpowszechniona traszka.. Południowa granica zasięgu przebiega w środkowej.. Szwajcarii.. Płaz nie występuje na południu Szwajcarii i w części północnych.. , brakuje go też na przyległych terenach.. Austrii..  ...   W czasie wiosennego poszukiwania miejsca na gody i złożenie jaj zwierzę odbywa wędrówki nie tylko nocą, ale również w dzień.. Rozród ma miejsce w płytkich strumieniach o wolnym nurcie, a także w rowach melioracyjnych.. Zdarza się też w bajorach i rowach.. Zapłodnienie poprzedzone jest.. tokami.. , podczas których samiec wykonuje w obecności samicy ciąg charakterystycznych dla gatunku, a nawet dla podgatunku.. zachowań, zmierzających do podjęcia spermatoforu przez samicę.. Wprawia on swój ogon w wibracje, raz po raz uderzając się nim po bokach ciała.. Występuje zapłodnienie wewnętrzne (w ciele samicy).. Kijanka.. Samica składa.. jaja.. pojedynczo.. lub w małych grupkach.. , zawijając je w liście roślin wodnych.. W niekorzystnych warunkach samica może przetrzymywać przez jakiś czas jaja w.. jajowodzie.. Liczba jaj składanych przez 1 samicę waha się od 60.. , 100.. lub 200.. do 100.. -300.. sztuk.. Jednego dnia składa od 3 do 7 jaj.. Zanotowano przypadki.. kanibalizmu.. , głównie w formie.. oofagii.. Występuje ona głównie u samic, ponieważ spędzają one więcej czasu w miejscach składania jaj.. Po 7–14 (wedle innych źródeł nawet 20.. ) dniach wylęgają się z nich.. larwy.. , które przebywają w wodzie, poruszając się za pomocą ogona (.. larwa limnofilna.. Oddychają.. skrzelami.. Tuż po wykluciu korzystają z endogennego zapasu składników odżywczych w.. żółtku.. Później odżywiają się drobnymi organizmami wodnymi, zaczynając od mikroskopijnych.. skorupiaków.. , jak.. Chydoridae.. Daphniidae.. widłonogi.. małżoraczki.. Później dołączają do nich.. małże.. ślimaki.. owady.. , zwłaszcza larwy.. jętek.. ochotkowatych.. oraz zarówno larwy, jak i imagines.. chrząszczy.. W ich diecie dominują organizmy żyjące wśród wodnej roślinności, znacznie rzadziej sięgają po.. plankton.. bentos.. Kijanki są bardzo żarłoczne i drapieżne.. Same zaś padają ofiarami wodnych owadów.. Cechują je długie.. skrzela.. i symetryczna, łukowato wygięta.. płetwa ogonowa.. Gdy osiągną długość ciała ok.. 4 cm,.. przeobrażają się.. się w dorosłą postać.. Najczęściej następuje to kilka miesięcy po złożeniu jaj.. , w Europie Środkowej w miesiącach czerwiec–lipiec, w niekorzystnych warunkach okres ten przedłuża się nawet do późnej jesieni.. lub nawet do następnego roku (larwy zimują w zbiorniku wodnym).. Zanotowano przypadku.. neotenii.. (rozmnażania się larw).. Podczas przeobrażenia szczyt aktywności przypada na czas półmroku.. Na czas metamorfozy przypada krótki okres w ich życiu, kiedy nie pobierają pokarmu.. Po przeobrażeniu młode traszki wychodzą na ląd, przez jakiś czas przebywając w pobliżu zbiorników wodnych.. Tutaj zagrażają im głównie.. Spotykano osobniki dorosłe w wieku od 3 do 14 lat.. Krzyżowanie się z.. traszką karpacką.. zdarza się bardzo często w części wspólnej zasięgów występowania.. Odnotowano także kilka krzyżówek z.. traszką helwecką.. Na większości swego zasięgu występowania płaz występuje pospolicie, a nawet bardzo licznie.. Jego populacja jest stabilna.. Największe zagęszczenie osobników spotyka się w czasie rozrodu.. Według danych.. IUCN.. nie istnieją poważne zagrożenia dla gatunku.. Organizacja ta wymienia jedynie problemy lokalne, wśród nich zaś osuszanie, zanieczyszczenie i.. eutrofizację.. wód w miejscach rozrodu, wycinkę drzew wokół zamieszkanych przez traszki zbiorników, drapieżnictwo ze strony.. , handel jako zwierzęciem domowym w krajach byłego.. ZSRR.. oraz budownictwo w okolicy tureckiego wybrzeża.. Niekorzystnie wpływa też nań rozwój miast.. W takich siedliskach populacje traszek są mniejsze, częściej zdarzają się choroby i wady rozwojowe.. W efekcie gatunek posiada status narażonego w Azerbejdżanie, jego status w Gruzji natomiast nie został ustalony.. Brakuje także danych o statusie podgatunków o ograniczonym zasięgu występowania, w tym obejmujących osobniki.. neoteniczne.. Z drugiej strony niektóre działania człowieka, jak tworzenie ścieżek w lesie czy nawadnianie, są dla traszek korzystne.. Z uwagi na wylesianie zasięg jej występowania powiększa się.. Gatunek obejmuje aneks III.. Konwencji Berneńskiej.. Figuruje też w wielu Czerwonych Księgach.. Nie obejmuje go za to.. Podlega ochronie prawnej m.. Wyższe ryzyko wyginięcia może dotyczyć niektórych.. , ale kwestia ta wymaga dalszych badań.. Dla przykładu podgatunek.. vulgaris lantzi.. figuruje w Czerwonych Księgach Rosji i Azerbejdżanu.. Czynnikiem ograniczającym jego obecność na.. Kaukazie.. jest zalesienie.. traszka.. Lista gatunków zwierząt objętych ścisłą ochroną w Polsce.. fauna Polski.. Taxonomy browser (Lissotriton vulgaris).. NCBI.. [dostęp 2010-07-28].. 3,00.. 3,01.. 3,02.. 3,03.. 3,04.. 3,05.. 3,06.. 3,07.. 3,08.. 3,09.. 3,10.. 3,11.. 3,12.. 3,13.. New(t)s and views from hybridizing MHC genes: introgression rather than trans-species polymorphism may shape allelic repertoires.. „Molecular Ecology”.. 21, s.. 779–781, 2012.. 5,00.. 5,01.. 5,02.. 5,03.. 5,04.. 5,05.. 5,06.. 5,07.. 5,08.. 5,09.. 5,10.. 5,11.. 5,12.. 5,13.. 5,14.. 5,15.. 5,16.. 5,17.. 5,18.. 5,19.. 5,20.. 5,21.. 5,22.. 5,23.. 5,24.. 5,25.. 5,26.. Włodzimierz Juszczyk:.. Płazy i gady krajowe.. Warszawa: PWN, 1974.. 6,3.. 6,4.. 6,5.. 6,6.. 6,7.. 6,8.. 6,9.. Marian Młynarski:.. Płazy i gady Polski.. Warszawa: Państwowe Zakłady Wydawnictw Szkolnych, 1966, s.. 22.. 7,5.. 7,6.. 7,7.. 7,8.. 7,9.. Smooth newt (.. Arkives.. Images of Live on the Earth.. [dostęp 2010-08-03].. Ulrich Gruber:.. Płazy i gady, gatunki środkowoeuropejskie.. Warszawa: Multico, 1997, s.. 14, seria: Świat przyrody.. ISBN 8370731147.. Andrea Modesti, Stefano Aguzzi Raoul Manenti.. A case of complete albinism in.. „Herpetology Notes”.. 395-396, 2011.. 10,14.. 10,15.. 10,16.. 10,17.. 10,18.. 10,19.. 10,20.. 10,21.. 10,22.. 10,23.. 10,24.. 10,25.. 10,26.. 10,27.. 10,28.. 10,29.. 10,30.. 10,31.. 10,32.. 10,33.. 10,34.. 10,35.. 10,36.. 10,37.. Sergius L.. Kuzmin, Sean Schoville:.. Lissotriton vulgaris.. Smooth Newt.. AmphibiaWeb, 2000-01-18.. 11,2.. Triturus vulgaris (Linnaeus 1758).. Fauna Europaea, 2004.. [dostęp 2010-07-27].. 12,6.. Wilfried Stichmann: Płazy.. W: Wilfried Stichmann, Erich Kretzschmar:.. Zwierzęta.. Warszawa: MULTICO Oficyna Wydawnicza, 1998, s.. 184, seria: Spotkania z przyrodą.. ISBN 8370731856.. Lissotriton montandoni.. www.. iucnredlist.. [dostęp 2013].. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 12 października 2011 r.. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt.. U.. 2011 nr 237 poz.. 1419.. [dostęp 2012-07-27].. Płazy ogoniaste.. Cryptobranchoidea.. skrytoskrzelne.. kątozębne.. Sirenoidea.. syrenowate.. odmieńcowate.. amfiumy.. ambystomowate.. bezpłucnikowate.. php?title=Traszka_zwyczajna oldid=40316047.. Salamandrowate.. Płazy Azji.. Płazy Europy.. West-Vlams.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 08:38, 2 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/Traszka_zwyczajna
    Open archive

  • Title: Żaba trawna – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Żaba trawna.. Rana temporaria.. , 1758.. płazy bezogonowe.. Neobatrachia.. żabowate.. Raninae.. żaba trawna.. Rana aragonensis.. Planca Soler, Rodriguez Vieites Suarez Martinez, 1995.. Rana honnorati.. Héron-Royer, 1881.. Rana muta.. Laurenti, 1768.. Rana platyrrhinus.. Steenstrup, 1847.. Rana aquatica.. Rana hyla.. Rana alpina.. Rana campanisona.. Rana rufa.. Lacépède, 1788.. Rana atra.. Bonnaterre, 1789.. Ranaria temporaria.. – Rafinesque, 1814.. Risso, 1826.. Rana flaviventris.. La Millet de Turtaudière, 1828.. Rana temporaria var.. canigoensis.. Boubée, 1833.. Rana glacialis.. Rana scotica.. Bell, 1839.. Steenstrup, 1846.. Rana fusca.. Thomas, 1855.. typus.. Koch, 1872.. montanus.. maximus.. verrucosus.. cinereus.. gracilis.. acutirostris.. Fatio, 1872.. obtusirostris.. platyrrhina.. – Schreiber, 1875.. Rana temporaria fusca.. – Bedriaga, 1881.. Rana fusca honnorati Herón-Royer, 1881.. Rana muta var.. – Camerano, 1884.. subconcolor.. Camerano, 1884.. flavo-maculata.. nigro-guttata.. atra.. Rana Fusca var.. longipes Müller, 1885.. Rana temporaria parvipalmata.. López-Seoane, 1885.. Rana (Crotaphitis) fusca.. – Schulze, 1891.. – Boettger, 1892.. canigonica.. – Belloc, 1893.. marmorata.. Werner, 1897.. nigromaculata.. entzi.. Bufo campanisonus.. – Boulenger, 1897.. Hyla hyla.. – Prazák, 1898.. Rana esculenta var.. alpina.. Rana muta platyrrhina var.. concolor.. Prazák, 1898.. sordida.. albostriata.. paradoxa.. quaturolineata.. Rana méhelyi.. Bolkay, 1912.. Subsp.. mehelyi – Ehik, 1921.. Rana muta muta.. – Mertens, 1925.. Alytes campanisonus campanisonus.. – Lindholm, 1929.. Alytes grandis.. Brunner, 1957.. Rana temporaria honnorati.. – Mertens Wermuth, 1960.. Rana temporaria canigoensis – Dubois, 1983.. Rana (Rana) temporaria.. – Dubois, 1987.. – Mensi, Lattes, Macario, Salvidio, Giacoma, Balletto, 1992.. Palanca-Soler, Vieites, and Martínez-Suárez, 1995.. Rana temporaria aragonensis.. – Veith, Kosuch, and Vences, 2003.. Rana temporaria canigoensis.. Rana (Laurasiarana) temporaria.. – Hillis Wilcox, 2005.. Rana temporaria canigonensis.. Rana temporaria gasser.. Rana temporaria temporaria.. płaza z rodziny.. żabowatych.. Podobnie jak.. żaba dalmatyńska.. żaba moczarowa.. należy do tzw.. żab brunatnych.. , która to nazwa bierze się od koloru skóry tych zwierząt.. Gatunek posiada szeroki zasięg występowania, obejmujący większą część.. (w tym północne wybrzeża kontynentu) i zachodnią.. Zasiedla różnorodne.. siedliska.. klimatu umiarkowanego, zwłaszcza lasy.. Rozmnaża się w płytkich zbiornikach wodnych.. Duży wpływ na rozród wywiera temperatura, swój udział mają też szerokość geograficzna i drapieżnictwo.. Występuje.. kijanka.. żywiąca się roślinami wodnymi,.. glonami.. i drobnymi zwierzętami wodnymi.. Osobniki dorosłe są.. mięsożerne.. , poza sezonem rozrodczym wiodą lądowy tryb życia, polując zmierzchem i nocą.. Zdarzają się przypadki zmiany płci.. Ten pospolity płaz nie jest zagrożony wyginięciem, pomimo to figuruje w licznych Czerwonych Księgach i Listach.. Negatywny wpływ wywierają nań m.. zanieczyszczenie środowiska i fragmentacja siedlisk.. Taksonomia i klasyfikacja.. Siedlisko.. Behawior i pożywienie.. Choroby.. 11.. 12.. Autorem uznawanej nazwy taksonomicznej jest.. Karol Linneusz.. W swym dziele.. Systema Naturae.. wśród cech taksonomicznych zwrócił uwagę m.. na palce płaza.. Nazwa gatunkowa zwierzęcia posiada liczne.. synonimy.. , między innymi.. , którą uznano za tożsamą z żabą trawną w 2002 (Veith.. et al.. ), a także.. – gatunkowi przypisał ją ten sam autor rok później.. Wraz z.. żabą moczarową.. dalmatyńską.. należy do żab brunatnych.. Pod względem ekologii wykazuje duże podobieństwo do pierwszej z wymienionych i prawdopodobnie z nią.. konkuruje.. w środowisku naturalnym.. języku angielskim.. jako określenie gatunku funkcjonuje także nazwa.. European red frog.. Żaba trawna, widok z boku.. Zbliżenie głowy dorosłej samicy.. Osiąga 7–9, rzadziej 11 cm długości.. Największe rozmiary cechują osobniki z umiarkowanych szerokości geograficznych, przerastające płazy z południa i północy, mimo że to wśród tych ostatnich najwyższa jest średnia wieku, dodatnio korelującego z wielkością.. Geny odpowiadają za tę zmienność tylko częściowo.. Poszczególne osobniki żaby trawnej różnią się od siebie ubarwieniem.. Gładka skóra tego gatunku obfituje w chromatofory.. Ich grzbiety mogą przybierać barwy różnych odcieni brązu (szarobrązowe, oliwkowobrązowe), żółci, szarości, spotyka się też oliwkowe i rudawe.. Grzbiet i boki pokrywa drobne.. lub większe ciemne plamkowanie.. Od oka do nasady kończyn przebiega trójkątna ciemnobrunatna plama skroniowa.. Szyję zdobi ciemna plama w kształcie litery V.. Tylne łapy zdobią poprzeczne pasy.. Brzuszna strona ciała przyjmuje kolory białe, żółtawe i szarawe z plamkowaniem brązowym, brązowoszarym lub czarnym.. Głowa jest mała.. Źrenica.. oka leży horyzontalnie.. Pysk określa się jako zaokrąglony.. , krótki i tępy.. lub szeroki, ostro zakończony.. (zaostrzeniu pyska jedne źródła przeczą.. , a z innych wynika, że jest bardziej zaostrzony, niż u żab zielonych.. Tylna część.. języka.. jest wolna i rozwidlona.. Występują zęby lemieszowe.. Ciało jest korpulentne.. , wydłużone, krępe.. Mostek.. omosternum.. są skostniałe.. Stosunek długości ciała do długości goleni wynosi 1,76-2,0.. Gdy płaz ustawia swe długie, silne, zdolne do wykonywania dalekich skoków.. tylne łapy wzdłuż ciała,.. staw skokowy górny.. znajduje się w okolicy oka.. Nigdy nie sięga jednak końca pyska.. Wewnętrzny guzek śródstopia jest krótszy od pierwszego palca 2,2-4,4 raza.. Palce spaja.. błona pławna.. , niezbyt silnie rozwinięta.. Obserwuje się.. dymorfizm płciowy.. Samice.. osiągają większą długość ciała, niż płeć przeciwna.. Różnice te zmniejszają się z wiekiem.. występują wewnętrzne parzyste worki rezonansowe, a także opuszki na pierwszym palcu.. Podczas sezonu godowego ich podgardle przybiera barwę niebieskawą.. Wtedy też samce ubarwione są jasno, szarawo,.. samice.. zaś brązowo i rudo.. Skóra żaby trawnej wydziela.. peptydy.. temporyny.. o działaniu antybakteryjnym przeciwko.. bakteriom Gram(+).. Złożone z 10-13 reszt aminoacylowych, stanowią najmniejsze dotąd poznane naturalne antybakteryjne peptydy.. Przypominają one budową podobne związki o właściwościach.. hemolitycznych.. , same takich nie posiadają.. Sposób poruszania się.. Badania poziomu cukru we krwi,.. glikogenu.. wątrobowego i tłuszczu oraz.. gonad.. wykazały, że zmieniają się one w zależności od pory roku.. U osobników, które wkroczyły już w okres godowy, choćby w marcu, a także w czerwcu, lipcu i listopadzie, odnotowano wysoki poziom cukru: 54-62 mg/100 ml.. Hiperglikemia.. wiąże się z szybkim rozwojem tkanki tłuszczowej, po czym następuje rozwój gonad, kiedy to cukier spada do około 40 mg%.. Wzrasta ponownie pod koniec regeneracji gonad, kiedy to zwraca uwagę głównie synteza glikogenu w.. wątrobie.. W czasie godów odnotowano hiperglikemię wiążącą się z gwałtownym uszczupleniem rezerw energetycznych.. Po sezonie godowym w kwietniu i maju cukier utrzymuje się na niskim poziomie, nie występuje akumulacja rezerw energetycznych.. Organizm płaza naprawia uszkodzenia, prawdopodobnie rośnie.. W zimie glukoza ponownie obniża się do 40 mg%.. Organizm korzysta wtedy ze zgromadzonych rezerw glikogenu i tłuszczu.. Zaobserwowano także dymorfizm płciowy: od czerwca do września wyższy poziom cukru cechuje samice, od września do stycznia – samce.. Różnice te łączy się z odmiennym tempem regeneracji gonad u obu płci.. Poza tym samce dysponują większymi rezerwami, niż samice.. Różnice pomiędzy płciami w tym zakresie maleją (a same rezerwy rosną) w miarę poruszania się na północ.. Żaby trawne gromadzące się podczas rozrodu w Veluwe w Holandii.. Dobrze widoczne podgardla samców.. Płaz posiada bardzo szeroki zasięg występowania, obejmujący większą część.. i przyległe rejony.. Na północy sięga.. Norwegii.. Finlandii.. , dochodząc na wschodzie Norwegii do północnego wybrzeża.. kontynentu.. (północne wybrzeże.. Morza Białego.. , południowe –.. Morza Barentsa.. , jest to jedyny płaz.. Przylądka Północnego.. Na południu osiąga północną.. Hiszpanię.. , granica jego zasięgu przebiega jednak na północ od.. Sięga północnych.. , na górzystych terenach.. Bałkanów.. występują rozsiane populacje.. Na zachodzie zwierzę sięga.. Irlandii.. , na wschodzie zaś azjatyckich ziem Federacji Rosyjskiej i północnego.. Kazachstanu.. Dokładniej granica zasięgu przebiega na Ukrainie wzdłuż linii:.. obwód odeski.. obwód mikołajowski.. obwód kirowohradzki.. obwód zaporoski.. , po czym zmierza na północ do obwodów.. dniepropetrowskiego.. charkowskiego.. W Federacji Rosyjskiej granica przebiega przez następujące obwody:.. obwód biełgorodzki.. obwód woroneski.. obwód tambowski.. obwód penzeński.. obwód uljanowski.. obwód samarski.. obwód orenburski.. , po czym wstępuje do Kazachstanu, skąd mniej więcej południkowo kieruje się na północ.. Obszar.. zasięgu.. obejmuje następujące państwa.. Andora.. Hiszpania.. Liechtenstein.. San Marino.. Wedle niektórych źródeł płaza spotyka się też w.. Chinach.. Sądzi się, że w Europie Środkowej gatunek ten rozprzestrzenił się w.. Żaba trawna żyje w.. klimacie umiarkowanym.. Zasiedla różnorodne habitaty, zarówno lądowe, jak i wodne.. W tym pierwszym przypadku preferuje tereny leśne, przy czym bytuje w lasach liściastych, iglastych i mieszanych.. Zamieszkuje też.. tundrę.. stepy.. busz.. i tereny porośnięte krzewami,.. łąki.. , zarówno suche, jak podmokłe,.. polany.. leśne, tereny trawiaste,.. bagna.. torfowiska.. Spotyka się ją też na polach, w ogrodach, parkach, nie tylko na obszarach rolniczych, ale także w miastach.. W górach sięga aż do hal i turni, do wysokości 3000 m n.. , w.. jednak tylko do 2000 m.. Zwierzę zajmuje też szeroki wachlarz zbiorników wodnych, tymczasowych i i stałych: stawy, rzeki i jeziora, także wśród środowisk zmodyfikowanych działalnością ludzką.. Wydaje się, że w północnej i południowej części zasięgu występowania  ...   znaczną przewagą samic, ale zjawisko zmiany płci i jednopłciowego skrzeku zdarza się zbyt rzadko i przejściowo, by zadecydować o takiej strukturze populacji.. Badania.. morfometryczne.. osteologiczne.. elektroforetyczne.. śródziemnomorskich gatunków tzw.. grupy żaby trawnej (prócz wspomnianej.. Rana iberica.. Rana cameranoi.. Rana macrocnemis.. Rana holtzi.. Rana dalmatina.. Rana graeca.. Rana latastei.. ) pozwoliły zrekonstruować drzewo rodowe tej grupy, przy czym dane elektroforetyczne okazały się do tego celu najlepsze.. Zgodnie z nimi linia żaby trawnej i.. ibericae.. oddzieliła się od reszty w późnym.. Wśród drobnoustrojów nękających gatunek wymienić można.. wirusy.. Iridivirus.. , znalezione w.. osobników cierpiących na krwotoki, którym często towarzyszą owrzodzenia.. Wcześniej za związany z chorobą patogen uważano.. bakterię.. Aeromonas hydrophila.. , uznaną później za oportunistyczną.. Z wspomnianych osobników wyizolowano też cząstki przypominające.. adenowirusy.. Na żabach trawnych pasożytują też.. nicienie.. , jak np.. Oswaldocruzia filiformis.. znaleziona u 64% populacji na wschodzie Irlandii.. Bytuje ona w proksymalnej połowie jelita cienkiego dorosłych płazów przez cały rok.. U kijanek dotychczas jej nie stwierdzono.. Z kolei na skórze zwierzęcia bytują.. Dermocystidium ranae.. Dermosporidium granulosum.. Występuje bardzo pospolicie.. , jest zwykle najczęściej spotykanym płazem w lasach.. , Tatrach.. i najpospolitszą żabą.. Europy Środkowej.. W badaniach z roku 2007 przeprowadzonych w.. Nadmorskim Parku Krajobrazowym.. osobniki należące do tego gatunku stanowiły 36% spotkanych płazów.. Liczebność gatunku utrzymuje się na stałym poziomie pomimo pewnego spadku w.. Europie Zachodniej.. (Hiszpania, Szwajcaria).. Dla przykładu w europejskiej części Rosji na 1000 m² przypada od 1 do 250 osobników.. Badania obejmujące razem z żabą trawną także żabę moczarową nie wykazały negatywnego wpływu dużego zagęszczenia osobników na tempo ich wzrostu czy kondycję w przypadku.. (w przeciwieństwie do drugiego objętego eksperymentem gatunku).. Żabie trawnej nie zagraża wyginięcie.. Niekorzystny wpływ wywierają na nią zanieczyszczenie (zwłaszcza.. pestycydy.. ) i osuszanie terenów, na których się rozmnaża, podobnie jak odłów, tak dla celów medycznych, spożywczych, jak i komercyjnych.. Nie sprzyja jej także.. wylesianie.. , mogące stanowić przyczynę odwrotu zwierzęcia ku północy.. Szwedzkie badania wykazały, że stan wód (wyższe pH, przewodnictwo, stężenia azotyny|azotynów]] i.. azotanów.. ) raczej nie wpływa na rozród żaby trawnej ani moczarowej.. Brytyjskie badania.. fenologiczne.. stwierdziły, że współczesne zmiany klimatyczne (głównie temperatura) wpływają na czas gromadzenia się płazów i składania.. , jednak nie na moment wylęgania się larw.. Konwencja Berneńska.. obejmuje gatunek swym załącznikiem III,.. Dyrektywa Siedliskowa.. Unii Europejskiej.. natomiast V.. Poza tym chroni ją ustawodawstwo wielu krajów (w tym polskie.. ), płaz figuruje też w licznych Czerwonych Księgach i Listach.. Wymienić tu można np.. Czerwoną Listę Kręgowców (Płazy Amphibia, Gady Reptilia, Ptaki Aves, Ssaki mammalia) województwa opolskiego.. Nie obejmuje jej za to.. od 2004 przyznaje jej status LC (Least Concern –.. W części zasięgu występowania czyni się starania mające na celu zmniejszenie ilości zwierząt zabijanych na drogach.. 1,11.. 1,12.. 1,13.. 1,14.. 1,15.. 1,16.. 1,17.. 1,18.. 1,19.. 1,20.. 1,21.. 1,22.. 1,23.. 1,24.. 1,25.. 1,26.. 1,27.. 1,28.. 1,29.. 1,30.. 1,31.. 1,32.. 1,33.. 1,34.. Kuzmin, Meredith J.. Mahoney, Kellie Whittaker:.. Rana temporaria.. Common Frog.. AmphibiaWeb, 2010-05-31.. 2,00.. 2,01.. 2,02.. 2,03.. 2,04.. 2,05.. 2,06.. 2,07.. 2,08.. 2,09.. 2,10.. 2,11.. 2,12.. 2,13.. Darrel Frost:.. Rana temporaria Linnaeus, 1758.. , 2010.. [dostęp 2010-09-06].. Species Rana temporaria (European common frog.. [dostęp 2010-09-22].. Karol Linneusz:.. Systema naturae, per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis.. 1767, s.. 357.. 192, seria: Spotkania z przyrodą.. Jon Loman, Björn Lardner.. Density dependent growth in adult brown frogs.. Rana arvalis.. – A field experiment.. „Acta Oecologica”.. 35 (3), s.. 824-830, 2009-11.. Maurizio Slmmaco, Giuseppina Mignogna, Silvia Canofeniz, Rossella Miele, Maria Luisa Mangoni Donatella Barra.. Temporins, antimicrobial peptides from the European red frog.. „Eur.. Biochem.. 242, s.. 788-792, 1996.. FEBS.. 32, seria: Świat przyrody.. T.. Laugen, A.. Laurila, K.. I.. Jonsson, F.. Soderman, J.. Merila.. Do common frogs (.. ) follow Bergmann’s rule?.. „Evolutionary Ecology Research”.. 717-731, 2005.. WIEM, darmowa encyklopedia.. [dostęp 2010-08-25].. Miaud, Claude; Guyétant, Robert; Elmberg, Johan.. Variations in life-history traits in the common frog.. (Amphibia: Anura): a literature review and new data from the French Alps.. „Journal of Zoology”.. 249 (1), s.. 61-73, 1999-09.. 1469-7998.. 1999.. tb01060.. Maurizio Simmaco, Giuseppina Mignogna, Silvia Canofeni, Rossella Miele, Maria Luisa Mangoni, Donatella Barra.. Temporins, Antimicrobial Peptides from the European Red Frog.. „European Journal of Biochemistry”.. 242 (3), s.. 788-792, 1996-12.. 1432-1033.. 1996.. 0788r.. Smith CL.. Seasonal Changes in Blood Sugar, Fat Body, Liver Glycogen, and Gonads in the Common Frog,.. Rana Temporaria.. „Journal of Experimental Biology”.. 26, s.. 412-429, 1949-05-18.. Company of Biologists.. Ingemar Jönsson, Gábor Herczeg, Robert B.. O’Hara, Fredrik Söderman, Arnout F.. Ter Schure, Per Larsson, Juha Merilä.. Sexual patterns of prebreeding energy reserves in the common frog.. along a latitudinal gradient.. „Ecography”.. 32 (5), s.. 831-839, 2009-10.. 1600-0587.. 05352.. Katarzyna Sidoruk, Agnieszka Czerwiec, Paweł Siwak:.. Wpływ wybranych czynników pogodowych na dynamikę wiosennych wędrówek płazów.. Uniwersytet w Białymstoku.. 18,0.. 18,1.. Andrew Scott, David Pithart, John K.. Adamson.. Long-Term United Kingdom Trends in The Breeding Phenology of The Common Frog,.. „Journal of Herpetology”.. 42 (1), s.. 89-96, 2008-03.. 1670/07-022.. De Jongh, H.. Functional Morphology of the Jaw Apparatus of Larval and Metamorphosing Rana Temporaria L.. „Netherlands Journal of Zoology”.. 18, s.. 1-133, 1967.. 1163/002829668X00072.. Anssi Laurila, Beatrice Lindgren, Ane T.. Laugen.. Antipredator defenses along a latitudinal gradient in.. „Ecology”.. 89, s.. 1399–1413, 2007-09-24.. 1890/07-1521.. Anssi Laurila, Jutta Kujasalo.. Habitat duration, predation risk and phenotypic plasticity in common frog (.. ) tadpoles.. „Journal of Animal Ecology”.. 68 (6), s.. 1123-1132, 1999-11.. 1046/j.. 1365-2656.. 00354.. Laugen A.. ; Laurila A.. ;Rsnen K.. ; Meril J.. Latitudinal countergradient variation in the common frog (.. ) development rates – evidence for local adaptation.. „Journal of Evolutionary Biology”.. 16 (5), s.. 996-1005, 2003-08.. 1420-9101.. 2003.. 00560.. Reh A.. Seitz.. The influence of land use on the genetic structure of populations of the common frog Rana temporaria.. „Biological Conservation”.. 54 (3), s.. 239-249, 1990.. Johansson, Markus; Primmer, Craig R.. ; Merila, Juha.. Does habitat fragmentation reduce fitness and adaptability? A case study of the common frog (.. 16 (13), s.. 2693-2700, 2007-06-02.. 1365-294X.. 03357.. x doi:DOI: 10.. Chikako Matsuba, Ikuo Miura, Juha Merilä.. Disentangling genetic vs.. environmental causes of sex determination in the common frog,.. „BMC Genetics”.. 9 (3), 2008.. 26,0.. 26,1.. Jussi S.. Alho, Chikako Matsuba, Juha Merilä.. Sex reversal and primary sex ratios in the common frog (.. 19 (9), s.. 1763-1773, 2010-05.. Blackwell Publishing Ltd.. 04607.. Paola Mensi, Aldo lattes, Biancamaria Macario, Sebastioano Salvidio, Cristina Giacoma, Emilio Baletto.. Taxonomy and evolution of European brown frogs.. 104 (4), s.. 293-311, 1992-04.. 1992.. tb00925.. Cunningham AA; Langton TES; Bennett PM; Lewin JF; Drury SEN; Goug RE; MacGregor SK.. Pathological and microbiological findings from incidents of unusual mortality of the common frog (Rana temporaria).. „Philosophical Transactions: Biological Sciences”, s.. 1539, 1996.. The Royal Society.. Christine T.. Griffin.. Oswaldocruzia filiformis.. (Nematoda: Trichostrongyloidea) in frogs (.. ) from three locations in Ireland.. „Journal of Helminthology”.. 63, s.. 53-62, 1989.. Cambridge University Press.. 1017/S0022149X00008737.. Broza, M.. Privora.. Two skin parasites of.. Dermocystidium ranae.. Guyénot Naville and.. Dermosporidium granulosum n.. sp.. „Parasitology”.. 65-69, 1952.. 1017/S0031182000084286.. Maciej Arciszewski, Anna Suchowolec, Włodzimierz Chętnicki:.. Inwentaryzacja płazów i ich miejsc rozrodu w Nadmorskim Parku Krajobrazowym.. Does pond quality limit frogs.. in agricultural landscapes? A field experiment.. „Journal of Applied Ecology”.. 43 (4), s.. 690-700, 2006-08.. 1365-2664.. 01172.. Grzegorz Hebda, Adam Kuńka, Renata Paszkiewicz, Rafał Szkudlarek.. Czerwona Lista Kręgowców (Płazy Amphibia, Gady Reptilia, Ptaki Aves, Ssaki Mammalia) województwa opolskiego.. „Nature Journal”.. 37, 2004-09-10.. Rodziny.. płazów bezogonowych.. Allophrynidae.. Alsodidae.. Alytidae – ropuszkowate.. Aromobatidae.. Arthroleptidae – artroleptowate.. Ascaphidae – ogończakowate.. Batrachylidae.. Bombinatoridae – kumakowate.. Brachycephalidae.. Brevicipitidae.. Bufonidae – ropuchowate.. Calyptocephalellidae.. Centrolenidae – szklenicowate.. Ceratobatrachidae.. Ceratophryidae.. Ceuthomantidae.. Conrauidae.. Craugastoridae.. Cycloramphidae.. Dendrobatidae – drzewołazowate.. Dicroglossidae.. Eleutherodactylidae.. Heleophrynidae – straszakowate.. Hemiphractidae.. Hemisotidae – prosiakowate.. Hylidae – rzekotkowate.. Hylodidae.. Hyperoliidae – sitówkowate.. Leiopelmatidae – liopelmowate.. Leptodactylidae – świstkowate.. Limnodynastidae.. Mantellidae – mantellowate.. Megophryidae.. Micrixalidae.. Microhylidae – wąskopyskowate.. Myobatrachidae – żółwinkowate.. Nasikabatrachidae.. Nyctibatrachidae.. Odontobatrachidae.. Odontophrynidae.. Pelobatidae – grzebiuszkowate.. Pelodytidae – nurzańcowate.. Petropedetidae.. Phrynobatrachidae.. Pipidae – grzbietorodowate.. Ptychadenidae.. Pyxicephalidae.. Ranidae – żabowate.. Ranixalidae.. Rhacophoridae – nogolotkowate.. Rhinodermatidae.. Rhinophrynidae – nosatkowate.. Scaphiopodidae.. Sooglossidae – seszelkowate.. Telmatobiidae.. php?title=Żaba_trawna oldid=40301855.. Żabowate.. Føroyskt.. Nordfriisk.. Scots.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 15:33, 1 wrz 2014..

    Original link path: /wiki/%C5%BBaba_trawna
    Open archive

  • Title: Kururo – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Kururo.. Spalacopus cyanus.. Kururo (.. Spalacopus.. Wagler, 1832.. kururo.. Mus cyanus.. Spalacopus poeppigii.. Wagler.. 1832.. Poephagomys ater.. 1834.. Psammomys noctivagus.. Poepp.. 1835.. Spalacopus tabanus.. 1925.. cyanus cyanus.. , 1782.. cyanus poeppigii.. cyanus maulinus.. Osgood.. , 1943.. infrarząd.. , zamieszkujący suche tereny.. , na obszarach między 27° i 36°S.. , od.. regionu.. Coquimbo.. do regionu.. Maule.. – zarówno nadbrzeżne niziny jak i zbocza.. do wysokości 3400 m n.. Nazewnictwo łacińskie.. Życie.. Behawior.. Zagrożenia.. Juan Ignacio Molina.. roku.. Historii natury w Chile.. dla kururo napotkanego w rejonie.. Valparaíso.. używał nazwy.. Na przestrzeni lat kururo było określane kilkoma równoległymi nazwami.. Johann Georg Wagler.. opisywał napotkanego „u podnóży.. ” w centralnym.. gryzonia jako.. Georges Cuvier.. dla zwierzęcia z rejonu.. używał określenia.. Eduard Poeppig.. na wydmach koło.. Concón.. widział.. , a.. Oldfield Thomas.. napotykając kururo w południowym.. Dopiero.. użył w.. 1943.. obecnej nazwy.. Nie było jednak jasności, czy są to oddzielne.. lub podgatunki, czy też opisywano to samo zwierzę.. Aktualny podział na trzy.. podgatunki.. pochodzi z lat 80 XX wieku (Tamayo i Frassinetti.. 1980; Contreras.. 1987) i obejmuje:.. pochodzi od greckich słów:.. spalax.. oznaczającego kreta oraz.. pous.. , znaczącego „stopa”.. i w zamyśle miało podkreślać przystosowanie do życia w norach.. Człon.. cyanus.. ma korzenie greckie (.. kyaneos.. = ciemnoniebieski) i prawdopodobnie odnosi się do połysku futra kururo.. Człon nazwy podgatunku.. cyanus poeppigii.. nawiązuje do nazwiska.. niemieckiego.. badacza.. zoologa.. Eduarda Poeppiga.. Podgatunek.. cyanus maulinus.. zawiera w nazwie aluzję do.. chilijskiego.. regionu.. , choć w rzeczywistości występuje w rejonie.. prowincji.. Ñuble.. Upowszechniona nazwa „kururo” –.. cururo.. – ma dwa prawdopodobne znaczenia.. Według jednej wersji jest to.. onomatopeja.. charakterystycznego „śpiewu” tych zwierząt, a w drugiej pochodzi od słowa.. curi.. curu.. co w.. języku.. plemienia Mapuche.. oznacza kolor „czarny”.. , czyli – być może – wskazuje na ubarwienie kururo.. Inna.. teoria.. mówi o podobieństwie używanych na południowych krańcach.. słów:.. cuyu.. – określającego kururo – oraz.. cuyul.. – oznaczającego.. węgiel drzewny.. Ta wersja również więc zawiera aluzję do.. barwy.. – centralne.. – od.. Caldera.. (27°S) do.. (35°S) oraz od poziomu morza do wysokości 1000 m n.. Andy.. w centralnym.. na wysokości 1500–3400 m n.. – między miastami.. Cauquenes.. Quirihue.. (najdalej wysunięte na południe.. skupisko kururo).. Luki w znanej lokalizacji – szczególnie pomiędzy 34°S a 36°S – wynikają raczej z braku udokumentowanego potwierdzenia występowania niż faktycznej nieobecności na tym obszarze.. Kururo – eksponat Museo Civico di Storia Naturale di Genova, Genua.. Kururo to.. wiodące życie w norach.. Cechują się krępym ciałem z dużą.. głową.. i krótką.. szyją.. Futro.. ma barwę ciemnobrązową lub czarną, na łapach przechodzi w ciemnoszare.. Kururo ma stosunkowo krótki, gładki ogon.. Oczy i uszy małe.. Siekacze.. są długie, szerokie i – co jest wyjątkowe obrębie.. – mocno zakrzywione do przodu.. Trzonowce.. mają charakterystyczny kształt na powierzchni żucia są ukształtowane w formie „ósemki”.. Stąd w członie łacińskiej nazwy rodziny.. znajdujemy określenie „octo-”.. Kururo żyjące na terenach nizinnych są mniejsze od swoich krewniaków żyjących w wyższych partiach.. dane.. samce – średnia długość ciała w.. mm.. 176.. 188.. 172.. samice – średnia długość ciała w mm.. 170.. 190.. 167.. samce – średnia długość ogona w mm.. 41.. 47.. 39.. samice – średnia długość ogona w mm.. 38.. samce – tylne łapy – średni wymiar w mm.. 28.. 30.. samice – tylne łapy – średni wymiar w mm.. 26.. samce – uszy w mm (przedział).. 8–12.. 10–12.. 9–11.. samice – uszy w mm (przedział).. 9–12.. samce – masa w.. g.. (średnia/przedział).. 81  ...   Są aktywne w ciągu dnia.. , choć część zoologów uważa, że ich tryb życia jest raczej nocny.. Kururo żyją w koloniach nie przekraczających zazwyczaj 15 osobników.. , w skład których wchodzi „rodzina” składająca się z kilku par i ich potomstwa.. W codziennej komunikacji często jest stosowany kontakt dotykowy nos-w-nos.. Badanie i komunikowanie węchowe obejmuje rejony narządów płciowych, biodra, uda i kark.. Poszczególne kolonie rywalizują ze sobą o prawo do władania danym terenem i są w tym zakresie agresywne.. Kururo używają moczu jako markera do znaczenia swojego terytorium.. , a podczas oznaczania przyjmują pozycję, w której podnoszą kończynę oddając mocz na zewnątrz.. Podczas niebezpieczeństwa.. używają charakterystycznych sygnałów dźwiękowych o częstotliwości 0,9–1,2 kHz.. Kururo potrafią bez problemu przepłynąć w wodzie krótki dystans, większy zapał do pływania mają.. – kururo z populacji w południowej części Chile.. Przednie i tylne łapy podczas pływania wykonują dynamiczne ruchy, a nos, oczy i uszy utrzymywane są ponad powierzchnią wody.. Kururo są.. – główne ich pożywienie stanowią.. bulwy.. łodygi.. rodzimych roślin z rodziny.. kosaćcowatych.. miecznica.. Libertia.. Alophia.. Na terenach nadmorskich zaobserwowano.. pożywianie się łodygami i.. bulwami.. Leucocoryne ixioides.. W norach kururo znaleziono także bulwy.. Rhodophiala.. amarylkowatych.. Kururo znoszą pożywienie do nor i tam w bezpiecznym miejscu je spożywają.. Okazjonalne dożywianie się kururo poza norą odbywa się jedynie w odegłości nie większej od wejścia niż długość zwierzęcia.. Podobnie jak niektóre.. Ctenomys.. kururo unikają oddalania się od nory.. Robią zapasy na okresy zimowe.. – szczególnie w rejonach, gdzie w okresach zimowych ziemia jest przykryta śniegiem.. Do głównych wrogów kururo należą.. : ptaki z rodzaju.. Buteo.. myszołowiec towarzyski.. pustułka amerykańska.. sokołowatych.. puchacz wirginijski.. Galictis cuja.. kot pampasowy.. Na kururo.. pasożytują.. glisty.. Graphidioides yanesi.. pchły.. Ectinorus cocyti.. 2,14.. 2,15.. 2,16.. 2,17.. 2,18.. 2,19.. 2,20.. 2,21.. 2,22.. Juan C.. Torres-Mura.. 594, s.. 1-5, 1998.. [dostęp 26 września 2010].. Tamayo, D.. Frassinetti:.. Catalogo de los fosiles y vivientes de Chile.. Boletin del Museo Nacional de Historia Natural, Chile, 1980.. Luis C.. Contreras:.. Bioenergetics and distribution of fossorial Spalacopus cyanus (Rodentia); thermal stress, Or cost of burrowing.. Physiological Zoology, 1987.. Jaeger:.. A source book of biological names and terms.. Charles C.. Thomas Publisher – Springfield, Ill.. , 1978.. Niektóre – stare – źródła mówią o liczbie 1–6 młodych w miocie – por.. :.. Juan Molina:.. Saggio Sulla storia naturale del Chile.. Aquino, Bologna, 1782.. Gay:.. Historia fisica y politica de Chile.. Zoologia, Tomo I.. Impenta Maulde Renou; Paryż, 1847.. Housse:.. Animales salvajes de Chile en su clasification moderna.. Ediciones de la Universidad de Chile; Santiago, 1953.. Unda, M.. Rojas, J.. Yanez:.. Estudio preliminarz cel cicho reproductivo y efecto medioambiental en Dos poblaciones de Spalcopus cyanus.. Archivos de Biologia y Medicina Experimentales, 1980.. 11,3.. Ispinza, M.. Tamayo, J.. Rotman:.. Octodontidea en Chile.. Noticario Mensual, Museo Nacional de Historia Natural, Chile, 1971.. Reig:.. Ecological notes on the fossorial Octodon rodent Spalcopus cyanus (Molina).. Journal of Mammalogy.. , 1970.. G.. Kleiman:.. Patterns of behaviour in hystricomorph rodents.. Symposium of the Zoological Society of London, 1974.. Torres-Mura:.. Uso del espacio en El roedor foso rial Spalacopus cyanus (Octodontoidae).. thesis, Universidad de Chile, 1990.. Reise, M.. Gallardo:.. Intraspecific variation in facing-water behaviour of Spalacopus cyanus (Octodontidae, Rodentia).. Zeitschrift fur Saugetierkunde, 1989.. Babero, P.. Cattan:.. Helmintofauna de Chile: VIII.. Graphidioides yanesi sp n Parásito de Spalacopus cyanus Molina (Nematoda, Trichostrongylidae).. Boletín del Museo Nacional de Historia Natural (Chile), 1980.. Główne źródło:.. php?title=Kururo oldid=40186452.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 23:42, 18 sie 2014..

    Original link path: /wiki/Kururo
    Open archive

  • Title: Huajangozaur – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Huajangozaur.. Huayangosaurus.. Dong.. , Tang Zhou, 1982.. bajos.. kelowej.. tyreofory.. huajangozaury.. huajangozaur.. taibaii.. Dong.. , 1982.. ) −.. dinozaura.. stegozaurów.. , wyłączanego do osobnej rodziny biorącej od niego nazwę i uznawanego za.. bazalnego.. przedstawiciela Stegosauria.. Zamieszkiwał tereny dzisiejszych.. jurze środkowej.. Odżywiał się roślinami.. Posiadał cechy niespotykane u swych krewnych, jak zęby przedszczękowe czy długie przednie łapy.. Jego szyję, grzbiet i ogon pokrywały niewielkie płyty i kolce.. Mogły one służyć do obrony przed.. lub do komunikowania się z innymi osobnikami własnego gatunku.. Odkrycie.. Behawior i ekologia.. Czaszka.. wystawiana w.. Paleozoological Museum of China.. Huajangozaur był prymitywnym przedstawicielem.. Osiągał 4.. -4,6 m długości.. Jego masę szacuje się na około 300 kg.. Czyniło go to jednym z mniejszych przedstawicieli swego infrarzędu.. Szeroką.. czaszkę.. huajangozaura charakteryzowały liczne.. zęby.. , w tym także zęby przedszczękowe.. (małe, rosnące ku tyłowi, ząbkowane, kształtem zbliżone do stożka.. , pozbawione.. ), które nie występowały u innych.. (wnioskuje się z tego, że opisywany rodzaj stanowił względem nich takson siostrzany).. Kości przedszczękowe.. nosiły ich 7,.. szczękowe.. natomiast od 25 do 30 zębów.. Zęby szczękowe stegozaurów oglądane od strony warg cechowały się kształtem mniej więcej trójkątnym, występowały.. cingula.. U huajangozaura nie były do siebie dobrze dopasowane, choć na powierzchni językowej korony jednego z zębów.. holotypu.. zauważono ślady tarcia zębem o ząb.. Górna krawędź.. kości zębowej.. rozwinęła się znacznie gorzej, niż u bardziej zaawansowanych stegozaurów, z boku widać było zęby z wyjątkiem kilku ostatnich.. Od innych przedstawicieli swego infrarzędu.. odróżniał się także mniejszym.. dołem przedoczodołowym.. Otwory w długiej, smukłej.. o dobrze rozwiniętym wyrostku dziobiastym występowały w obydwu przypadkach.. , u huajangozaura nie osiągały jednak tak dużych rozmiarów, jak choćby u kentrozaura.. Z kolei karbowanie, dobrze widoczne od strony "policzków" u huajangozaura i.. regnozaura.. , u.. stegozaura.. kentrozaura.. jest zredukowane.. Pomiędzy.. kością kwadratową.. kwadratowo-jarzmową.. nie znajdował się otwór spotykany np.. u kentrozaura.. Istnieje teoria, wedle której samce różniłyby się od samic większymi przypominającymi rogi tworami na głowie.. Szkielet.. Gad zachował również podłużne rzędy tarczek na tułowiu.. i skostniałe ścięgna.. , które u.. Stegosauridae.. zanikły.. Występuje 9 kręgów szyjnych.. Na ich powierzchniach brzusznych widnieją wzniesienia.. Łuk kręgowy 6.. kręgu szyjnego opada w kierunku przednim.. Szerokość kręgów 5.. , 6.. , 8.. i 9.. jest większa, niż ich długość.. W toku ewolucji stegozaurów stosunek ten będzie się zmieniał na korzyść długości, zwiększy się też liczba kręgów odcinka szyjnego.. Dystalna część.. kości łonowej.. uległa rozszerzeniu.. Wyrostek poprzeczny kręgów grzbietowych wznosił się na 60 stopni.. Wyrostki trzech kręgów krzyżowych łączyły się z sobą.. W sumie odcinek krzyżowy poprzedzało 25 kręgów, w tym 16 grzbietowych.. U huajangozaura także występowało poszerzenie kanału kręgowego, mające mieścić "drugi mózg".. Można spotkać się z opinią, wedle której miejsce to kontrolowało ruchy tylnych łap i ogona.. Jednakże podejrzewa się, że u.. zauropodów.. jamę tą zajmował.. glikogen.. , podobnie jak u.. ptaków.. Przednie i tylne kończyny nie różniły się zbytnio długością.. Huajangozaurze płyty osiągały niewielkie rozmiary, przypominały kolce.. Różniły się pomiędzy sobą.. Płyty na szyi nie osiągały większych rozmiarów, niż te wyrastające na ogonie.. W płytach pokrywających grzbiet zwierzęcia znaleziono jamy mogące mieścić za życia naczynia krwionośne.. Brałyby one w takim razie udział w.. termoregulacji.. albo też zmieniały kolor płyt w celu odstraszenia drapieżnika lub przyciągnięcia partnera.. Niektóre z wymienionych obok cech posłużyły do opracowania opublikowanego w 2006 przez Maidment, Wei i Normana kladogramu ukazującego pozycję huajangozaura na drzewie rodowym.. tyreoforów.. Scutellosaurus.. Scelidosaurus.. Dacentrurus.. Kentrosaurus.. Stegosaurus.. Hesperosaurus.. Tuojiangosaurus.. Euoplocephalus.. Sauropelta.. Z kolei kladogram stworzony przez Mateusa, Maidment i Christiansena w 2008.. sytuuje czungkingozaura bliżej huajangozaura, niż stegozaura:.. Skutellosaurus.. Thyreophora.. Emausaurus.. Eurypoda.. Stegosauria.. Chungkingosaurus.. Loricatosaurus.. Miragaia.. Paranthodon.. Gigantspinosaurus.. Ankylosauria.. Gastonia.. Po powtórnym  ...   źródeł dinozaur zamieszkiwał.. batonie.. keloweju.. , około 165.. lub 170 milionów lat temu.. Jest najlepiej reprezentowanym w zapisie kopalnym.. swoich czasów, a nawet środkowej jury.. Odkrycie huajangozaura podważa hipotezę o.. europejskim.. pochodzeniu tyreoforów, czyniąc wschodnią.. bardziej prawdopodobnym miejscem ich powstania.. Zwierzę żywiło się pokarmem roślinnym.. Prowadziło spokojny tryb życia.. Prawdopodobnie zamieszkiwało lasy.. Huajangozaur nie był jedynym dinozaurem swej formacji.. Znaleziono w niej także szczątki.. zauropoda.. szunozaura.. ornitopoda.. siaozaura.. i przedstawicieli rodziny.. celurów.. Środkowojurajskie znaleziska dinozaurów z okolicy miasta.. tworzą tak zwaną ".. Shunosaurus.. fauna" ("faunę.. ").. Obfituje ona w.. karnozaury.. Szczątki szunozaura znaleziono w pobliżu pozostałości huajangozaura, a także.. gazozaura.. (z grupy.. tetanurów.. janduzaura.. (z.. Zwierzęta te wchodzą także w skład piętra Dashanpuan, odpowiadającego.. bajosowi.. Charakteryzują je liczne.. żółwie.. pterozaury.. (takie jak.. zauropod.. datouzaur.. ), słodkowodne.. , pewne grupy.. skrzelonogów.. , poza zwierzętami zaś.. ramienicowe.. Z kolei stegozaurem typowym dla kolejnego piętra o nazwie Tuojiangian jest.. tuodziengozaur.. Susannah C.. Maidment, Guanbiao Wei, David B.. Re-description of the postcranial skeleton of the Middle Jurassic stegosaur.. Huayangosaurus taibaii.. 26 (4), s.. 944-956, 2006.. 1671/0272-4634(2006)26%5B944:ROTPSO%5D2.. Z.. Zilu, Z.. Shi-wu.. Note of the Mid-Jurasic Stegosaur from Sichuan Basin, China.. „Vertebrata PalAsiatica”, 1982-01.. 1000-3118.. 1982-01-012.. Huayangosaurus taibaii [sG.. [T]].. DinoData.. [dostęp 2010-09-25].. Frank Seebacher.. A new method to calculate allometric length-mass relationships of dinosaurs.. 21 (1), s.. 51–60, 2001.. 1671/0272-4634(2001)021%5B0051:ANMTCA%5D2.. Virginia Schomp:.. Stegosaurus: And Other Plate-Backed Plant-Eaters.. Marshall Cavendish, 2003.. ISBN 0761415440.. ISBN 9780761415442.. [dostęp 2010-09-26].. Bob Strauss:.. Huayangosaurus – Dinosaur Huayangosaurus Characteristics, Behavior and Habitat.. About.. com, 2010.. [dostęp 2010-09-27].. Sereno, Dong Zhiming.. The skull of the basal stegosaur.. Huayangosaurus taibaii.. and a cladistic diagnosis of Stegosauria.. 12 (3), s.. 318-343, 1992.. 10011463.. 8,3.. 8,4.. Barrett: Tooth Wear and Possible Jaw Action of.. Scelidosaurus harrisonii.. Owen add Review of Feeding Mechanisms in Other Thyreophoran Dinosaurs.. W: Kenneth Carpenter:.. The armored dinosaurs.. Indiana University Press, 2001, s.. 36-38.. Stephen A.. Czerkas: The Beaked Jaws of Stegosaurs and Their Implications for Other Ornitischians.. W: David D.. Gillette:.. Vertebrate paleontology in Utah.. Utah Geological Survey, 1999, s.. 145.. ISBN 1557916349.. 10,3.. Octávio Mateus, Susannah C.. Maidment, Nicolai A.. Christiansen.. A new long-necked 'sauropod-mimic' stegosaur and the evolution of the plated dinosaurs.. 276 (1663), s.. 1815–1821, 2009.. 2008.. 1909.. Kenneth Carpenter, Clifford A.. Miles, Karen Cloward: New Primitive Stegosaur from the Morrison Formation, Wyoming.. 55.. Huayangosaurus taibaii - Australian Museum.. Australian Museum.. Emily B.. Giffin.. Gross spinal anatomy and limb use in living and fossil reptiles.. 16 (4), s.. 448, 1990.. Barrett, Paul Upchurch.. Systematics and phylogeny of Stegosauria (Dinosauria: Ornithischia).. „Systematic Palaentology”.. 1017/S1477201908002459.. [dostęp 24 października 2010].. O.. Averianov, S.. Krasnolutskii.. Stegosaur remains from the Middle Jurassic of West Siberia.. „Proceedings of the Zoological Institute RAS”.. 313 (2), s.. 166, 2009.. Jia Chengkai, Catherine A.. Foster, Xu Xing, James M.. Clark.. The First Stegosaur (Dinosauria, Ornithischia) from the Upper Jurassic Shishugou Formation of Xinjiang, China.. „Acta Geologica Sinica”.. 81 (3), 2007.. Pisani, A.. Yates, M.. Langer, M.. Benton.. A genus-level supertree of the Dinosauria.. 269, s.. 915-921, 2002-05.. 2001.. 1942.. Don Lessem, John Bindon:.. Armored Dinosaurs.. Lerner Publications, 2004, s.. Zhiming Dong, Shiwu Zhou, Yihong Zhang.. Dinosaurs from the Jurassic of Sichuan.. „Palaeontologica Sinica, New Series C”.. 162 (23), s.. 1–136, 1983.. Sankar Chatterjee, Zhong Zheng.. , a basal sauropod dinosaur from the Middle Jurassic of China.. 136 (1), s.. 145, 2002-08.. 2002.. 00037.. Spencer G.. Lucas.. Global Jurassic tetrapod biochronology.. „Volumina Jurassica”.. 6, s.. 101-102, 2009.. Stegozaury.. czungkingozaur.. czialingozaur.. dacentrur.. gigantspinozaur.. hesperozaur.. kentrozaur.. kraterozaur.. leksowizaur.. monkonozaur.. parantodon.. stegozaur.. wuerhozaur.. regnozaur.. php?title=Huajangozaur oldid=39472828.. Dinozaury jury.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 08:14, 18 maj 2014..

    Original link path: /wiki/Huajangozaur
    Open archive

  • Title: Hutia Browna – Wikipedia, wolna encyklopedia
    Descriptive info: Hutia Browna.. Geocapromys brownii.. Fischer.. 1829.. (eksponat Museum of Comparitive Zoology, Harvard University).. hutiowate.. Capromyinae.. Geocapromys.. hutia Browna.. Capromys brownii.. 1830.. Capromys brachyurus.. Hill.. 1851.. Chapmann.. 1901.. narażony na wyginięcie.. Antyle.. z zaznaczoną na czerwono.. Jamajką.. Mapa.. Jamajki.. z zaznaczonymi na czerwono.. regionami.. , w których występuje.. brownii.. endemiczny.. hutiowatych.. podrodzina.. ) zamieszkujący górzyste, skaliste, zalesione tereny.. Nazwy zwyczajowe.. Kopalne ślady występowania.. Uzębienie.. Środowisko życia.. pochodzi od trzech greckich słów:.. geo.. oznaczającego.. Ziemię.. capro.. dzik.. mys.. znaczącego „mysz” i odnosi się do – wyjątkowego w odniesieniu do pokrewnych.. Capromys.. – naziemnego trybu życia.. Aluzja do dzików wynika z podobieństwa barwy i szorstkości sierści, a także sposobu poruszania się.. nadany jest w celu uhonorowania.. irlandzkiego.. botanika.. lekarza.. Patryka Browne'a.. , autora.. The Civil and Natural History of Jamaica with complete Linnaean indices.. (1789).. Jamajska hutia jest lokalnie nazywana „górskim królikiem”.. Używane równolegle inne nazwy:.. Indian coney.. Jamaican coney.. również zawierają aluzję do podobieństwa do królika (.. coney.. = królicza skórka).. to.. , żyjący na wolności wyłącznie na.. Jamajce.. Występowanie gatunku odnotowano w górzystych terenach w jej wschodniej i południowo-wschodniej części.. : na wzgórzach w.. regionie Saint Thomas.. górach John Crow.. Górach Błękitnych.. jamajskim.. regionie Portland.. , na wzgórzach Red Hills (od Crofts Hill do Mount Diablo oraz na Hellshire Hills).. , w sąsiednim.. regionie Saint Catherine.. , a dalej w stronę zachodnią aż do Harris Savannah i Braziletto Mountains w.. regionie Claredon.. Występowanie hutii stwierdzono także w.. Cockpit Country.. regionie Trelawny.. na północy wyspy, w sąsiednim.. regionie Saint James.. oraz w regionie leżącym na południowym zachodzie Jamajki –.. Saint Elizabeth.. Odkrycia.. paleontologiczne.. dobrze dokumentują występowanie.. na Jamajce w przeszłości.. Starsze źródła (1951–1952) wspominały wprawdzie tylko o dwóch lokalizacjach, gdzie odnaleziono ślady życia hutii.. : w.. Wallington Cave.. Balaclava.. w regionie.. oraz w.. Portland Cave.. Późniejsze odkrycia wskazują na wiele innych śladów funkcjonowania.. Dairy Cave.. Discovery Bay.. , Green Grotto koło.. Runway Bay.. Mosley Hall Cave.. Guys Hall.. regionie Saint Ann.. , a także w.. Swansea Cave.. Coco Rae Cave.. Knockavla Cave.. regionie Westmoreland.. W opublikowanym w 2008 roku opracowaniu.. dokumentującym występowanie.. poza Jamajką autorzy wykazali, że zwierzęta te były spotykane w przeszłości również na.. Kubie.. Odkrycia śladów życia na tych terenach hutii z Jamajki dokonano w.. Arroyo del Palo.. – stanowisku badań śladów prekolumbijskich w prowincji.. Holguín.. Naukowcy wnioskują, że.. trafił tutaj wraz migrującą między obydwoma wyspami miejscową ludnością.. osiąga wielkość królika.. , jednak budowa jego ciała jest wyraźnie masywniejsza.. Waży od 1 do 2 kg.. przy długości ciała 330 do 445 mm.. Duża głowa (największa wśród gatunków należących do.. ) kontrastuje z małymi uszami, łapami i ogonem.. Żuchwa mocno zbudowana.. Uszy pokrywa krótki meszek z dwiema kępkami dłuższych włosów po wewnętrznej ich stronie.. Ogonek krótki (3,5−6,4 cm).. , składający się z 15 kręgów, gładko zakończony, o powierzchni łuskowatej pokrytej szczeciniastą sierścią.. Od wierzchu jest czarny, od spodu brunatny.. Sierść gęsta o długości 2–2,5 cm.. Tułów ubarwiony od wierzchu na czerwono-brązowo, a od spodu ciemnobrązowo.. Uszy przyczernione z jasną obwódką na zakończeniu.. Na łapach sierść jest krótka, sztywna, w kolorze zbliżonym do czarnego.. Podeszwy łap są czarne, wyposażone w lekko zaróżowione szorstkie brodawki.. Pazury przytępione.. Na pysku, w okolicy okołonosowej i przy oczach mają.. Na żuchwie.. włosy czuciowe.. długość.. wymiar średni (w mm).. przedział (w mm).. tułów.. i głowa.. 410.. 372–448.. 40–64.. tylne łapy.. 70.. 60–78.. uszy.. 20.. 19–21.. 81,1.. 75,1–87.. kość jarzmowa.. 43,7.. 39,1–48,4.. 19,6.. 17,9–21,6.. żuchwa.. 55,8.. 50,7–59,8.. Formuła.. uzębienia.. : 1/1, 0/0, 1/1, 3/3.. Żółto-pomarańczowe.. siekacze.. są mocne, zakrzywione.. Przedtrzonowce.. mają nieco większą wysokość niż  ...   potrafią się wspinać – nawet po cienkich gałęziach.. Czasem w utrzymaniu równowagi wspomagają się siekaczami, chwytając nimi za gałęzie.. Jamajskie hutie są zwierzętami.. Żyją w rodzinach liczących od 2–6, a sporadycznie nawet do 10 osobników.. Badacze stwierdzili, że większe klany żyją w rozległych i niedostępnych systemach dziur i szczelin skalnych.. Im rodzina mniejsza, tym dostępność jest większa, a rozległość siedzib mniejsza.. W ciągu dnia stado wypoczywa wtulone w siebie nawzajem.. Wówczas najlepiej można odnotować socjalny charakter ich życia.. Szczególnie w zabawach i wzajemnych działaniach higienicznych.. Hutie komunikują się za pomocą pomrukiwania, co także jest odnotowywane jako elementy świadczące o spoistości społecznej.. W sytuacji zagrożenia.. zgrzytają zębami.. Jeśli to nie pomaga, wydawane dźwięki przechodzą w chrząkanie i swoiste ćwierkanie.. są.. Ich dieta składa się z traw, liści, kory drzew i nasion.. W menu można znaleźć należącą do.. astrowatych.. Bidens pilosa.. trawę.. Megathyrsus maximus.. świerzbiec właściwy.. Guazuma ulmifolia.. ślazowatych.. Jadają także.. banany.. pomarańcze.. Rodzime hutie są na Jamajce przedmiotem częstych polowań.. Ich mięso było w przeszłości przysmakiem żyjących tu.. Arawaków.. W licznych wykopaliskach archeologicznych prowadzonych na wyspie odnajdywane są kości.. wśród skorup naczyń oraz innych sprzętów związanych z przyrządzaniem posiłków, co dokumentowało fakt, iż mięso hutii było składnikiem pożywienia lokalnej ludności w czasach prekolumbijskich.. Hutie są także tępione jako szkodniki niszczące plantacje.. Od 1945 hutie na Jamajce podlegają wprawdzie ochronie na podstawie.. Jamaica's Wildlife Protection Act.. , lecz na przestrzeni ostatnich 30 lat odnotowano wyraźne zmniejszenie liczebności tych zwierząt.. Jest to niewątpliwie skutkiem powszechnych polowań.. Wrogami.. mangusty.. , które sprowadzone przez ludzi w te rejony także przyczyniają się do zmniejszania liczebności hutii.. W 1981 Jamajka wydała 4 znaczki pocztowe, które miały promować ochronę hutii.. Sydney Anderson, Charles A.. Woods, Gary S.. Morgan, W.. Oliver.. 201, s.. 1–5, 1983.. Zwierzęta: encyklopedia ilustrowana.. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s.. 237.. ISBN 83-01-14344-4.. [dostęp 18 października 2010].. Patrick Browne:.. The Civil and Natural History of Jamaica with complete Linnaean indices''.. London: B.. White and Son, 1789.. Gary S.. Morgan, Charles A.. Woods:.. Extinction and the zoogeography of West Indian land mammals.. Biol.. Linnean Society, 1986.. Donald A.. McFarlane, Jerome Blake:.. The late Pleistocene hutias (Geocapromys brownii) of Red Hills Fissure, Jamaica.. Wiley InterScience, 2005.. [dostęp 2010-10-20].. Garrett C.. Clough:.. Current status of two endangered Caraibbean rodents.. Biological Conservation tom X, 1976.. William L.. Oliver:.. The Jamaican Hutia, Geocapromys brownii brownii.. Rep.. Jersey Wildlife Preservation Trust, 1976.. The hutias, Capromyidae, of the West Indies.. International Zoo Yearbook, 1977.. Karl F.. Koopman, Ernest E.. Williams:.. Fossil Chiroptera collected by H.. Anthony in Jamaica 1919–20.. Americam Museum Novitates, 1951.. Ernest E.. Additional notes on fossil and subfossil bats from Jamaica.. Journal of Mammalogy nr.. 33, 1952.. Stephen Díaz–Franco, Osvaldo Jiménez Vázquez:.. Geocapromys brownii.. (Rodentia: Capromyidae: Capromyinae) en Cuba.. SOLENODON, 2008.. University of Michigan Museum of Zoology.. Nowak:.. Walker's Mammals of the World; Tom.. II.. Baltimore: John Hopkins University Press, 1999.. Inne źródło (patrz: tabela) wskazuje na nieco inne wymiary.. Woods, E.. Howland:.. Adaptive radiation of capromyid rodents: anatomy of the masticatory apparatus.. Mamm.. , 1979.. Podczas badań prowadzonych w Jersey Wildlife Preservation Trust w 1976 trzykrotny poród w ciągu roku miał miejsce tylko w 3 przypadkach na 47 badanych.. jamaicaobserver.. [dostęp 2010-10-22].. Russell A.. Mittermeier:.. Jamaica's endangered species.. Oryx, 1972.. Legal Office Farolex.. Wilkins:.. Impact of hunting on Jamaican hutia (Geocapromys brownii) populations: evidence from zooarchaeology and hunter surveys.. In Biogeography of the West Indies.. CRC Press: Boca Raton, 2001.. php?title=Hutia_Browna oldid=37445071.. Gatunki narażone na wyginięcie.. Hutiowate.. Tę stronę ostatnio zmodyfikowano o 15:20, 7 wrz 2013..

    Original link path: /wiki/Hutia_Browna
    Open archive



  •  


    Archived pages: 2198